“Mẹ be Tuduhọ Owhai Awọ nọ Wha Kru Udu Ga”

OKENỌ Sọl ohwo obọ Tasọs na o zihe ruọ Oleleikristi no, Jesu ọ vuẹ riẹ vevẹ nọ ọ te ruẹ uye eware buobu fiki iruo usi uwoma ota na. Kọ ẹme Jesu na o rugba? Ee! Nọ Sọl, nọ ma riẹ fihọ Pọl ukọ na uwhremu na o kere ileta avọ ivẹ riẹ se ukoko nọ o jọ Kọrint yọ o kurẹriẹ te oware wọhọ ikpe udhe (20) no. Evaọ oke yena yọ ọ ruẹ uye eware buobu no. O kere nọ, “a kpe omẹ unuẹse buobu, yọ ẹsibuobu mẹ kẹle uwhu.” Okọ u te je zuei te isiasa no. Evaọ ojọ dede, ọ jọ abade ọraragha je vori evaọ aso ọvo gbe okpẹdoke soso. Rekọ etẹe u ti jo kuhọ họ, okọ o te wariẹ zuei oke ofa.

Pọl ọ rrọ uwou-odi ahwo Rom evaọ Sisaria vrẹ ikpe ivẹ soso no. Rekọ ọba na o je ro siobọnoi hi keme ọ jẹ gwọlọ nọ Pọl ọ rọ ugho jẹ udi kẹe. Nọ u te oke jọ, ọba ọfa o te muhọ esu. Pọl o te tu ẹdhọ riẹ kpobọ Siza. Fikiere a te fi Pọl họ okọ nọ u bi kpobọ Rom. Ere o ro mu erẹ nọ u thabọ vrẹ emaele idu ivẹ (2,000) koyehọ, (ikilomita idu esa [3,000]) họ. Yọ erẹ na ọ jọ gaga. Ahwo jọ nọ a jọ okọ na kugbe Pọl họ Luk nọ ọ jọ “ọbo-imu oyoyou,” ọ tẹ jẹ jọ ohwo nọ a gbẹ jẹ ta usi uwoma na. Aristakọs nọ ọ jọ ogbẹnyusu riẹ ọ jọ kugbei re.—Kọl. 4:14.

Nọ a te Mira evaọ Esia Minor, osoja Rom nọ a re se Juliọs nọ o je rri ahwo uwou-odi na o te fi ahwo uwou-odi na kpobi họ okọ ahwo Ijipti nọ o wọ ibi ekakọ nọ u bi kpobọ Itali. Aikpobi a tẹ ruọ okọ na. Nọ a muhọ ebi vrẹ no, ifou egaga e gbẹ jẹ jọ okọ na bi ziezi hi. Luk o kere isiava soso inọ a jẹ “rọ udugaga bi vrẹ.” Nọ a te oria nọ a re se Unueri Uwoma, a te bi kpahe etẹe. Pọl ọ ruẹ nọ a gbẹ daji etẹe bẹsenọ ezi ekpahe na o re re no ho, o sae wha uwhu se ai.

Fikinọ Pọl ọ gudu, ọ vuẹ Juliọs oware nọ u fo nọ a re ru. Ọ vẹvẹ Juliọs unu inọ “okpẹtu o ti no erẹ nana ze” otẹrọnọ a ruabọhọ erẹ rai na. Rekọ Juliọs ọ daezọ ẹme Pọl na ha. Ukpoye, oware nọ amọfa a ta o ru lele. Ma riẹ nọ Juliọs ọ vioja oware nọ o ru na uwhremu na. Keme Luk o kere nọ, “ofou ọgaga . . . o te mu okọ na họ efou.” O raha oke he, a gbẹ jẹ sae roma za ẹkporo abade na ha. Ere o jọ evaọ edẹ buobu. Luk o kere nọ, “ofou ọwhibo na o je fou omai gaga.” Re okọ na o seba ezue, ibiokọ na a te gbolo ifi egbẹgbẹdẹ avọ eware efa nọ e jọ okọ na fihọ ame. Ofou ọwhibo na o kpokpo i rai evaọ oware wọhọ eka ivẹ soso. Yọ ohwo ọvo ọ re emu hu evaọ edẹ jọ. Luk ọ ta nọ, “ẹruore inọ ma te zọ ọ gbẹ jariẹ hẹ.”

