Akwuk In Marut Su Mwo Ye Mutun God A Ye Mutun Metu

“Oasr sie mari in an Kena . . . Jisus El suleyuk pa, a met tumal lutlut, nu ke mari sa.”​—JON 2:1, 2.

1. Ma simusla kel Jisus in an Kena el akkalemye yok ke mea?

JISUS, nine kiyel, a kutu sin met tuma lutlut lal elos etu ke me akengan su ku in sikyak ke sripen akwuk mwomwo nu ke marut ku payuk in masrlon met kulansap lun God. Kraist el oru pa sie kufwa ke marut in arlana mwo ke pal se el orala mwenmwen se meet lal we, in sang orala me akengan yok nu ke ma sikyak inge. (Jon 2:1-11) Saap kom wi pa tari a engankin akwuk nu ke payuk lun met Kristian puspus su lungse in kulansap nu sin Jeova oana sie siyanyen insemwomwo. Ku kom ngetla a fwinsrakkin ke pal fwasru fwin oasr akwuk in payuk fwa orek nu sum, ku in kasru sie met kawuk in oru akwuk nu ke payuk lal in sun me insemwomwo. Mea ku in orek in sang kasru sie payuk mwomwo?

2. Ma simusla ku me akuteye fuka oasr in Baibel ke akwuk lun marut?

² Met Kristian elos koneak la kas in kasru su oasr ke Kas lun God el arlana mwo in sang kasru sie mokul ku mutan ke pal se elos orala akwuk in payuk lalos. (2 Timote 3:16, 17) Paye la, Baibel el tia akkalemye akwuk puspus nu ke oiyen payuk lun sie met Kristian. Ma inge arlana kalem meyen akwuk ku fasin puspus a masap lun guferment nu ke anu tia oana sie a akwuk inge el fwal na nu ke an san a pal u. Ke sie me pupulyuk, in an Israel in pal meeta wangin formal wedding ceremony orek. Ke len in payuk, mokul el us mutan kiyel nu in loom sel sifwana ku nu in loom sin papa tumal. (Genesis 24:67; Isaia 61:10; Mattu 1:24) Orekma oinge su orek ye mutun met puspus sang me akul nu ka la oasr payuk se orekla, fwinne wangin formal ceremony su oasr ke akwuk lun marut ke pal inge.

3. Nu ke ma sikyak fuka in an Kena Jisus el wi a sang me kasru su el orala?

³ Met Israel elos akilen la inkanek su orekla inge el orekla in oru marut lun mokul a mutan. Tokin ma inge, elos ku in som wi ke kufwa su orek nu ke marut, oana ma akkalemyeyuk in Jon 2:1. (Mattu 22:2-10; 25:10; Luk 14:8) Ma simusla inge el akkalemye kalem la Jisus el oasr we a wi ka a el sang me kasru nu ke me akenganye lun kufwa inge su kupasr nu ke sie akwuk in marut lun met Ju. Tusruktu, me lutlut yok u, pa akwuk ke marut su oasr in len lal Jisus el tia oana sie nu ke akwuk su orek ke pal inge.

4. Kain in akwuk fuka ke payuk kutu met Kristian elos sulela in oru, a efu?

⁴ In mutanfwal puspus ke pal inge, met Kristian su lungse in payuk elos enenu in sun ma eneneyuk nu ke masap lun anu. Ke pal se elos oru akpayeye ma inge, elos fwa ku in payuk fwal nu ke kutena akwuk lun masap. Ma inge ku in orek ke sie akwuk fusrasr, ye mutun met pu, su ku in orekla sin sie met nununku, mayor, ku met kol lun alu su guferment el authorized ku fulella mu el ku in oru ma inge. Kutu met elos oru sulela lalos in payuk ke inkanek oinge, a elos siyuk sin kutu sou lalos ku kutu met Kristian kawuk lalos in tuku wi ke marut lalos tu elos in met lo nu ka ku elos in wi na ke akwuk yok sripe se inge in wi pulakin me insemwomwo su oasr ka. (Jeremaia 33:11; Jon 3:29) Ke inkanek oinge, saap kutu sin met Kristian elos sulela in tia oru kufwen marut su oasr met puspus wi ka ke sripen pal yok su fwa eneneyuk nu ka in sang orala akwuk nu ka a ke mani yok su e fwa orekmakinyuk nu ka. A, saap elos ku pa in orala akwuk in sang fosrngakin me mongo fwal nu sin kutu met kawuk futoto lalos. Nu ke kutena kain in sulela lasr sifwana nu ke akwuk inge, kut enenu in esam la oasr met Kristian matu puspus in ngun su oasr nunak lalos su tia oana sie nu ke nunak lasr sifwana.​—Rom 14:3, 4.

