Ebezẹle Nin Adia Ne Ribhi Baibo Da Yi Emhin Kpataki

1-2. (a) Bezẹle nin mhan ha da sabọ yọle ghe ebe nan gbẹn bhi ẹghe ẹdẹlẹ Baibo khin? (b) Bezẹle nin Baibo ha da sabọ yẹ rẹkpa mhan ẹlẹnan?

EBE nan gbẹn bhi ẹghe ẹdẹlẹ Baibo khin. Ikpe 3,500 ne gbera a munhẹn ha gbẹn Baibo. Sẹyẹ, ebe sẹbhi ikpe 2,000 ọ ki ye nian nan gbẹn ọlẹn fo. Arẹmiẹn ọ bue nan gbẹn ọlẹn, “Ọta nọnsi Osẹnobulua” wo nyẹnlẹn yẹ mhọn ahu rẹ dọ sẹbhi ẹlẹnan. (Hib. 4:12; 2 Tim. 3:​16, 17) Ẹbho ne bunbun yọle ghe Baibo hi ebe rẹkpa ele rẹ sabọ ha ziẹngbe ọkakale nin ele miẹn bhi ọne agbọn nan ẹlẹnan.

² Be ebe nọn dọmanlẹn sẹriọ ha rẹ sabọ ha rẹkpa ẹbho yẹ ẹlẹnan? Ghe emhin eva nọn zẹle nọn da sabọ ha rẹkpa ẹbho. Ọhẹnhẹn, obọ “Osẹnobulua nọn nyẹnlẹn,” nin Aman nọn mhọn ẹwanlẹn nẹ, ọle adia ne ribhi Baibo nan vae. (1 Tim. 4:10; Rom 16:​26, 27) Ọzeva, a gbẹn Baibo bhi uwedẹ nan ha da miẹn ghe, ẹghe i ribhọ nin adia ne ribhi ẹkẹ ọle ha rẹ fidenọ. Ọnan zẹle nin adia ne ribhi ẹkẹ ọle da sabọ rẹkpa ẹbho bhi ẹghe nọn hi ki rẹ khin nin ele rẹ nyẹnlẹn, la bhi ọkakale nọn hi ki rẹ khin nin ele ye.

3. Inọnta nela mhan ha zilo ọle bhi ọne uhọnmhọn-ọta nan?

³ Be bhọ hi adia ne ribhi Baibo? Bezẹle nin ele da yi emhin kpataki rẹji mhan ẹlẹnan? Be mhan ha rẹ sabọ lẹn adia ne ribhi Baibo yẹ sade mhan tie Baibo? Ọne uhọnmhọn-ọta nan dẹ re ewanniẹn ọbhi ene inọnta nan. Mhan dẹ yẹ zilo nyan ebi Jesu rẹ re iman-emhin nọnsọle rẹ rẹkpa ẹbho rẹ lẹn adia ne ribhi Baibo.

BE BHỌ HI ADIA NE RIBHI BAIBO?

4. Be bhọ hi adia ne ribhi Baibo?

⁴ Adia ne ribhi Baibo mundia nin ẹmhọanta nọn zẹle nin Jehova da gbuhi nin mhan. Ẹgheso, uwẹ ki wo daghe ebezẹle nan da gbuhi. (Mat. 22:37) Adia lu uhọnmhọn-emhin nẹ uhi. Bezẹle? Ranmhude ọ mhọn eji ọria ha sabọ re obọ rẹkhan uhi sẹ. Ọ mhọn eji uhi ha sẹ, a ki fi ọle denọ, sokpan rẹji adia ne ribhi Baibo, a sabọ re obọ rẹkhan ọlẹn bhi idia nọn hi ki rẹ khin. Ẹghe i ribhọ nọn rẹ fidenọ, ranmhude ọ rẹkpa mhan rẹ daghe uwedẹ nin Jehova rẹ ria eria bhi emhin rebhe. Mhan dẹ sabọ yọle ghe emhin ọbhebhe nin adia mundia nan hi, ebezẹle nan da gbuhi. Emhin zẹle nin Jehova da gbuhi rebhe nin ọle gbe nin mhan. Adia nọn mun ene uhi rebhe mhọnlẹn i da fidenọ. Bhiriọ, mhan dẹ sabọ noo ene adia bhi uwedẹ ne bunbun. (Ps. 119:111) Uhi dẹ sabọ fidenọ, sokpan, adia ne ribhi Baibo i da sabọ fidenọ. Ẹghe ọle i gbera.—Isa. 40:8.

