Mudhowenave limbi-a uxamwalinyu banjani

1. Mwasiwa ngwan’ni afwi-u apama ndi yotuva yokhumela wa Nlungu?

AXAMWALI apama ndi yotuva yokhumela wa Yohova. (Yak. 1:17) Aliwa anodhiveliwana Nlungu thitho anonidhiveliwana. Wenjedhela vevo, aliwa anokala osangalala i-yo nasangalalanga, anonididili-a nasukwala thitho anoniva-a malangi-o okumela vathi varima nafuneeleyanga. Aliwa mbororomeleya thitho ninooda anyindela. Axamwali aimbarimbari ninga enala “anoniiri-a ira nikalenga osangalala”!—Sang. 27:9.

2. Mwasiwa ngwan’ni atu tali vabanjani tanofwanela dhowanave limbi-a uxamwaliwa? (Mateu 19:6)

² Pyofuneya ira mabanja takalenga vauxwamwali. Aliwa tanofwanela thuulela ira uxamwaliwa kunokala olimba vaokene mbwenye tanofwanela kaana thindhi ira udhowenave kala olimba. Akala uxamwali-u kaninousamalela pama, ninooda dhivwanga ira nili okene, kaninosangalala thitho hora dhinjinji ninooda kalelanga sukwala. Mwandhila inango, atu tali vabanjani talimbi-anga uxamwaliwa tanokaana banja losangalala thitho lolimba. (Muleri Mateu 19:6.) Muyofunjedha yei, ninoona mwemo atu tali vabanjani vinaire aliwa ira talimbi-e uxamwaliwa. Yoroma ninoona mwemo atu oi katili vabanjani vinaire aliwa ira tasakule mutu ofwanelela oi unodhakala fwiwa wapama vaingumiiwa yothene.

N’NGA MUNAIRE A-VI IRA MUSAKULE MUTU WAPAMA OI MUM’THELANANEE?

3-4. N’nga chini inakami-e Kristau wadiye fwanya mutu wapama om’thelananee? (Sanganiko 18:22)

³ Na-anaire yosakula iliyothene yofuneya, ninofwanela thuulela nyarwa dhinagumanena i-yo, upama unakalevo thitho vyo-arelavovyee. Vinofuna i-yo sakula vinooda kuza ingumii-u yothene. Ee-no ninofwanela thuulela pama na-anaire yosakula iliyothene yofuneya.

⁴ Nasakulanga mutu oi nim’thelananee, ninokala nisakulanga mutu oi ninodha kala na liye waingumii-u yothene. Ndimwasee yen’na ndi imbo-i mwa yosakula yofuneya maningi inofuna i-yo ithuulela pama. Voi Yohova ngwaromi-idhe banja, pyovweya ira ninofwanela a-rela malangi-oee nairanga yosakula yen’na. Yohova unofuna ira lombwana afwanye i-yana wapama thitho i-yana afwanye lombwana wapama. Hora dhothene liye unoidhiwa vyongo vili vyapama wa i-yo. (Muleri Sanganiko 18:22; Esaya 48:17, 18) Makhundo a Bibilya anooda kami-a Kristau fwanya mutu wapama oi am’thelananee.

5. Mwasiwa ngwan’ni ndi pama sakula mutu obadiziwa oi mum’thelananee?

⁵ Nabadiziwa ninokala vauxamwali wapama na Nlungu. (Sal. 25:14) Ee-no akala munofuna thela venango theliwa, munofwanela sakula mutu wapama oi uli vauxamwali wapama na Yohova. (1 Akor. 7:39) Mwaira ee-no, munothonyi-edha ira munolemeza makhundo a Yohova. Wenjedhela vevo, munodha ona mutu usakunle nyo kala yotuva yokhumela wa Yohova. (Sang. 19:14) Munodha rambela ira ‘Mwa-amangeleliwe goli’ naatu oi katinom’dhiveliwana Yohova. (2 Akor. 6:14) Kai zelu sakula mutu oi kanom’labela Yohova ira nithelananee, masiki mwa-afwanye mutu unom’funa nyo vari va abali naarongola ira murome imweendi. Thitho kai vyazelu thelana na mutu oi kanom’labela Yohova nodedi-edhelanga ira sogolou unodha funjedha imbarimbari.

