“Se Ekpako Ukoko Na”

1. Eme Jihova o ru nọ u dhesẹ nọ ọ rọ igodẹ riẹ zaro ho?

JIHOVA ọ rọ igodẹ riẹ zaro vievie he. Azẹ Ọmọ riẹ Jesu Kristi, ọ rọ dẹ igodẹ na. Yọ ọ rọ ekpako ukoko mu re a rẹrote igodẹ na kpobi. (Iruẹru 20:28) Ọghẹnẹ ọ gwọlọ nọ a re tete igodẹ riẹ. Jesu Kristi nọ o wuzou ukoko na ọ be rọ ekpako na sasa igodẹ na oma. Yọ ọ be rọ ekpako na ru epanọ igodẹ na a gbe ro kie no ukoko na ha.—Aiz. 32:1, 2.

2. Amono Jihova ọ rẹ mae rẹrote? (Izikiẹl 34:15, 16)

² Jihova ọ rẹ rẹrote igodẹ riẹ kpobi gaga. Rekọ nọ ọ tẹ ruẹ nọ oware jọ o be kẹ odibo riẹ jọ uye, ẹsiẹe ọ rẹ mae tubẹ rẹrotei dede. Ọ rẹ rọ ekpako na fiobọhọ kẹ idibo riẹ nọ e nya thọ no. (Se Izikiẹl 34:15, 16.) Rekọ Jihova ọ gwọlọ nọ ma ta via nọ ma tẹ nya thọ re a fiobọhọ kẹ omai. Ginọ uzẹme nọ ma rẹ lẹ se Jihova gaga re o fiobọhọ kẹ omai. Rekọ ma rẹ jẹ nyabru “esẹro gbe iwuhrẹ” nọ Jihova o bi ro wuhrẹ omai evaọ ukoko na re a fiobọhọ kẹ omai.—Ẹf. 4:11, 12.

3. Ẹvẹ eware nọ ma ti wuhrẹ evaọ uzoẹme nana e sai ro fiobọhọ kẹ omai kpobi?

³ Ma te jọ uzoẹme nana ta ẹme kpahe oghẹrẹ nọ Jihova ọ be rọ rehọ ekpako na fiobọhọ kẹ omai re ma wo usu okpekpe kugbe Jihova. Ma te kẹ iyo enọ nana: Oke vẹ ma rẹ rọ nyabru ekpako na inọ a fiobọhọ kẹ omai? Fikieme ma rẹ rọ nyabru ai? Kọ ẹvẹ a re ro fiobọhọ kẹ omai? Iyo enọ nana i ti fiobọhọ kẹ omai kpobi, o tẹ make rọnọ ma ru oware ovo nọ ma rẹ rọ fiki riẹ nyabru ekpako na ha. Ma ta ere keme o te lẹliẹ omai yere Jihova gaga rọkẹ obọ nọ o bi fihọ kẹ idibo riẹ. Yọ eware nọ ma ti wuhrẹ na e gbẹ maki fiobọhọ kẹ omai obọnana ha, i ti fiobọhọ kẹ omai ẹdẹfa.

OKE VẸ MA RE RO “SE EKPAKO UKOKO NA”?

4. Fikieme ma rọ ta nọ orọnikọ ohwo nọ ọ be mọ dẹẹ a ta kpahe evaọ Jemis 5:14-16, 19, 20 na ha? (Rri iwoho na re.)

⁴ Jemis olele na ọ ta ẹme kpahe oghẹrẹ nọ Ọghẹnẹ o re ro fiobọhọ kẹ idibo riẹ nọ e nya thọ re a wariẹ dikihẹ ga. Ọ rọ onọ jọ mu ẹme na họ inọ: “Kọ ohwo jọ ọ riẹ nọ ọ be mọ evaọ udevie rai? Jọ o se ekpako ukoko na.” (Se Jemis 5:14-16, 19, 20.) Eme nọ Jemis ọ ta evaọ oria ikere na i dhesẹ nọ ohwo nọ ọ be mọ nọ ọ be ta kpahe na họ, ohwo nọ usu riẹ avọ Jihova o raha no. Ẹme otiọye jọ nọ ọ ta họ, anọ jọ ohwo na o se ekpako ukoko na. Orọnikọ edọktọ ọ ta nọ ohwo na o re se he. Jemis ọ tẹ jẹ ta nọ oma ohwo na o re kpo nọ a tẹ rọ izieraha riẹ vrẹ riẹ no. Ohwo nọ usu riẹ avọ Jihova o raha no ọ wọhọ ohwo nọ ọ be mọ. Nọ ohwo ọ tẹ be mọ, ọ rẹ nyabru edọktọ, ọ vẹ vuẹe oghẹrẹ nọ oma na u bi ru ei, o ve ru oware nọ edọktọ na ọ ta kẹe. Ere ọvona re, ma tẹ ruẹ nọ ma gbẹ ga tere he evaọ ukoko na, ma rẹ nyabru ọkpako jọ, ma vẹ vuẹe epanọ eware e rrọ kẹ omai, ma ve lele ohrẹ nọ ọ rọ Ebaibol kẹ omai.