5. Be mhan ha rẹ sabọ lẹn ikikẹ nọn ribhi adia bi uhi yẹ? (Yẹ fẹ ene ifoto ghe.)

⁵ Nin mhan rẹ sabọ lẹn ikikẹ ne ribhi uhi bi adia, ji mhan fẹ ọne ijiẹmhin nan ghe. Ji a man yọle ghe inẹn taman ọmọn nọnsọle nọn bha sẹ manman wanre yọle, ‘Hẹi re obọ so ọne stovu nan.’ Uhi khọnan nin ọne inẹn gbe nin ọmọn nọnsọle. Adia nọn zẹle nin ọne inẹn da gbe ọne uhi nan hi, ọne ọmọn ha re obọ so emhin nọn to, ọ dẹ sabọ tuẹ ọle a. Ọ i yi ẹmhọn stovu ọkpa ọria ha da sabọ re obọ rẹkhan ọne adia nan, ọle dẹ yẹ sabọ re obọ rẹkhan ọlẹn bhi emhin ne to rebhe ne ha sabọ tuẹ ọria a, emhin bii, ebi a rẹ lọ ukpọn, amẹn nọn to, bi emhin ebhebhe ne dia inian. Ọ i yi bhi ẹkẹ azagba-uwa ọkpa ọria ha da sabọ ha re obọ rẹkhan ọne adia nan, ọle dẹ yẹ sabọ re obọ rẹkhan ọlẹn bhi eji ọ hi ki rẹ khin nin ọle ye. Beji ọne ọmọn nin mhan ka tẹmhọnlẹn ha rẹ ha wanre, asabọmiẹn ọle bhọ dẹ yẹ noo ọne stovu. Ọrẹyiriọ, ọ dẹ khẹke nin ọle re ẹwanlẹn rẹ noo ọle beji a ha da miẹn ghe, ọ bha to ọle a. Uhi dẹ sabọ fidenọ, sokpan, adia nọn zẹle nan da gbe ọne uhi i da fidenọ.

BEZẸLE NIN ADIA NE RIBHI BAIBO DA YI EMHIN KPATAKI RẸJI MHAN ẸLẸNAN?

6. (a) Emhin nela Jehova zẹ ọle egbe dagbare nin mhan bhi Baibo? (b) Be Jehova rẹ mun ekpẹn mhan bhi egbe yẹ?

⁶ Ranmhude oyẹẹ nin Jehova mhọn da mhan, ọle da gbuhi nin mhan ne ha sabọ rẹkpa mhan rẹ rẹban emhin nọn hi ki rẹ khin ne ha sabọ si okhẹnan ji mhan. (Jem. 2:11) Rẹ deba ọnin, ọle da yẹ rẹkpa mhan rẹ lẹn ebezẹle nin ọle da gbe ene uhi nin mhan. Bhi Baibo, Jehova da ne adia kẹkẹ nin mhan ne ha sabọ rẹkpa mhan bhi idia nọn hi ki rẹ khin nin mhan ye bhi iẹnlẹn, aharẹmiẹn Baibo bha gbuhi nin mhan rẹji ebi mhan ha lu yẹ bhi ene idia nin. Adia ne ribhi Baibo hi ebe rẹkpa mhan rẹ zẹ emhin nọn mhẹn rẹ lu bhi iẹnlẹn. Ekpẹn Jehova re ọle mun mhan bhi egbe, nin ọle rẹ ne ene adia nan nin mhan bhi Baibo. Ọne emhin nan nin ọle lu rẹman ghe, ọle guanọ nin mhan tobọmhan ha zẹ emhin nọn mhẹn rẹ lu, nin mhan rẹ rẹman ghe mhan hoẹmhọn ọlẹn, yẹ guanọ nin mhan ha hẹnmhọn nanlẹn.—Gal. 5:13.

