Môrsasip agdlagaisa sisamait Jehovamik atarĸingnerĸussíput
JEHOVA GÛTE patdlorfigingnigtiminit ũmatíkut ilũngartumik atarĸineĸartugssauvoĸ. nâlagtariaĸarpât kivfailo atorfinigtitai ilumôrtumik suleĸatigissariaĸardlugit. tamána bîbilime Môrsasip agdlagaisa sisamáine ersserĸigsarneĸardluarpoĸ.
agdlagkat táukua latînerisôĸ taigûtigât Numeri (kisitsisit), inuit kisíneĸarnere mardlûssut, kapitaline 1-imît 4 ilángutdlugo tauvalo kapitale 26-me agdlagsimassut, pineĸarmata. Môrsasip agdlagaisa sisamait Mosesip agdlagpai Moabíkut narssarssuine ukiume 1473-ime u.n.m.a.s. pingârtumik ukiut 38-t ĸáumatitdlo ĸulingiluat ingerdlaneráne pisimassut agdlagkane táukunane oĸalugtuarineĸarput, ukioĸ 1512 u.n.m.a.s. autdlarnerdlugo. — 4 Môrsase 1:1; 5 Môrsase 1:3.
Môrsasip agdlagaisa sisamaisa ingmíkôrtuisa pingasûssut imarait Sinajip ĸáĸâne pisimassut (1:1-imît 10:10 ilángutdlugo), kingusingnerussúkut puilassuitsume pisimassut (10:11-mît 21:35 ilángutdlugo), Moabíkutdlo narssarssuine pisimassut (22:1-imît 36:13 ilángutdlugo). pisimassut tamáko uvagut ĸanoĸ ilíniutigisínauvavut? Môrsasip agdlagaisa sisamáine túngaviussumik najorĸutagssaĸarpa Jehovap nalunaiaissuinut uvdlumíkut iluaĸutausínaussunik?
imait Gûtimik atarĸingningnerulersitsíput
Israelíkut Sinajip ĸáĸâta atânĩsimangmata ukiup atautsip migssâ, Jehovap Moses perĸuvâ inungnik kisitserĸuvdlugo. Levíkut pínagit, angutit 20-nik táukulo ĸângerdlugit ukiugdlit tamarmik nautsorssorneĸarput, 603.550-inigdlo amerdlássuseĸardlutik. angajugdliliáinut taorsiutdlugit, Gûtip Levíkut ivdlernartûtiliame kivfartornigssãnut ingmíkôrtípai. ingerdlanerme tugdlerîgsârdluardlutik ârĸigsimanigssamingnut ilitsersorneĸarput, Judákutdlo, nagguveĸatigît inoĸarnerpaussut, sujugdliussásáput. tauva Gûtip perĸussineragut Levíkut nalunaerssorneĸarput ivdlernartumigdlo kivfartûteĸartíneĸardlutik. — 4 Môrsase 1:1-imît 4:49 ilángutdlugo.
nápauteĸarneĸ píssutigalugo ingmíkôrtitauneĸ pivdlugo Jehovap inássutai taineĸarêrmata, inatsisiliorpoĸ ássigĩngitsut pivdlugit, sôrdlo nuliap avdlasiornermik pasineĸarnerane sangiangneĸ Nâlagkamutdlo ingmíkôrtitaussut neriorssûtait. tauvalo ivdlernartûtiliame kivfartorneĸ ersserĸingnerussumik inássutigineĸarpoĸ. ivdlernartûtiliap nápartíneĸarnerane tunissiviuvdlo atorĸârtíneĸarnerane nagguveĸatigîngne ĸutdlersaussut erdlingnartunik tuníssuteĸartarput. takussamine Jehovap takutitâne ássilissagssiaĸ maligdlugo Moses nanerûserfingmik sanatitsivoĸ. ĸutdlertai ikumatíneĸarneratigut Levíkutdlo minguersarneĸarêrnermíkut, kivfartorsínaulersarput. — 4 Môrsase 5:1-imît 8:26 ilángutdlugo.
