Karunganang Met Matou—Sie Kunokon Lun Met Kristian
“A nu ke pal in matu Na El, a nu ke fiyaea Na fwa wiskomla.”—Isaia 46:4.
1, 2. Fuka karungin lun Papa Tumasr su in kosrao siena liki karungin su papa a nine kiyesr elos oru?
PAPA a nine elos kaifweung in karungin tulik natulos ke elos srakna awowo, tulik srisrik, a tulik fwusr. Fwinne tulik fwusr elos sun tari matwe fwal a oasr tari sou lalos sifwanu, papa a nine elos srakna sang pal lalos ke lungse a in kasru.
2 Fwinne elos tia ku in oru ma nukemwa in kasru tulik natulos, Papa Tumasr in kosrao el ku in oru nu sin met kulansap oaru lal ke lungse a ke kasru lal pal nukemwa. El sramsram nu sin met su el sulela in pal meeta, Jeova el fwak: “A nu ke pal in matu Na El, a nu ke fiyaea Na fwa wiskomla.” (Isaia 46:4) Sie kas in akkeye nu sin met Kristian matou pa inge. Jeova el tia ku in som liki met su paye nu sel. A, el mwolela in akkeyelos, kasrelos, a kololos ke moul lalos, fwinne ke elos matou.—Sam 48:14.
3. Mea kut e fwa tuni ke me lutlut inge?
3 Fuka kut ku in etawi Jeova ke nunak lal in akkalemye lungse nu sin met matou? (Efesus 5:1, 2) Lela kut in tuni inkanek puspus su tulik matu, met kol lun congregation a kais sie met Kristian elos ku in oru nu ke ma enenu lun met matou su wi u lun met lili wiyesr fwin fwalu nufon.
Kunokon Lasr Oana sie Tulik
4. Kunokon fuka oasr yurin tulik Kristian nukemwa nu sin papa a nine?
4 “Oru mwo nu sin papa tumom a nine kiom.” (Efesus 6:2; Exodus 20:12) Kas inge fwusesr tusruktu yok kalme nu ka su tuku ke Ma Simusla lun Hibru, met sap Poul el akkalemye kunokon lun tulik nu sin papa a nine kiyelos. Tusruktu kas inge orekmakinyuk fuka nu ke karunginyen met matou? Me srikasrak mwomwo ma tuku sin met Kristian in pal meeta kasre kut in sang me top nu ke kusensiyuk inge.
5. (a) Mea akkalemye la Josef el tia mwulkunla kunokon lal? (b) Mea kalmeyen akfulatye papa a nine kiyesr, a me srikasrak mwomwo fuka Josef el oakiye ke ma inge?
5 Yea 20 somla, Josef el tia na liye papa tumal su matou tari pangpang Jekob, sie met patriak. Tusruktu, Josef el akkalemye la lungse lal nu sel Jekob tia ku in wanginla. Paenang, ke pal se Josef el sifwanu fwakulak nu sin tulik mokul wiyel ke ma paye kel, el siyuk: “Ya papa tumuk el srakna moul?” (Genesis 43:7, 27; 45:3) Ke pal se inge, mutanfwal Kenan el sun sral upa. Oinge, Josef el sapla nu sin papa tumal, el fwak: “Fwasru inge nu yuruk, a tia patla. A kom fwa muta in fwal Gosen, a kom fwa muta apkuran nu yuruk . . . A nga fwa kite kom inge.” (Genesis 45:9-11; 47:12) Aok, in akfulatye papa a nine matou kiyesr enenu in oasr pa karunginyelos a kasrelos ke ma lun ikwe meyen wanginla ku lalos in karunginelos sifwanu. (1 Samuel 22:1-4; Jon 19:25-27) Josef el insemwomwo in oru kunokon inge.
6. Fuka Josef el akkalemye lungse paye nu sin papa tumal, a fuka kut ku in etawi me srikasrak lal?
6 Ke me kasru lun Jeova, Josef el ekla sie sin met kasrup fwin an Ijipt a met ku. (Genesis 41:40) Tusruktu el tia nunku kel sifwanu mu el siena lukelos ku wanginla pal lal in akfulatye papa tumal su oasr ke yea 130-matwe. In etu ke tuku lal Jekob, “Josef el akoela sariot lal, a som in sonol Israel, papa tumal, nu Gosen: a el sifwanu fwakulak nu sel, a putati in kaiwel, a tung pat fwin kaiwel.” (Genesis 46:28, 29) Inkanek in paing inge yok liki inkanek in akkalemye sunak. Josef el lungse papa matou tumal a el tia mwekin in akkalemye lungse lal. Fwin oasr papa a nine kiyesr su matou tari, ya kut ku in akkalemye pa oiya kulang nu selos?
