Lela Kut in Aksaokyel Jisus, Su Yok Lukel Devid a Solomon

“Liye! sie su yok lukel Solomon oasr inge.”​—MATTU 12:42.

1, 2. Nu ke liye lun metu, efu ku in me lut se ke sapkinyuk Samuel elan mosrwella Devid oana sie togusra?

EL TIA oana sie togusra. A, nu sin met palu Samuel, el oana sie tulik fwusr su liaung sip. Sayen ma inge, an sel, Betleem, el sie an su tia pengpeng. An se inge tia pengpeng oana an “su srik in muta in masrlon tausan lun Juda.” (Maika 5:2) Tusruktu, tulik mokul fwusr se inge su tuku ke sie an srisrik el akola in mosrweyukla sin met palu Samuel in oana sie togusra lun met Israel ke pal fwasru.

² Tulik fwusr se inge Devid, el tia tulik se meet su papa tumal Jesse, el akkalemye nu sel Samuel in akmusraela; ku el pa met se akluo ku aktolu. Devid, pa tulik se safla ke tulik oalkosr natul Jesse, a el wangin pa ke pal se Samuel el tuku nu yurin met in loom sel Jesse in akmusraela sie sin tulik natul ke sripen lulalfongi lal in fwa togusra nu fwin an we ke pal fototo fwasru. Tusruktu Devid pa Jeova el insese nu ka, a pa inge akwuk su fwal in akfwasryeyuk.​—1 Samuel 16:1-10.

3. (a) Mea Jeova el liye yok fwin el tuni ke oiyen sie met? (b) Mea sikyak tokin Devid el akmusrala?

³ Jeova el liye ma nukewa su Samuel el tia ku in liye. God el ku in liye insiyel Devid, a el insemwomwo ka. Nu sin God, el tia loang nu ke likin met, tusruktu el liye insiyen metu la mea na paye on ke nunak lalos. (Ridi 1 Samuel 16:7.) Paenang Samuel el kalem ka la efu ku Jeova el tia sulela kutena tulik inmasrlon tulik matu itkosr natul Jesse, a el siyuk in utuku tulik se ma srik emeet seltal su muta liaung kosro in imae. Ma simusla akkalemye: “A [Jesse] el sapla, a sulelma [Devid]. A srusra mutal ke kufinsroal a mwo pa mutal, a kato. A Jeova el fwak: ‘Tuyak, mosrwella, tu ela inge!’ Na Samuel el eis ko in oil a mosrwella in masrlon met lel. A ngunin Jeova tuku ke ku nu fwel Devid in len sa me.”​—1 Samuel 16:12, 13.

Devid el Lumala Inkanek lun Kraist

4, 5. (a) Akuteye kutu ma su oana sie inmasrlol Devid a Jisus. (b) Efu ku Jisus el ku in pangpang Devid Lulap?

⁴ Jisus, in oana Devid, el isusla in an Betleem, ke yea 1,100 kutu tokin Devid el isusla. Ke nunak lun metu, Jisus el tia oana luman sie togusra. In fwal nu ke nunak lalos, tia el pa kain in togusra su met Israel puspus elos tupan a nunku ka. Ke ma inge, in oana Devid, el sulosulla sin Jeova. Jeova el insemwomwo kel na paye, oana el insemwomwo kel Devid.a (Luk 3:22) Ke ma su sikyak pa nu sel Jisus, ‘ngunin Jeova tuku ke ku nu fwel.’

⁵ Oasr ma puspus su oana sie inmasrlon Jisus a Devid. Ke me pupulyuk, Devid el tukakinyukak sin met kasru se lal, pangpang Ahitofel, a Jisus el tukakinyukyak sin met tuma lutlut se lal pangpang Judas Iskariot. (Sam 41:9; Jon 13:18) Devid a Jisus elos tukeni na fukoko in lulalfongi a moniyuk in oru alu lalos nu sin Jeova. (Sam 27:4; 69:9; Jon 2:17) Jisus el tuku pa ke sruf lal Devid. Meet liki isusla lun Jisus, oasr sie lipufan fwak nu sin nine kiyel: “Jeova God fwa sang nu sel tron lal Devid papa tumal.” (Luk 1:32; Mattu 1:1) Tusruktu, ke sripen mwulela nukewa kel Messaia fwa akpayeyuk sin Jisus, paenang el fulat lukel Devid. A el pangpang Devid Lulap, a mwulela nukewa ke Messaia fwa akpayeyuk nu sel.​—Jon 7:42.