pôrskisiornermut túngatitdlugo ilitsersûtit misigssorneĸarput. súkut tangmârtarneĸ súkutdlo autdlalersarneĸ nalunarungnaersíneĸartarpoĸ nuiaussákut tupingnartuliaussúkut ivdlernartûtiliap ĸulânĩtúkut. inuit tangmârtarput autdlartardlutigdlo Jehovap perĸussineragut. inungnik katerssortitsineragut avdlatigutdlo ĸardlortautit sîlviussut mardluk atorneĸartarput. — 4 Môrsase 9:1-imît 10:10 ilángutdlugo.
Ægyptenimit autdlarnerata kingornagut ukiut áipãne ĸáumatip áipâta uvdluisa 20-áne nuiaussaĸ ivdlernartûtiliap ĸulânĩtoĸ ĸangátarpoĸ Israelíkutdlo ingerdlalerput. pissugssáungitsumik nãmagigtaitdliorneĸartarpoĸ. sôrdlo neĸimik piumassaĸaleramik, Jehovale aĸigssiussarssuarnik pigssarsitingmatik Israelíkut piumatûlerput. Mirjamip Aronilo ĸatángutertik Moses nãmagigtaitdliûtigilerpât, pitdlautisiaralugulo Mirjam pupigsúngortíneĸaratdlarpoĸ. ila tamatuma kivdligtugssaugaluarpâtigut Gûtip pigínauneĸartitainik atarĸingnerĸuvdluta! — 4 Môrsase 10:11-mît 12:16 ilángutdlugo.
alapernaerssuissut arĸaneĸ mardluk nunamut neriorssûtigineĸartumut autdlartíneĸarput uvdlutdlo 40-t ĸângiúneráne uterdlutik paornat mamaĸissut nagsardlugit. alapernaerssuissutdle ilaisa ĸulit nunap inuisa angíssusiat igdloĸarfîlo patdligtailissaliussut ingassáukamíkik, Israelíkut nikatdlortípait Ægyptenimutdlo uterumalerput. alapernaerssuissut ilumôrtut Josuap Kalebivdlo Jehovamut isumavdluarĸulugsínarpait. Moses, Aron, Josua Kalebilo ujarĸanik mitdlôrumavdlugit inuit oĸarmata, Gûte oĸarpoĸ inuiaĸatigît tamavîsa toĸorarnermik patísavdlugit núngutaerdlugitdlo. Mosesivdle ĸínúpai Jehovalo aulajangerpoĸ inuiait ukiut 40-t puilassuitsume angaláusassut, 20-nik táukulo ĸângerdlugit ukiugdlit tamarmik toĸutserdlugit. Josua, Kaleb Levíkúnêrsutdlo kisimik toĸúsángitdlat. tauvalo Israelíkut nunamut neriorssûtigineĸartumut isâvdlutik tiguarniarpât, nikatdlornangârtumigdle ajorssartitauvdlutik. — 4 Môrsase 13:1-imît 14:45 ilángutdlugo.
tauva inatsisit ássigĩngitsut nalunaerutigineĸarput tuníssutit, sapâtisiornermik uniorĸutitsinerit atissatdlo nûisa nivingatait pivdlugit. tauva Kora, Datan, Abiram, On ĸutdlersaussutdlo 250-it avdlat Mosesimut Aronimutdlo akerartulerput. sualugtumik atarĸingníngínerup tamatuma suna kingunerâ? Kora 250-iussutdlo Jehovap ingnermik aserorpai, pikigtitsissutdlo sivnere piunêrúput nuna angmarmat, táuko, ilaĸutait pigissaitdlo ilángutdlugit îvdlugit. aĸaguane Israelíkut Moses Aronilo oĸalorujûtigilerpait, atarĸingníngínamigdlo ilait 14.700-t toĸorarnerme Jehovamit pissume toĸúput. oĸalorujungneĸ unigtíkumavdlugo nalunarungnaersíkumavdlugulo Aron Levíkúnêrsoĸ ĸineramiuk, Aronip ajáupiâ Gûtip sivkilersípâ. tamatuma kingornagut palasit Levíkutdlo kivfartûtáinik maligagssiat sangmineĸarput inuitdlo minguersarnigssât inássutigineĸarpoĸ. — 4 Môrsase 15:1-imît 19:22 ilángutdlugo.