5. Ẹvẹ ma sae rọ riẹ sọ ma gbe gine dikihẹ ga?

⁵ Evaọ obe Jemis uzou avọ 5, Jemis ọ ta ẹme nọ o dhesẹ nọ ma tẹ ruẹ nọ usu mai avọ Jihova u muhọ egodo no, joma nyabru ekpako na. U fo re ma kake nyabru ekpako na re a fiobọhọ kẹ omai, orọnikọ ma rẹ hẹrẹ re usu mai avọ Jihova o raha no taure ma tẹ te ta kẹ ae he. Ma du ta kẹ omamai nọ ma gbe dikihẹ ga kpakiyọ ma joma kie re no ho. Ebaibol ọ vuẹ omai nọ ma gbe rri otọ mu hu, ma sai roro nọ oware ovo o jọ omamai thọ họ, kpakiyọ oware jọ o be thọ. (Jem. 1:22) Ileleikristi jọ evaọ obọ Sadis a je roro ere. Rekọ Jesu ọ vuẹ rai vevẹ nọ a whu re no evaọ egagọ Ọghẹnẹ. (Evia. 3:1, 2) Oware jọ nọ o rẹ lẹliẹ omai riẹ sọ ma gbe gine dikihẹ ga họ, ma re roro kpahe ajọwha nọ ma je ro ru eware evaọ ukoko na oke ẹdẹ sọ ere o gbẹ rrọ rite inẹnẹ na. (Evia. 2:4, 5) Ma sae nọ omamai nọ: ‘Kọ Ebaibol nọ me re se je roro didi kpahe o gbẹ be were omẹ oma te epaọ ẹdẹ? Kọ me gbe bi kpohọ ewuhrẹ ẹsikpobi? Kọ mẹ gbẹ be ruẹrẹ oma kpahe kẹ ewuhrẹ ẹsikpobi? Kọ me gbe se usi uwoma gboja te epaọ ẹdẹ? Kọ mẹ be daoma re me gbe le eware akpọ gaga ha hayo roro kpahe ae ga hrọ họ?’ Otẹrọnọ who yo ijo fihọ onọ jọ evaọ usu enọ yena, ẹsejọhọ oware jọ u muhọ ẹthọ no, yọ who gbe ru oware ovo kpahe iẹe he, o sai yoma viere. Ẹsejọhọ mai ọvo ma be daoma re ma wariẹ kruga rekọ ma be sai ru ei hi, hayo u tube te epanọ ma ro ru oware jọ nọ o rẹ dha Jihova eva no. O tẹ rrọ ere, joma nyabru ekpako na re a fiobọhọ kẹ omai.

6. Nọ ohwo ọ tẹ raha uzi ulogbo, eme u fo nọ o re ru?

⁶ Ohwo ọ tẹ raha uzi ulogbo nọ o sai ru nọ a re ro si ohwo no ukoko, ọ rẹ nyae vuẹ ọkpako jọ oware nọ o ru. (1 Kọr. 5:11-13) Nọ ohwo ọ tẹ raha uzi ulogbo, ekpako na a re fiobọhọ kẹ ohwo na re usu riẹ avọ Jihova o sae wariẹ ga. Re Jihova ọ sae rọvrẹ omai fiki ẹtanigbo na, ma re ru “eware nọ i re dhesẹ ekurẹriẹ.” (Iruẹru 26:20) Oware utioye jọ nọ ma re ru họ, ma rẹ nyabru ekpako na nọ ma tẹ raha uzi ulogbo jọ.