6-7. N’nga munofwanela dhifuka vyofuka vivi vahora ili nyo vaimweendi?

⁶ Pyaimbarimbari ira kai Makristau othene obadiziwa anofuna dhakala lombwana wapama venango i-yana wapama wanyo.a Akala nyo mutoroma kaana ifunelo namutu mwinango, munoira pama thuulela vyofuka vyo-arelavi: ‘N’nga mutu wen’na unosamalela a-vi atu abanjanimwee? N’nga ngoriya rima thitho walemezo? N’nga afwee mboi a-vi? N’nga vakala a-vwechechana na mutu mwinango liye unovimali-a a-vi? N’nga liye unokala okozeya chinja akala vinofuna liye sakula kavinokhuzana na makhundo a Bibilyani? N’nga liye unouona a-vi mwasa wakobiri?’

⁷ Nyo thitho munofwanela dhifuka ira: ‘N’nga mutu wen’na unothonyi-edha ira unom’dhiveliwana Yohova? N’nga unodhilimbi-edha wara “umutu upya”? N’nga unodha ndikami-a ira ndidhowenave m’labela Yohova? N’nga nitokaana vifunelo vyauzimu vimbo-ive? N’nga ndi mutu oi unodhakala fwanga wavarimani?’ (Akol. 3:9, 10) Akala nyo muli rongola, n’nga mutu uli vaimweendi na nyo unodhakala muru wabanja wapama? (1 Akor. 11:3) Akala nyo muli bali, n’nga rongola uli vaimweendi na nyo unoukami-ani va vyongo visakunle nyo angalive ira muli mutu o-okaana longomano? Munofwanela kaana hora yowakula vyofuka vyevi. Mu-indi-edhenga basa hora ili nyo vaimweendi ira mum’mwidhiwe pama mutu unofunanyo dham’thelananee.

8-9. N’nga chini inakami-e mutu uli vaimweendi ira asakule pama? (Muone thitho iruthiruthi.)

⁸ Yongo inango inaukami-eni ira musakule pama vahora ili nyo vaimweendi, ndi dhilimbi-edha ira mum’mwidhiwe pama fwinyuo. Mufukenga atu enango vyokuza limbili la mutuo na makalelwee. Mwaifwanafwani-o, n’nga liye ngodhiyevi-a, oriya rima thitho ololela? Sarah rongola wau French Guianao oi atootheliwa na bali mwinango dhinalee Danieli, aongile ira: “Ndatoofuka vyokuza Danieli wa bali mwinango oi takalecha vambo-i noirela upainiya vambo-i. Ndatoofuka thitho ndimuwa wavapingoni, afwee avarimani thitho waarongola apingonimwee.” Ee-no munofwanela m’fuka mwazelu mutu uli vaimweendi na nyo, vyongo vyam’mwireele venango vyongo vinom’mwireela vaingumiyee ira muidhiwe. Irana vyevi kofuneya maningi namwasa oi vanooda kala vyoireya vinango venango ileemelo inango yoi inodha romi-a nyarwa mwadhathelana.

⁹ Kamupwazenga vyoonga vyaimbarimbari vinouwandelani atu vyokuza mutu uli vaimweendi na nyo. Vyevi vinooda ukami-ani idhiwa akala munofwanela dhowanave kala vaimweendi venango mali-a.b Va-eeni, dhoweni nioneni malangi-o anodhowa waatu tali vabanjani.

