2026 ГЪЭ, ИЮЛЫМ И 6—12
98 УЭРЭДЫР Тхыгъэ ЛъапІэр Алыхьым къыбгъэдокІ
Библием ит принципхэм ди дежкІэ мыхьэнэ щІаІэр сыт?
«Фи акъылыр къэвгъэсэбэпу абы [Алыхьым] фыхуэлажьэ» (РИМ 12:1).
ДЭ ДЫТЕПСЭЛЪЫХЬЫНУЩ
Библием ит принципхэр зищІысым икІи Библие дыщеджэм деж ахэр дапхуэдэу къэдгъуэтыфынуми.
1, 2. 1) Библиер дапщэщ щатхауэ щытар? 2) Библиер ноби сыт сэбэп къыщІытхуэхъуфыр?
БИБЛИЕР зэратхрэ хуабжьу зэман куэд дэкІащ. Ар ятхын щыщІадзар илъэс 3 500 хуэдиз ипэщ икІи илъэс 2 000 хуэдиз ипэ ятхын яухащ. Ауэ «Тхьэм и псалъэхэм» япэм хуэдэу иджыпстуи къаруушхуэ щІэлъщ (Евр. 4:12; 2 Тим. 3:16, 17). Іущагъ зыхэлъ унафэхэр къэпщтэну икІи насыпыфІэу ущытыну Библиер къызэрыбдэІэпыкъум мелуан бжыгъэ хъу цІыхухэр щыхьэт техъуэфынущ.
2 Ауэ апхуэдизу куэд щІауэ ятха тхылъыр сыт дэ нобэ сэбэп къыщІытхуэхъуфыр? Абы и щхьэусыгъуитІым и гугъу тщІынщ. Япэрауэ, Библием итыр къызыбгъэдэкІыр дыкъэзыгъэщІа Алыхьыращ икІи ар псом нэхърэ нэхъ Іущщ (1 Тим. 4:10; Рим 16:26, 27). ЕтІуанэрауэ, Библием ит принципхэм захъуэжкъым. ЦІыхур сыт хуэдэ зэманым щымыпсэуами, сыт хуэдэ гугъуехь пэщІэмыхуами а принципхэр абы къыдэІэпыкъуфынущ.
3. Мы статьям сыт хуэдэ упщІэхэр щызэпкърытхыну?
3 Библием ит принципхэр сыт зищІысыр? Абыхэм ди дежкІэ сыт мыхьэнэ щІаІэр? Библием дыщеджэм деж, принципхэр дапхуэдэу къызэрыдгъуэтыфынур? Мы упщІэхэм иджыпсту дытепсэлъыхьынщ икІи принципхэм я лъапІагъыр Хьисэ къызэрыхигъэщу щытар зэпкърытхынщ.
БИБЛИЕМ ИТ ПРИНЦИПХЭР СЫТ ЗИЩІЫСЫР?
4. Библием ит принципхэр сыт зищІысыр?
4 Библием ит принципхэр — ар Алыхьым и хабзэхэм лъабжьэ хуэхъу пэжхэращ. Иныкъуэхэм деж принципыр зы хабзэ гуэрым наІуэу къыхощ (Мт. 22:37). Ауэ принципыр хабзэм куэдкІэ къыщхьэщокІ. И нэхъыбэм деж хабзэр къыщыбгъэсэбэп хъуну Іуэхугъуэхэр пыухыкІауэ щытщ. Ар зы зэман гуэрым е Іуэхугъуэ гуэрым епхауэ щытыфынущ. Ауэ принципхэр сыт хуэдэ зэманми, сыт хуэдэ Іуэхугъуэми хуокІуэ, сыт щхьэкІэ жыпІэмэ абыхэм Иеговэ и гупсысэкІэр къыхощ. Принципхэр щымыІамэ, хабзэхэри щыІэнутэкъым. Иеговэ къытхуигъэув дэтхэнэ зы хабзэми щхьэусыгъуэ гуэр иІэщ. Принципхэм захъуэжкъым икІи ахэр Іуэхугъуэ зэмылІэужьыгъуэхэм къыщыпхуэгъэсэбэпынущ (Пс. 119:111). Хабзэхэм захъуэжыфынущ, ауэ принципхэр «игъащІэкІэ щыІэнущ» (Ис. 40:8).
