Met Fwusr—Lela Kas lun God in Kasre Kom Pal Nukewa
“Eis lalmetmet, eis etauk.”—SOAKAS 4:5.
1, 2. (a) Mea kasrel Poul in kutangla ke pulakin tia mwo lal? (b) Fuka kom ku in eis lalmetmet a etauk?
“TU NGA su lungsik in oru ma mwo, ma koluk on yuruk.” Ya kom etu la su fwak kas inge? Met sap Poul pa akkalemye kas inge. Paye la Poul el lungse Jeova God, ne ouinge oasr pal puspus el koneak la upa in oru ma sumwos. Na mea pulakin lal ka? El simusla: “O nga met keoklanu!” (Rom 7:21-24) Ya kom kalem ke pulakin lal Poul? Ya oasr pal kom pulakin pa mu upa in oru ma sumwos? Ya ma inge oru kom in asor, oana ma Poul el pula? Fwin kom pulakin pa ouinge, nik kom asor a munasla ka. Poul el eis kutangla ke ma upa se inge su el pula, a kom ku in oru pa.
2 Poul el kutangla in akwanginyela pulakin lal inge meyen el eis me kasru lun “me srikasrak lun kas sumwos.” (2 Timote 1:13, 14) Ke sripe se inge, el eis lalmetmet a etauk su el enenu elan ku in kutangla ke ma upa nukewa a in oru sulela mwomwo. Jeova God el ku in kasre kom in eis lalmetmet a etauk. (Soakas 4:5) El ase nu sesr kas in kasru su mwo emeet ke inkanek lun Baibel, su eteyuk pa oana Kas lal. (Ridi 2 Timote 3:16, 17.) Nunku akmwoye ka la fuka kom ku in eis ma lane ke akwuk mwomwo su oasr in ma Simusla ke pal se kom sramsram nu sin papa a nine kiyom, ke pal se kom oru sulela lom la fuka kom e orekmakin mani lom, a ke pal se kom mukena muta.
Kasru lun Kas lun God ke Sou
3, 4. Efu ku upa nu sum in akos masap lun papa a nine kiyom, tusruktu efu elos orala masap?
3 Ya kom pula a liye mu upa nu sum in muta yurin papa a nine kiyom ke sripen masap puspus lalos? Efu ku kom ku in pulakin ouinge? Sie sripe pa saap kom lungse in engunkin moul in sukosok lom. Kain in oiya inge tia koluk. Kom ku in pulakin ma inge ke kom kapkapak ku matula. Tusruktu, ke pal se kom srakna muta ke loom sin papa a nine kiyom kom enenu in akos akwuk lalos.—Efesus 6:1-3.
4 Kom fwin kalem ka la efu ku papa a nine kiyom elos orala masap a akwuk lalos a sapkinyuk nu sum, ma inge ku in kasre kom in akos akwuk lalos. Paye, saap oasr pal kom pula oana met fwusr se inge su pangpang Brielle,a su yea 18 matwe el pula, el fwak ke papa a nine kiyel: “Elos mwulkunla tari la mea pulakin lun sie met fwusr oana nga. Elos srunga ngan fwak nunak luk, in oru sulela luk, ku in akkalemye oiya oana sie tulik su matula.” In oana Brielle, saap kom pulakin pa la papa a nine kiyom elos tia sang sukosok nu sum su kom nunku mu fwal kom in oru. Tusruktu, papa a nine kiyom elos orala masap meyen elos nunku yok keim. Sayen ma inge, papa a nine su met Kristian elos etu la elos fwa nununkeyuk sin Jeova fwal nu ke inkanek su elos oru in karungin kom.—1 Timote 5:8.
5. Fuka akosten lom nu sin papa a nine kiyom akinsemwomwoye kom?
5 Paye, kom fwin akos masap lun papa a nine kiyom ku in pupulyukkin nu ke kafweang lom in moli mise lom ke sie bank. Kom fwin moli mise lom ke pal fwal, met ke bank elos ku in sifwilpa lela kom in orala mise lom. Ke inkanek sepana inge, kom enenu in moli papa a nine kiyom meyen kom sowemol nu selos sunak a akosten. (Ridi Soakas 1:8.) Kom fwin akos pal nukewa, papa a nine kiyom elos fwa sang sukosok yok nu sum. (Luk 16:10) Aok, kom fwin kunausla masap lalos pal nukewa, nik kom lut fwin papa a nine kiyom elos e fwa aksrikyela “lupan mani kom ku in eis ke bank” su kalmekin nu ke oiyen sukosok lom.