Kadesjime imeĸ piumassarineĸarpoĸ. Jehova imermik tupingnartuliorníkut pigssarsineragut Mosesip Aronivdlo nâlangnarsisíngitsôramíko, oĸarfigineĸarput nunamut neriorssûtigineĸartumut isísángitsut. Kadesjimit autdlaramik inuiaĸatigît Horip ĸáĸânut apũput, tássanilo Aron toĸuvoĸ erneralo Eleazar palasiuníngortíneĸarpoĸ. tauvalo Israelíkut Aradip kúngia ajorssartípât. kingusingnerussúkut Gûte Mosesilo akerartorpait, taimaníkutdlo Jehova pulateriârssungnik toĸunartulingnik akornánut autdlartitsivoĸ pitdlautigssãnik. kîneĸartut ajorungnaersíneĸartarput aitsât pulateriârssûssaĸ kángúsaussoĸ Gûtip Mosesimut sanarĸussâ ĸissungmutdlo nunamut mangúsimassumut nimerĸussâ ĸiviaruníko. tamatuma kingornagut Israelíkut ajorssartípait Amoríkut kúngiat Sihon Basanivdlo kúngia Og, nunaitdlo ingmingnut nâlagtigitilerdlugit. — 4 Môrsase 20:1-imît 21:35 ilángutdlugo.
Moabíkut narssarssuine pisimassut tugdliane oĸalugtuarineĸarput. Moabíkut kúngiata Balakip Bileam akilerpâ Israelíkut perdlorĸorĸuvdlugit, kisiánile pingasoriardlugit pivdluarĸussarpai. Bileamip sákugissauneragut arnat Ba’alisiortut Israelíkut kinguâgssiûtitigut kángunartuliulersípait gûtipilugsiulersitdlugitdlo. Jehovap erĸúngitsuliortut 24.000-it toĸorĸârpai tauvalo Pinehasip toĸorarneĸ unigtípâ Israelíkûssoĸ kángunartuliortoĸ Midjaníkûssordlo arnaĸ atoĸatigissâ toĸúkamigit. — 4 Môrsase 22:1-imît 25:18 ilángutdlugo; 31:15, 16.
inuit kingumut kisíneĸarêrmata paniussutdlo kingornússisínautitauvfê pivdlugit perêrsoĸ najorĸutagssatut atorneĸarsínaulerêrmat, Mosesip nuna neriorssûtigineĸartoĸ issigâ Josualo ingminut kingorârtíngortitdlugo. uvdlormôrtumik, sapâtip akúneranôrtumik, ĸáumámôrtumik ukiumôrtumigdlo tunissinerit ilitsersûtigineĸarput, ugpernarsainerdlo píssusererĸússutigineĸarpoĸ. tauva Midjaníkut akiniaivfigineĸarput Israelíkúnik Gûtimut ajortuliortitseĸatausimagamik. — 4 Môrsase 26:1-imît 31:54 ilángutdlugo.