5. Принципымрэ хабзэмрэ зэрызэщхьэщыкІыр къэзыгъэлъагъуэ щапхъэ къэфхь. (Сурэтхэми феплъ.)
5 Принципымрэ хабзэмрэ зэрызэщхьэщыкІыр нэхъыфІу къыдгурызыгъэІуэн щапхъэ къэтхьынщ. Уи нэгу къыщІэгъэхьэт анэм и къуэ цІыкІум мыпхуэдэу жриІэу: «Хьэкум уемыІусэ!» Ар унафэщ е, нэгъуэщІу жыпІэмэ, хабзэщ. Ауэ а хабзэм лъабжьэ хуэхъу принципыр (е щхьэусыгъуэр) мыращ: пщтыр гуэрым уеІусэмэ, абы уисынущ. ДауикІ, а принципыр хьэкум и закъуэкъым зыхуэпхьыфынур, атІэ етуми е нэгъуэщІ хьэпшып пщтыр гуэрхэми хуэпхьыфынущ. Абы нэмыщІ а принципыр унэм къыщынэмыщІа, нэгъуэщІ щІыпІэхэми къыщыпхуэгъэсэбэпынущ. ДауикІ, щІалэ цІыкІур балигъ хъуа иужь хьэкур къигъэсэбэпынущ, ауэ абы хуэсакъын зэрыхуейр зыщигъэгъупщэнукъым. Зэрытлъагъущи, хабзэхэм захъуэжыфынущ, ауэ принципхэм захъуэжкъым.
Хабзэхэм захъуэжыфынущ, ауэ принципхэм зэи захъуэжкъым (5 абзацым феплъ.)
БИБЛИЕМ ИТ ПРИНЦИПХЭМ МЫХЬЭНЭШХУЭ ЩІАІЭР СЫТ?
6. 1) Библием иту сыт дэ Иеговэ къыдитар? 2) Иеговэ дзыхь къызэрытхуищІыр дапхуэдэу къызэригъэлъагъуэр?
6 Иеговэ лъагъуныгъэм къыхэкІыу хабзэ пыухыкІахэр къыдет. Абыхэм я фІыгъэкІэ дэ шынагъэ куэдым зыщытхъумэфынущ (Екъуб 2:11). Абы нэмыщІ Алыхьыр къыддоІэпыкъу и хабзэхэм сыт хуэдэ принципхэр лъабжьэ хуэхъуми къыдгурыІуэну. Ауэ дэтхэнэ зы Іуэхугъуэми хуэкІуэ хабзэ Иеговэ къыдитакъым. Абы и пІэкІэ Іущагъ зыхэлъ унафэ къэтщтэну къыддэІэпыкъу принципхэр Алыхьым Библием ирыригъэтхащ. Библием ит принципхэр щыхьэт тохъуэ Иеговэ дзыхь къызэрытхуищІым. Дэ езым дызыхуейр къыхэтхыну Алыхьым хуитыныгъэ къызэрыдитам и фІыгъэкІэ, Іэмал диІэщ къатщтэ унафэхэмкІэ езыри и хабзэхэри фІыуэ зэрытлъагъур едгъэлъэгъуну (Гал. 5:13).
7. Библием ит принципхэр къызэрыддэІэпыкъум и щапхъэ къэфхь. (Сурэтми феплъ.)
7 Иджыри зы щапхъэм дыхэплъэнщ. Гъуэгум тет знакхэр зэмылІэужьыгъуэ куэд мэхъу. Псалъэм папщІэ, языныкъуэ знакхэм скорость гуэрым нэхърэ нэхъыбэ къебгъэщтэну е зы лъэныкъуэ гуэркІэ укІуэну хуит уащІкъым. Рулым дэсыр а хабзэм темытмэ, абы тезыр тралъхьэнущ. НэгъуэщІ знакхэм гъуэгум ущрихьэлІэфыну шынагъуэхэм теухуауэ щыгъуазэ уащІ, псалъэм папщІэ, гъуэгум занщІэу зигъэршмэ е ар цІэнтхъуэрыгъуэмэ. Куэд щІауэ рулым дэс цІыхум апхуэдэ знакхэр щилъагъум деж, къыгуроІуэ псом хуэмыдэу сакъын икІи набдзэгубдзаплъэу щытын зэрыхуейр. Абы нэмыщІ уэшх къешхмэ е уэс къесмэ, рулым дэсыр нэхъ хуэсакъыурэ машинэр кърихуэкІынущ. Апхуэдэ дыдэу Иеговэ гуэныхьу къилъытэ Іуэхугъуэхэм дэ зэрызыщытхъумэм нэмыщІ, гуэныхьым ухуэзышэфыну щытыкІэмрэ гупсысэхэмрэ пэІэщІэ зыхудощІ. АбыкІэ дэ зэхэщІыкІыр къыддоІэпыкъу.
