“Peng Mwo” Su Tuku Ke Fwakyuk

“A Nga liye siepa lipufon el soksok yen engyengu, yurol mwosasu ma patpat tu el fwa fwakak nu selos su muta fwin fwalu.”​—FWAKYUK 14:6.

1. Fwinne Met Lo lun Jeova elos lalalfongi la buk lun Fwakyuk etuku ke ngun lun God, tusruktu efu kut ku in fwak la elos tia sie “apocalyptic sect”?

TIA oanu kas kineuk puspis su akkalemyeyuk in lainelos, Met Lo lun Jeova elos tia “apocalyptic sect” ku sie “alu srisrik su fwakak ke len in kunausla.” Aok, elos insese ke Apocalypse, ku buk lun Fwakyuk, oanu sie ipen Kas lun God. Paye, Fwakyuk ke nununku lain met koluk. Tusruktu ke orekma lun forfor lalos in sang ma lo, met kulansap lun God elos sramsram yok ke fwinsrak mwolanu su simusyukla in Baibel, wekunang Apocalypse, ku Fwakyuk. Ke ma inge elos tia toeni ku eisla kutena ma ke kas palu su ku in konoiyukyuk lu.​—Fwakyuk 22:18, 19.

Me Fwakak ke Mwosasu

2. Mea kutu nu ke Ma Simusla su Met Lo lun Jeova elos orekmakin pal nu kemwa ke orekma in luti lalos?

² Pal nu kemwa fus in Ma simusla su Met Lo lun Jeova elos orekmakin in akkeye ke orekma lun forfor pa kas lal Jisus: “A mwosasu inge lun togusrai fwa sulkakinelik fwin fwalu nu fon tu in ma lo nu sin mutanfwal nu kemwa; a na safla e fwa tuku.” (Mattu 24:14, footnote) A mea “peng mwo se inge lun togusrai”? Met Lo lun Jeova puspis elos akola in topuk a srukak fus in Fwakyuk sapter 20 a 21 su sramsramkin Tausen Yiu Kolyuk lun Kraist a ke Togusrai guferment lal a ke akmwuk sasu lun met, su “wanginla” mise, asor, a ngal.”​—Fwakyuk 20:6; 21:1, 4.

3. Orekma lun forfor lun Met Lo lun Jeova kapsreni nu ke kain in mission fuka?

³ Oanu sie met su sulkakin peng mwo se inge, Met Lo lun Jeova elos oanu met sramsram lun met tutafpo su tuku kosrao me su oasr mission su ouyepa akkalemyeyuk in Fwakyuk. “A Nga liye siepa lipufon el soksok yen engyengu, a yurol mwosasu ma patpat tu el fwa fwakak nu selos su muta fwin fwalu, a nu sin mutanfwal a fwil a loa a sruf nu kemwa.” (Fwakyuk 14:6) Wikin “Mwosasu ma patpat” pa “togusrai [ku kolyuk] lun fwalu ekla tari togusrai lun Leum lasr a lun Kraist lal” a “pal” lun Jeova tuku in “kunauselosla su kunausla fwalu.” (Fwakyuk 11:15, 17, 18) Ya tia peng mwo pa inge?

Mea Fwakyuk El Akola Nu Sesr

4. (a) Ma paye fuka akkalemyeyuk in sapter 1 lun Fwakyuk? (b) Mea eneneyuk nu selos nu kemwa su lungse in eis ma lane su tuku ke peng mwo?

⁴ Sapter se meet lun buk lun Fwakyuk el akkalemye Jeova oanu “Alfa a Omega, . . . Su inge a Su meet a Su a fwa tuku, Met Ku Liki Ku.” A ma inge akkalemye Mwen nutul, Jisus Kraist oanu “Met Lo Oaru,” “Met mwuonse liki met mise,” a “Leum fwin togusra lun fwalu.” El ouyepa sramsram kel Jisus oanu “nu sel su lungse kut, a tulakutla liki ma koluk lasr ke sral.” (Fwakyuk 1:5, 8) Ke ma inge, ke mutamwauk me, Fwakyuk el akkalemye ma paye su ku in molela met. “Elos nu kemwa su muta fwin fwalu” elos fwa tia eis ma lane su tuku ke peng mwo, elos fwin tia akilen sumwos lun Jeova in kol ke ma nu kemwa, a filiye lalalfongi ke sra su surorla liki Jisus, a lalalfongi la Jeova God el akmoulyelak Jisus a pakiyuki sin God in Kol fwalu.​—Sam 2:6-8.