7. Efu ku Josef el siyuk el an pakpuki in an Kenan?
7 Moniyuk lal Jekob nu sin Jeova tia wanginla nu ke saflaiyen moul lal. (Hibru 11:21) Ke sripen lalalfongi lal nu ke mwolela lun God, Jekob el siyuk manol in pakpuki fwin an Kenan. Josef el akfulatye papa tumal ke el akos me siyuk lal, fwinne arulanu yok molo a yok orekma eneneyuk nu ka.—Genesis 47:29-31; 50:7-14.
8. Mea sripe yok lasr in karunganang papa a nine matou kiyesr?
8 Mea moklel Josef in karungin papa tumal? Fwinne oasr lungse a oasr nunak lal nu sin met su kasrel ke moul lal a karunganul pa sripe yok lal, tusruktu wangin alolo la Josef el pulakin pa kena lal in akinsemwomwoye Jeova. Kut enenu in oasr kena lasr oanu Josef. Poul el simusla: “A fwin oasr yurin sie katinmas tulik natul, ku tulik nutin tulik natul, lela elos in lutlut meet in fwakak sumwos lalos nu sin sou lalos, a lanukin papa tumalos a nine kielos, tu ma se inge ma mwo ye mutun God.” (1 Timote 5:4) Aok lungse nu sin Jeova, a sangeng sel mokle kut in karungin papa a nine matou kiyesr fwinne kut sun ma upa in oru oinge.a
Met Elder Elos Akkalemye Fuka La Elos Nunkelos
9. Su Jeova el pakiye in karungin u lal, wekunang met Kristian matou?
9 Apkuran nu ke saflaiyen moul loes lal, Jekob el sramsramkin Jeova oana “God su kite yu in moul luk na fon nu misenge.” (Genesis 48:15) Misenge, Jeova el kite ku karungin met kulansap lal fwin fwalu ke inkanek lun met Kristian overseer, ku met elder, ye kolyuk lun tulik natul, Jisus Kraist, “met seperd lulap.” (1 Piter 5:2-4) Fuka met liaung elos ku in etawi Jeova ke el karungin met matou ke u lal?
10. Mea sapkinyuk in orek in sang kasru me enenu lun ikwe nu sin met Kristian matou?
10 Tia pat tokin congregation lun met Kristian akwuki, met sap Poul el srusrngiye “met itkosr su peng mwo . . . su tintininu ke nun a ke lalmetmet” tu elos in kol “orekma se inge” in kite me mongo nu selos su oasr enenu inmasrlon met Kristian katinmas lalos. (Orekma 6:1-6) Tok, Poul el sapkin nu sel Timote su met sropo lulap in filiye ke list lal mutan katinmas matou su paye a mwo tu elos fwa ku in eis kasru ke ma lun ikwe. (1 Timote 5:3, 9, 10) Oapana in pal inge, met liaung lun congregation misenge enenu in sang me kasru nu sin met Kristian matou fwin eneneyuk. Tusruktu, yok na in karungin met matou mwo oaru su oasr peng mwo ka.
11. Mea Jisus el fwak ke sie katinmas su sekasrup a likiye mani srisrik?
11 Apkuran nu ke saflaiyen orekma in luti lal fwin fwalu, Jisus el muta in temple a “liye fuka met puspus elos filiye mani nu in nien mani.” A oasr sie met su el lungse in loang nu se. Fwal nu ke me sramsram su el fwak: “A sie katinmas su sekasrup el tuku, a el filiye nu lu luo ipen mani srisrik, su oana sie fartin.” Jisus el pangon ma met tuma lutlut lal a el fwak nu selos: “Payenu Nga fwak nu sumwos katinmas sekasrup se inge el filiye nu lu yok liki elos nukemwa su filiye me sun nu in nien mani; tu elos nukemwa filiye nu lu ke ma puspus lalos, a el ke sekasrup lal filiye ma lal nukemwa nu lu, aok, me moul lal nukemwa.” (Mark 12:41-44) Kut fwin sramsram ke lupan mani su el sang, me sang lun mutan katinmas se inge srikla, tusruktu Jisus el etu la fuka Papa Tumal in kosrao el aksaokye ma inge su tuku ke insiel kemwa. Fwinne mutan katinmas sekasrup se inge el matou munasla, Jisus el tia ku in mwulkunla ma el oru.
12. Fuka met elder elos ku in akkalemye kulo lalos ke me kasru su met Kristian matou elos oru?
12 Oana Jisus, met Kristian overseer, elos tia ku in pilesru ma met matou elos oru in sang akyokye alu paye. Met elder elos enenu in sang kas in akkeye nu sin met matou ke elos wi ke orekma in luti, ke elos sang me top ke meeting, ke me akkeye lalos nu ke congregation a wikin mongfusesr lalos. Kas in akkeye mwomwo ku in kasru met matou in pulakin “sripen engun” lalos ke orekma mutal, in akkeyelos liki me akmunas lalos su oru elos in srikeyelos nu ke ma kutu met Kristian elos ku in oru ku in kaksakinalos sifwanu ke ma elos oru in pal meeta.—Galetia 6:4.