Fwasr Tokin Togusra Lasr su Met Seperd Pa

6. Ke inkanek fuka Devid el sie met liaung sip mwomwo?

⁶ Jisus el met liaung pa sip. Mea fwakak ke sie met liaung sip mwomwo? El sie met su paye a pulaik in kol a kite, a etu in karunganeng sip nukewa. (Sam 23:2-4) In oana sie tulik fwusr, Devid el sie met fwusr su karunganeng sip, a el suk in liaung mwo sip nukewa nutin papa tumal. El arlana pulaik in liaung mwo sip nukewa liki kosro sulallel a kutu pal el sang moul lal in molela sip nukewa fwin oasr kosro laion ku bear tuku in onelos.​—1 Samuel 17:34, 35.

7. (a) Mea kasrel Devid nu ke kunokon puspus lal oana togusra? (b) Fuka Jisus el akpayeye la el sie Met Seperd Mwomwo?

⁷ Ke lusen yea puspus su Devid el liaung sipu ke imae a fwin eolu, sang me kasru mwomwo in akoella nu ke kain in kunokon puspus su yok eneneye a in liaung mwo sie mutanfwal lun met Israel.b (Sam 78:70, 71) Jisus el akpayeye pa ke orekma lal la el sie met liaung sip mwomwo. El eis me akkeye a me kasru mwomwo sin Jeova ke el liaung “u srisrik” a “sip ngie” nukewa lal. (Luk 12:32; Jon 10:16) Ke ma inge Jisus el akpayeye la el sie Met Seperd Mwomwo. El etu na paye un sip natul a el etu in pangon kais sie ke inelos sifwana. El lungse yok sip natul ke el muta fwalu paenang el esalang sifwana in kasrelos ke me enenu nukewa lalos. (Jon 10:3, 11, 14, 15) In oana sie Met Seperd Mwomwo, Jisus el orala akwuk mwo su Devid el tia ku in oru. Me kise lun lango lal ikasla inkanek nu sin metu in eis molela liki mise lun ma koluk. Wangin kutena ma fwa kutongilye liki inkanek in karungin lal nu sin “u srisrik” in eis moul sumwosmwos in kosrao a in karungin “sip ngie” nukewa lal nu ke moul ma patpat ke sie fwal sasu a sumwosmwos su fwa sukosokla liki kutena ma koluk.​—Ridi Jon 10:27-29.

Fwasr Tokin Togusra su Kutangla

8. Devid el akpayeye fuka la el sie togusra su eis kutangla pal nukewa?

⁸ In oana sie Togusra, Devid el orala elan sie met meun in loangela met lun God, a “Jeova el sang kutangla nu sel Devid yen nukewa el fwasr nu we.” Ye kolyuk lal Devid, mutanfwal selos yokelik el mutamwauk na ke infwal Ijipt fwala ne ke infwal Eufrates. (2 Samuel 8:1-14) Ke ku lun Jeova, el ekla sie met kol ku a pengpeng. Baibel el fwak: “Pengpeng lal Devid fwasrelik nu fwal e nukewa, a Jeova el filiye sangeng sel fwin mutanfwal nukewa.”​—1 Kronikel 14:17.

9. Akuteye la inkanek fuka Jisus su fwa srusrngiyuki oana Togusra ke pal fwasru el eis kutangla.

⁹ In oana Togusra Devid, Jisus el tia sangeng ke el muta fwin fwalu. Jisus su fwa srusrngiyuki in sie Togusra ke pal fwasru, el eis tari ku lal in kunausla dimon nukewa, a in molela met nukewa su pulakin me keok lalos. (Mark 5:2, 6-13; Luk 4:36) Wekunang pa el su sropon me lain nukewa, Setan su Devil, fwa tia ku in lainul. Ke kasru lun Jeova, Jisus el kutangla fwalu, su oasr ke kolyuk a ku lun Setan.​—Jon 14:30; 16:33; 1 Jon 5:19.