6. Fuka papa a nine elos ku in kasru tulik natulos in akos?
6 Sie inkanek su papa a nine ku in kasru tulik natulos in akos masap su elos orala pa ke inkanek lun me srikasrak lalos. Lungse yok lalos in akos masap lun Jeova nu selos akkalemye la masap lun God el mwo a tia toasr. Ma inge ku in kasru met fwusr in etu a kalem ka la masap lun papa a nine kiyelos el mwo a tia upa in akos. (1 Jon 5:3) Sayen ma inge, Baibel el akkalemye oiya puspus ke pal se Jeova el sang nu sin met kulansap lal pal mwomwo in akkalemye nunak lalos ke kutu oiya. (Genesis 18:22-32; 1 Togusra 22:19-22) Ya papa a nine elos lungse in sang pal mwomwo nu sin tulik natulos in sramsram pa ke oiya puspus?
7, 8. (a) Ma upa fuka kutu sin met fwusr elos sun? (b) Mea kom enenu in akilen su ku in kasre kom in eis ma lane ke me kai?
7 Met fwusr elos ku in pulakin pa ma upa ke sie oiya su elos nunku mu tia mwo ke sripen papa a nine kiyelos elos liye na a kaskas pal nukewa ke ma tafongla lalos. Saap oasr pal kom pula pa oana ma mokul fwusr se inge su pangpang Craig el pula, a fwak kas inge, “Nine kiyuk el oana sie police detectice, lungse in liye ma tafongla luk pal nukewa.”
8 Kas in aksumwos ku kas in kai tuku ke inkanek in akkalemye oiya ku orekma sito lalos. Baibel el akkalemye la me kai, fwinne arlana sumwos, el upa in eis. (Hibru 12:11) Mea ku in kasre kom in eis ma lane ke me kai su kom eis? Sie ma yok sripe kom in esam pa kas in kai lun papa a nine kiyom fwakyuk nu sum ke sripen lungse lalos nu sum. (Soakas 3:12) Elos lungse in kasre kom in sisla oiya koluk, a in kasre kom in akkeye oiya mwomwo. Papa a nine kiyom elos etu la fwin elos tia aksumwosye kom, kalmeyen ma inge pa elos srunge kom! (Ridi Soakas 13:24.) Oayepa, kom enenu in esam la kom fwin oru ma tafongla, ma inge el sie inkanek mwo kom in lotela oiya mwomwo. Ke ma inge ke pal se papa a nine kiyom elos aksumwosye kom, kom in kafweang in liye ke etauk su oasr ka. “Tu ma laesla ka [lalmetmet] mwo liki ma laesla ke silfer, a ma yokelik ka mwo liki gold nasnas.”—Soakas 3:13, 14.
9. Mea met fwusr elos ku in oru in kasrelos in tia nunku yok mu me kai lun papa a nine el tia fwal a tia sumwos?
9 Tusruktu, papa a nine elos oru pa ma tafongla. (Jemes 3:2) Ke pal se elos sang me kai nu sum, saap kutupal elos kaskas upa a tia nunku ke kas lalos. (Soakas 12:18) Mea ku in oru papa a nine kiyom in kaskas ouinge? Saap elos pulakin me asor a toasr yok, ku elos nunku ke ma tafongla su kom oru el me akul mu elos tia arlana akpayeye kunokon lalos nu sum. Lela kom in tia nunku yok ke me kai lalos mu tia fwal a tia sumwos, tusruktu mwo kom in akkalemye kulo lom nu ke kafweang lalos in kasre kom. Oiya mwomwo lom in eis me kai e fwa kasre kom yok ke pal se kom matula.