7. Re ijiẹmhin man nọn rẹman ebi adia ne ribhi Baibo rẹ manman lu uhọnmhọn-emhin yẹ? (Yẹ fẹ ifoto ghe.)

⁷ Nin mhan rẹ sabọ lẹn ebi adia ne ribhi Baibo ha rẹ sabọ rẹkpa mhan yẹ, ji mhan fẹ ọne ijiẹmhin nan ghe: Ẹbho ne hẹn imoto kẹ wo miẹn iyaman bhi odẹ nọn re uhi kẹkẹ man, nọn khẹke nin ele re obọ rẹkhan. Ene iyaman nan dẹ sabọ rẹkpa ele rẹ lẹn eji ele ha runẹ sẹ beji ele rẹ hẹn imoto khian. Ọ dẹ yẹ sabọ rẹkpa ele rẹ lẹn eji ọkhẹke nin ele da mundia. Ahamiẹn ọria nọn hẹn imoto bha re obọ rẹkhan ene iyaman nan, ọ dẹ sabọ loya bhọ. Ọkpakinọn, iyaman ebhebhe yẹ ribhi odẹ nọn bha re uhi man nọn khẹke nin ọria nọn hẹn imoto re obọ rẹkhan. Sokpan, ebi ene iyaman rẹkpa ọria nọn hẹn imoto khian rẹ lẹn hi, ghe okhẹnan ribhi odẹ, okhẹnan bii, eji odẹ da riia la eji elanmhẹn da kẹ gbera bhi uwedẹ. Ahamiẹn ọria nọn guẹ ebi a rẹ hẹn imoto yẹ daghe ene iyaman nan ne rẹman ghe okhẹnan ribhi odẹ, ọle ki re ẹwanlẹn fẹkẹ hẹn imoto aharẹmiẹn uhi i ribhọ nọn taman ọlẹn nin ọle lu iriọ. Sẹyẹ, ahamiẹn amẹn rọlọ la ẹdẹ bha gbanọan, ọne ọria nọn hẹn imoto ki fẹkẹ re ẹwanlẹn lẹn ebi ọle ha rẹ hẹn ọne imoto yẹ. Iriọ yẹ nọn, uhi kẹkẹ ribhi Baibo ne taman mhan ebi mhan ha lu bi ebi ọ bha khẹke nin mhan lu. Ọkpakinọn, bọsi iyaman nan ne ọbhi odẹ nọn rẹkpa ẹbho ne hẹn imoto, adia yẹ ribhi Baibo ne ha sabọ rẹkpa mhan. Ene adia nan i yi uhi ne wo taman mhan ebi mhan ha lu yẹ tee, sokpan, ahamiẹn mhan re obọ rẹkhan ele, ọ ki rẹkpa mhan rẹ sabọ rẹban iria-eria nọn hi ki rẹ khin la emhin nọn hi ki rẹ khin nọn ha sabọ re mhan gbobọrauhi nọnsi Osẹnobulua. Ọnan zẹle nin adia ne ribhi Baibo da yi emhin kpataki.

8. Ahamiẹn mhan gua-otọ adia ne ribhi Baibo, be ọ ha rẹ sabọ rẹkpa mhan yẹ beji Rom 12:​1, 2 rẹman?

⁸ Elele ebhebhe yẹ ribhọ nin mhan ha sabọ miẹn sade mhan gua-otọ adia ne ribhi Baibo fẹghe yẹ re obọ rẹkhan ele. Bhi ọsi ijiẹmhin, adia ne ribhi Baibo rẹkpa mhan rẹ lẹn ẹlo nin Jehova rẹ ghe emhin. Ahamiẹn mhan tie okha nọn hi ki rẹ khin bhi Baibo, ọkhẹke nin mhan ria eria nyan ọlẹn yẹ gbẹlokotọ bhi ebi mhan ha sabọ miẹn luẹ bhọ. Mhan sabọ rẹ nọọn egbe mhan ebezẹle nin Jehova da ji a gbẹn ọne okha ọbhi Baibo. Mhan ha yẹ ria eria nyan ebi mhan ha rẹ sabọ noo emhin nin mhan luẹ bhọ bhi iẹnlẹn nọnsẹmhan. Mhan ha lu iriọ, mhan ki sabọ guẹ rẹ ha “noo ẹwanlẹn [nọnsẹmhan]” beji mhan rẹ ga Jehova. Sẹyẹ, mhan ki sabọ “lẹn iho nọnsi Osẹnobulua, . . . ebe ti ọle bhọ, bi ebe gbale.”—Tie Rom 12:​1, 2.a