7. Amono ọfa u fo nọ a rẹ nyabru ekpako na re a fiobọhọ kẹ ae?

⁷ Orọnikọ ahwo nọ a raha uzi ulogbo ọvo ekpako na a re fiobọhọ kẹ hẹ. A re je fiobọhọ kẹ ahwo nọ e ga ha, koyehọ ahwo nọ o be bẹ re a kẹnoma kẹ oware nọ Jihova o mukpahe. (Iruẹru 20:35) Wọhọ oriruo, ẹsejọhọ oware jọ nọ Jihova o mukpahe u bi si owhẹ urru, whọ be daoma gba omara, rekọ o be lọhọ họ. O rẹ mae jọ ere otẹrọnọ taure who te ti kurẹriẹ, whọ jẹ hae rehọ imu egaga, hayo whọ jẹ hai rri iwoho ẹbẹba, hayo who je gbe-ọfariẹ vẹre. O tẹ rrọ ere, who diwi ei họ eva ha, ta via re a fiobọhọ kẹ owhẹ. Whọ sai se ọkpako ukoko jọ nọ ọ sae gaviezọ kẹ owhẹ ziezi, re whọ vuẹe oware nọ o be kẹ owhẹ uye na. Ọ vẹ te vuẹ owhẹ eware jọ nọ whọ sai ru. Ọ te jẹ ta eme nọ whọ rẹ rọ riẹ nọ who gbe ru oware uyoma nọ u bi si owhẹ urru na ha, eva ra e te were Jihova. (Ọtausi. 4:12) O sae jọ nọ o be kẹ owhẹ uye inọ ikpehre eware i bi si owhẹ urru. Ẹsejọhọ ekpako na a te vuẹ owhẹ nọ, nọ orọnọ o be kẹ owhẹ uye na, o sai dhesẹ nọ whọ gwọlọ nọ oware ovo o raha usu ra avọ Jihova ha, yọ who fievahọ omobọ ra ga hrọ họ.—1 Kọr. 10:12.

8. Kẹ oriruo oware jọ nọ u du gwọlọ nọ ma rẹ rọ fiki riẹ nyabru ekpako na ha.

⁸ Orọnikọ omoware kpobi ma rẹ rọ fiki riẹ dhẹ bru ekpako na ha. Ma rehọ iẹe nọ whọ ta ẹme nọ ọ kẹ oniọvo jọ uye, o sae jọ nọ who je do dede. Evaọ oware utioye na, orọnikọ whọ rẹ nyabru ekpako na re a fiobọhọ kẹ owhẹ hẹ. Rekọ who re ru oware nọ Jesu ọ ta nọ ma re ru nọ ma te ru oniọvo mai eva dha. (Mat. 5:23, 24) Whọ sae kiẹ kpahe epanọ ohwo ọ sae rọ jọ wolẹ, wo odiri, jẹ sae nyẹ omariẹ. Onana u ti fiobọhọ kẹ owhẹ wo emamọ uruemu utioye na ziezi. Rekọ otẹrọnọ whọ be sai ku ẹbẹbẹ na họ ghele he, whọ sae ta kẹ ọkpako jọ re o fiobọhọ kẹ owhẹ. Evaọ ileta nọ Pọl o kere se inievo obọ Filipai, ọ ta kẹ oniọvo-ọmọzae jọ inọ o fiobọhọ kẹ Yodia avọ Sintiki re a ku ẹwhọ rai họ. Pọl ọ fodẹ odẹ oniọvo-ọmọzae na ha. Whẹ omara whọ tẹ ta kẹ ọkpako jọ evaọ ukoko ra, ọ sai fiobọhọ kẹ owhẹ re.—Fil. 4:2, 3.

EME U JE FO RE MA SE EKPAKO NA?

9. Fikieme ma gbẹ kuvẹ re omovuọ u ru nọ ma gbe ro se ekpako na ha? (Itẹ 28:13)

⁹ Nọ ohwo ọ tẹ raha uzi ulogbo, hayo nọ oware uyoma jọ u te bi si ei urru gaga, o gbe wo udu je wo ẹrọwọ họ, ọ sae nyae vuẹ ekpako na ha. Ma kuvẹ re omovuọ u ru nọ ma gbe ro se ekpako na ta ẹme na kẹ hẹ hẹ. Fikieme? Keme ma tẹ vuẹ ekpako na wọhọ epanọ Jihova ọ ta nọ ma ru, u dhesẹ nọ ma fievahọ Jihova yọ ma riẹ nọ ma te ru oware nọ ọ ta, ma ti dikihẹ ga evaọ ukoko na. Ma tẹ nyabru ekpako na, u dhesẹ nọ ma riẹ nọ ababọ Jihova, ma sai dikihẹ ga ha. (Ol. 94:18) Nọ ma tẹ raha uzi, ma jẹ ta oware nọ ma ru kẹ ekpako na, jẹ be kẹnoma kẹ oware uyoma nọ ma ru na, Ọghẹnẹ ọ rẹ re ohrọ mai.—Se Itẹ 28:13.