Гъуэгум тет знак куэдым рулым дэсым ирагъэлъагъу, ар сыт хуэдэ шынагъуэхэм ирихьэлІэфынуми. Апхуэдэ дыдэу Библием ит принципхэри къыддоІэпыкъу (7 абзацым феплъ.)
8. Библием ит принципхэр къыщытлъыхъуэм деж, сытым зыхуедгъасэрэ? (Рим 12:1, 2, ДЩІ).
8 ГъащІэм дыщрихьэлІэ сыт хуэдэ Іуэхугъуэми хуэкІуэ хабзэ Иеговэ щІытхуимыгъэувар сыт? Ар хуейщ и гупсысэкІэр нэхъыфІу къыдгурыІуэу зедгъэсэну. Библием дыщеджэм деж, гъащІэм къыщыдгъэсэбэпыфыну дерсхэм дэ гу лъыттэну дыхущІокъу. Дэ догупсыс а дерсхэр Алыхьым и Псалъэм щІригъэтхам и щхьэусыгъуэм икІи ахэр дапхуэдэу къыддэІэпыкъуфынуми. Абы и фІыгъэкІэ «ди акъылыр къэдгъэсэбэпу» Иеговэ дыхуэлажьэу зыдогъасэ икІи абы и Іэмырыр «зэрыфІыр, зэрыгуапэр, зэрыдагъуэншэр» зэхыдогъэкІ. (Къеджэ Рим 12:1, 2, ДЩІ)a
9. Библием ит принципхэр дапхуэдэу иджыри къызэрыддэІэпыкъур? (Еврейхэм 5:13, 14).
9 Библием ит принципхэм дытету дыпсэууэ зыщедгъасэм деж, дэ Алыхьым и еплъыкІэ диІэ мэхъу. Апхуэдэу дэ Иеговэ нэхъ гъунэгъу зыхудощІыф. (Къеджэ Еврейхэм 5:13, 14.) ЗэрытщІэщи, сабийхэм ящІэн хуеймрэ хуэмеймрэ теухуауэ хабзэ куэд яхуэбгъэувын хуейщ. И нэхъыбэм деж ахэр жаІэм щІедаІуэр тезыр къытралъхьэнум щошынэри аращ. Ауэ Иеговэ дэ сабийхэм хуэдэу къытхущыткъым, атІэ цІыху балигъхэм хуэдэу къытхущытщ. Ар къытщогугъ унафэ гуэр къыщытщтэкІэ, абы и Іэмырым техуэ унафэ къэтщтэну. Апхуэдэу щытщІэм деж, дэ ар хуабжьу догъэгуфІэ (Пс. 147:11; Прит. 23:15, 26; 27:11).
БИБЛИЕМ ИТ ПРИНЦИПХЭР ДАПХУЭДЭУ КЪЫЗЭРЫДГЪУЭТЫФЫНУР?
10. Библием ит принципхэр къэдгъуэтыну сыт къыддэІэпыкъунур?
