24-ТАРАУ
Пауылдың қауымдарға хаттар жолдауы
Пауылдың хаттары бірінші ғасырдағы мәсіхшілер қауымын нығайтып отырды.
ЖАҢАДАН құрылған мәсіхшілер қауымы Ехобаның ниетін орындауда маңызды рөл атқармақ еді. Алайда көп ұзамай алғашқы мәсіхшілердің сенімі сынала бастады. Қуғын-сүргінге және қауым ішінде туындаған жасырын сынақтарға қарамастан, олар мінсіздіктерін сақтады ма? Грек жазбаларындағы 21 хат қажетті ақыл-кеңес пен жігер беретін сөздердің қайнар көзі болды.
Римдіктерге арналған хаттан бастап Еврейлерге дейінгі 14 хатты елші Пауыл жазды. Бұл хаттар жеке адамдарға не нақты бір қауымдарға арналып, солардың аттарымен аталды. Пауыл жазған хаттардағы кейбір ойларды қарастырайық.
Өнегелілік пен жүріс-тұрысқа қатысты кеңес. Азғындық, неке адалдығын бұзу және басқа да ауыр күнә жасайтындарға “Құдай Патшалығында орын жоқ” (Ғалаттықтарға 5:19—21; Қорынттықтарға 1-хат 6:9—11). Құдай қызметшілері ұлтқа қарап бөлінбеу керек (Римдіктерге 2:11; Ефестіктерге 4:1—6). Олар мұқтаждық көрген бауырластарына даярлықпен көмектесулері қажет (Қорынттықтарға 2-хат 9:7). Пауыл: “Үздіксіз Құдайға сиыныңдар”,— деген. Ол мәсіхшілерді Ехобаға көңіліндегісін ақтарып дұға етуге шақырған (Салониқалықтарға 1-хат 5:17; Салониқалықтарға 2-хат 3:1; Філіпіліктерге 4:6, 7). Құдай дұғаларымызды есту үшін оларды сеніммен айтуымыз керек (Еврейлерге 11:6).
Отбасын қалай нығайтуға болады? Күйеулер әйелдерін өз тәніндей сүюге тиіс. Әйелдер күйеулеріне зор құрмет көрсетулері керек. Балалар әке-шешесінің тілін алғандары дұрыс, өйткені бұлай істегендері Құдайға ұнайды. Ата-аналар балаларына сүйіспеншілікпен және Құдайдың принциптері бойынша ақылмен жөн сілтеп, тәрбие беруге міндетті (Ефестіктерге 5:22—6:4; Қолостықтарға 3:18—21).
Құдай ниетінің айқындала түсуі. Мәсіх келгенше Мұса заңының көптеген ережелері исраилдіктерге басшылық беріп, қорғаныш болды (Ғалаттықтарға 3:24). Мәсіхшілерге Құдайға ұнамды түрде ғибадат ету үшін Мұса заңын ұстанудың қажеті болмады. Еврейлерге, яғни яһуди халқынан шыққан мәсіхшілерге, жолдаған хатында Пауыл Мұса заңының мәнін және Құдай ниетінің Мәсіхте орындалуын түсіндірді. Оның айтуынша, Заңның кейбір тұстарының пайғамбарлық мәні болды. Мысалы, малдың құрбандыққа шалынуы Исаның өмірін құрбан етіп, адамдарды күнәдан біржола азат ететініне нұсқаған (Еврейлерге 10:1—4). Исаның құрбандығының негізінде Құдай Заң келісімін күшінен айырды, өйткені енді оның қажеті болмады (Қолостықтарға 2:13—17; Еврейлерге 8:13).
Мәсіхшілер қауымына қатысты басшылық. Қауымда жетекшілік еткісі келетін ер адамдар жоғары өнегелілік нормаларды ұстануы және Киелі кітаптағы талаптарға сай келуі қажет (Тімотеге 1-хат 3:1—10, 12, 13; Титке 1:5—9). Ехоба Құдайдың қызметшілері бір-бірін жігерлендіру үшін жүйелі түрде жиналып тұрулары қажет (Еврейлерге 10:24, 25). Ғибадат етуге арналған осындай кездесулерде жігер мен тәлім берілу керек (Қорынттықтарға 1-хат 14:26, 31).
Тімотеге жолдаған екінші хатын Пауыл Римде жазды. Ол түрмеде сотты күтіп жатқан болатын. Бірер бауырлас бастарын қатерге тігіп, оған барып тұрды. Пауыл жақында өлетінін білді. “Мен “игі жарысқа” қатысып, мәреге жеттім, сенімімді сақтап қалдым”,— деді ол (Тімотеге 2-хат 4:7). Содан көп ұзамай Пауыл сенімі үшін өлімге кесілген көрінеді. Алайда оның хаттары Құдайдың шынайы қызметшілеріне күні бүгінге дейін сенімді басшылық беріп келеді.
Римдіктерге, Қорынттықтарға 1-хат, Қорынттықтарға 2-хат, Ғалаттықтарға, Ефестіктерге, Філіпіліктерге, Қолостықтарға, Салониқалықтарға 1-хат, Салониқалықтарға 2-хат, Тімотеге 1-хат, Тімотеге 2-хат, Титке, Філимонға және Еврейлерге негізделген.