10. Eme o rẹ via nọ ma tẹ be kuọ uzioraha mai dhere?

¹⁰ Nọ ma tẹ vuẹ ọkpako jọ re o fiobọhọ kẹ omai, eva e rẹ were omai. Rekọ nọ ma gbẹ vuẹ ekpako na ha, u re ru eware yoma ga. Okenọ Devidi ovie na ọ raha uzi no, nọ ọ jẹ be kuọ uzioraha riẹ dhere, usu riẹ avọ Jihova o tẹ raha no, udu u te je brukpei, yọ oma o gbẹ jẹ riẹe ru hu. (Ol. 32:3-5) Nọ ohwo ọ tẹ be mọ, hayo nọ ọ tẹ nwa oma, ọ gbẹ nya bru ohwo nọ ọ rẹ sai siwi ei hi, oma na u re yoma ga. Ere o rẹ jọ re nọ ohwo ọ tẹ raha uzi, rekọ ọ be rọwo vuẹ ekpako na re a fiobọhọ kẹe he. Jihova ọ riẹ ere, oyejabọ nọ ọ rọ vuẹ omai nọ ma “kpọ eware vi evaọ udevie” mai avọ iẹe. (Aiz. 1:5, 6, 18) Yọ ekpako na họ ahwo nọ o ti ro fiobọhọ kẹ omai.

11. Ma tẹ raha uzi ulogbo, ma jẹ be kuọ ẹe dhere, ẹvẹ o sae rọ wha uye se amọfa?

¹¹ Ma tẹ be kuọ uzioraha mai dhere, o rẹ wha uye se amọfa. O sai ru nọ ẹzi Ọghẹnẹ o re ro no ukoko nọ ma rrọ no, udhedhẹ o rẹ gbẹ jọ ukoko na ha. (Ẹf. 4:30) Yọ ma tẹ riẹ kpahe uzi ulogbo nọ oniọvo jọ ọ raha, ma rẹ ta kẹe nọ ọ nyae vuẹ ekpako na oware nọ o ru na.a Mai nọ ma riẹ kpahe uzioraha na ma tẹ be kuọ ẹe dhere, kiyọ uzioraha na o rrọ omai uzou re. (Izerẹ 5:1) Ma te you Jihova, o te so ẹe ze nọ ma te rọ nyae vuẹ ekpako na oware nọ ohwo na o ru na. O vẹ te whae ze nọ ukoko na o rẹ rọ jọ fuafo, a vẹ sai je fiobọhọ kẹ ohwo nọ ọ nya thọ na wariẹ kẹle Jihova ziezi.

ẸVẸ EKPAKO NA A SAI RO FIOBỌHỌ KẸ OMAI?

12. Ẹvẹ ekpako na a sai ro fiobọhọ kẹ ahwo nọ a ga tere he evaọ egagọ Ọghẹnẹ?

¹² Ebaibol ọ vuẹ ekpako na nọ jọ a fiobọhọ kẹ ahwo nọ a ga tere he evaọ egagọ Ọghẹnẹ. (1 Tẹs. 5:14) Otẹrọnọ who ru oware jọ thọ, ekpako na a rẹ sae nọ owhẹ enọ re whọ ta oware nọ o rrọ owhẹ eva. (Itẹ 20:5) Re ekpako na a sai fiobọhọ kẹ owhẹ, whọ rẹ ta oware nọ o rrọ owhẹ eva kẹ ae. O tẹ make rọnọ oma oware na o be vuọ owhẹ, hayo whẹ yọ ohwo nọ ọ rẹ kake ta eva ha, hayo a rẹ kake ta eva ha evaọ oria nọ who no ze, daoma ta kẹ ae ghele. Who bru udu hu inọ eme nọ whọ te ta e te wọhọ “eme izuehọ.” (Job 6:3) Nọ whọ tẹ be ta ẹme kẹ ekpako na, a te nwani brukpe owhẹ hẹ inọ who ruthọ. Rekọ a te gaviezọ kẹ owhẹ ziezi re a riẹ epanọ eware e rrọ kẹ owhẹ dẹẹ taure a tẹ te rọ Ebaibol kẹ owhẹ ohrẹ. (Itẹ 18:13) Ekpako na a riẹ nọ ẹsejọ re a sai fiobọhọ kẹ inievo na, o rrọ oware ẹsiẹvo ho. Fikiere evaọ oghẹrẹ ẹme jọ, a sai lele ohwo ta ẹme vrẹ ẹsiẹvo re a sai gine fiobọhọ kẹe ziezi.