10 Библием ит принципхэр къэдгъуэтыну сыт къыддэІэпыкъунур? Библием дыщеджэм деж Иеговэ и гупсысэхэмрэ и гурыщІэхэмрэ къыдгурыІуэну дыхущІэкъун хуейщ. Иджыри дэ Библием ит принципхэр къэдгъуэтыфынущ, Алыхьым хабзэ гуэр щІигъэувам и щхьэусыгъуэм дегупсысмэ. Абы и щхьэусыгъуэхэр нэхъыфІу къыдгурыІуэху, езы Иегови нэхъыфІу къыдгурыІуэу дохъу. Ауэ Алыхьым и гупсысэкІэр къыдгурыІуэн щхьэкІэ, ар къыддэІэпыкъуну делъэІун хуейщ икІи дызэджам куууэ дегупсысу зедгъэсэн хуейщ (Прит. 2:10—12). Мыпхуэдэ упщІэхэр зэттыж хъунущ: «Иеговэ мы хабзэр щІигъэувар сыт? Мы хабзэм семыбакъуэу щытми, абы ещхь гуэр сщІэуэ щытмэ, дапхуэдэу Иеговэ абы зэрыхущытынур? Библием щыщ сызэджа пычыгъуэм сытым сыхуигъасэрэ икІи дапхуэдэу ар си гъащІэм къызэрыщызгъэсэбэпыфынур?» Иеговэ и хабзэхэм лъабжьэ хуэхъур тлъагъуу щытмэ икІи Библием ит хъыбархэм дерс къыхэтхыфмэ, Алыхьым и Іэмырым техуэ унафэхэр къытхуэщтэнущ.
11. Тхыгъэ ЛъапІэм ит принципхэр къагъуэтыну Хьисэ цІыхухэр дапхуэдэу игъасэу зэрыщытар? (Сурэтми феплъ.)
11 Іуащхьэм тету Хьисэ псалъэ щыжиІам щыгъуэ, къигъэлъэгъуащ Тхыгъэ ЛъапІэм ит принципхэр дапхуэдэу къэбгъуэт хъунуми. Иджыпсту щапхъищ зэпкърытхынщ. Дэтхэнэ зы щапхъэми Хьисэ япэщІыкІэ хабзэ пыухыкІа гуэрым и гугъу ещІ, иужькІэ абы сыт хуэдэ принцип лъабжьэ хуэхъуми къыхегъэщ. Хьисэ и псалъэхэм дегупсысмэ, дэ къэтлъэгъунущ а принципхэр ди гъащІэм дапхуэдэу къыщыдгъэсэбэп хъунуми икІи ахэр сэбэп къыщІытхуэхъур сытми.
Хьисэ Іуащхьэм тету псалъэ щыжиІам щыгъуэ, къигъэлъэгъуащ Алыхьым и хабзэхэм лъабжьэ хуэхъу принципхэр дапхуэдэу къэдгъуэт хъунуми (11 абзацым феплъ.)
12. Маттэ 5:21, 22 итым Иеговэ и гупсысэкІэм теухуауэ сыт къыдигъащІэр? (Сурэтми феплъ.)
12 Къеджэ Маттэ 5:21, 22, ДЩІ. «ЦІыху умыукІ». Мы хабзэм сыт хуэдэ принцип лъабжьэ хуэхъур? Иеговэ хуейкъым дэ ди ІуэхухэмкІи, ди псалъэхэмкІи, уеблэмэ, ди гупсысэхэмкІи нэгъуэщІхэр тлъагъу мыхъуу дыщытыну. Хьисэ цІыхухэм къагуригъэІуащ укІыгъэ щымыІэу щытми, цІыхум и къуэшыр илъагъу мыхъуу щытмэ, ар Алыхьым и дежкІэ къуаншэу зэрыщытыр. Апхуэдэ цІыхур а хабзэм лъабжьэ хуэхъу принципым ебакъуэу жыпІэ хъунущ. «И къуэшым хуэгубжьын щызымыгъэт» е и пщІэр езыудых дэтхэнэ зыми Алыхьыр хуэарэзыкъым. Сыт щхьэкІэ жыпІэмэ апхуэдэ гупсысэкІэмрэ щытыкІэмрэ укІыгъэм ухуишэфынущ (1 Ин. 3:15).
13. Маттэ 5:21, 22 ит принципыр дапхуэдэу ди гъащІэм къызэрыщыдгъэсэбэпыфынур? (Сурэтми феплъ.)