5. Efu ku met Kristian puspus elos lungse sie me sramsram ke akwuk lun payuk in orek ke elos marut, a mea me sramsram inge el akkalemye?

⁵ Pus sin met Kristian payuk elos oru sulela lalos in oasr sie me sramsram mwomwo su fwal nu ke Baibel in orek ke len in marut lalos.a Elos akilen la Jeova pa oakiye akwuk nu ke marut a el sang kas in kasru mwomwo su oasr ke Kas lal la fuka elos ku in eis me insemwomwo a engan ke moul in payuk lalos. (Genesis 2:22-24; Mark 10:6-9; Efesus 5:22-33) A ke sripe inge paenang siyanyen puspus elos lungse met Kristian su kawuk lalos a sou lalos in wi ke me akengan su akoeyuk nu ke akwuk inge. Tusruktu, nunak fuka kut fwa akkalemye nu ke akwuk puspus lun masap, inkanek in karungin ma puspus, a ke fasin puspus lun anu su tia oana sie? Me lutlut inge fwa akuteye oiya puspus nu ke an puspus. Kutu akwuk nu ke marut saap tia oana sie nu ke akwuk su kom etu ku ke akwuk su orek ke an kom muta we. Ne oinge, kom ku in liye a loang akmwoye nu ke akwuk ku oiya puspus su yok sripe nu sin met kulansap nukemwa lun God.

Sie Akwuk Mwomwo lun Marut Sumwos nu ke Me Eneneyuk Nukemwa lun Masap

6, 7. Efu ku kut enenu in loang akmwoye nu ke akwuk in payuk lasr fwin ma inge el fwal nu ke akwuk lun masap, a la fuka kut ku in akkalemye ma inge?

⁶ Jeova pa orala akwuk lun marut, a oasr inkanek lun guferment orekla in sang karungin met nukemwa ke pal elos lungse in payukyak. Ma inge fwal. Jisus el fwak: “Sang nu sin Sisar ma lun Sisar, a nu sin God ma lun God.” (Mark 12:17) Oayepa, met sap Poul el akkalemye: “Lela met nu kemwa in akos nu ke ku su fulat lukelos, tu wangin ku a ma sin God mukena; a ku su on ma God El likiye.”​—Rom 13:1; Taitus 3:1.

⁷ In an puspus oasr akwuk lun Sisar, ku ku lun guferment, el sang sumwos lun sie met su fwal in orek payuk. Ke ma inge, fwin oasr met Kristian luo su sukosok in oru payuk lalos oana ke akwuk su akkalemyeyuk ke ma Simusla, elos enenu in akos pa akwuk nukemwa su eneneyuk nu ke masap lun marut in sie an. Saap oasr pa ma eneneyuk nu ke eisyen sie license in oru akwuk in payuk, mwo in orekmakin sie met su leyukla sin anu ku guferment, a in orala akwuk in sang akfwasrye register ku simla lun marut su orekla tari. Ke pal se mokul se inge su pangpang Caesar Augustus el sapkin met nukemwa in “simusla en met,” Mari a Josef el akos, elos som ke fwusfwasryesr lalos nu in an Betleem in “simusla elos.”​—Luk 2:1-5.

8. Kunokon fuka oasr yurin mokul a mutan in sang karungin sie sin sie fwin elos payukyak tari, a orekma fuka lun Met Lo lun Jeova akkalemye etauk mwomwo ka?