13. Ẹvẹ olẹ nọ ekpako na a re lele omai lẹ gbe eme nọ a te ta no Ebaibol ze e sai ro fiobọhọ kẹ omai? (Rri iwoho na re.)

¹³ Who te se ekpako na, who du roro nọ a te ta ẹme nọ o te jẹ lẹliẹ udu brukpe owhẹ viere he. Rekọ a ti lele owhẹ lẹ. Ẹsejọhọ u ti gbe owhẹ unu ọvo nọ whọ tẹ ruẹ nọ olẹ nọ a lele owhẹ lẹ na u “ru iruo gaga.” Ekpako na a te jẹ “rọ ewhri wholo [owhẹ] evaọ odẹ Jihova.” (Jem. 5:14-16) “Ewhri” na họ uzẹme na nọ ma rẹ ruẹ se evaọ Ẹme Ọghẹnẹ. Ekpako na a te rọ onaa ta ẹme no Ebaibol ze, udu u ve ti te owhẹ otọ, yọ u ti ru nọ whọ te rọ wariẹ kẹle Jihova gaga. (Aiz. 57:18) Ehrẹ nọ a te rọ Ebaibol kẹ owhẹ e te lẹliẹ owhẹ daoma re whọ hai ru oware nọ o rẹ were Jihova ẹsikpobi. O te wọhọ ẹsenọ Jihova ọ be rọ ekpako na vuẹ owhẹ nọ: “Ọnana họ edhere na . . . nya evaọ eva riẹ.”—Aiz. 30:21.

14. Wọhọ epanọ obe Ahwo Galesha 6:1 o ta, ẹvẹ ekpako na a re ro fiobọhọ kẹ ohwo nọ ọ “jẹ owọ othọthọ”? (Rri iwoho na re.)

¹⁴ Se Ahwo Galesha 6:1. Oleleikristi nọ ọ “jẹ owọ othọthọ” yọ ohwo nọ o ru oware nọ o rẹ dha Ọghẹnẹ eva. Owọ othọthọ na o sae jọ iroro nọ Oleleikristi ọ jẹ thọ evaọ oware jọ, hayo uzi ulogbo nọ ọ raha. Fikinọ ekpako na a you ohwo otiọye na, a rẹ “daoma kpọ ohwo otiọye na họ avọ ẹzi ẹwolẹ.” Ẹme Griki nọ a fa inọ “kpọ” na, a sae rehọ iẹe dhesẹ epanọ a rẹ wọ ugbegbe nọ u wiri ruẹrẹhọ re ohwo na o gbe zihe ruọ ọmo ho. Ohwo nọ ọ riẹ epanọ a re wholo ohwo ziezi, ọ rẹ rọ areghẹ wọ ugbegbe na ruẹrẹhọ evaọ oghẹrẹ nọ o gbẹ rọ da ohwo na ga hrọ họ. Ere ekpako na a re ru re nọ a te bi fiobọhọ kẹ ohwo nọ ọ jẹ owọ othọthọ. A rẹ ta eme edada kẹe he. Ebaibol ọ ta re nọ jọ ekpako na a “muẹrohọ omobọ rai.” A maki bi fiobọhọ kẹ ohwo nọ ọ nya thọ na, a rẹ kareghẹhọ nọ ae omarai na a gba ha, fikiere a re ru thọ re. A re rri omarai nọ a woma vi ohwo na ha, a re dhesẹ nọ ae a mai kiẹrẹe he, yọ a rẹ rọ ekpehre ubiẹro rri ohwo na ha. Rekọ a re wo ororokẹ.—1 Pita 3:8.