5. Kain in orekma fuka oasr yurol Kraist su akkalemyeyuk in sapter 2 a 3 lun Fwakyuk?

⁵ Sapter luo toko el akkalemye Jisus Kraist oanu sie Met Liuang kulang su muta in kosrao ke congregation lun met kulansap lal fwin fwalu. Koanon buk limlim su sramsramkin congregation itkosr lun met Kristian su suleyukla a oasr fwin an Asia Minor pa me akkeye a kai yok su srakna fwal nu ke len lasr. Kas nu kemwa su supweyukla nu ke congregation puspis inge pal nu kemwa el mutamwauk ke kas inge “Nga etu orekma lom” ku “Nga etu asor lom.” (Fwakyuk 2:2, 9) Aok, Kraist el etu na paye ma sikyuk ke congregation lun met tuma lutlut lal. El sang kas in kaksak nu selos ke lungse, lalalfongi, moniyuk ke orekma lun forfor, mongfwusesr, a oaru in el a kas lal. Kutu met elos eis kai meyen elos lela lungse lalos meet nu sin Jeova a Mwen nutul in oula ku elos putatla nu ke orekma lun kosro, alu nu ke me srulela, ku sifwanu luti ma kikiap.

6. Mea arurumu su akkalemyeyuk in sapter 4 el kasru met in kalem?

⁶ Sapter 4 el sang arurumu sakuruk ke tron lun Jeova God in kosrao. Ma inge ase nu sesr pal mwo in liye mwolanu lun Jeova a ke inkanek in kol nu kemwa in kosrao su el orekmakin. Met kol nu kemwa su oasr tefuro, su tron lalos raunela tron su oasr ke center lun kosrao a fwalu, elos alu nu sin Jeova a fwak: “Fwal nu sum, Leum lasr a God lasr, tu kom in eis mwolanu a kaksak, a ku, tu kom orala ma nu kemwa, a ke lungse lom elos on, a orekla tari.”​—Fwakyuk 4:11.

7. (a) Mea lipufon el sapkin nu sin met nu kemwa fwin fwalu in oru? (b) Mea ip saok lun orekma in luti lasr?

⁷ Ya oasr kalmen ma inge nu sin met ke len inge? Aok, oasr. Elos fwin lungse moul ye koko lun God ke lusen Tausen Yiu, elos enenu in loang nu ke ma “lipufon su soksok yen engyengu” el fwak: “Sangeng sin God a sang mwolanu nu sel, tu aur in nununku lal summa.” (Fwakyuk 14:6, 7) Sie nu ke nien sun lun orekma in luti ke Baibel su Met Lo lun Jeova elos oru pa in kasru “met nu kemwa su muta fwin fwalu” in etu a in alu nu sin Jeova, in akilen la El pa Orala ma nu kemwa a in pusisel nu ke sumwos lal in kol.

Lam Su Fwal in Akfulatyeyuk

8. (a) Fuka sapter 5 a 6 el akkalemyel Kraist? (b) Mea met nu kemwa su porongo ke peng mwo elos lotela ke arurumu se inge?

⁸ Sapter luo toko, sapter 5 a sapter 6, akkalemyel Jisus Kraist oanu lam soko su fwal in ikasla sie buk limlim su oasr sil itkosr, ke ma inge, akkalemyeyuk ke kas in pupulyuk ma sikyuk nu ke len lasr. (Srike liye Jon 1:29.) Ke lam soko inge ke kas pupulyuk, pusra puspis fwakang: “Fwal nu sum in eis buk se inge, a tulala sil ka, tu kom anwuki tari, a kom moli nu sin God ke sram met lun sruf nu kemwa, a kaskas nu kemwa, a fwil nu kemwa, a mutanfwal nu kemwa, a oralos tu elos in togusra a met tol nu sin God lasr, a elos fwa togusra fwin fwalu.” (Fwakyuk 5:9, 10) Arurumu se inge el luti la ke inkanek lun sran Kraist su surorla, kutu sin met su tuku ke mutanfwal nu kemwa pangonyuk in welul in kosrao a “kol oanu togusra fwin fwalu nu fon. (Srike liye Fwakyuk 1:5, 6.) Piselos na paye akkalemyeyuk tok in Fwakyuk.

