Watchtower LAYIBULALI YAHAINTANETI
Watchtower
LAYIBULALI YAHAINTANETI
Lunda
  • BAYIBOLU
  • NYIKANDA
  • KUPOMPA
  • w26 March mafu 20-25
  • Mwekeshenuña Kashinshi Kulonda ‘Yuma Yiyilumbulukileña’

Vidiyo yimwatonda hosi.

Atwanakeniku mwani, vidiyo yakañanya kwenzunuka.

  • Mwekeshenuña Kashinshi Kulonda ‘Yuma Yiyilumbulukileña’
  • Kaposhi Kakutalila Kanakubidika Wanta WaNzambi (Kakudiza)—2026
  • Tunyitu Twanyanya
  • Nsañu Yinadifwani
  • HOSHENU HELA KWILA YUMA NAKUDIZOZA BAYI NAKUDIVWIMBAKU
  • TWALEKENUHU KWIKALA AWUNDA NAKUTONDOLWELA KUHOSHA HELA KWILA YUMA NAKUHILA
  • MUKUHWELELENU YEHOVA NEYI MUNAKUTIYA WOMA
  • CHITWATELA KWIKALA NAKASHINSHI NICHAKUKIHEMBA
  • Mushidika naKansi waMumbanda
    Yuma Yimunateli Kudiza muBayibolu
  • Kansi waMumbanda Nakwashi Iyala Mukwa Ñovu
    Mukanda Wami waMpanji Jamu Bayibolu
  • Yehova “Wokaña Abaluka Nyichima”
    Kaposhi Kakutalila Kanakubidika Wanta WaNzambi (Kakudiza)—2024
  • Anukenu Nenu Yehova “hiNzambi Wamumi”
    Kaposhi Kakutalila Kanakubidika Wanta WaNzambi (Kakudiza)—2024
Talenu nsañu yikwawu
Kaposhi Kakutalila Kanakubidika Wanta WaNzambi (Kakudiza)—2026
w26 March mafu 20-25

MAY 25-31, 2026

KAMINA 135 Yehova Nindi: ‘Eyi Mwanami, Ikalaku naMaana’

Mwekeshenuña Kashinshi Kulonda ‘Yuma Yiyilumbulukileña’

“Muntu wamwekeshaña kashinshi muyuma, yuma yakamulumbulukila.”—YISH. 16:20.

TUKUDIZA

Kumwekesha kashinshi chikunateli kutukwasha kumanisha kukala kwamaneni munjila yayiwahi.

1-2. Kashinshi hichumanyi, nawa kanateli kutukwasha ñahi?

KOMANA ayilahu dehi chuma chamwekesheli nawu ayilemesheli wanyi? Kudihu muntu wayinkahu dehi muloña hela kuyitwambila hachuma chimunabuli kwila? Indi kwiji mwahitahu dehi mukukala kwayitiyishili woma nankashi? Neyi chayimwekenahu dehi, chakadi nikujina muneluki chichinateli kukala hampinji yamuchidiwu kwila hela kuhosha yuma munjila yaloña. Kafwampi, Nsona yashimuna chilwilu chitwatela kwikala nachu chikutukwasha mukukala kwamuchidiwu nimukukala kukwawu kwakuvulu: kashinshi.

2 Kashinshi hiwuswa watukwashaña kubula kufuukula kushindamena hayuma yitunakumona, ilaña kutoñojokahu chikupu hanochu chuma henohu kanda tufuukuli. Katukwashaña cheñi kwiluka muloña waweni wunaleteshi ochu chuma chimwekani hela chuma chacheni chinaleteshi muntu eli yuma munoyu njila. Dichi, kashinshi kanateli kutukwasha kwila yuma namaana. Chakutalilahu, kanateli kutukwasha ‘kuyuula nyivumbu yetu’ nikwiluka mpinji yitwatela “[kumwena] nzo-o.” (Yish. 10:19; Mas. 4:4) Kanateli kutukwasha kudiyuula neyi tunahili nikudiwula yiluwa yawakwetu. Kanateli cheñi kutukwasha kutambwila wukwashu nikufumba. (Yish. 19:20) Neyi tumwekeshaña kashinshi, yuma yitukuhoshaña niyitukwilaña hiyikumutiyishaña hohu Yehova kuwahaku, ilaña yikutukwashaña ninetu aweni kushilahu niantu itunaneñeshi nanhoshelu yetu niyilwilu yetu. Chumichi chinateli kumwekana, sweje-e neyi tudi mukukala kunatwishi mukweseka kwakukeña kunyakala kwakula hela kumwekesha yilwilu yakubula kudiyuula. Ichi tuhanjekenu hayakutalilahu yisatu yawantu ashimunawu muBayibolu yinakumwekesha kashinshi chikanateli kutukwasha kutwalekahu kwikala adizoza, awunda, nawa amushindamenaña Yehova chikupu.