15. Eme ma rẹ sai ru nọ ma te wo ẹbẹbẹ jọ?

¹⁵ Ma re fievahọ ekpako ukoko mai. Ma riẹ nọ a wuhrẹ i rai no re a kuọ ẹme dhere, re a jẹ rọ Ebaibol kẹ omai ohrẹ orọnọ uzou obọrai a rẹ rọ kẹ omai ohrẹ hẹ. Yọ a wuhrẹ i rai epanọ a sai gbe ro fiobọhọ kẹ omai thihakọ ebẹbẹ mai. (Itẹ 11:13; Gal. 6:2) Ọkpako kpobi ọvuọ oghẹrẹ riẹ, yọ orọnọ epọvo na aikpobi a wo eriariẹ te he. Rekọ ma riẹ nọ ọkpako kpobi nọ ma ta ẹbẹbẹ mai kẹ, o ti le omai hayo doku omai hi. Orọnikọ ma tẹ nyabru ọkpako jọ no ma vẹ nyabru ọfa bẹsenọ ma rẹ ruẹ ọnọ ọ te ta ẹme nọ ma gwọlọ yo kẹ omai hi. Ma te ru ere, kiyọ ma wọhọ ahwo nọ a be gwọlọ ahwo nọ a rẹ vuẹ ae “eware nọ e rẹ were ai ezọ,” ukpenọ a gaviezọ kẹ “emamọ iwuhrẹ” nọ e rrọ Ẹme Ọghẹnẹ. (2 Tim. 4:3) Ma tẹ vuẹ ọkpako jọ ẹbẹbẹ mai, ọ sae nọ omai sọ ma vuẹ ọkpako ọfa jọ ẹme na no, gbe ẹme nọ ọ ta kẹ omai. Fikinọ ọkpako na ọ riẹ nọ ọ riẹ eware kpobi hi, ọ sae nọ ọkpako ọfa oghẹrẹ nọ o rri ẹme nọ whọ ta kẹe na.—Itẹ 13:10.

OWARE NỌ U FO NỌ MA RE RU

16. Eme ma re ru kẹ omamai nọ ekpako na a re ru kẹ omai hi?

¹⁶ Ekpako na a be rẹrote omai keme igodẹ Ọghẹnẹ ma rrọ. Rekọ orọnọ ekpako na a rẹ ta họ omai obọ họ inọ enẹ ma re ru. Obọ mai o rrọ re ma ru oware nọ u re dhesẹ nọ ma you Jihova. Ma rẹ rọ ẹme nọ ma be ta gbe eware nọ ma bi ru dhesẹ nọ ma gwọlọ ru eva were Jihova. Yọ oware nọ omọfa o re ru kẹ omai hi. Evaọ ẹgba Ọghẹnẹ, ma te daoma gbe ru oware nọ o rẹ were Ọghẹnẹ. (Rom 14:12) Ekpako na a te vuẹ omai nọ enẹ gbe enẹ ma re ru hu. Rekọ a te vuẹ omai oghẹrẹ nọ Jihova o re rri eware, yọ Ebaibol a te rehọ ẹme na no ze. Nọ ma te bi lele ohrẹ nọ ekpako na a rọ Ebaibol kẹ omai, ma sae rọ ere wuhrẹ “ẹgba orimuo” mai re ma sai ru oware nọ u kiehọ.—Hib. 5:14.

17. Eme o rẹ jọ omai oja inọ ma rẹ hai ru?

¹⁷ Oware riẹ o rro kẹhẹ nọ ma rọ rrọ igodẹ Jihova. Ọghẹnẹ o vi “emamọ othuru-igodẹ na” ze, koyehọ Jesu, re ọ hwa osa ẹtanigbo na. (Jọn 10:11) U te rovie uvẹ kẹ omai nọ ma re ro wo uzuazọ ebẹdẹ bẹdẹ. Jihova ọ ya eyaa nọ: “Mẹ vẹ te kẹ owhai ithuru-igodẹ nọ i ti ru oware nọ o rrọ udu mẹ, yọ a te rehọ eriariẹ gbe otoriẹ udidi kuọ owhai.” (Jeri. 3:15) Jihova o gine ru eyaa yena gba no keme ọ rọ ekpako ukoko mu nọ i bi fiobọhọ kẹ omai. Ma tẹ ruẹ nọ ẹrọwọ mai ọ gbẹ ga tere he, hayo oware jọ u ru nọ usu mai avọ Jihova o gbẹ kpekpe tere he, joma se ekpako na re a fiobọhọ kẹ omai, ma diwi ei họ eva ha. Fikiere joma sei gboja inọ ma rẹ nyabru ekpako ukoko na keme ae Jihova o bi ro fiobọhọ kẹ omai.