Nova leh Tuilêt Chanchin—Thawnthu Mai A Ni Em?
Bible chhânna
Tuilêt chu thil thleng tak tak a ni a. Pathianin leia mi sualte tihboral nân a thlentîr a; mahse, mi ṭhate leh nungchate an him theih nân Nova chu lawng a tuktîr a ni. (Genesis 6:11-20) Tuilêt chanchin chu “Pathianin thâwk khuma” ziak Bible-a a chuan avângin thil thleng tak tak a ni tih kan ring thei a ni.—2 Timothea 3:16.
Thawnthu nge thil thleng tak tak?
Bible chuan Nova chu a awm tak tak tih leh Tuilêt chu thawnthu mai ni lovin, thil thleng tak tak a ni tih a sawi a ni.
Bible ziaktute chuan Nova a awm tak tak tih an ring. Entîr nân, Bible ziaktu Ezra leh Luka te chu chanchin chhuitu thiam tak an ni a, Israel hnam thlahtu chhuinaah Nova chu an telh ve ve a ni. (1 Chronicles 1:4; Luka 3:36) Chanchin Ṭha ziaktu Matthaia leh Luka te chuan Nova leh Tuilêt chungchânga Isua thusawite chu an chhinchhiah bawk a ni.—Matthaia 24:37-39; Luka 17:26, 27.
Chu bâkah, zâwlnei Ezekiela leh tirhkoh Paula te chuan Nova chu mi rinawm leh mi fel angin an târ lang a ni. (Ezekiela 14:14, 20; Hebrai 11:7) Chûng lehkha ziaktute tân mihring awm tak tak lo entawn tlâk anga târ lan chu thil awmze nei a ni thei ang em? Chuvângin, Nova leh mi rinawm a hmei a pa dangte chu an awm tak tak avângin kan tân entawn tûr an ni tih a chiang a ni.—Hebrai 12:1; Jakoba 5:17.
Bible chuan Tuilêt chanchin chipchiar takin a sawi. Bible-a Tuilêt chanchin chu thawnthu satliahte angin, “Hmân lai chuan,” tiin a inṭan lo va. Chu aiin, Bible chuan Tuilêt nêna inkûngkaihna nei thil thlengte chu a thlen kum, a thla leh, a nîte chenin a târ lang a ni. (Genesis 7:11; 8:4, 13, 14) Chu bâkah, Nova lawng len zâwng pawh a sawi bawk. (Genesis 6:15) Hêng zawng zawng hian Bible-in Tuilêt chu thawnthu ni lovin, thil thleng tak tak angin a sawi tih a târ lang a ni.
Tuilêt chu engvângin nge a thlen?
Bible chuan Tuilêt hmaa mite chungchângah “mihring sualzia chu nasa tak a ni,” tiin a sawi a. (Genesis 6:5) Lei chu tharum thawhna leh nungchang bawlhhlawhnaa a khah avângin “lei hi Pathian mithmuhin a chhe zo tawh” tiin a sawi belh a ni.—Genesis 6:11; Juda 6, 7.
Bible chuan chu buaina tam tak a thlen chhan chu hmeichhiate mipat hmeichhiatna an hmanpui duh avânga vân kalsantu vântirhkohte vâng a ni tih a sawi a. Chûng vântirhkohte chuan mihringte chunga chhiatna nasa tak thlentu Nephilim tia koh fate an nei a. (Genesis 6:1, 2, 4) Pathian chuan suahsualnaa khat leilung chu tihboral a, mi ṭhate chu bul ṭan ṭhattîr a tum a ni.—Genesis 6:6, 7, 17.
Mite’n Tuilêt tûr chu an hria em?
Aw hria e. Pathianin Nova chu thil thleng tûr chu hrilhin a chhûngkua leh nungchate an him theih nân lawng tuk tûrin a hrilh a. (Genesis 6:13, 14; 7:1-4) Nova’n mite chu chhiatna lo thleng tûr chungchângah vaukhân mah se, mite chuan a vaukhânnate chu an ngaihthah a. (2 Petera 2:5) Bible chuan: “Tui a lo lêt a, an zaa tih boral an nih vek thlengin eng mah an ngaihsak lo,” tiin a sawi a ni.—Matthaia 24:37-39.
Nova lawng chu eng ang pianhmang nei nge a nih?
Nova lawng chu bâwm kil li nei, a nih loh leh thingrem ang a ni a, meter 133 (ft 437)-a sei, meter 22 (ft 73)-a zau leh, meter 13 (ft 44)-a sâng a ni.a Lawng chu fâr thinga siam niin a pâwn lam leh a chhûng lam chu fâr hnaia hnawih chhuah vek a ni a. Lawng chu chhâwng thum niin pindante a nei a. Lawng chhûngah chuan kawngkhâr pakhat a awm a, a chungkhuh hrûlah chuan tukverhte a awm ngei a rinawm. Lawng chung khuh lai tak chu tui a luan thlâk theih nân chhe têa a sân a rinawm bawk.—Genesis 6:14-16.
Nova’n lawng chu engtia rei nge a tuk?
Bible chuan Nova lawng tuk rei zâwng chu a sawi lang lo va; mahse, kum sâwmbi tam tak chhûng a tuk niin a lang. Nova chu a fapa upa ber a pian lai chuan kum 500 chuang a ni tawh a, tui a rawn lêt chuan kum 600 mi a ni.b—Genesis 5:32; 7:6.
Pathianin Nova chu kum 50, a nih loh leh kum 60 chhûnga rei a thawh ngai mai thei hna lawng tuk chu a fate an lo puitlina nupui an neih hnuah a thawh ṭantîr a. (Genesis 6:14, 18) Chutianga thil a thleng a nih chuan, lawng tuk hna chu kum 40, a nih loh leh 50 emaw vêla zawh fel a nih hmêl.
a Bible chuan lawng len zâwng chu tawngin a teh a. “Hebrai teh dâna tawng khat chu inchi 17.5 (cm 44.45)-a sei a ni.”—The Illustrated Bible Dictionary, Revised Edition, Part 3, page 1635.
b Nova ang mite dam rei zâwng hriat nân Vênnainsâng December 1, 2010 chhuaka “Did People in Bible Times Really Live So Long?” tih thuziak chu en ang che.