MUNOODA LIMBI-A UXAMWALINYU MWAIRELANGA VYONGO VAMBO-I

10. Mwasiwa ngwan’ni ndi pama ira atu tali vabanjani tairelenga vyongo vambo-i?

¹⁰ Atu tali vabanjani tanooda limbi-a uxamwaliwa banjani mwiwa voirela vyongo vambo-i angalive ira vahora inango anokalecha opingeya. Vahora ninga yen’na tanooda wandelana vyongo viireile vadambolo, moda munodhivwela aliwa, thitho wandelana mathuuleliwa. Wenjedhela veva, tanooda thonyi-edhana udhivela nokala osangalala.

11. N’nga chini inaromi-e nyarwa dhilukhulu banjani mwinyu?

¹¹ Atu tali vabanjani oi tanovwelana maningi, tanoirela vyongo vambo-i a-kala mutu ulithene vaekene. Pyaimbarimbari ira kai hora dhothene inairelenga aliwa nyongo vambo-i. Mbwenye kala undendai wahora yolapela koopi-a maningi. Mwaifwanafwani-o, atu enango anodhowa malabanga basa uilambo inango, vinowairi-a ira takale olapela na banja liwa wahora indendai. Angalive ira vyevi vinooda kami-a va nyarwa dhoramburela kobiri, mbwenye kala olapelana wahora indendai unooda dhi-a nyarwa dhilukhulu banjani mwinyu.

12-13. (a) N’nga mabanja enango anoira a-vi ira takaengana hora yoirela vyongo vambo-i? (Muone thitho iruthiruthi.) (b) N’nga maninyu venango i-yaninyu munom’mona ira ngofuneya maningi vaingumiinyu? (Muone thitho kwadru loi “N’nga mananga venango i-yananga ngofuneya a-vi vaingumi yanga?”)

¹² Muone viirile mabanja enango ira takaengana hora yoirela vyongo vambo-i. Leah unokala wu Guam aongile ira: “Miyo na mananga ninokala osangalala nairelanga vyongo vambo-i. Hora dhinjinji ninodhowecha mawenda venango mawaredha vambo-i.” Roxanne unokala wu Estados Unidos aongile ira: “Voi hora dhinjinji ninokalecha opingeya maningi, ninokaana thandha oi nidhairele vyongo vambo-i ninga munoirelecha i-yo na vyongo vyofuneya maningi.” (Mufwanafwani-edhe na Amose 3:3.) Damien wau França aongile ira: “Nitofunjedha kaana ifunelo na vyongo vinodhiveliwana fwi-u thitho ninoroma vidhiveliwana.” (Mat. 7:12) Thitho Katiya wau Estados Unidos aongile ira: “Hora dhinango nino-iyecha matelefoni-u undendai ira ta-anidodomi-e vahora inowaredha i-yo.”

¹³ Mbwenye yofuneya maningi kuirela vambo-i vyongo vyauzimu. Myriam wau France aongile ira: “Namaebe-i ninoroma leri Bibilya vambo-i thitho tapanya vyongo vinisangalali-idhe namoda munavi-indi-edhele i-yo basa vaingumi yi-u. Miyo ndinodhiveliwana maningi hora yen’na.” “Thitho ndinosangalala maningi mananga alobelanga vambo-i na miyo. Vahora yen’na ndinoona ira mananga unom’dhiveliwana maningi Yohova.” Katiya um’mongile i-youle aongile ira: “Yongo imbo-i inodhiveliwana i-yo irela vambo-i ndi laleela. Ndi vyosangalali-a maningi tapanya vyokuza iroromelwi-u. Thitho ninodhowanave funjedha vyongo vipya wa unango na fwee.”—Sang. 27:17.

MUDHOWENAVE IRELA VYONGO VAMBO-I VAHORA INOGUMANANA NYO NYARWA

14-15. Mwasiwa ngwan’ni banja linofwanela dhilimbi-edha ira limali-e nyarwa dhinagumanena aliwa? Muongemo.