10. Fuka kom ku in akos a porongo masap a me aksumwos lun papa a nine kiyom?
10 Ya kom lungse in fusrasr nu sum in akos masap a me kai lun papa a nine kiyom? Fwin aok, kom enenu in akmwoye inkanek in sramsram lom nu selos. Kom e oru fuka? Inkanek se meet pa kom in loang akmwoye. Baibel el akkalemye: “Lela tu met nukemwa in sa in long, a pat in kaskas a in mulat.” (Jemes 1:19) Kafweang in tia sa in kaskas in akuteye sripe paenang kom oru ma se, a kom in kutongye pulakin lom a ke ma papa a nine kiyom elos lungse in fwak nu sum. Nunku akmwoye ke ma elos fwak, a tia ke inkanek lalos in fwak ma inge. Tokin ma inge, kom akkalemye nu selos la kom kalem ke ma elos fwak, a kom in fwak la kom e fwa tia sifwilpa oru ma se su kom oru tari. Ke inkanek ouinge kom akkalemye nu selos la kom long ma elos fwak nu sum. Na fuka kom fwin lungse in sang me akuteye ke kas a orekma lom? Ke pal puspus, kom enenu in ‘liaung ngoasrom’ nu ke kom akos tari ma lungse lun papa a nine kiyom. (Soakas 10:19) Ke pal se papa a nine kiyom elos liye la kom porongo pusrelos, elos e fwa long pa ma kom e fwak nu selos. Kain in oiya mwo inge akkalemye la kom orekmakin ke moul lom akwuk mwomwo ke Kas lun God.
Kasreyuk ke Kas lun God Ke Orekmakinyen Mani
11, 12. (a) Mea Kas lun God el akkeye kut in oru ke mani, a efu? (b) Fuka papa a nine kiyom elos kasre kom in oasr akwuk mwomwo lom in orekmakin a karungin mani?
11 “Mani sie me liaung moul,” Baibel el akkalemye. Tusruktu fus sepana inge el akkalemye pa la lalmemet el yok sripe liki mani. (Ekklisiastis 7:12) Kas lun God el akkeye kut in oasr nunak sumwos nu ke orekmakinyen mani, a in tia lungse yok ma inge. Efu ku kom enenu in fwasr liki oiya su lungse mani? Nunku ke me pupulyuk se inge: Mitmit se el arlana yok sripe nu sin sie chef ku sie met cook mwomwo. Tusruktu mitmit sepana inge on ke poun sie met su tia taran in orekmakin ma inge ku in akkolukyel. Ke inkanek oapana inge, mani fwin orekmakinyuk mwo ku in sang kasru yok. Tusruktu, met puspus “su lungse tu elos in kasrup” elos akmunasye kawuk lalos nu sin met, fototo lalos nu sin sou lalos, a kunausla pa fototo lalos nu sin God. Ke sripe inge, elos sifwana fwaksilosi “ke me asor puspus.”—Ridi 1 Timote 6:9, 10.
12 Kom ku in lotela fuka in orekmakin mani lom ke inkanek mwo a fwal? Efu ku kom tia siyuk papa a nine kiyom ke inkanek mwo in orekmakin mani lom? “Tu met lalmetmet fwa long, a yokelik etu ka, a tu met etauk fwa sun papu mwo,” Solomon el simusla. (Soakas 1:5) Sie mutan fwusr inge su pangpang Anna el siyuk me kasru sin papa a nine kiyel ka. El fwak, “Papa tumuk el luti yu ke inkanek mwo in orekmakin mani luk, a el akkalemye nu sik la arlana yok sripe in oasr akwuk mwomwo in orekmakin a karungin mani luk.” Nine kiyel Anna el lotel pa ke me lutlut mwomwo. “El akkalemye nu sik la yok sripe ngan srike liye molin ma puspus meet liki nga moli ma inge,” Anna el fwak. Ma lane fuka Anna el eis ka? El fwak: “Ke pal inge nga ku in orekmakin mwo a ku in akfwalye mani luk nu ke ma enenu luk. Nga kafweang in tia moli ma puspus su nga tia enenu, ke ma inge oasr inse misla luk meyen wangin kutena mise luk.”