⁸ Fwin oasr met Kristian luo su payukyak fwal nu ke akwuk lun masap a akilenyuk sin metu, orekma in fwalseni inge oru mutan a mokul in oasr kunokon lalos nu sin sie sin sie ye mutun God. Ke ma inge, Met Lo lun Jeova elos tia sifwilpa oru akwuk nu ke marut ke inkanek in akwuk puspus lun masap nu ke marut, ku elos in aksasuye mwulela lun siyanyen se ke elos marutla, in oana ke sie me pupulyuk nu ke len in akesmakinye yea ak 25 ku ak 50 lun marut se. (Mattu 5:37) (Kutu alu elos pulesru akwuk nu ke marut su fwal na paye nu ke masap, elos fwak mu akwuk in payuk inge tia fwal a mwo fwin ma inge tia orek sin sie met kol lun alu ku fwin met kol lun alu el tia akkalemye la siyanyen se inge payuk tari.) In an puspus, guferment el lela sie sin met luti lun Met Lo lun Jeova in oru in akpayeye payuk lun mokul se a mutan se fwal nu ke masap. Fwin ma inge ku in orek, saap el lungse in oru ma inge in wekunang pana me sramsram nu ke akwuk lun payuk su fwa orek ke Kingdom Hall. Kingdom Hall pa loom in alu paye ke sie mura ku siti a pa inge sie an fwal in orek sie me sramsram ke akwuk inge, su Jeova el oakiye.

9. (a) Fwin siyanyen se su met Kristian elos payuk fwal nu ke akwuk lun masap, sulela fuka elos ku in oru? (b) Fuka met elder elos oasr ke akwuk ku plan nu ke marut?

⁹ Ke kutu mutanfwal, oasr masap nu sin mokul a mutan elos in oru payuk lalos ke sie ofus lun guferment, oana ke city hall ku ofus lun mayor, ku ye mutun sie met su pakiyuki sin guferment. Met Kristian puspus elos oru sulela lalos ke pal puspus in oru sie me sramsram ke akwuk lun payuk lalos ke sie Kingdom Hall tokin marut lalos orekla tari ke ofus lun guferment ke len sepana inge ku ke len toko. (Elos tia lungse in oasr len puspus alukela tokin pal se su payuk lalos orekla tari ke ofus lun guferment a ke me sramsram su tuku ke Baibel, meyen elos payukyak tari ye mutun God a metu, wekunang ye mutun congregation lun met Kristian.) Fwin siyanyen se su payuk tari fwal nu ke masap lun guferment elos lungse in oasr sie me sramsram su tuku ke Baibel ke sie Kingdom Hall, elos enenu in siyuk meet sin met elder nukemwa su wi ke Congregation Service Committee in lela nu selos in oru akwuk inge. Met elder elos enenu in liye akmwoye fwin siyanyen se inge oasr oiyen ella mwomwo lalos a in wekunang pa ma inge elos enenu in liye akmwoye la fuka pal se su akwuki in orek marut inge la tia orek ke pal se su fwa oasr meeting a ke program puspus su akwuki tari in orek ke kingdom hall. (1 Korint 14:33, 40) Elos enenu pa in sifwil liye akmwoye fwin oasr kutena orekma eneneyuk in sang nawela kingdom hall se su siyanyen se inge fwa siyuk in orekmakin a in oru sulela fwin oasr me fwakak su fwa eneneyuk nu ke orekmakinyen kingdom hall san.

10. Fwin akwuk lun payuk enenu in orek yurin met lun guferment, fuka ma inge orala kutena oiya nu ke me sramsram orek ke marut?