13 Маттэ 5:21, 22 ит принципыр дапхуэдэу къызэрыдгъэсэбэпыфынур? Дэ ди гум гужьгъэжь идгъэлъ икІи зыдгъэгусэ хъунукъым (Лев. 19:18; Иов 36:13). Сыт щхьэкІэ жыпІэмэ апхуэдэ гурыщІэхэм дыхуагъэушыфынущ псалъэкІэ е ІуэхукІэ цІыхум и жагъуэ тщІыну (Прит. 10:12). Абы хохьэ бзэгу зехьэныр икІи нэгъуэщІхэм пцІы телъхьэныр (Прит. 20:19; 25:23). ДауикІ, Хьисэ и зэманым интернетри, соцсетьхэри, блогхэри, мессенджерхэри щыІакъым. Ауэ абы къыдита принципыр Алыхьым и еплъыкІэ зиІэ къуэш, шыпхъухэм къадоІэпыкъу нобэ щыІэ технологиехэр къыщагъэсэбэпкІэ, шынагъуэ щыІэхэр къалъэгъуну. Сыт хуэдэ Іуэхугъуэ димытами, дэ зыщыдгъэгъупщэн хуейкъым ди псалъэхэмкІэ нэгъуэщІ цІыхум и цІэр зэрыдгъэулъиифынур. Аращи, лъагъумыхъуныгъэ къызыхэщ псэлъэкІэм дэ пэІэщІэ зыхуэтщІын хуейщ.
(12, 13 абзацхэм феплъ.)
14. Маттэ 5:27, 28 ит хабзэм сыт хуэдэ принцип лъабжьэ хуэхъур? (Сурэтми феплъ.)
14 Къеджэ Маттэ 5:27, 28, ДЩІ. «Уи щхьэгъусэм уемыпцІыж». Мы хабзэм сыт хуэдэ принцип лъабжьэ хуэхъур? Иеговэ зинэ щІэным нэмыщІ, абы ухуэзышэфыну гупсысэхэри илъагъу хъукъым. Хьисэ жиІащ щхьэгъусэ зиІэ цІыхухъум нэгъуэщІ цІыхубзым хъуэпсэнэгуу еплъын щимыгъэтмэ, гуэныхь зэрищІэр. Аращи, дэ гупсысэ къемызэгъхэр занщІэу ди акъылым идгъэкІын хуейщ, абы къаруушхуэ етхьэлІэн хуейми (Мт. 5:29, 30, ДЩІ). Мы принципыр щхьэгъусэ зимыІэхэми хуэхьащ.
15. Маттэ 5:27, 28 ит принципыр ди гъащІэм дапхуэдэу къызэрыщыдгъэсэбэпыфынур? (Сурэтми феплъ.)
15 Маттэ 5:27, 28 ит принципыр дапхуэдэу къызэрыдгъэсэбэпыфынур? ГурыщІэ къемызэгъхэм ди гум лъабжьэ щащІыну хуит тщІын хуейкъым (2 Сам. 11:2—4; Иов 31:1—3). Абы къыхэкІкІэ Алыхьым и еплъыкІэ зиІэ къуэшым е шыпхъум сыт хуэдэ порнографиеми пэІэщІэ зыхуищІынущ. «Сэ мыхъун сщІэкъым, ауэ сытми сеплъу аращ» жиІэу абы и щхьэр къигъэпцІэжкъым. А къуэшыр е шыпхъур егупсыскъым мы дунейм щыщ цІыхухэм апхуэдэуи цІапІагъэ хэмылъу къалъытэ порнографием еплъ хъуну. Хьисэ и зэманым электроннэ Іэмэпсымэхэр, фильмхэр икІи сурэтхэр щыІакъым. Ауэ абы къыдита принципыр къыдгурыІуэну къыддоІэпыкъу Иеговэ къемызэгъ сурэтхэмрэ видеохэмрэ дапхуэдэу хущытми. Абы хуабжьу игу ирихьынукъым апхуэдэ сурэтхэмрэ видеохэмрэ нэгъуэщІхэм яхуедгъэхьмэ е телефонкІэ цІапІагъэхэм дытепсэлъыхьмэ. А принципыр зэщхьэгъусэхэм къадоІэпыкъу зыр зым хуэпэжу къэнэну (Мал. 2:15). Иджыри а принципыр щхьэгъусэ зиІэхэми зимыІэхэми къадоІэпыкъу зинэ щІэным ухуэзышэфыну псоми зыщахъумэну (Прит. 5:3—14).
(14, 15 абзацхэм феплъ.)
16. Маттэ 5:43, 44 ит хабзэм сыт хуэдэ принцип лъабжьэ хуэхъур? (Сурэтми феплъ.)