9. Fuka sapter 6 el akkalemyel Kraist?

⁹ Ke siepa arurumu, akkalemyeyuk Kraist el oanu sie met su kasrusr ke ors fwasrfwasr a oasr tefuro fwin sifwel, el fwasrot “in kutangla, a el fwa kutangla.” Sie me insemwomwo meyen el a fwa kutangla ke ma koluk nu kemwa su ors tolu su fwasr tokolos in me pupulyuk, su kasrusr lalos nu ke meun, pasis oasr sral, a mise nu sin met nu kemwa mutamwauk ke yiu lulap inge 1914. (Fwakyuk 6:1-8) Kunokon se inge lun Kraist, el su Lam lun God, ke molela lun metu a ke akpayeyen akmwuk mwolanu pa sie me luti yok lun Baibel su Met Lo lun Jeova elos oru.

10. (a) Kain in me lutlut saok fuka sapter 7 el akkalemye? (b) Fuka Kraist el sramsram kelos su akola in eis Togusrai?

¹⁰ Sapter 7 akkalemye peng mwo na paye. In buk lun Fwakyuk mukena kut ku in konaok pisen met nu kemwa su Jisus el pangon “u srisrik” su Papa tuman Lam sang nu selos Togusrai. (Luk 12:32; 22:28-30) Pa inge met su Jeova God el sang akul ke inkanek lun ngun mutal lal. (2 Korint 1:21, 22) Met sap Jon, su simusyukla fwakyuk, el sang me akpayeye: “A Nga long piselos su sil tari, siefok anngoul akosr tausen.” (Fwakyuk 7:4) Pise se inge sifwil akkalemyeyuk ke sie sapter toko oanu pa inge pisen met nu kemwa su “moliyukla tari liki fwalu” in kol wi Lam ke Eol Saion in kosrao. (Fwakyuk 14:1-4) Fwinne alu nu kemwa lun Kristendom elos sang aketeye su tianu kalem ke pise se inge, tusruktu sie me purakak inse, meyen scholar ke Baibel pangpang E. W. Bullinger oasr ma el fwak ke ma se inge: “Pa inge kas paye su fwusesr: sie pise su tia ku in sifwil puseni ku supuseni pa inge tia oanu sie ke pise su ku in puseni a supuseni ke sapter senpanu inge.”

11. (a) Kain in peng mwo fuka ku in konoiyukyuk in sapter 7? (b) Kain in pal mwo fuka ikakla nu selos su wi ke “u lulap”?

¹¹ Bullinger el sramsram ke pise fuka su ku in puseni ku supuseni? In fus 9, met sap Jon el simusla: “Tokin ma inge Nga suiye, a liye! u lulap su wangin met ku in oekla, sin mutanfwal nu kemwa, a sin sruf nu kemwa, a fwil nu kemwa a loa nu kemwa.” (Fwakyuk 7:9) Su wi ke u lulap inge, elos mea ke pal inge ye mutun God, a mea pal fwasru lalos? Topuk lun fwakyuk sie me insemwomwo nu sin met nu kemwa su muta fwin fwalu. Kut ku in rid: “Elos inge elos su tuku liki keok lulap, a elos owo nuknuk lalos, a akfwosfwosye in sran Lam.” Ke inkanek lun lalalfongi lalos ke sran Kraist, elos inge fwa kurunginyuk ke lusen pal in “ongoiye lulap.” Kraist el “fwa kololos nu ke lufin kof in moul. A God el fwa ela sroninmet nu kemwa ye mutalos.” (Fwakyuk 7:14-17) Aok, million puspis sin met su moul ke len inge elos ku in wi ipen u lulap se inge su wangin met ku in oekla su e fwa moula liki saflaiyen akmwuk koluk inge. Oanu met su muta ye koko lun Togusra Jisus Kraist ke lusen Tausen Yiu kolyuk lal, el kololos met inge nu kemwa nu ke moul ma patpat fwin fwalu. Ya tia peng mwo pa inge?

“Nununku Lal Paye a Sumwosmwos”

12, 13. (a) Mea koanon sapter 8 nu ke sapter 19? (b) Efu met nu kemwa su oaru elos tia enenu in sangeng ke kain in kas palu inge?