13. Fuka kom ku in sifwana kutongkomi ke akwuk in orekmakin mani lom?
13 Kom fwin moli ma puspus ke sripen kom lungse in oru, ku in akkalemye nu sin met kawuk lom la pukanten mani lom, e fwa tia pat yokelik mise lom. Mea fwa ku in kasre kom in fwasr liki kain in me sruf ku oiya se inge? Ke akwuk lom in orekmakin mani, kom enenu in lutlut in sifwana kutongkomi. Pa inge ma mutan se inge Ellena el oru, su oasr ke yea 20 matwel. El fwak: “Ke pal se nga wi met kawuk luk, nga orala tari akwuk luk ke lupan mani su nga e fwa orekmakin. . . . Nga liye pa la mwo in som mol fwin nga wi met kawuk luk su elos taran pa in orekmakin mani lalos a elos su akkeye yu in som pa nu ke sto saye in srike liye molin ma puspus a in tia moli ma se emeet su nga liye.”
14. Efu ku kom enenu in karungin kom liki “kutasrik lun me kasrup”?
14 Orekma mwo in suk mani a in orekmakin mani ke akwuk mwo el yok sripe nu ke moul. Tusruktu, Jisus el fwak la me insemwomwo paye tuku nu selos su nunku yok ke ma enenu lalos nu ke fototo lalos nu sin God. (Mattu 5:3) El sang kas in sensen la me insemwomwo lun sie met ke akwuk in alu nu sin God ku in kupoiya ke kain in ma puspus oana ke “kutasrik lun me kasrup.” (Mark 4:19) Ke ma inge, arlana yok sripe in lela kom sifwana in eis me kasru ke Kas lun God a in sruokye pal nukewa nunak mwo a sumwos ke mani!
Me Kasru su Tuku ke Kas lun God ke Kom Mukena Muta
15. Ngea oiyen oaru lom nu sin God ku in srufweyuk ke inkanek yok?
15 Ngea kom nunku mu oiyen oaru lom nu sin God fwa srufweyuk yok, ke pal se kom oasr yurin met puspus ku ke pal se kom mukena muta? Paye la, ke pal se kom oasr ke loom lutlut ku ke niyen orekma lom, kom liksreni in akilen kutena ma su ku in kunausla fototo mwomwo lom nu sin God. Ke pal se kom mongla a wangin ma kom oru, pa inge pal kom tia arlana taran a nunku yok ke me sensen nu ke oiyen moul nasnas lom.
16. Efu ku kom lungse in akos Jeova fwinne kom mukelana muta?
16 Efu ku kom lungse in akos Jeova fwinne ke pal se kom mukena muta ke loom sum? Esam ma inge: Kom ku in aktoasrye Jeova, ku kom ku in akengunye insiel. (Genesis 6:5, 6; Soakas 27:11) Jeova el ku in aktoasryeyuk ku akengunyeyuk ke orekma lom meyen el “karungin kom.” (1 Piter 5:7) El lungse kom in porongo pusrel meyen ma inge ku in akinsemwomwoye kom. (Isaia 48:17, 18) Ke pal se kutu sin met kulansap lun Jeova in an Israel in pal meeta elos pulesru kas in kasru lal, elos akasoryel na paye. (Sam 78:40, 41) Ke oiya saye, Jeova el pulakin lungse yok nu sel met palu Daniel, meyen sie lipufan el panglol oana sie “met su arlana kulo.” (Daniel 10:11) Efu? Meyen Daniel el sruokye oaru lal nu sin God, ke pal se el oasr yurin met puspus a ke pal se el mukelana muta.—Ridi Daniel 6:10.