nagguveĸatigît Rubeníkut, Gadíkut Manassékutdlo Jordanip kangiane nunasisíneĸarput aitsâtdle nunamik kûgssûp táussuma kitânĩtumik ajugauvfigingneĸatáusagunik. tauva Israelíkut tangmârsimârfê ĸavsêrpagssuit Ægyptenimíngãnît Moabíkut narssarssue tikitdlugit nalunaerssorneĸarput. tauva nuname neriorssûtigineĸartume najugaĸarnigssamut túngassumik Israelíkut inássutinik tunineĸarput. avdlat ilángutdlugit erĸúngitsumik ugperissarsiornermut atássuteĸartut tamaisa aserortariaĸarpait nunavdlo inue ĸimâtítariaĸardlugit. nunagssâta kigdlinge ersserĸigsarneĸarput, ĸutdlersat torĸarneĸarput Josua Eleazarilo nunamik avguaineráne ikiorĸuvdlugit, Levíkutdlo igdloĸarfingnik 48-nik avguaivfigineĸarput. igdloĸarfît ĸimarravigssaussut arfinigdlit ingmíkôrtíneĸarput piârinaitsôrníkutdlo inuartut piâralunilo inuartut ĸanoĸ pineĸarnigssât ilitsersûtigineĸarpoĸ. kîsalo arnat kingornússissugssat áipaningnigssât pivdlugo inatsisiliorneĸarpoĸ. — 4 Môrsase 32:1-imît 36:13 ilángutdlugo.
Môrsasip agdlagaisa sisamait atuartitdlugit kivdlíssutigísavat Jehovamik táussumalo ínugtaisa akornáne akissugssáussuseĸartitaussunik atarĸingnigtariaĸarnigssamik pingârtitsinerat. ímaĸale nalorníssutigssaĸásautit. taimaigpat, aperĸutit akíssutaitdlo matuma kingulînĩtut soĸutigísavatit.
Sinajip ĸáĸâne pisimassut
• 5:11-31 — nuliamut avdlasiortumut ĸanoĸ pissarpa?
ervngup nangmineĸ arnaĸ ajoĸusertaríngilâ. Jehovavdle sâne imerneĸartarpoĸ, táussumalo nalúngilâ arnaĸ ilumut avdlasiorsimanersoĸ. avdlasiorsimagpat, arnap nâva Gûtip putdlagtísavâ makitâlo sanigortísavdlugo. tamâne makitâ kinguâgssiûtainut ássersûtautíneĸarunarpoĸ. (nalerĸiuguk Môrsasip agdlagai sujugdlît 46:26, NW.) ’sanigúsagame’ isumaĸánguatsiarpoĸ kinguâgssiûtai migdliartúsassut, nârtoĸalersínaujungnaersitdlugo. pâsissavdlo tamatuma nâpertorpâ arnaĸ avdlasiorsimángigpat uviata nârtulersísagâ.
• 8:25, 26 — Levíkut soraerneránik najorĸutaussoĸ uvdlumíkut Jehovap ínugtainut atortûva?
palasit ikiortigait Levíkut erĸardlerît pingârnerussut pingasûssut angutitait piúkúnartut tamaisa. ukiut ingerdlaneráne Levíkut amerdlingãsáput, nâlagfingmile kivfartûtigssat kigdleĸarput. tauva utorĸalilersut ĸajagssũneĸarnigssãnut kivfartortutdlo amerdlavatdlârĸunagit, Jehova perĸússuteĸarpoĸ Levíkut angutaussut 50-ilînermingne píngitsôratik kivfartornermingne soraersínauneránik, nauk kajumíssutsimingnik kivfartortuarsínaugaluardlutik. tamánale najorĸutagssáungilaĸ anersãkut Israelíkúnut suleĸatigissáinutdlo, táuko Mosesip inatsisaisa atânĩngingmata. (Rûmamiut 6:14; Evfisumiut 2:11-16) utorĸalinine píssutigalugo akissugssáussutse erĸortísínaujungnáisaguniuk, kristumio avdlamik kivfartûteĸartíneĸarsínauvoĸ sapíngisaminik. Jehovap nalunaiaissuine nâlagauvfik pivdlugo tusagagssamik nuánersumik oĸalũssíssutigingningnerme soraerfigssaĸángilaĸ.
angalaortaĸátârneráne
• 12:1 — suna pivdlugo Mirjamip Aronivdlo Moses akerartorpât Kusjíkut ilagissãnik nulia píssutigalugo?