16 Къеджэ Маттэ 5:43, 44, ДЩІ. «Уи гъунэгъур фІыуэ лъагъу». Мы хабзэм сыт хуэдэ принцип лъабжьэ хуэхъур? Иеговэ хуейщ дэ дэтхэнэ зы цІыхури ди гъунэгъуу къэтлъытэну икІи фІыуэ тлъагъуну. Ди жагъуэ зэрыхъунщи, Хьисэ и зэманым журтхэм а хабзэр нэгъуэщІут къазэрыгурыІуэр. Абыхэм къалъытэт я бийхэр ялъагъу мыхъуу щытыну хуитыныгъэ яІэу. Ауэ Хьисэ ищІэт а хабзэм сыт къикІми. Абы къыгурыІуэт фІыуэ дыкъэзылъагъу уафэм щыІэ ди Адэр зэрыхуейр дэтхэнэ зы цІыхури, къызыхэкІа лъэпкъым емылъытауэ, ди гъунэгъуу къэтлъытэну (Мт. 5:45—48, ДЩІ).
17. Маттэ 5:43, 44 ит принципыр ди гъащІэм дапхуэдэу къызэрыщыдгъэсэбэпыфынур? (Сурэтми феплъ.)
17 Маттэ 5:43, 44 ит принципыр дапхуэдэу къызэрыдгъэсэбэпыфынур? Дэ цІыху псори фІыуэ долъагъу. Абы къыхэкІкІэ зауэхэмрэ зэгурымыІуэныгъэхэмрэ къыщыхъейм деж, абыхэм дыхэткъым икІи зыми и лъэныкъуэр дубыдкъым (Ис. 2:4; Мих. 4:3). НэгъуэщІ лъэпкъхэм къыхэкІахэм икІи нэгъуэщІ дин зыІыгъхэм дэ гуапэу дахущытщ (Апост. 10:34, 35). Абы нэмыщІ дэри ди Іыхьлыхэми ди жагъуэ къэзыщІахэм яхудогъэгъу (Мт. 18:21, 22; Мк. 11:25; Лк. 17:3, 4).
(16, 17 абзацхэм феплъ.)
БИБЛИЕМ ИТ ПРИНЦИПХЭМ ФЫТЕТУ АДЭКІИ ФЫПСЭУ
18. 1) Дэ сытым ди акъылыр тедухуэн хуей? 2) КъыкІэлъыкІуэ статьям сыт щызэпкърытхынур?
18 Иеговэ сабийхэм хуэдэу къытхущымыту, балигъхэм хуэдэу къызэрытхущытым щхьэкІэ дэ хуабжьу догуфІэ. Ар хуейщ дэ унафэ гуэрхэр къыщытщтэм деж, Библием ит принципхэм дытетыну (1 Кор. 14:20). Аращи, унафэхэр къыщытщтэкІэ мыхьэнэшхуэ иІэщ «Зиусхьэныр зыхуейр» зыгурыдгъэІуэным (Еф. 5:17). Дэ къатщтэ унафэхэр Алыхьым и Іэмырым тетыну дыщІыхуейр тезыр къыттехуэну дышынэу аракъым, атІэ ар фІыуэ долъагъури аращ. Принципхэм нэмыщІ дэ иджыри Алыхьым напэ къыдитащ. Ари къыддоІэпыкъу Иеговэ зыгъэгуфІэн унафэхэр къэтщтэну. Абы теухуауэ къыкІэлъыкІуэ статьям дыщытепсэлъыхьынщ.
95 УЭРЭДЫР Пэжыгъэр нэхъ нэху мэхъу
a Дэ щІэх-щІэхыурэ дыхуагъэуш Библием ит принципхэм фІыуэ дегупсысыну. Дэ унафэ гуэр къыщытщтэм деж, фІыуэ къыдгурыІуэн хуейщ ди Іуэхум сыт хуэдэ принципхэр хуэкІуэми икІи ахэр дапхуэдэу зэпхами. Иеговэ къыдита акъылыр къэдгъэсэбэпын хуейщ, абы игу ирихьын икІи зэпэшэчауэ щыт унафэхэр къэтщтэн щхьэкІэ. Япэ лІэщІыгъуэм псэуа, израил лъэпкъым къыхэкІа Хьисэ и лъэужь ирикІуэхэм арат зызыхуагъэсэн хуейр. Сыт щхьэкІэ жыпІэмэ япэм щыгъуэ цІыхухэм къагупсыса хабзэ куэдым тету абыхэм я гъащІэр ирахьэкІт.