¹⁴ Namwasa oi nili atu o-olongomana, mabanja tanogumanana nyarwa. Bibilya linoonga ira atu othelana “tanodha gumanana nyarwa vaingumiiwa.” (1 Akor. 7:28) Madhu enala, “anothapulela nyarwa na vyongo vinango vinogumanana atu tali vabanjani.” N’nga vyevi vyaireya, chini inaire mabanja ira tamali-e nyarwa dhiwa nodhowanave kala vambo-i?

¹⁵ Kathuulelani ifwanafwani-o yo-arelila. Akala nyumba venango yongo inango yaatu adodoliso itonongeya, pyo-okaikeli-a ira anyaa anooda isaka-edha okoka. Aliwa tanooda nonga horiwa na kobiri dhiwa ira taisaka-edhe okoka. Thitho katino-iya angalive ira basalo linooda mala vyawa vinjinji. N’nga mwasiwa ngwan’ni aliwa anoirana vyevi? Namwasa oi anoona basa liwa kala lofuneya maningi. Mofwanafwana na vyevi, mabanja othene mbofuneya maningi. Pyaimbarimbari ira masiki mabanja oi anodhivelana maningi anogumanana nyarwa. Mbwenye ninga muoni i-yo ira basa lamutu wadodoliso lanongeya linosaka-edhiwa okoka, saasawa thitho na nyo. Munooda mali-a nyarwa dhinogumanana nyo banjani mwinyu. Vyevi vinofuna hora injinji nodhilimbi-edha. Mbwenye Yohova unosangalala aonanga atu othelana tadhilimbi-edhanga limbi-a banja liwa nodhowanave kala vambo-i. (Malak. 2:16) Mwandhila yen’na aliwa anothonyi-edha ira anodhivelana, lemezana thitho m’lemeza Yohova wenuo aromi-idhe banja.

16. Movwelana na 1 Akoritiyo 13:4-8a, n’nga chini inakami-e banja linogumanana nyarwa? (Muone thitho iruthiruthi na kwadru loi “Vinofuna ukami-ani ira muvwelanenga maningi banjani.”)

¹⁶ Mwagumanana nyarwa Banjani mwinyu, kamuthuulelenga ira mali-a banja ndi ndhila yapama. (1 Akor. 7:10, 11) Malomwee, mudhifukenga ira: ‘N’nga chini inaire i-yo ira nilimbi-e uxamwali-u?’ Mufunjedhenga vinooga Bibilya vyokuza udhivela thitho muthuulele vinofwanela nyo chinja movwelana na makhundo anofwanyeya va 1 Akoritiyo 13:4-8a. (Muleri.) Malo mothuulela mali-a banja linyu, muirenga vyothene vinaode nyo ira murome okoka dhivelana. Muthuulelenga vinaire nyo ira mulimbi-e banja linyu. Mulobelenga wa Yohova novepa malangi-oee. Musakesakenga mabukhwi-u, mavidiyo, andimuwa apingoni, thitho Makristau olimba mwauzimu ira taukami-eni. Bibilya linoonga ira kazamento ili ninga “go-i omangiwa na migo-i miraru” thitho Yohova ngwenuo uli go-i wakopolo na ofuneya maningi banjani mwinyu. Mwairanga vyongo vinofuna Yohova, banja linyu “linodhakala lolimba maningi.”—Namal. 4:12.

17. N’nga chini inaakami-e atu anofuna thela thitho mabanja ira tasangalalenga?

¹⁷ Yohova unofuna ira arumiwee othene takalenga osangalala. Vyevi vinothangani-avo waatu anofuna thela thitho tali vabanjani. Akala nyo muli diye thitho munofuna thela venango theliwa, munofwanela sakula pama mutu unofuna dhakala fwinyu waingumiinyu yothene. Akala nyo muli vabanjani, mudhowenave limbi-a uxamwalinyu banjani mwinyu. Muire vyothene vinaode nyo ira mumali-e nyarwa dhinagumanena nyo banjani mwinyu thitho vepa kami-o wa Yohova. Mwairangana vyevyo, munodha sangalala “vaingumiinyu” na mutu wavakhundu wam’sakunle nyo!—Namal. 9:9.