¹² Sapter 8 nu ke 19 oasr ip yok ke pengpeng lun buk inge Apocalypse, ku fwakyuk, oanu sie buk su fwakak ongoiye su me aksangeng na paye. Koanon ma inge pa kas in nununku upa (el pitse ke ukuk nu ke me ukuk, me keok, a alu lun mulat lun God) su orekmakinyuk nu ke ip lal Setan nu kemwa ke akmwuk koluk inge. Nununku se inge e fwa orek, ma se meet lain alu kikiap (“Babulon Lulap”), tokin ma inge, lain akmwuk lun politic, su aoliyen kosro lemnak soko.​—Fwakyuk 13:1, 2; 17:5-7, 15, 16.a

¹³ Sapter inge nu kemwa akkalemye aknasnas su orekla tari in kosrao, Setan a demon lal elos sisila nu fwalu. Ma inge ase nu sesr aketeye lalmetmet efu oasr ma koluk upa fwin fwalu mutamwauk ke yiu 1914. (Fwakyuk 12:7-12) Elos ouyepa aketeye, ke kas pupulyuk, kunanela lun akmwuk koluk lal Setan fwin fwalu. (Fwakyuk 19:19-21) Ya met inse paye elos enenu in sangeng ke ma sikyuk sakuruk inge? Mo, meyen ke lusen pal in nununku lun God, pusren u lulap in kosrao elos fwak: “Kaksakin Jah, komwos nu kemwa metu! Lango a mwolanu, a ku ma lun God lasr, tu paye a sumwosmwos nununku lal.”​—Fwakyuk 19:1, 2.

14, 15. (a) Fuka akmwuk sumwosmwos ku in aksafyela akmwuk koluk inge ke pal lasr? (b) Efu ip se inge lun Fwakyuk sropon me insemwomwo nu sin met oaru nu kemwa?

¹⁴ Jeova el e tia wise akmwuk sumwosmwos el fwin tia eisla meet met nu kemwa su lungse in kunausla fwalu. (Fwakyuk 11:17, 18; 19:11-16; 20:1, 2) Tusruktu, wangin kutena met ku politic ke sie an ku in oru ou inge. Jeova mukena a Togusra a Met Nununku su el pakiye Jisus Kraist ku in oru ou inge ke inkanek sumwosmwos.​—2 Tessalonika 1:6-9.

¹⁵ Oanu Fwakyuk akkalemye, akmwuk na paye lun Jeova in aksafyela akmwuk koluk inge. Ma paye se inge sropon me insemwomwo na paye nu sin mokul a mutan su “mongi a su tung ke me srungeyuk nu kemwa su orek in maslo.” (Ezekiel 9:4) Ma inge me purakak nu selos in silaklak in porongo ke ma lipufon su wis peng mwo el fwak, su fwak: “Sangeng sin God . . . tu aur in nununku lal summa, a komwos in alu nu sel su orala kosrao a fwalu.” (Fwakyuk 14:7) Lela met inge nu kemwa in alu a kulansap nu sin Jeova yurin Met Lo lal, “su liaung ma sap lun God, a srukye lo lun Jisus.”​—Fwakyuk 12:17.

Kolyuk Mwolanu Ke Lusen Tausen Yiu

16. (a) Efu alu nu kemwa lun Kristendom elos tia lungse fwinsrak ke Millenium? (b) Efu Met Lo lun Jeova elos lalalfongi la oasr topuk ke pal fwasru ke pre lun Leum su elos oru?

¹⁶ Sapter 20 nu ke 22 lun buk lun Fwakyuk el aketeye sripen fwinsrak lasr ke Millennium su tuku ke Ma Simusla. Pa na nge ip lun Baibel su fwakak ke lusen tausen yiu oanu pal in mutamwauk nu ke insemwomwo ma patpat in kosrao a ouyepa fwin fwalu. Alu nu kemwa lun Kristendom elos tia eis fwinsrak ke Millenium. Ke sripen me luti lun alu puspis akkalemye la met sumwosmwos elos som nu in kosrao a met koluk elos sum nu in Hell, paenang wangin an lun paredais fwin fwalu. Kalmen pre lun Leum su siyuk ke ma lungse lun God in orek “oanu in kosrao ou inge fwin fwalu,” tula na paye sin met puspis ke alu lun Kristendom. (Mattu 6:10, New International Version) Tusruktu, ma inge tia sikyuk nu sin Met Lo lun Jeova. Elos lalalfongi na paye la Jeova God el tia orala fwalu “yen mwesis” a, “tu met in muta we.” (Isaia 45:12, 18) Ke ma inge, kas palu in pal meeta, pre lun Leum, a fwinsrak ke Millenium in Fwakyuk ma inge nu kemwa ma siefwunnu. Ke lusen Tausen Yiu Kolyuk lal, Kraist el oru na paye ma lungse lun Jeova in orek fwin fwalu, oanu in kosrao.