Okpẹtu a ginẹ rẹriẹ ovao dhe na. Rekọ Pọl ọ ta kẹ ae ududu nọ: “Mẹ be tuduhọ owhai awọ nọ wha kru udu ga.” Ọ tẹ jẹ ta nọ: “Ohwo ọvo o ti whu hu, okọ na ọvo o ti vru.” Whaọ ibiokọ na jọ a jẹ gwọlọ epanọ a rẹ rọ rehọ okọ osese nọ a thuru fihọ okọ ulogbo na dhẹ. Pọl ọ tẹ vẹvẹ ai unu nọ, ibiokọ na a gbẹ daji okọ na ha, ahwo buobu a ti whu. Fikiere a te bru ifi okọ osese na no re o su vrẹ, ohwo ọvo ọ gbẹ ruọ eva riẹ hẹ.

Nọ oke o be joma ke no, Pọl ọ tẹ ta kẹ ae nọ a sae re emu te epa kpobi nọ a gwọlọ re te enẹna. Ọ vuẹ rai nọ: “Ubioto uzou omọvo rai dede o ti vru hu.” Kẹsena taure a tẹ te re emu na, Pọl ọ tẹ lẹ yere Jihova evaọ iraro rai kpobi. Ere a rọ re emu. Rekọ a te gbolo iwhiti nọ i kiọkọ fihọ ame. Oghẹrẹ nọ Pọl ọ rọ gudu o kẹ rai udu. Luk o kere nọ: “Aikpobi a te kru udu ga.” Nọ oke o ke no, okọ na u te mu otọ evaọ oria jọ. Fikiere ẹkporo ọ tẹ be tehe okọ na. Okọ na u te muhọ ebru ibribro. O make jọ ere na, ẹme Pọl na o rugba. “Ahwo na kpobi a . . . te okpa gbẹsinẹdẹ.” Ere a rọ zọ!

Oria nọ ezae na e ya kpahe na yọ ukoliko Mọlta. O raha oke he, Pọl avọ ahwo nọ a gbẹ jọ usu na a te mu usi uwoma họ ẹta. Yọ Ọghẹnẹ ọ rehọ Pọl ru iruo igbunu evaọ etẹe. O tẹ whae ze nọ ahwo Mọlta na a rọ rẹrote amọ Pọl ziezi jẹ kẹ ae ekẹ buobu.

Nọ emerae jọ e vrẹ no, Pọl o te te obọ Rom. A te mu ei imu inọ o re no uwou riẹ ze he evaọ ikpe ivẹ, yọ osoja jọ o je rou rie. Ghelọ epanọ eware e ga kẹ Pọl te na, o gbe je dhesẹ nọ ọ gudu. Ọ gbẹ jẹ ta usi uwoma na. Yọ Ọghẹnẹ ọ jẹ kẹe ẹzi riẹ kere ileta se ibe Ileleikristi riẹ. Nọ a siobọnoi no, ọ tẹ wariẹ mu usi uwoma họ ẹta evaọ oria kpobi. Imikpe jọ e vrẹ no, a tẹ wariẹ mu ei fihọ uwou-odi evaọ obọ Rom. Yọ oyena họ orọ urere nọ ọ jọ uwou-odi. O wọhọ nọ ahwo Rom a kpe emamọ ọzae yena nọ ọ gudu ziezi na. Rekọ ozọ uwhu u je mu Pọl ho. Ọ riẹ nọ Jihova Ọghẹnẹ ọ te kpare iẹe ze, yọ o ti si uwhu notọ. Oyejabọ nọ Pọl o ro se uwhu “ọwegrẹ urere na.” (1 Kọr. 15:26) Oware ofa họ, nọ oke u te te, Ọghẹnẹ ọ te kẹe uzuazọ nọ u re whu hu evaọ obọ odhiwu. Yọ ọ te jọ ovie gbe ozerẹ nọ o bi lele Jesu Kristi su.