Mosesip nulianik ajoringningnerínáungilaĸ. píssutiviuvordle angnerussumik píssauneĸarusungneĸ, ingangmik Mirjamip píssauneĸarusungnera. Mosesip nulia Zippora autdlarsimagaluardlune tikísimavoĸ, Mirjamivdlo ârdlerigâ tangmârsimârfingme arnane pingârnerssaujungnaersitaunigssane. (2 Môrsase 18:1-5) taimáitumik Aron iligissagssialiúpâ Moses issornartorsiordlugo arnamik Kusjíkut ilagissãnik nuliartârmat Gûtivdlo sâne ingmíkôrtumik inigssisimassutut ilaĸángínera aperĸutaulersitdlugo. tamána píssutigalugo Jehovap Mirjam Aronilo navêrpai, Mirjamile kisime pupigsúngortíneĸarame isumaĸarnarsínauvoĸ táuna issornartorsioĸatigîgsitsissûssoĸ. Aronip erĸortumik isumaĸarnera erssersípoĸ pissûnerminik nalunaerame Mirjamilo pupigsoĸ ĸínúkamiuk. (4 Môrsase 12:10-13) Zippora Re’uelip Midjaníkûssup panigâ. (1 Môrsase 25:1, 2; 4 Môrsase 10:29) Hâpakûp agdlagaine 3:7-ime (NW) „Midjaníkut nunâta“ naligâ Kusjan, tássáunguatsiartoĸ Midjanip taigûtaisa ilât imalũnît nuna ĸanigissâ. ãmátaoĸ nagguveĸatigît arâberiussut taigorneĸartarput kusi-nik imalũnît kushim-imik. taimáitumik Kusjíkut tássáináungínguatsiarput Kamip kinguâvê Kusj nagguvigalugo, tássausínáupútaoĸ midjanimiut. taimáitumik Zippora Kusjíkûssumik taigorneĸarsínauvoĸ.
• 21:14, 15 — ’Jehovap sorssungnerinik agdlagkat’ sûnuko?
ĸularutigssáungitsumik tássáuput Jehovap ínugtaisa sorssungnerinik nalunaerutit tutsuviginartut ilumut pisimassunik. autdlarniutigisínauvât kúnginik sisamaussunik Lotimik ilaĸutainigdlo tigussaringnigtunik Abrahamip iluagtitsissumik sãssússinera. (1 Môrsase 14:1-16) agdlagkat Gûtimit isumagssarsiarineĸángitsut ardlagdlit bîbilime erĸartorneĸartarput, táukualo ilait bîbilimik agdlagtut Gûtimit isumagssarsisíneĸartut pâsíssutigssarissarpait. — Jôrsua 10:12, 13; 1 kúnginik agdlagkat 11:41; 14:19, 29.
Moabíkut narssarssuine
• 22:20-22 — Jehovap nangmineĸ Bileam perĸugamiuk Balakip ínugtai ilagerĸuvdlugit, sôĸ kamagpa pruvfîtip ilagingmagit?
Jehovap Bileam oĸarfigisimavâ Israelíkut perdlorĸusínáungíkai, pruvfîtile piumatôĸ tássungnarpoĸ perdlorĸussiniarnigssane sujunertaralugo Moabíkut kúngiánit Balakimit akilerneĸarumavdlune. (2 Pîtruse 2:15, 16; Jûtarse 11) tamána patsisigalugo Gûtip Bileam kamautingârpâ. sôruname Israelíkúnik perdlorĸussineĸ sunalũnît Jehovap iluaríngilâ. Bileamile, Kainitut, Gûtip perĸussânik sumigínainermine uterĩpoĸ. (1 Môrsase 4:6-8) perdlorĸússutaugaluit tamaisa ingmíkut Jehovap pivdluarĸússutíngortítarêrmagit, píssusiussoĸ pârdlagdlugo kángunartuliortitsiumanine kajumíssutigalugo Balakimut sujúnersûtigâ arnat Moabíkûssut Midjaníkûssutdlo Israelíkúnik kángunartuliortitserĸuvdlugit Ba’alisioĸataulersitserĸuvdlugitdlo. (5 Môrsase 23:5; 4 Môrsase 31:15, 16; sarĸúmersitat 2:14) Gûtip tamána Israelíkúnut kamautigâ ilaisalo 24.000-it toĸuneránik kinguneĸardlune. kingornagut Bileam piumatôĸ perdlorĸuniagkaminit toĸúneĸarpoĸ. (4 Môrsase 25:1-9; 31:8) ila piumatússutsimut mianerssorĸússutip sákortússusia!