HOSHENU HELA KWILA YUMA NAKUDIZOZA BAYI NAKUDIVWIMBAKU

3. Nayamani wadiña iyala wamuchidinyi?

3 Hakwila twili yuma yaloña, twatela kutondolwela kudivwimba. (1 Pet. 5:5) Kashinshi kanateli kutukwasha kwila mwenimu. Munjilanyi? Talenu chuma chamumwekeneni Nayamani. Washakamineña muSiriya, ituña dekala kwakwihi naIsarela. Nayamani wadiña iyala watuumbakana, mukulumpi wamashidika awaSiriya. Hela chochu, wakatili chikatu chafwana chahekowa—mbumba.—2 Anya. 5:1.

4. Nayamani wamwekesheli ñahi nindi walemesheli yuma yahosheli iwu kansi wamumbanda?

4 Ñoda Nayamani wadiña nakansi wamumbanda ñamba kaIsarela wamulejeli nindi muIsarela mudi kaprofwetu wunateli kuuka chikatu chikwetiyi nfumwindi. (2 Anya. 5:​2, 3) Nayamani wadi kutoñojoka nindi, ‘Kansi wamumbanda ñamba wunafumi kumuza wawayilumbu jetu mwamweni nateli kunleja yuma yalumbwa?’ Ilaña Nayamani walemesheli yuma yahosheli iwu kansi wamumbanda. Chatela yadivwimbi nakudiwula yuma yejima yahosheliyi, wadizozeli nakwovwahila mwahosheli iwu kansi. Watambwili lusesa kudi mwanta waSiriya kulonda yayi kuIsarela nakukeñakeña muntu wakumuuka chikatu chadiñayi nachu.—2 Anya. 5:​4, 5.

5. Yumanyi yamumwekeneni Nayamani chashikiliyi kuIsarela?

5 Nayamani washikili mulubanza lwaMwanta Yehorami wakuIsarela, nakukuhwelela nindi akumuuka mbumba yadiñayi nayu. Hela chochu, Yehorami watoñojokeli nindi mwanta waSiriya wakeñeleña hohu kumuvuloka kulonda yaboboli nayena. Kaprofwetu Elisha chachitiyiliyi, wamulejeli Yehorami nindi yamutemeshi Nayamani yayi kudi yena. (2 Anya. 5:​6-9) Hela chochu, yuma hiyendeli kwesekeja nanochu chakuhweleleliyi Nayamaniku. Elisha hedikili mwitala dindi kulonda yamutambwili Nayamani hela kuhosha nindiku. Ilaña, Elisha watemesheli ntemesha nakumuleja Nayamani chuma chatela kwilayi hakwila yokewi.—2 Anya. 5:10.

6. (a) Yumanyi yatela yamuletesheli Nayamani kudivwimba nakukaana kwovwahila nshimbi yamulejeliwu kudi ntemesha? (b) Ambuña aNayamani amwekesheli ñahi kanshinshi, nawa mwafumini yumanyi? (2 Anyanta 5:​13, 14)