10, 11. Mea kunokon lun Jisus in oana sie Togusra lun Met Meun in kosrao?

¹⁰ Ke yea 60 kutu tokin Jisus el anwuki a sifwil moulyak a som nu in kosrao, Jon met sap el liye sie aruruma kel Jisus ke el eis kunokon Lal in oana sie Togusra lun Met Meun in kosrao. Jon el simusla: “Liye! soko ors fwasrfwasr; a el su muta fwe oasr sie pusr yurol; a itukyang nu sel sie tefuro, a el fwasrot in kutangla, a el fwa kutangla.” (Fwakyuk 6:2) El su kasrusr fwin soko ors fwasrfwasr inge pa Jisus. “A itukyang nu sel sie tefuro” in yea 1914 ke God el srusrngilye oana sie Togusra in kosrao. Tokin ma inge, “el fwasrot in kutangla.” In oana Devid, paye, Jisus el eis kutangla oana sie togusra pal nukewa. Tia pat tokin el Togusrala ke Togusrai lun God, el kutangulla Setan ke elos meun a sisulla wi lipufan nukewa lal nu fwalu. (Fwakyuk 12:7-9) Kutangla lal ke el kasrusr fwin soko ors fwa tia tui nu ke el fwa “kutangla,” in aksafyela akwuk koluk nukewa lal Setan.​—Ridi Fwakyuk 19:11, 19-21.

¹¹ Ke ma inge, in oana Devid, Jisus el sie togusra su tingtingi ke pakoten, a el fwa molela “u lulap” ke Armagedun. (Fwakyuk 7:9, 14) Ke ma inge, ye kolyuk lun Jisus a elos su fwa welul, sifwil moulyak su piselos oasr ke 144,000, fwa “oasr sifwil moulyak nu sin met sumwos a met sesumwos.” (Orekma 24:15) Met nukewa su fwa sifwil moulyak nu fwalu fwa oasr fwinsrak nu ke moul ma patpat. Fuka mwolana lun akwuk su akoeyukla nu selos! Lela kut nukewa in oru sulela paye lasr in kafweang in “oru ma mwo,” tu kut fwa wi moul ke pal se fwalu nenela ke met sumwosmwos, a insemwomwo ye kolyuk lun Jisus su Devid Lulap.​—Sam 37:27-29.

Pre lal Solomon ke Lalmetmet el Topukyuk

12. Mea Solomon el pre ka?

¹² Solomon mwen natul Devid el lumeyuk nu kel Jisus.c Ke pal se Solomon el mutamwauk in togusra, Jeova el sikyak sel in sie mwemwe a fwakak la El fwa sang nu sel ma nukewa su el fwa siyuk. Solomon el ku in siyuk ke kasrup, ku, a ke moul loeloes. Tusruktu, el inse pusisel in siyuk sin Jeova: “Ase nu sik inge lalmetmet a etauk, tu nga fwa ku in illa a ilyuk ye mutun mutanfwal se inge, tu su ku in nununku mutanfwal se lom inge, su yok?” (2 Kronikel 1:7-10) Jeova el topuk pre lal Solomon.​—Ridi 2 Kronikel 1:11, 12.

13. Fuka tu lalmetmet lal Solomon in wangin ma ku in lumeyuk nu ka, a mea Sropon ma inge?

¹³ Ke lusen pal se su Solomon el oaru nu sin Jeova, paenang kas lal nukewa orekmakinyuk ke inkanek lalmetmet a wangin kutena kain in akwuk lun met ku in lumeyuk nu ka. Solomon el fwakak ke “tolu tausen soakas.” (1 Togusra 4:30, 32, 34) Soakas puspus inge simusyukla tari a srakna orekmakinyuk sin met nukewa su lungse in eis lalmetmet. Kasra Siba el tuku ke lusen mael 1,500 nu yurul togusra Solomon in srikel ke pengpeng a lalmetmet lal ke “me siyuk upa.” El arlana lut a sang kaksak yok ke ma Solomon el fwak a ke misla lulap a kapkapek yok ke togusrai lal. (1 Togusra 10:1-9) Baibel el fwakak ke sropon lalmetmet lal Solomon ouinge: “Met fwalu nukewa suk mutal Solomon in long lalmetmet lal, su God el filiye insiyel.”​—1 Togusra 10:24.