• 25:10-13 — palasiússuseĸ pivdlugo neriorssût tamána ĸanoĸ erĸortíneĸarpa?
palasiunerussut Pinehasip kinguâvisa ilagissánguatsiarpait palasiunerup Elip, Itamarip kinguâvisa ilâta, nalâ tikitdlugo. taimane nikíssuteĸarpoĸ Pinehasip kinguâvisa akornáne piúkúnángitsoĸaratdlarnera patsisigínguatsiardlugo. kúngivdle Salomonip Itarmarip kinguâvisa ilât Ebjatar palasiunermut Zadokimut, Pinehasimit nagguveĸartumut, taorsiúpâ. (1 kúnginik agdlagkat 1:1-14; 2:26, 27, 35) pisimassunik nalunaerutit nâpertúsagáine, tamatuma kingornagut palasiunerussut ukiorpagssuit Pinehasip kinguâvisa ilagissarpait.
• 30:6-8 — arnap kristumiûssup neriorssûtai uviata atortûjungnaersísínauvai?
nâgga, Jesusip ajoĸersugai Mosesip inatsisaisa atânĩngínamik. mãna Jehovap inuit atausiákârdlugit pissarpai neriorssûtit pineĸarângata, uviussuvdlo kristumiûssup atortûjungnaersítugssáungilai, neriorssuineralũnît inerterĸutigissugssaunago. sôruname, nuliaĸ kristumiûssoĸ neriorssûteĸásángilaĸ Gûtip oĸausianut akerdliussumik imalũnît bîbile nâpertordlugo uviminut pissugssáussutsiminut akerdliussumik. — akugdlîssup oĸausê 5:2-6.
uvavtínut iluaĸutauvdluartut
oĸalugtuat nalunaerutitdlo tugdlerîartut Gûtip nâlagauvfiata pilersíneĸarnigssânut uparuartuissut Môrsasip agdlagaisa sisamaisa ilagait pingârtut. ãmátaoĸ Jesus Kristusimut uparuartuíput. sôrdlo imáitut: ûmassunik pigdlînerit nerssússûvdlo augpalugtup arssaisa atorneĸartarnigssât minguersautigssamut pingârnerungârtumut Jesusip pigdliutâ avĸutigalugo pigssarsiaussumut ássersûtáuput. (4 Môrsase 19:2-9; Eprîarit 9:13, 14) pulateriârssûssaĸ kángúsaussoĸ pivdlugo pisimassoĸ sujumut ássersûtauvoĸ Jehovap nâgssáungitsumik inûsínautitsineranut nuáningârtumut Kristus avĸutigalugo. — 4 Môrsase 21:8, 9; Juánase 3:14, 15.
Môrsasip agdlagaisa sisamaisa ikiorsínauvãtigut gûtipilugsiorneĸ atoĸatigîngníkutdlo kángunartuliorneĸ atorĸunagit. erĸumasípãtigut Gûte, táussuma atorfinigtitai pigssarsiailo nãmagigtaitdliûtigalugit oĸalorujungnerup navianarneranik. oĸalugtuatdlo písanganartut táukua kivdligtísavãtigut Gûtivtínik asangnigtumik, Jehovamik, atarĸingningârĸuvdluta. (wD 15/8 84)
[Qupp. 6-mi assiliartaq]
Mirjam pitdlarneĸarpoĸ — Gûtip pigínauneĸartitainik isumaĸarfigingningnivtigut tamatuma ĸanoĸ súnísavâtigut?