6 Hakusambila, Nayamani hatiyilili mwamulejeliwu kudi ntemesha hela kwovwahila nshimbiku. Dichi “wahilili” nawa wanyamukili “nakuya iku nahili.” (2 Anya. 5:​11, 12) Muloñadi? Hadaha watoñojokeli nindi amulemesheli wanyi kwesekeja nachateleli kumulemeshawu chineli wadiña mushidika wukweti chifulu cheneni nankashi. Kubombelahu, Nayamani hadaha watoñojokeli nindi yuma yamulejeliwu nawu eli yamwekesheli nawu Elisha walemesha wanyi Siriya. Dichi, Nayamani wafuukwilihu nindi yafunti kwitala chakadi kumuuka. Hela chochu, ambuñindi amwekesheli kashinshi hamulembeleliwu nawu yatoñojokihu chiwahi hachuma chinakukeña kufuukulayi. Nayamani walekeli kudivwimba nawa wadizozeli nakwila mwamulejeliwu kudi Elisha. Chafuminimu, amuukili!—Tañenu 2 Anyanta 5:​13, 14.

7. Yumanyi yitunateli kudizila kuchuma chamumwekeneni Nayamani? (Yishimu 22:4) (Talenu ninyevulu.)

7 Yumanyi yitunakudizila kuniyi nsañu? Twamwekeshaña kashinshi neyi tutoñojokahu chikupu hanoku kukala kunamwekani henohu kanda twilihu chuma chidi chejima. Twamwekeshaña cheñi kashinshi neyi tubulaña kufuukula kwesekeja nanochu chitunakutiya. Kashinshi kakutuletesha kwikala adizoza. Kafwampi, muntu wadizoza wanukaña nindi heluka yuma yejimaku. Twakeñekaña wukwashu kufuma kudi akwetu, sweje-e dinu kufuma kudi Yehova. Hela chakwila Nayamani haniyi mpinji hamwilukili chiwahi Yehovaku, wadizozeli nawa watiyilili kudi kansi wamumbanda ñamba kaIsarela, ambuñindi, nawa sweje-e kudi Elisha wamwimeneneñaku Yehova. Nayamani walekeli kudivwimba. Nkumininaku, wafuukwili chachiwahi nawa amuukili. Henohu kanda tuhoshi hela kwila chuma hansañu yinamwekani, chidi neyi hampinji yitunatambwili kufumba kwamuNsona kutunabuli kwiteja, indi kwiji wunlomboli wamukuloñesha wutunabuli kutiyishisha, komana kwila tuhudikila nakutoñojokahu neyi chakwila yuma yitunakukeña kuhosha hela kwila yikumwekesha nawu twadizoza hela twadivwimba nehi?—Tañenu Yishimu 22:4.

Nyevulu: Manakwetu nakumwekesha kashinshi hampinji yinadizoziyi nakutiyilila munakuhosha akwawu. 1. Nakutiyilila chinakumufumbawu kudi manakwetu wakansi kuzatisha broshuwa yinakuhosha nawu “Shenu Muchima Kukutaña Nikukutañisha.” 2. Nakutiyilila chinakumulejawu kudi muhela wakula dehi kutalisha hantanjikilu yachipompelu yakushimwina kuzatisha ngolofwana. 3. Nakutiyilila hampinji yinakutalayi progilamu yaJW Broadcasting hatabuleti yindi.

Neyi chatiyililiyi Nayamani nakudizoza mwamulejeliwu kudi antu amakwawu, ninetu twatela kutiyilila neyi anatufumbi, neyi akwetu ashimuna kukala kutwatela kuzatilahu, hela neyi tutambwila wunlomboli mukuloñesha kwaNzambi (Talenu paragilafu 7)


TWALEKENUHU KWIKALA AWUNDA NAKUTONDOLWELA KUHOSHA HELA KWILA YUMA NAKUHILA

8. Mpinjinyi yinateli kutukalila kutwalekahu kwikala awunda?

8 Kashinshi kanateli kutukwasha kutwalekahu kwikala awunda nakutondolwela kuhosha hela kwila yuma nakuhila hampinji yinatuneñeshiwu. Hela chochu, chaswayi wanyi mpinji jikwawu kwila mwenimu, sweje-e neyi tuneluki netu mwamweni muntu natwili chuma chatama hela natuhoshi mazu anatuneñeshi. (Efwe. 4:26) Talenu Davidi niAbigayili chamwekesheliwu kashinshi hampinji yikwamwekeni kukala kweneni.