¹⁰ Met elder su oru me sramsram nu ke akwuk lun payuk fwa kafweang in oru me sramsram lal ke inkanek kulang a me akinsemwomwo, me akkeye nu ke orekma in alu nu sin God, a in fwal a in oasr sunak. Fwin siyanyen se elos oru alu in payuk lalos ye mutun sie met su pakiyuki sin guferment meet, na met elder fwa akkalemye la siyanyen se inge elos payuk tari fwal nu ke masap lun Sisar. Fwin met payuk elos soenna akkalemye mwulela lalos ke pal in marut ye mutun met tutafpo lun guferment, siyanyen san ku in oru ma inge ke pal in sramsram inge.b Fwin elos akkalemye tari mwulela ke marut lalos ke pal elos payukyak ye mutun guferment tusruktu siyanyen sasu inge lungse in fwakak ku akkalemye mwulela nu ke akwuk lun marut lalos ye mutun Jeova a lun congregation, elos ku in oru ma inge fwal nu ke kas su akkalemye ka la elos “fwalseni” tari.​—Mattu 19:6; 22:21.

11. In kutu an, fuka siyanyen se ku in payukyak, a fuka sie me sramsram ke akwuk lun marut ku in orek?

¹¹ In kutu an, saap masap el tia sapkin nu sin siyanyen se in oru akwuk lun payuk fwal nu ke kutena oiya lun ceremony ku ke kain in akwuk, fwinne ye mutun met su pakiyuki sin guferment. Marut se ku in akilenyuk fwin elos akkalemye pwepu su oana marriage registration form su elos sain tari a sang ma inge nu sin sie met lun guferment su orekma ka. Oinge, marriage certificate se simusyukla ku register tari. Ke inkanek oinge siyanyen se elos ku in liyeyuk oana mokul a mutan se su payukyak tari, ke len se su oasr ke certificate ku pwepu in marut lalos la pa inge len su elos payukyak. In oana ma akkalemyeyuk tari inge, siyanyen se su payuk tari saap elos lungse in oasr sie me sramsram su tuku ke Baibel in orek ke Kingdom Hall tia pat tokin marut ku payuk lalos simusyukla ku register tari. Brother se su matu in ngun su suleyukla in oru me sramsram el fwa akkalemye nu sin met nukemwa su oasr we la siyanyen se inge elos payukyak tari ke sripen oasr tari registration su orekla. Kutena kas in orek mwulela fwa orek in fwal nu ke ma akkalemyeyuk in paragraph 10 a ke footnote su oasr ka. Met nukemwa su oasr ke Kingdom Hall elos fwa wi in akkalemye insemwomwo lalos nu sin siyanyen se inge a fwa eis me insemwomwo ke kas in kai su tuku ke Kas lun God.​—On Lal Solomon 3:11.

Fasin lun Anu a Akwuk lun Guferment nu ke Payuk

12. Mea se inge customary marriage ku akwuk in payuk su fwal nu ke fasin lun sie sruf, a mea mwo in orek tokin akwuk in marut inge orek?

¹² In kutu an, siyanyen puspus elos ku in payukyak ke inkanek in akwuk lun anu su pangpang customary marriage (ku, akwuk in payuk su fwal nu ke fasin lun sie sruf). Akwuk inge tia sramsramkin ke met luo su tukeni muta tia payuk, ku el tia pa sramsramkin akwuk lun payuk su pangpang common law marriage su ku in fwal nu ke akwuk lun kutu an tusruktu el sie akwuk in payuk su tia fwal nu ke masap lun guferment.c Akwuk in payuk inge su pangpang customary marriage su kut sramsramkin inge el fwal nu ke fasin su met nukemwa ke sie sruf ku ke sie an elos eis, insese ka a akilen in pa inge akwuk fwal. Orekma inge el wekunang pa in molela lupan mani su eneneyuk nu ka in sang akfwalyela molin mutan san ku bride-price, ke inkanek in akwuk oinge siyanyen se elos payukyak fwal nu ke akwuk lun anu a nu ke ma Simusla. Guferment el liye akwuk in payuk inge su pangpang customary marriage oana fwal a mwo, fwal nu ke masap, a tia ku in ikulyukla. Tokin ma inge, elos ku in simusla ku register akwuk in payuk lalos su orekla tari, a in oru oinge, siyanyen se elos ku in eis sie official certificate. Registration se inge ku in sang me karungin lun masap nu sin siyanyen san, ku nu sin mutan fwin mokul tumal el mise a ku in sang me kasru lun masap nu sin kutena tulik ke pal fwasru. Congregation el sapkin nu sin kutena mokul a mutan su oru kain in akwuk in payuk inge elos in simusla marut lalos ke pal na sa. Aok, ye Masap lal Moses, akwuk in payuk a isus nukemwa enenu in simusyukla fwal nu ke akwuk lun masap.​—Mattu 1:1-16.