Fwasr Tokin Togusra Lalmetmet

14. Ke inkanek fuka Jisus el pa “sie su yok lukel Solomon”?

¹⁴ Met sefwanna pa eteyuk mu lalmetmet lukel Solomon. Met se inge pa Jisus Kraist, su fwakak kel sifwana la el “sie su yok lukel Solomon oasr inge.” (Mattu 12:42) Jisus el luti ke “kas lun moul ma patpat.” (Jon 6:68) Ke me pupulyuk, in fwal nu ke Me Sramsram Fwin Eolu su fwakak kalem ke sropon me luti puspus lal Solomon simla in buk in soakas lal. Solomon el akuteye ke ma puspus su ku in sang inkanek in insemwomwo nu sin met su alu a kulansap nu sin Jeova. (Soakas 3:13; 8:32, 33; 14:21; 16:20) Jisus el akuteye kalem la engan paye el tuku ke ma nukewa su orek fwal nu ke inkanek in alu nu sin Jeova a ke akpayeyen mwulela nukewa lun God. El fwakak ouinge: “Insemwomwo elos su nunku yok ke ma enenu in akkeye fototo lalos nu sin God, tu togusrai in kosrao ma lalos.” (Mattu 5:3, NW) Met nukewa su orekmakin akwuk mwomwo a fwal nu ke me luti lun Jisus elos ku in fototo nu sin Jeova, su oasr yuru “unon in moul.” (Sam 36:9; Soakas 22:11; Mattu 5:8) Kraist el fwakak inkanek in “lalmetmet lun God.” (1 Korint 1:24, 30) In oana Messaia su Togusra, Jisus Kraist el oasr yurul “ngunin lalmetmet a etauk.”​—Isaia 11:2.

15. Fuka lalmetmet su tuku sin God ku in kasre kut?

¹⁵ Kut ku fuka, in oana met su fwasr tokin el su Yok Lukel Solomon, fwa eis lalmetmet su tuku sin God? Ke sripen etauk lun Jeova akkalemyeyuk ke Kas lal, paenang kut enenu in kafweang in suk a lutlutkin Baibel, yok na ke kas lun Jisus, a kafweang in sifwil nunku yok ke ma kut ridi a lutlut ka. (Soakas 2:1-5) Yok liki nukewa, kut enenu in kafweang in siyuk sin God in ase nu sesr lalmetmet. Kas lun God el akpayeye nu sesr la pre lasr fwin tuku ke paye lun insiyesr siyuk ke kasru fwa topukyuk. (Jemes 1:5) Ke kasru lun ngun mutal, kut fwa ku in koneak etauk mwomwo ke Kas lun God su ku in kasre kut fwin oasr ma upa lasr a kasre kut in oru sulela mwomwo. (Luk 11:13) Solomom el pangpang pa “met luti” su “luti metu etauk” pal nukewa. (Ekklisiastis 12:9, 10) Jisus, su Sifwen congregation lun met Kristian, el oayepa sie met luti nu sin met lal. (Jon 10:16; Kolosse 1:18) Ke ma inge, lela kut in wi ke meeting lun congregation pal nukewa, meyen pa inge an su Jisus el ‘luti kut pal nukewa’ we.

16. Ke luma fuka oana sie kel Solomon a Jisus?

¹⁶ Solomon el sie togusra su oakiye a akpayeye ma puspus. El orala kain in me musa pengpeng puspus in mutanfwal lal nufon. El karungin pa orekma in musaela lom sin met kol ku met leum puspus, kain in inkanek puspus, niyen karungin kof, siti in me kasrup, siti nu ke sariot, siti nu ke met kasrusr fwin ors. (1 Togusra 9:17-19) Mutanfwal se inge pulakin me insemwomwo yok ke sripen orekma in musa puspus el orala. Jisus el sie pa met su oru orekma in musa. El musaela congregation lal fwin sie “eot ku.” (Mattu 16:18) El fwa karungin pa orekma in musa su fwa orek ke fwal sasu.​—Isaia 65:21, 22.