9. Davidi anamwili yumanyi kudi Nabali?

9 Fwikijenu chumichi: Davidi niantu jindi awamayala adiyi nawu anakumutemoka Sawulu nawa anakushakama mwisaña daParani. (1 Sam. 25:1) Hampinji yidiwu kweniku, anakukiña chiwahi atubiña nimukanka wanyikoku yeyala waheta wejina daNabali. (1 Sam. 25:​15, 16) Mpinji yakutewula anyikoku chiyinashiki, Davidi natemeshi antemesha kuya kudi Nabali, namukiswili nindi yatwalekihu kuhanda chiwahi nawa nalombi nakudizoza nindi ayinkihu yuma yidi yejima yikutwesha kuyinkawu. (1 Sam. 25:​6-8) Ilaña Nabali hanamwekeshihu kusakilila hela hanti hayuma yejima yinamwililiwu kudi Davidi nikudi antu jindiku. Namwakuli Davidi niamayala adiyi nawu nakasawuntu chikupu.—1 Sam. 25:​10, 11.

10. Davidi niAbigayili amwekesheli ñahi kashinshi? (1 Samweli 25:​32, 33) (Talenu nimwevulu.)

10 Neyi iyenu mwamweni kukala kwahitileñamu Davidi, mwadi kutiya ñahi? Tunamoni komana chuma chacheni chaletesheli Davidi yahili nankashi. Wadiña iyala wabulileña kuhila swayi, ilaña haniyi mpinji wahilili nankashi chakwila wakeñeleña kumujaha Nabali! (1 Sam. 25:​13, 21, 22) Kafwampi, Davidi wayileña kweniku nakumujaha hampinji yamukañesheliwu kudi ñoda Nabali, Abigayili, mumbanda wadiña namaana. Abigayili wamwekesheli ñahi kashinshi? Welukili nindi Davidi wadiña muntu wamuwahi muchima hela chakwila haniyi mpinji wahilili nankashi. Dichi wazatili hakumina ñovu jindi kumukwasha kulonda yafwomoni ndulu yadiñayi nayu. Abigayili wamuleteleli yawaana yayiwahi nawa wamufumbili chachiwahi nakudizoza. (1 Sam. 25:​18, 23-31) Davidi wamwekesheli kashinshi nanochu chamutiyililiyi Abigayili nakanañachima, nakwanuka nindi mazu ahosheli iwu mumbanda amwekesheli Yehova chamonañayi yuma. Chafuminimu, Davidi wawundishili muchima nawa watondolweleli kukoña chiluwa cheneni.—Tañenu 1 Samweli 25:​32, 33.

Davidi nakumutiyilila Abigayili nakanañachima hampinji yinakufukamayi hamaseki nakulemba kudi Davidi. Antu jaDavidi awamayala adi mukamwihi iku anakutalaku. Añamba jaAbigayili anemani kunyima yindi, adi yawaana yayivulu mumakasa awu.

Muloña wakumwekesha kashinshi hampinji yamwekeni kukala kweneni nankashi, Davidi niAbigayili akañesheli chuma chatama kumwekana (Talenu paragilafu 10)


11. Kumwekesha kashinshi kunateli kutukwasha ñahi neyi anatuhilishi? (Yishimu 19:11)

11 Yumanyi yitunakudizila kuniyi nsañu? Kumwekesha kashinshi kunateli kutukwasha kwila yuma mukuwunda hela chakwila tuneluki netu kudi yuma yatama yinatwiliwu yinateli kutuhilisha. Kashinshi kanateli kutukwasha kutoñojoka hayuma yatama yinateli kufuma mumazu etu nimuyuma yitukwila. (Tañenu Yishimu 19:11.) Chelili Davidi amwanukishi hayitoñojoka yaYehova, wawundishili kuzuwa kwindi. Neyi kudi chuma chinayihilishi indi kwiji chinayitiyishi kutama, kaanenu kweseka kwakuhosha hela kwila yuma chakadi kutoñojokahu. (Yak. 1:19) Mulombenu Yehova nawa ikalenu nampinji yeneni yakutoñojokahu kulonda mwiluki chamonañayi oyu nsañu. Chakadi nikujina, chumichi chikuyikwasha kuwundisha muchima.