13. Tokin akwuk in payuk su fwal nu ke akwuk lun sie sruf el orek, mea fwal in orek fwin oasr sie me sramsram su tuku ke ma Simusla su fwa orek nu ke akwuk lun payuk?

¹³ Siyanyen se su payukyak ke inkanek lun sie akwuk ke payuk lun sie sruf elos ekla mokul payuk a mutan payuk ke pal se kain in akwuk nu ke payuk inge orek. Oana ma akkalemyeyuk tari, met Kristian nukemwa su payukyak tari ke inkanek lun akwuk inge saap elos lungse in oasr sie me sramsram, wikin pa in akkalemye kas in mwulela nu ke payuk, in orek ke Kingdom Hall. Fwin ma inge orekla tari, met se su oru me sramsram el fwa akkalemye la siyanyen se inge elos payukyak tari fwal nu ke masap lun Sisar ku guferment. E fwa oasr me sramsram sefwanna orek. E fwa oasr akilenyen akwuk lun payuk sefwanna, su ke me pupulyuk marut su orekla fwal nu ke akwuk in payuk lun sie sruf, a sie me sramsram su tuku ke ma Simusla. In kafweang la me sramsram su tuku ke ma Simusla el orekla tia pat tokin marut su orekla fwal nu ke akwuk in payuk lun sruf, saap orek ke len sepana, ma inge ku in sang me kasru nu ke akfulatyeyen akwuk in payuk lun met Kristian ye mutun met puspus ke sie an.

14. Mea sie met Kristian el ku in oru fwin akwuk in payuk su pangpang customary a civil marriage kemwana ku in orek?

¹⁴ In kutu an su akwuk in payuk inge orek fwal nu ke akwuk lun sruf se akilenyuk oana mwo a fwal in orek, oasr pa akwuk puspus ku in orek nu ke civil marriage (ku, akwuk in payuk fwal nu ke masap). Akwuk in payuk inge su pangpang civil marriage el orek pal nukemwa ye mutun met kol se ke guferment, a orekma in akkalemye mwulela lun payuk a in sainiye pwepu nu ke payuk ku in orek. Kutu sin siyanyen su met Kristian elos sulela in oru akwuk in payuk lalos fwal nu ke akwuk inge civil marriage liki na in oru fwal nu ke akwuk lun customary marriage. Wangin ma eneneyuk ke masap in oru akwuk luo kemwana inge ke akwuk lun payuk; kais sie akwuk el fwal a mwo. Ma su akkalemyeyuk ke paragraph 9 a 10 ke sie me sramsram nu ke akwuk lun payuk a ke kas in mwulela ka ku in orekmakinyuk pa nu ke sie civil marriage. Ma su eneneyuk yok emeet u pa siyanyen se elos payukyak fwal nu ke sie oiya su mwo ye mutun God a metu.​—Luk 20:25; 1 Piter 2:13, 14.

Karungin Oiyen Akfulat ku Sunak nu ke Akwuk in Payuk

15, 16. Fuka oiyen akfulat el sie ma yok sripe nu ke akwuk lun payuk?

¹⁵ Ke pal se oasr ma upa sikyak ke payuk lun sie Togusra lun an Persia, oasr sie met in kai su fulat meet pangpang Memucan el sang kas in kai su ku in orala me kasru mwomwo​—‘mutan nukemwa fwa sang sunak nu sin mokul tumalos.’ (Ester 1:20) Ke moul in payuk lun met Kristian, kas in kai inge tia enenu in sapkinyuk sin kutena togusra; meyen mutan payuk nukemwa elos lungse in akkalemye sunak nu sin mokul tumalos. Oayepa, mokul Kristian payuk nukemwa elos akfulatye mutan kiyelos a kaksakinelos. (Soakas 31:11, 30; 1 Piter 3:7) In akfulatye mokul ku mutan su kut payuk nu se enenu in akkalemye ke pal na sa a tia tokin yea puspus. Ma inge enenu in akkalemyeyuk ke mutamwauk, aok, mutamwauk ke len se meet ke len in payuk lalos fwasru.