17. Mea ma inge su akkalemye la “tausen yiu” sie ma paye se?

¹⁷ Kas se inge “tausen yiu” sikyuk pal onkosr ke fus itkosr se meet lun Fwakyuk sapter 20. Sie fwal in nunkeyuk meyen ma inge orekmakinyuk pal akosr ke sie kas inge su kom tia ku in ekulla “the,” akkalemye la ma inge el sramsram na paye ke Millenium se, a tia ke lusen sie pal na su loes, oanu met luti lun Kristendom elos lungse kut in lalalfongi. Mea sikyuk ke pal in Millenium? Ma se meet, wangin ku lal Setan in oru kutena ma ke lusen pal inge nu fon. (Fwakyuk 20:1-3; Srike liye Hibru 2:14.) Sie peng mwo na paye pa inge!

18. (a) Efu ku Millenium ku in pangpang “len” in nununku? (b) Mea ma e fwa sikyuk ke saflaiyen tausen yiu?

¹⁸ Ke sripen “ku in oru nununku” etukyung nu selos kemwa su “togusra yurin Kraist ke sie tausen yiu,” paenang pal se inge, ke ma paye, sie tausen yiu “len” in nununku. (Fwakyuk 20:4, 6; srike liye Orekma 17:31; 2 Piter 3:8.) Met mise elos fwa sifwil moulyuk a, wikin met nu kemwa moula liki “ongoiye lulap,” elos nu kemwa fwa eis nununku fwal nu ke ma elos oru, ku orekma lalos ke lusen pal ingo. (Fwakyuk 20:12, 13) Ke saflaiyen tausen yiu, Setan el fwa taltala kitin pal tu lan ku in srifwe metu ke me srifwe safla tokin ma inge, el a demon lal, a kutena met fwin fwalu su wilul elos e fwa kunausyukla ma patpat. (Fwakyuk 20:7-10) Met nu kemwa su kutangla ke me srifwe inge simla elos nu ke “buk in moul” a tia ku in sifwil eyukla, a elos fwa kasreyuk in eis moul insemwomwo ma patpat, kulansapu a alu nu sin Jeova ke sie paredais fwin fwalu.​—Fwakyuk 20:14, 15; Sam 37:9, 29; Isaia 66:22, 23.

19. (a) Efu kut ku in lalalfongi na paye la mwolela mwolanu su akkalemyeyuk in Fwakyuk e fwa akpayeyuk na paye? (b) Mea kut fwa sramsramkin ke me lutlut toko?

¹⁹ Pa inge peng mwo su akkalemyeyuk in Fwakyuk. Ma inge nu kemwa tia sie mwolela lun met su som nu ke wangin. Met sap Jon el simusla: “Liye! Nga oru ma nu kemwa sasu.’ Ouyepa el fwak: ‘Simusla, tu kas inge oaru a paye.’ ” (Fwakyuk 21:5) Mea kut enenu in oru in wi ipies nu ke akpayeyen peng mwo se inge? Buk lun Fwakyuk el akkalemye kai puspis nu selos nu kemwa su lungse in akinsemwomwoye God. Akos ke kai inge ku in wise nu sesr me insemwomwo yok su wangin safla, ke pal inge nu tok ma patpat, oanu me lutlut toko e fwa akkalemye.

[Footnote]

Me Lutlut Yok ke Kalweni

◻ Ma paye fuka ku in konoiyukyuk in Fwakyuk sapter 4 nu ke 5 su orala ip yok lun peng mwo?

◻ Kain in peng mwo fuka ku in konoiyukyuk in Fwakyuk sapter 7?

◻ Efu met oaru nu kemwa elos tia enenu in sangeng ke kas in nununku su ku in konoiyukyuk in Fwakyuk?

◻ Ke inkanek puspis fuka Millenium el sie “len” in nununku?

[Picture on page 20]

Togusra Jisus Kraist el aknasnasye na paye fwalu ke meun, sral, a mise