Fwasr Tokin Togusra lun Misla

17. (a) Mea oiya mwomwo puspus su sikyak ke lusen kolyuk lal Solomon? (b) Mea Solomon el tia ku in orala?

¹⁷ Kalmen e se inge Solomon pa “misla.” Togusra Solomon el oru kolyuk lal fwin an Jerusalem nufon, su kalmen e se inge pa “Engankin Kain in Misla ke Oiya Luo.” Ke lusen yea 40 in kolyuk a nununku lal oasr misla yok fwin an Israel. Baibel el fwakak ke lusen yea puspus inge: “Met Juda a met Israel elos muta in misla, kais sie met ye sak fain lal a ye sak fig lal, Dan me aok nu Bier-siba, in len lal Solomon nukewa.” (1 Togusra 4:25) Ne ouinge, Solomon, el fwinne lalmetmet, el srakna tia ku in eisla mas, ma koluk, a mise. Tusruktu, met se inge su Solomon Lulap, el ku in aksukosokye met nukewa lal liki ma nukewa inge.​—Ridi Rom 8:19-21.

18. Ke akwuk lun Kristian congregation, mea ma mwomwo puspus kut insemwomwokin?

¹⁸ Fwinne ke congregation lun met Kristian in pal inge, oasr misla yok pulakinyuk. Paye la in pal inge kut pulakin me insemwomwo puspus a oasr misla puspus kut ku in pulakin sin God a nu sin met lili puspus wiyesr. Aok, pa inge ma Isaia el fwakak ke kas in palu lal ke oiyen ma puspus su fwa sikyak nu sesr in len lasr: “Elos fwa tukye kutlas natulos nu ke plau, a mwusra natulos nu ke me pakpuk lesak. Mutanfwal fwa tia srukak kutlas lain mutanfwal, a elos fwa tia sifwil lutlut meun.” (Isaia 2:3, 4) Kut fwin lela ngun mutal lun God in kol kut, kut ku in sang kasru nu ke misla lulap inge.

19, 20. Mea sripe mwomwo puspus su fwal kut in pulakin insemwomwo yok?

¹⁹ Tusruktu, lela kut in etu la ke pal fwasru fwa oasr ma mwomwo yok liki. Met akosten nukewa elos fwa insemwomwokin misla lulap su wangin ma oana ye kolyuk lun Jisus, nu ke pal se su elos fwa ku in pulakin la elos “taltalla liki sruo lun ma kulamwi” nu ke pal se met nukewa elos eis moul sumwosmwos. (Rom 8:21) Tokin elos kutangla me srifwe safla ke saflaiyen Kolyuk lun Jisus ke Sie Tausen Yea, “met fwokpap elos fwa usrui fwalu, a fwa sifwana akenganyelos in misla puspus.” (Sam 37:11; Fwakyuk 20:7-10) Aok, kolyuk lun Kraist Jisus fwa mwo liki inkanek in kolyuk lal Solomon su kut soenna pulakin ku wangin kutena ma ku in lumeyuk nu ka!

²⁰ In oana ke met Israel elos insemwomwo yok ye kolyuk lal Moses, Devid, a Solomon, kut fwa oayepa insemwomwo ke inkanek yok ye kolyuk lun Kraist. (1 Togusra 8:66) Lela kut nukewa in sang kulo a kaksakin ke akwuk mwolana su Jeova el kasre kut ka in supama Mwen kulo sefwanna natul, su Moses Lulap, Devid, a Solomon!

[Footnotes]

Ya Kom Ku In Akuteye?

• Ke oiya fuka Jisus el yok lukel Devid?

• Ke oiya fuka Jisus el yok lukel Solomon?

• Efu ku kom aksaokyel Jisus, su oana Devid Lulap a Solomon Lulap?

[Picture on page 31]

Kolyuk lun Jisus fwa mwo liki kolyuk lal Solomon a Devid ke inkanek mwolana puspus su wangin kutena ma kut ku in luma nu ka!