9. Elele ebhebhe nela mhan ha sabọ miẹn sade mhan re obọ rẹkhan adia ne ribhi Baibo? (Hibru 5:​13, 14)

⁹ Ahamiẹn mhan re obọ rẹkhan adia ne ribhi Baibo, ọ ki rẹkpa mhan rẹ sabọ ha yi Kristiẹn ne deziẹn bhi oga. Ikolu nin mhan bi Jehova ko mhọnlẹn dẹ wo manman ha ziẹn ọbhọ sade mhan re obọ rẹkhan adia ne ribhi Baibo. (Tie Hibru 5:​13, 14.) A dẹ sabọ gbuhi ne bunbun nin ibhokhan, beji ele ha da sabọ lẹn ebi ele ha lu yẹ bhi idia nọn hi ki rẹ khin nin ele da ka egbe ele re. Asabọmiẹn ebezẹle nin ibhokhan ha da re obọ rẹkhan uhi ne sẹnian hi, ele bha guanọ nan re oya nin ele. Jehova i re ẹlo obhokhan ghe mhan. Ọle ne mhan lu emhin bii eria ne wanre ne re ẹwanlẹn lu emhin. Jehova rẹọbhọ ghe mhan dẹ sabọ zẹ emhin nọn mhẹn rẹ lu nọn diẹn mun iho nọnsọle. Mhan ha lu iriọ, ọ ki re Jehova ha ghọnghọn.—Ps. 147:11; Prov. 23:​15, 26; 27:11.

BE MHAN HA RẸ SABỌ LẸN ADIA NE RIBHI BAIBO YẸ?

10. Be mhan ha rẹ sabọ ha lẹn adia ne ribhi Baibo yẹ?

¹⁰ Ahamiẹn mhan tie Baibo, ọkhẹke nin mhan dọnmhegbe guanọ ebi mhan ha sabọ miẹn luẹ bhọ, nọn ha rẹkpa mhan rẹ lẹn ẹlo nin Jehova rẹ ghe emhin, bi ebi emhin dia ọle yẹ bhi egbe. Mhan dẹ sabọ daghe adia ne ribhi Baibo sade mhan dọnmhegbe rẹ lẹn ebezẹle nan da gbuhi nọn hi ki rẹ khin. Beji mhan ha rẹ manman ha lẹn ebezẹle nan da gbuhi, iriọ mhan ha rẹ manman dọ ha lẹn uwedẹ nin Jehova rẹ ria eria la ebi emhin dia ọle yẹ bhi egbe. Bhiriọ, ahamiẹn mhan luẹ Baibo, ọkhẹke nin mhan bhii Jehova nin ọle rẹkpa mhan rẹ ria eria dinmhin nyan ebi mhan luẹ, beji mhan ha da sabọ ha lẹn ebi ọle rẹ ria eria yẹ. (Prov. 2:​10-12) Mhan dẹ sabọ nọọn egbe mhan ene inọnta nan: ‘Bezẹle nin Osẹnobulua da gbe ọne uhi ọnan? Ahamiẹn emhin nọn sẹnian i yẹẹ Jehova, be ọ ha dia ọle bhi egbe yẹ sade mhan lu emhin ọbhebhe nọn diabe ọle? Be mẹn miẹn luẹ bhi ọne okha nan? Be mẹn ha rẹ sabọ re obọ rẹkhan ebi mẹn luẹ bhọ yẹ bhi iẹnlẹn nọnsẹmhẹn?’ Ahamiẹn mhan lẹn ebezẹle nan da gbuhi ne ri bhi Baibo la gbokha ne ribhi Baibo, sẹyẹ, mhan dọ guanọ ebi mhan ha sabọ miẹn luẹ bhọ, ọ ki rẹkpa mhan rẹ sabọ zẹ emhin nọn mhẹn rẹ lu bhi iẹnlẹn, emhin nọn ha re Jehova ha ghọnghọn.