12. Amanakwetu niahela anateli kutukwasha ñahi kutwalekahu kumwekesha kashinshi nikutwalekahu kwikala awunda?

12 Neyi Yehova chamuzatishiliyi Abigayili kumukwasha Davidi kuwundisha muchima nikwiluka yitoñojoka Yindi, nateli kuzatisha amanakwetu niahela kulonda atukwashi kwikala nakashinshi kakwiluka yitoñojoka Yindi hanoyu nsañu. Dichi neyi kudi chuma chinamwekani chinayihilishi, henohu kanda muhoshi hela kwila chuma chidi chejima, munateli kuhosha namukaKristu wapama wukuyikwasha kumona yuma neyi chayimonañayi Yehova. (Yish. 12:15; 20:18) Hela chochu, neyi iyenu mudi nakukooleka kwakukwasha ibwambu denu wudi muniku kukala, kwila mumwimbujola Abigayili nehi? Kwila mumukwasha ibwambu denu kulonda yeluki chuma chinakukeñayi Yehova nindi yeli nehi? Chakadi nikujina, Yehova wukuyikiswilaña neyi muzataña nañovu kukwasha akwenu kulonda amwekesheña kashinshi nikutwalekahu kwikala awunda.

MUKUHWELELENU YEHOVA NEYI MUNAKUTIYA WOMA

13. Kashinshi kanateli kutukwasha ñahi hampinji yitunakutiya woma?

13 Mpinji jikwawu, tukumonaña kukala kukututiyishaña woma. Kashinshi kanateli kutukwasha hampinji yitunakutiya woma neyi twanukaña netu yuma yejima yakutiyisha woma yinakumwekana mukaayi yanyanya nankashi neyi tuyesekeja nañovu yabadika yikwetiyi Yehova. (Mas. 27:1) Yehova nateli kutukwasha mukukala kudi kwejima, kushilahu nikukala kunakumwekana neyi tukutwesha kukushinda wanyi. Dichuma chamumwekeneni kaprofwetu Yona. Wadiña iyala wapama kuspiritu, ilaña wakeñekeleña kashinshi chikupu hakwila nawu yatweshi kuzata chiwahi mudimu wakala wamwinkeliwu.

14. Yumanyi yatela yamuletesheli Yona kushintajala kutambwila mudimu wamwinkeliwu kudi Yehova?

14 Yehova wamwinkeli Yona mudimu wakala nankashi: kuya kuNiniva nakubidika nsañu yawunsompeshi kudi antu amuniwu musumba. (Yona 1:​1, 2) Mwadi kutiya ñahi neyi iyenu enkeliwu iwu mudimu? Yona watela wendeli kwakwihi nakakweji kamu hamaseki ilu lwendu lwakala kufuma kuIsarela nakuya kumusumba waNiniva wamuAsiriya. Eni Asiriya ayilukili nawu hiyantu amadombu chikupu. Niniva ayiteneneña cheñi nawu “musumba wapwekeshaña mashi.” (Nahu. 3:​1, 7) Chatela eteji mudimu wamwinkeliwu, Yona watemukili.—Yona 1:3.

15. Chumanyi chamuletesheli Yona kumukuhwelela chikupu Yehova? (Yona 2:​6-9)

15 Yona wadiña nakutemuka hampinji yamwanukishiliwu kudi Yehova hañovu Jindi kuhitila mukwamwina wumi waYona muchihayamisha. (Yona 1:​15, 17) Yona wadizililiku chuma chalema. Kufuma haniyi mpinji, walekeli kutiya woma wakuya nakuzatila kuNiniva muloña welukili nindi Yehova wukumukiñaña muwubanji wudi wejima. (Tañenu Yona 2:​6-9.) Yehova chamwinkeliyi cheñi kukooleka kwakuzata iwu mudimu, Yona washikeneni kutambwila iwu mudimu. Wayili kuNiniva, nawa mumudimu windi wakushimwina mwafumini yuma yayiwahi nankashi.—Yona 3:5.

16. Kashinshi kanateli kutukwasha ñahi hampinji yitunakuhita mukukala kwakutiyisha woma? (Yishimu 29:25) (Talenu ninyevulu.)