13. Ke inkanek fuka met elder elos eis etauk ke talents a ke me kasru puspus lun met matou?
13 Met elder elos ku in aksaokye me kasru lun met matou ke elos akkalemye me kasru lalos ke ma elos pulakin a ke talen lalos. Met matou mwomwo elos ku in orekmakinyuk ke kais kutu pal in me srikasrak a me kasru ku interview. “Met long elos loang akmwoye ke nga interview nu sin met matou wiyesr su karungin tulik natulos ke ma paye,” sie met elder el fwak ke ma el tuni. Sie pa met elder ke sie pa congregation el reporti la sie pioneer sister su yea 71-matwe el insemwomwo in kasru met orekma lun Togusrai a in wi ke orekma lun forfor pal nukemwa. El ouyepa akkeyelos in oru “ma eneneyuk,” oana ridi Baibel a ke koanon len a in sifwanu nunku ke ma elos ridi.
14. Fuka met elder elos akkalemye engun lalos nu sin met kol matou wiyelos?
14 Met elder elos sang kulo ke me kasru lun met elder matou. José, su yea 70 matwel a el kulansap oana sie met elder ke lusen yea puspus, a oasr mas upa sonol paenang el eis laslas. Ke lusen pal loeloes mas se inge upa in mwola, el mutamwauk in nunku in fuleak orekma ku kunokon lal oana sie presiding overseer. “Ke oiya lun kutu met elder oasr me aklut yok nu sik,” José el fwak. “Ke elos long tari me siyuk luk ngan tui liki orekma luk elos tia insese nu ka, a elos siyuk la inkanek fuka elos ku in oru in kasre yu in tia tui ke orekma luk.” Ke me kasru lun met elder su srik liki yu, José el ku in tafwela na in oru kunokon lal ke engun oana sie presiding overseer, a pa inge sie me kasru mwomwo nu ke congregation. Met elder su welul elos fwak: “Met lili wiyesr nukemwa elos aksaokye orekma lal José oana sie met elder. Elos lungse el a akfulatyel ke akwuk lal a me srikasrak lal nu ke lalalfongi. El akkeye congregation lasr.”
Kurungin Sie sin Sie
15. Efu ku met Kristian nukemwa elos nunku ke ma mwomwo nu sin met matou su muta inmasrlolos?
15 Tia tulik su oasr papa a nine matou kiyelos ku met kulansap su pakiyuki mukena pa enenu in nunku ke met matou. Mano se el lumeyuk nu ke congregation lun met Kristian, Poul el simusla: “God El siseni mano, a sun mwo yokna nu ke laa su enenu, tu in wangin srisri in mano, a tu laa nukemwa in tukeni liaung sie sin sie.” (1 Korint 12:24, 25) Nu ke kutu leng saye: “Ip nukemwa lun mano sang kasru sie sin sie.” (Knox) In kasru Kristian congregation ke inkanek in akesrui, kais sie enenu in nunku ke moul in lalalfongi lun met wiyelos, wekunang met matou.—Galetia 6:2.
16. Fuka kut ku in akkalemye engun nu sin met matou ke elos wi meeting lun met Kristian?
16 Meeting lun met Kristian pa sie pal mwomwo in akkalemye lungse nu sin met matou. (Filippai 2:4; Hibru 10:24, 25) Ya kut sang pal lasr in sramsram nu sin met matou ke pal inge? Mwo pa in siyuk la mea pulakin lal ke manol, ya kut “sang kutu me kasru lun ngun,” saap in srumon kutu ma sikyuk su ku in me akkeye ku kutu ma su tuku ke Ma Simusla? Ke sripen met matou elos tia ku in manolos, paenang mwo in som nu yurolos siyuk ke me enenu lalos liki na elos in tuku nu yuromwos fwak me enenu lalos. Fwin met lili wiyesr upa nu sel in long, kut enenu in sramsram kakasrisrik a in yok a kalem. A fwin oasr “sramsram in kasru,” kut enenu in loang akmwoye nu ke ma met matou elos fwak.—Rom 1:11, 12.