11. Uwedẹ nela Jesu rẹ man mhan ebi mhan ha rẹ sabọ ha lẹn adia ne ribhi Baibo yẹ bhi Ọta Ogbakha Nin [Ọle] Ta bhi Uke Oke? (Yẹ fẹ ene ifoto ghe.)

¹¹ Bhi Ọta Ogbakha Nin Jesu Ta bhi Uke Oke, ọle da man mhan ebi mhan ha rẹ sabọ ha lẹn adia ne ribhi Baibo yẹ. Ji mhan fẹ uwedẹ ea ghe nin ọle rẹ man mhan ọnan. Bhi ene ijiẹmhin ea, Jesu da ka sounun ọbhi uhi nin Jehova gbe. Ọle da yẹ tẹmhọn ebezẹle nin Jehova da gbe ene uhi. Beji mhan ha rẹ ha ria eria nyan ebi Jesu tẹmhọnlẹn, mhan ki sabọ dọ lẹn otọ ebi mhan ha rẹ noo ebi mhan luẹle yẹ rẹ zẹ emhin nọn mhẹn rẹ lu bhi iẹnlẹn nọnsẹmhan ẹlẹnan.

12. Adia nela ribhi uhi nan gbe bhi Matiu 5:​21, 22? (Yẹ fẹ ifoto ghe.)

¹² Tie Matiu 5:​21, 22. “Bha hẹi gbugbele.” Adia ọkpa nela ribhi ọne uhi nan? Jehova bha guanọ nin mhan he ọria soso. Ọle bha guanọ nin mhan ha ta ọta nọn bha gba ẹbho bhi egbe. Ọle bha guanọ nin mhan ha lu ẹbho emhin nọn bha gba, la ha ria ẹmhọn emhin nọn i mhẹn bhi ọkhọle rẹji ẹbho. Jesu da rẹman ghe, a ha rẹ miẹn ghe ọria bha gbe ọria a, ọle dẹ yẹ sabọ gbobọra adia nọn zẹle nan da gbe ọne uhi nin sade ọle he obhio ọle. Ahamiẹn ọria wo “ha khọẹkẹ obhio ọle” la ọle wo ha ghunmhun ọlẹn, ọne ọria nin ẹkẹ khọ dẹ wo manman re ẹkẹ khọ Jehova. Bezẹle? Ranmhude, ọria nọn re iriọ khọẹkẹ dẹ sabọ gbe ọria a.—1 Jọni 3:15.

13. Be mhan ha rẹ sabọ re obọ rẹkhan adia nọn ribhi Matiu 5:​21, 22 yẹ bhi iẹnlẹn nọnsẹmhan? (Yẹ fẹ ene ifoto ghe)

¹³ Be mhan ha rẹ sabọ re obọ rẹkhan adia nọn ribhi Matiu 5:​21, 22 yẹ ẹlẹnan? Ọ bha khẹke nin mhan ji ẹkẹ ha khọ mhan gbe, la ha re ẹmhọn gbanọn bhi ẹkẹ. (Lev. 19:18; Job 36:13) Bezẹle? Ranmhude emhin ne sẹnian dẹ sabọ re mhan he ọria rẹ sẹbhọ ghe, mhan ki ha ta ọta nọn bha gba man ọlẹn la ha nanlẹn lu emhin bhi uwedẹ nọn bha gba. (Prov. 10:12) Ọ dẹ yẹ sabọ re mhan ha ta ọta-ike ọria bhi egbe la ha bha ọria ohoghe rẹ riia ọle elin an. (Prov. 20:19; 25:23) Ọkuẹsẹ a munhẹn ha miẹn ifoni la itanẹti, Jesu ka re adia ọbhi otọ nọn ha sabọ rẹkpa Kristiẹn rẹ lẹn okhẹnan nin ọria ha sabọ miẹn bhọ. Bhi idia nọn hi ki rẹ khin nin mhan ye, ọ bha khẹke nin mhan ha ta ọta la gbẹn ebe ọbhi intanẹti rẹ riia ọria elin an.