16 Yumanyi yitunakudizila kuniyi nsañu? Hitwatela kwiteja chuma chidi chejima, sweje-e kutiya antu woma, chitukañeshi kudifukula chiwahi kudi Yehovaku. (Tañenu Yishimu 29:25.) Kumwekesha kashinshi kwamukwashili Yona kubula kusha muchima nankashi hakukala kwamweneñayi mumudimu windi, ilaña wakuhweleleli chikupu nindi Yehova wukumukwashaña. Ninetu tunateli kuleka kutiya woma hayuma yinateli kutumwekena neyi tutoñojokaña hanochu chatukwashañayi Yehova nikutukiña mpinji yejima. Tunateli cheñi kwikala nampinji yakutoñojoka chikupu hadi amanakwetu niahela anakushinda kukala kunakumonawu kwakutiyisha woma, hela anakuzata nyidimu yamukuloñesha yakala kuhitila mukumushindamena Yehova. (Heb. 13:6) Dichi tumwekesheña kashinshi kuhitila mukumukuhwelela chikupu Yehova nikukwasha akwetu kwila mwomumu.

Nyevulu: 1. Kaprofwetu Yona nakwenda iku nakuya kuchiisu chamusumba waNiniva. 2. Manakwetu wakansi nakuhita mwahitilañawu antu hashikola nawa mumbadi mudi antu anakwila yuma yahelayi Yehova. Mpandela jawulombu wakansuluñunda anajikudeki mwahitilañawu antu. Kansi weyala anakumukabisha kudi mukwawu kansi weyala.

Yuma yahitilimu Yona yatudizishaña nawu kashinshi kanateli kutukwasha kwiteja wunlomboli waNzambi nikutwesha kuzata mudimu wakala wunatwinkiwu mukuloñesha (Talenu paragilafu 16)


CHITWATELA KWIKALA NAKASHINSHI NICHAKUKIHEMBA

17. Tunateli kuswejelaku ñahi kwikala nakashinshi?

17 Neyi chitunahanjekihu dehi, kumwekesha kashinshi kunateli kutukwasha kushinda kukala kwamaneni munjila yayiwahi. Tunateli kuswejelaku ñahi kwikala nakashinshi? Yehova diyi Nsulu wabadika wakashinshi, nawa wakihanaña kudi akakudifukula indi kuzatisha Izu dindi nispiritu yindi yajila. (Nehe. 9:20; Mas. 32:8) Watwinkaña kufumba kwatukwashaña kufuukula chachiwahi nikuyuula yitoñojoka yetu. (Mas. 119:​97-101) Twekalaña nakashinshi neyi tutoñojokaña hayuma yahosha Bayibolu nawa tumulombaña Yehova netu atwinki spiritu yindi yajila yikweti ñovu. Kwila mwenimu kukutukwasha kwiluka nsañu yayivulu hanoku kukala ninjila yayiwahi mutunateli kukumanishila kulonda yuma yitukuhosha niyitukwila yimwekeshi yitoñojoka yaYehova hanoyu nsañu.—Yish. 21:​11, tth.

18. Chumanyi chimukufwilaña kwila?

18 Dichi tutwalekenuhu kukeñakeña nikulemesha chikupu kashinshi katwinkañayi Yehova. (Mas. 14:2) Neyi twilaña mwenimu, “[twakasenuka wanyi] munjila yakashinshi.” (Yish. 21:16) Ilaña tukufwilaña chikupu kumwekesha kashinshi mpinji yejima nimukukala kudi kwejima. Chikufumamu, ‘yuma yikutulumbulukilaña.’

TUNATELI KUMWEKESHA ÑAHI KASHINSHI, NEYI CHELILI . . .

  • Nayamani?

  • Davidi niAbigayili?

  • Yona?

KAMINA 42 Kulomba kwaKambuña Nzambi

    Lunda Publications (2006-2026)
    Fumenumu
    Iñulenu
    • Lunda
    • Inkenuhu akwenu
    • Hakusetiñila
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Nshimbi Jakulondela
    • Nshimbi Jakujinda
    • Privacy Settings
    • JW.ORG
    • Iñulenu
    Inkenuhu akwenu