17. Fuka kut ku in akkalemye lungse lasr nu sin met Kristian matou su muta in loomu?
17 Fuka fwin sie met matou el tia ku in wi meeting lun met Kristian? Jemes 1:27 el akkalemye la kunokon lasr pa “in fwasr nu yurin met mukaimtal a mutan katinmas ke onoiyelos.” Ke sie kalme ma orekmakinyuk nu ke kas Greek ke verb inge langasyukla oana “in fwasr nu yurin” ku “in muteta.” (Orekma 15:36) Met matou elos insemwomwokin muteta lasr! Ke pal in kapur lal fwin an Rom in yea 65 C.E., Poul el “matou” tari el pulakin mukaimtal wikin me keok puspus. Yok kena lal in liyel Timote sie met orekma su welul a el simusla: “Kom in silaklak tuku nu yuruk, a tia pat.” (Failimon 9; 2 Timote 1:3, 4; 4:9) Fwinne elos tia met kapur oana Poul, tusruktu kutu sin met matou elos muta in loomu ke sripen elos mas. Ke ma inge, saap elos ku in fwak, ‘Nunakmunas, oru ke ku lom in tuku muteta yuruk tia pat.’ Ya kut loang mwo nu ke me siyuk oinge?
18. Mea fwokin muteta lasr nu sin met matou?
18 Nikmet pilesru ke ma mwomwo su ku in sikyuk ke sripen muteta su orek nu sin met matou wiyesr in ngun. Ke met Kristian su pangpang Onesiforus el oasr in an Rom, el kaifweung in sokol Poul, ke el konealak, a tokin ma inge oasr ‘pal puspus el akkeyel.’ (2 Timote 1:16, 17) “Nga lungse in sang pal luk nu sin met fwusr,” sister matou se el fwak. “Ma nga lungse yok selos pa elos kasre yu oana sie met in sou lalos. Ma inge akkeye yu yok.” Sie pa met Kristian matou el fwak: “Nga arulanu aksaokye fwin sie met el supwema sie card, pangon yu ke phone fwinne ke minit ekasr na, ku muteta nu yuruk kitin pal. Kain in oiya inge oana sie me mongo yuyu nu sik su ku pa in lumeyuk nu ke eng sasu.”
Jeova El Akinsemwomwoyelos Su Oru Mwo
19. Me insemwomwo fuka tuku ke karunginyen met matou?
19 Karungin mwo met matou orala me insemwomwo puspus. Asrouki nu sin met matou a suk in eis etauk lalos a me srikasrak lalos ku in orala sie me kasru mwomwo. Met karungin mwomwo elos pulakin me insemwomwo yok su tuku ke sripen me sang, a kut etu pa la kut oru kunokon lasr a oasr misla ka ke sripen kut akpayeye kunokon su tuku ke Ma Simusla. (Orekma 20:35) Yok liki nukemwa, met su karungin met matou elos tia enenu in sangengkin mu elos tia ku in karunginyuk ke pal se elos kapek matou pa. Kas lun God kaifwe kut: “El su sang yok fwa akfatyeyuk, a el su sung me nim fwa aknimyeyuk pa sifwanu.”—Soakas 11:25.
20, 21. Mea nunak lun Jeova nu sin met su karungin met matou, a mea sulela lasr?
20 Jeova el akinsemwomwoye tulik su sangeng sin God, met liaung, a met Kristian nukemwa su nunku ke ma enenu lun met matou wiyelos. Oiya inge fwal nu ke soakas: “El su pakomuta met sekasrup sunwun nu sin Jeova, a orekma mwo lal El fwa sifwil moli nu sel.” (Soakas 19:17) Fwin lungse pa mokle kut in akkalemye ma mwo nu sin met sekasrup, God el esamye orekma inge oana sie sowemol su el fwa moli wekunang me akinsemwomwo puspus. El moli kut pa ke kut karungin met matou su wi kut in kulansap nu sel, a pus selos ‘sekasrup in ma lun fwal se inge, tusruktu elos kasrup in lalalfongi.’—Jemes 2:5.
21 God el arulanu engunkin in moli ma inge! In wekunang pa ma inge pa moul ma patpat. Pus sin met kulansap lun Jeova, oasr fwinsrak lalos in muta ke paredais fwin fwalu, a ma koluk su elos usrui e fwa wanginla a met matou su moul sumwos fwa insemwomwokin ke elos folokla nu ke len in fwusr lalos. (Fwakyuk 21:3-5) Ke kut sano me insemwomwo inge, lela kut in kaifweung in akpayeye kunokon lasr oana met Kristian in karungin met matou.
[Footnote]
a Ke me kasru mwomwo in karungin papa a nine matou kiyesr, liye Awake! February 8, 1994, sra 3-10.
Mea Top Lom Nu Ka?
• Fuka tulik elos akfulatye papa a nine matou?
• Fuka met elder elos akkalemye kulo lalos nu sin met matou su wi ke u se?
• Mea kais sie met Kristian elos ku in oru in akkalemye insemwomwo paye nu sin met matou?
• Me insemwomwo fuka tuku ke karunginyen met Kristian matou?
[Picture on page 13]
Ya kut akkalemye ke inkanek paye lungse lasr nu sin papa a nine matou kiyesr?
[Pictures on page 14]
Met nukemwa in congregation elos ku in akpayeye lungse lalos nu sin met matou wiyelos