Se iku Ebaibol na:

• Iruẹru Ikọ 9:16; 24:24-27; 25:11; 27:1-44; 28:1-10, 16, 30, 31

• 2 Ahwo Kọrint 11:23-27

• 2 Timoti 1:16, 17; 4:6-8

Onọ nọ a rẹ ta ẹme kpahe:

Eme gbe eme Pọl o ru ro dhesẹ nọ ọ gudu evaọ oke nana uzuazọ riẹ?

Gbẹ Kiẹ Kodo

1. 1. Pọl họ odẹ Rom Sọl. Yọ o wọhọ nọ o mae were iẹe re a sei Pọl. Kọ fikieme o rọ jọ ere? (w08 4/1 28 ¶4-5)

   Uyo ra

2. 2. Etoke nọ Pọl o ro zihe kpobọ Tasọs gbe okenọ o ro kpobọ Antiọk o rehọ ikpe izii. Yọ ahwo a se etoke yena “ikpe nọ a ro yo oware ovo kpahe iẹe he.” Kọ ebẹbẹ vẹ o sae jọ nọ i te rie evaọ etoke yena? (w00 7/15 26-27, ẹkpẹti ¶3-4)

   Uyo ra

3. 3. Fikieme Pọl ọ rọ ta kẹ Juliọs nọ a hẹrẹ omojọ taure a tẹ wariẹ muhọ ebi kpobọ Itali? (Iruẹru 27:9, 10; wp17.5 9 ¶3-4) Uwoho 1

   Uyo ra

   

4. 4. Fikieme ahwo Mọlta a rọ ta kpahe Pọl nọ: “Ọzae nana yọ ojihẹ”? (Iruẹru 28:4; w15 11/1 9 ¶5-6)

   Uyo ra

Roro Kpahe Eware nọ Who Wuhrẹ Noi Ze

• Pọl ọ ta kẹ ahwo nọ a jọ okọ na nọ Ọghẹnẹ o ti fiobọhọ kẹ ae, fikiere “makọ ubioto uzou omọvo rai dede o ti vru hu.” (Iruẹru 27:22, 34) Eme onana u wuhrẹ owhẹ kpahe oware nọ Jihova ọ rẹ sae rọ ogaga riẹ ru? Eme onana o sae wọ owhẹ ru evaọ iruo usi uwoma ota na?

  Uyo ra

• Nọ Pọl ọ lẹ no, ahwo nọ a gbẹ jọ okọ na a te “kru udu ga.” (Iruẹru 27:35, 36) Iyero jọ vẹ ma sae jọ lẹ, o vẹ lẹliẹ amọfa kru udu ga? Uwoho avọ 2

  Uyo ra

  

• Ẹvẹ ma sae rọ rehọ aro kele oghẹrẹ nọ Pọl ọ rọ gudu wọhọ epanọ ma ruẹ evaọ iku nana?

  Uyo ra

Roro Didi Kpahe Jihova avọ Oreva Riẹ

• Eme me wuhrẹ kpahe Jihova evaọ iku nana?

  Uyo ra

• Oghẹrẹ vẹ iku na i ro dhesẹ oware nọ Jihova ọ gwọlọ ru via?

  Uyo ra

• Eme whọ jọ iku nana wuhrẹ kpahe Pọl nọ u ru eva were owhẹ inọ a salọ Pọl re o lele Kristi su evaọ obọ odhiwu?

  Uyo ra

Gbe Wuhrẹ Eware Efa

Se kpahe epanọ ekọ ilogbo i wuzou te evaọ oke amọ Pọl, gbe oghẹrẹ nọ a jẹ rọ rehọ ai kpohọ erẹ usi uwoma ota evaọ eria sa-sa.

“Ọza Evaọ Abade” (w99 3/15 29-31)

Ẹvẹ ekpako ukoko jọ a ro dhesẹ no inọ a be rehọ aro kele oghẹrẹ nọ Pọl o ro thihakọ je fiobọhọ kẹ amọfa?

Rọ Aro Kele Enọ E rọ Ẹkwoma Odiri Reuku Eyaa Na—Pọl (3:22)