14. Be bhọ hi adia nọn ribhi uhi nan gbe bhi Matiu 5:​27, 28? (Yẹ fẹ ifoto ghe.)

¹⁴ Tie Matiu 5:​27, 28. “Hẹi gboghẹ.” Be bhọ hi adia nọn ribhi ọne uhi nan? Ilọnmhọn oghẹ i yẹẹ Jehova, sẹyẹ, ọle i ghọnghọn sade ọria ria ẹmhọn oghẹ, ranmhude emhin nọn sẹnian dẹ sabọ re ọne ọria dọ lu ọle. Ebi Jesu ha tẹmhọnlẹn hi, ahamiẹn okpia nọn mhọn okhuo bhi uwa ghe okhuo ọbhebhe nọn i yi okhuo ọle bọsi ghe, ọle ho nin ọle nanlẹn nowẹ, emhin ebe ọle lu. Bhiriọ, ọkhẹke nin ọria jẹje ne iria-eria ne diẹn mun ilọnmhọn oghẹ sibhi ọkhọle re, aharẹmiẹn ọle dẹ manman wẹnna ọbhọ rẹ sabọ lu iriọ. (Mat. 5:​29, 30) Ọne adia yẹ rẹtẹ ibhio mhan ne bha sẹ bọ ọdọ la re okhuo.

15. Be mhan ha rẹ sabọ re obọ rẹkhan adia nọn ribhi Matiu 5:​27, 28 yẹ ẹlẹnan? (Yẹ fẹ ene ifoto ghe)

¹⁵ Be mhan ha rẹ sabọ re obọ rẹkhan adia nọn ribhi Matiu 5:​27, 28 yẹ ẹlẹnan? Ọkhẹke nin mhan rẹban iria-eria nọn hi ki rẹ khin nọn diẹn mun ilọnmhọn oghẹ. (2 Sam. 11:​2-4; Job 31:​1-3) Ọkhẹke nin Kristiẹn nọn deziẹn bhi oga rẹban ifoto la ividio nọn hi ki rẹ khin nin ẹbho da banọn an. Ọle i da ha riale ghe ughemhin ọle gheghe ghe ọle, ghe ọle bha lu emhin ebe. Mhan bha diabe ẹbho bhi ọne agbọn nan ne riale ghe ọ bha dọbe nan rẹ ha ghe ividio la ifoto ọsi ẹbho ne banọan. Bhi ẹghe nin Jesu rẹ ha nyẹnlẹn bhi ọne otọ nan, a bha ha miẹn ifoni, kọmputa la ifoto nan miẹn ẹlẹnan. Ọrẹyiriọ, Jesu da re adia nin mhan nọn ha rẹkpa mhan rẹ sabọ lẹn ẹlo nin Jehova rẹ ghe emhin kẹkẹ nan ne dagbare bhi ene ifoni ẹlẹnan. Ọnan rẹkpa mhan rẹ lẹn ghe, ọ i re Jehova ghọnghọn sade mhan noo ifoni la kọmputa nọnsẹmhan rẹ je ividio la ifoto nọn diẹn mun ilọnmhọn oghẹ ji ẹbho, sade mhan gbẹn ebe nọn diẹn mun ilọnmhọn oghẹ ji ẹbho, la ta ọta nọn sẹriọ man ẹbho. Ọne adia nan dẹ rẹkpa okhuo bi ọdọ rẹ miẹn ghe ele bha dọ ha ne ọria nọn i yi okhuo ele la ọdọ ele lu emhin bhi uwedẹ nọn bha khẹke. (Mal. 2:15) Ọne adia nan dẹ yẹ sabọ rẹkpa Kristiẹn ne bọ egbe, bi ene bha sẹ re okhuo la bọ ọdọ rẹ rẹban emhin nọn hi ki rẹ khin nọn ha sabọ re ele dọ gboghẹ.—Prov. 5:​3-14.