17. Kusensiyuk fuka kom ku in siyuk sum sifwana ke pal se kom sulela me akengun lom?
17 Paye la kom lungse in sruokye oaru lom nu sin God ke pal se kom mukelana muta, ke ma inge kom enenu in akkeye ‘ku lun nunak lom in akilen ma mwo a ma koluk.’ A kom enenu pa in sang akpa nu ke ku lun nunak lom ‘ke kom orekmakin pal nukewa’ ma mwo a sumwos nukewa su kom etu. (Hibru 5:14) Ke sie me pupulyuk, ke pal se kom sulela la piyaka on su kom e fwa long, petsa ku movie kom e fwa liye, ku Internet sites kom e fwa liye, kusensiyuk puspus toko inge fwa kasre kom in sulela ma mwo a in fwasr liki ma koluk. Siyuk sum kusensiyuk nukewa inge: ‘Ya on ku petsa inge ku in akkeye yu in akkalemye pakomuta nu sin met, ku ya ma inge e fwa kufusyula in akkalemye engun ke “ongoiye su sikyak” sin sie met?’ (Soakas 17:5) ‘Ya ma inge fwa kasre yu in “lungse ma mwo” ku ya ma inge fwa oru in upa nu sik in “srunga ma koluk”?’ (Emos 5:15) Aok ma kom oru ke pal se kom mukena muta ku in akkalemye ma su kom lungse na paye.—Luk 6:45.
18. Mea kom enenu in oru kom fwin oru orekma koluk in lukma, a efu?
18 Mea kom enenu in oru fwin oasr ma kom oru in lukma su kom etu la oiya inge koluk? Lela kom in esam la, “el su afwunye ma koluk lal fwa tia kapkapek, a el su fwakak a fwasr liki fwa eis kulang.” (Soakas 28:13) Aok tia mwo in tafwela in oru sie oiya koluk a in tulokinye orekma lun ku lun God ke moul lasr. (Efesus 4:30) Paye la oasr ma kunom nu sin God, nu sin papa a nine kiyom, a nu sum sifwana in fwakak kutena ma koluk kom oru. Ke ma inge, ‘met elder ke congregation’ elos ku in kasre kom ka. Met tuma lutlut Jemes el fwak: “Elos in pre kel a mwoswella ke oil in en Leum [Jeova]. A pre lun lalalfongi fwa akkeyela met mas se, a Leum [Jeova] el fwa taksalak. A el fwin oru ma koluk, a fwa nunak munas nu sel ka.” (Jemes 5:14, 15) Aok, orekma inge ku in oru kom in pulakin mwekin a saap oasr pa kutu oiya tia mwo su ku in sikyak nu sum. Tusruktu kom fwin pulaik in siyuk ke kasru, kom e fwa molikomla liki kutena me akkoluk nu sum, a kom e fwa pulakin insemwomwo meyen kom sifwil engunkin sie nunak a conscience mwomwo.—Sam 32:1-5.
Oru Insien Jeova in Engun
19, 20. Mea Jeova God el lungse kom in insemwomwokin, tusruktu mea kom enenu in oru?
19 Jeova el “God su insemwomwo,” a el lungse kom in insemwomwo pa. (1 Timote 1:11) El insemwomwo a nunku keim na paye. El liye kafweang lom nukewa in oru ma sumwos, fwinne wangin kutena met liye ma inge. Wangin kutena ma mwukinyukla ye mutun Jeova. El liye kom, tia in suk ma tafongla lom, a in kasre kom ke kafweang lom in oru ma mwo. Paye, “mutun Jeova kasrot, kasrmu alukela fwalu nu fon, in fwakulak sifwana ku kalos su insielos sumwosna nu sel.”—2 Kronikel 16:9.
20 Ke ma inge, lela Kas lun God in kasre kom ke moul lom, a kom in orekmakin kas in kasru su oasr ka. Kom fwin oru ma inge kom e fwa eis etauk a lalmetmet su kom enenu in muteng a kutangla ke ma upa nukewa a in oru sulela mwomwo ke moul lom. Ke inkanek inge kom ku in akinsemwomwoye papa a nine kiyom a Jeova God, a kom ku pa in engunkin moul insemwomwo.
[Footnote]
a Inen met ikulyukla.
Kom E Topuk Fuka?
• Mea met fwusr ku in oru in akos a eis ma lane ke masap a me aksumwos lun papa a nine?
• Efu ku yok sripe in akkalemye sie nunak mwomwo a sumwos ke mani?
• Fuka kom ku in sruokye oaru lom nu sin Jeova fwinne kom mukelana muta?
[Petsac ke sra 6]
Ya kom e fwa sruokye oaru lom nu sin God kom fwin mukena muta?