¹⁶ Tia mokul se a mutan se mukena​—su fwa payukyak—​pa enenu in akkalemye sunak a akfulat ke len in payuk lalos. Fwin sie met Kristian elder el fwa oru me sramsram ke akwuk lun payuk, me sramsram lal enenu pa in oasr akkalemyeyen akfulat ka. Me sramsram enenu in akkalemyeyuk sumwos nu sin siyanyen se su payukyak. Ke sripen me sramsram inge el sang kasru in akkalemyeyuk sunak nu selos, met sramsram el tia enenu in fwakak kas in aksruksruk ku kas fwal nu ke fasin lun met. El tia enenu in kaskaskin yok ke moul lun mokul a mutan su fwa payukyak inge su ku in akmwekinyelos a akmwekinye pa met su long. A, el enenu in kafweang in oru sramsram lal in mwo a oasr me akkeye ka, in akkalemye yok ke God su Orala akwuk in payuk a ke kas in kasru mwomwo Lal. Aok, me sramsram mwomwo lun sie met elder ke akwuk in payuk fwa sang kasru nu ke sie oiyen payuk su sang me akfulat nu sin Jeova God.

17. Efu ku enenu in akosyuk masap lun anu nu ke akwuk in payuk lun met Kristian?

¹⁷ Kalem la kom lotela tari ke me lutlut inge ke akwuk in payuk su fwal nu ke akwuk puspus lun anu ku lun guferment. Kutu sin akwuk inge saap tia orekmakinyuk in an sum. Ne oinge, kut nukemwa enenu in etu la arulana yok sripe la akwuk nukemwa ke payuk in masrlon Met Lo lun Jeova el akkalemye sunak a akfulat nu ke masap lun anu, in akos masap lun Sisar ku guferment. (Luk 20:25) Met sap Poul el kaifwe kut: “Komwos in sang nu sin met nukemwa ma fwal nu selos, takma nu selos su fwal in eis takma, kofwo nu sin su fwal in orek kofwo nu se; . . . sunak nu sin su fwal in sunakin.” (Rom 13:7) Aok, fwal met Kristian nukemwa, mutamwauk ke len in payuk lalos orek, elos in akfulatye akwuk su God el oakiya ke pal inge.

18. Mea ma saye nu ke akwuk in payuk su enenu in loang akmwoye nu ka, a ke kas in kasru nu ka kut ku in koneak oya?

¹⁸ Tokin akwuk in payuk lun met Kristian puspus orek oasr tukeni lun met puspus orek​—sie kufwa lun marut, tukeni mongo, ku sie patlak. Esam la Jisus el oru sulela lal in wi ke sie kufwa lun marut. Fwin oasr tukeni inge orek, fuka kas in kasru lun Baibel ku in kasre kut in etu la ma inge el ku in sang pa me akfulat nu sin God a akkalemye pa ma mwomwo ke mokul a mutan su tufwana payukyak a nu sin congregation lun met Kristian? Me lutlut toko el fwa akkalemye ma inge.

[Footnotes]

Ya Kom Esam?

• Efu kut enenu in nunku yok ke akwuk in payuk su fwal nu ke akwuk lun masap a nu ke akwuk lun God?

• Fwin met Kristian luo elos payukyak fwal nu ke akwuk lun masap lun anu ku lun guferment, sulela fuka elos ku in oru tokin ma inge orek?

• Efu ku me sramsram nu ke akwuk lun payuk orek ke Kingdom Hall?

[Petsa ke sra 24]

Ke akwuk in payuk lun met Israel in pal meeta, mokul el us mutan kiyel nu in loom sel sifwana ku nu in loom sin papa tumal

[Petsa ke sra 25]

Tokin sie customary marriage el orala tari, saap met Kristian elos lungse in oasr sie me sramsram mwo ke Kingdom Hall