16. Be bhọ hi adia nọn ribhi uhi nan gbe bhi Matiu 5:​43, 44? (Yẹ fẹ ifoto ghe.)

¹⁶ Tie Matiu 5:​43, 44. “Hoẹmhọn ibo ẹ.” Be bhọ hi adia nọn ribhi ọne uhi nan? Jehova guanọ nin mhan ha ghe ọrebhe bii idiake nọnsẹmhan, sẹyẹ, nin mhan ha re oyẹẹ man ele. Ọ ba bhi egbe a ghe bhi ẹghe nin Jesu rẹ ha ribhi ọne otọ nan, ibhokhan Ju bha manman lẹn otọ ebi ọle re ọne ọta nan ta. Ele da ha riale ghe ebi Jesu tẹmhọnlẹn hi, ele dẹ sabọ he eghian nọnsele. Ọkpakinọn, Jesu lẹnmhin ghe ọ i yi ebezẹle nin Jehova da gbe ọne uhi khọnin. Ọle lẹnmhin ghe Jehova guanọ nin mhan ha ghe ọrebhe bii idiake nọnsẹmhan, aharẹmiẹn eji ele na vae dikẹ bhi ọsẹmhan la uwedẹ ikẹ ele rẹ lu emhin.—Mat. 5:​45-48.

17. Elele nela mhan ha miẹn sade mhan re obọ rẹkhan adia nọn ribhi Matiu 5:​43, 44 bhi iẹnlẹn nọnsẹmhan? (Yẹ fẹ ene ifoto ghe)

¹⁷ Be mhan ha rẹ sabọ re obọ rẹkhan adia nọn ribhi Matiu 5:​43, 44 yẹ ẹlẹnan? Ranmhude oyẹẹ nin mhan mhọn da idiake nesẹmhan, mhan i deba ibo soso bhi ẹmhọn ọkhọnlẹn, sẹyẹ, mhan i ne ẹbho khọnlẹn. (Isa. 2:4; Mic. 4:3) Mhan yẹ wo re oyẹẹ ne ẹbho lu emhin aharẹmiẹn agbaẹbho ebhebhe ele na vae, uwedẹ ikẹ ele rẹ lu emhin, la oga nọnsele dikẹ bhi ọsẹmhan. (Iwẹn. 10:​34, 35) Oyẹẹ hi ebe rẹkpa mhan rẹ ha rẹhunmhan ẹbho ne rahiẹ mhan, la ne lu emhin nọn ba ẹbho nin mhan hoẹmhọnlẹn bhi egbe.—Mat. 18:​21, 22; Mak 11:25; Luk 17:​3, 4.

WO MUEGBE NIN UWẸ RẸ HA RE OBỌ RẸKHAN ADIA NE RIBHI BAIBO

18. (a) Be mhan muegbe nin mhan rẹ ha lu? (b) Be mhan ha zilo ọle bhi uhọnmhọn-ọta nọn ki sẹ ọle bhi egbe?

¹⁸ Ọ manman wo rẹ mhan ghọnghọn ghe Jehova ne mhan lu emhin bii eria ne wanre ne yẹ mhọn ẹwanlẹn, ọ i yi bọsi ibhokhan. Jehova guanọ nin mhan ha noo adia ne ribhi Baibo rẹ zẹ emhin nọn mhẹn rẹ lu ẹghe rebhe. (1 Kọr. 14:20) Bhiriọ, emhin nọn hi ki rẹ khin nin mhan ho nin mhan lu, ọkhẹke nin mhan ha ria ẹmhọn ebi ọ ha dia Jehova bhi egbe yẹ. (Ẹfẹ. 5:17) Ọkhẹke nin mhan ha zẹ emhin nọn mhẹn rẹ lu bhi iẹnlẹn ranmhude oyẹẹ nin mhan mhọn da Jehova, ọ i yi ranmhude mhan mun ofẹn ghe ọle dẹ re oya nin mhan sade mhan bha lu iriọ. Ọkpakinọn, emhin ọbhebhe yẹ ribhọ nọn ha sabọ rẹkpa mhan rẹ ha zẹ emhin nọn ha ti Jehova bhọ. Ọne emhin hi, ọkhọ-umueria nọnsẹmhan. Ọnan hi ebi mhan ha zilo nyan bhi uhọnmhọn-ọta nọn ki sẹ ọle bhi egbe.