1925​—Ikpe Iyisẹn Ne Gbera

AHAMIẸN EMHIN NIN ỌRIA KHẸ BHA SẸ SẸ ỌLE BHI OBỌ

Ekhẹn Bible Student da rẹọbhọ ghe a dẹ re ọne otọ nan kiẹn otọ ọfubhegbe bhi 1925. Bezẹle? Obhio mhan nin Albert Schroeder, nọn ki dọ ha yi ọkpa bhi Otu Nọn Sun Oga da yọle: “Mhan rẹọbhọ ghe bhi ukpe 1925, enanzẹle rebhe dẹ ha khian okhun dọ ha gbẹloghe. Sẹyẹ, ghe ene sun rẹkhan Jehova bii Ebraham bi Devid, dẹ riọ kpanọ dọ mun ọkalo bhi ọne otọ nan sade a re ọle kiẹn otọ ọfubhegbe”. Beji a miẹn ọnan bha sunu, ẹkẹ da wo ha khọ ibhio mhan eso.—Prov. 13:12.

Arẹmiẹn ghe ọne emhin nan nin ele rẹ mun ọkhọle ọi bha sunu, ene bunbun bhi ẹwẹ ele da sẹyẹ wo ha tẹmhọn Osẹnobulua. Ele da dọ lẹn kere ghe, nin ele rẹ ha tẹmhọn Agbejele nọnsi Jehova hi emhin nọn lu uhọnmhọn-emhin nẹ nọn khẹke nin ele lu. Bhi ọsi ijiẹmhin, ji mhan fẹ emhin nin ele lu rẹ sabọ tẹmhọn Osẹnobulua nabhi ijerebhe.

IBHIO MHAN DA BỌN REDIO STESHIỌN EBHEBHE

Bhi ukpe 1924, ẹbho ne bunbun da wo kaehọ redio steshiọn natiọle WBBR. Ọkpakinọn bhi ukpe 1925, ekhẹn Bible Student da bọn redio steshiọn ọbhebhe bhi egbegbe Chicago, Illinois. Elin ọsi ọne steshiọn hi, ỌTA (WORD). Ọria ọkpa nọn deba bọn ọne redio steshiọn natiọle Ralph Leffler da yọle: “Bhi ọsemuan beji ulinlin rẹ fi, ẹbho ne bunbun bhi eje reele kẹkẹ ki wo ha kaehọ ọne steshiọn nan.” Bhi ọsi ijiẹmhin, azagba-uwa ọkpa nọn ha nyẹnlẹn bhi eje ree sẹbhi 5,000 kilomita (3,000 imaili) bhi Pilot Steshiọn bhi Alaska, da yẹ kaehọ ọta ọkpa nan rẹman bhi ọne Steshiọn. Ele ki kaehọ ọne ọta fo, ele da gbẹn ilẹta ji ẹbho ne wẹnna bhi ọne steshiọn rẹ yi ele obulu, nin ele rẹ zẹ ọne steshiọn nan egbe dagbare nọn rẹkpa ele rẹ miẹn ikoudure, yẹ luẹ ẹmhọn Osẹnobulua.

Watch Tower ọsi Dizẹmba 1, 1925 da tẹmhọn ebezẹle nin ẹbho ne bunbun bhi eje reele da sabọ kaehọ ọne redio steshiọn nan. Ọ da yọle: “Ọne steshiọn natiọle ỌTA hi steshiọn nọn ki sẹ mhẹn nẹ bhi United States, ranmhude, ọrebhe ne nyẹnlẹn bhi United States, Cuba, bi bhi obọ ọsi nọt bhi Alaska, dẹ sabọ kaehọ ọne redio nan. Ẹbho eso ribhọ ne bha sẹ ka họn ẹmhọanta rẹji Osẹnobulua khẹ. Sokpan, beji ele ki kaehọ ọne steshiọn nan fo, ọ da ha ghọn ele rẹ dọ luẹ ẹmhọanta.”

Bhi ọne ẹghe nan, ekhẹn Bible Student da yẹ ha guanọ nin ele ha noo redio rẹ wewe ẹmhọn agbejele bhi Canada. Bhiriọ bhi 1924, ekhẹn Bible Student da bọn redio steshiọn natiọle CHUC bhi Saskatoon, Saskatchewan. Ọne steshiọn nan hi steshiọn ọhẹnhẹn nan rẹ munhẹn ha lu iwẹnna oga bhi Canada. Bhi 1925, ọ da khẹke nan mun ọne steshiọn nan sibhi eji ọ ye re ha khian ije bhebhe, ranmhude, eji ọ ye bha manman kpọnọ. Bhiriọ, agbotu ki da tobọle ha gbẹloghe ọne steshiọn, yẹ mun ọlẹn diọbhi uwa ọkpa nọn ki dọmanlẹn bhi Saskatoon. Ele dẹ ọne uwa yẹ hẹnhẹn ọlẹn.

Ranmhude ọne steshiọn nan, ẹbho ne bunbun bhi ije kẹkẹ bhi Saskatchewan da dọ sabọ họn ẹmhọanta bhi ọsi ọhẹnhẹn. Jehova obulu bhi ọne steshiọn nan. Bhi ọsi ijiẹmhin, bhi agbaẹbho ọkpa nọn bha sẹ manman tan ẹlo a, okhuo ọkpa natiọle Graham da gbẹn ji agbotu yọle nin ele ne ebe nesẹmhan ji ọle, beji ọle kaehọ ọta nan rẹman bhi ọne steshiọn fo. Obhio mhan nin George Naish da yọle ghe, “Otua-otua ọne okhuo rẹ wo ha guanọ nin mhan je ebe ji ọle! Bhiriọ, mhan da je Studies in the Scriptures ji ọle.” Ọ bha sẹ bue gbe, ọne okhuo natiọle Graham da munhẹn ha ta ebi ọle luẹle man ẹbho rẹ dọ sẹbhi eje reele.

MHAN DA LUẸ UHỌNMHỌN-ỌTA KPATAKI

Watch Tower ọsi Mach 1, 1925, mhọn uhọnmhọn-ọta kpataki nọn yọle, “Birth of the Nation.” Bezẹle nin ọne uhọnmhọn-ọta nan da yi uhọnmhọn-ọta kpataki? Ekhẹn Bible Student lẹnmhin ghe, Esu mhọn agbotu. Sẹyẹ, ene ẹlinmhin-ebe, ene gbẹloghe, oga ohoghe bi emhin kẹkẹ ne ribhi ọne agbọn nan, ele ribhi agbotu nọnsọle nin ọle dia. Ọkpakinọn, “ọguọmhandia nọn wanlan nan gbaẹkẹ ọle” da noo ọne ọkhẹughe nan rẹ gbotọle fanọan man ibhio mhan ghe, Jehova yẹ mhọn agbotu nọn wo dikẹ bhi agbotu ọsi Esu. Sẹyẹ, agbotu ọsi Jehova bha re obọ bhi agbotu ọsi Esu. (Mat. 24:45) Ọguọmhandia nọn wanlan nan gbaẹkẹ ọle da yẹ gbotọle fanọan ghe, bhi ukpe 1914, ọle Agbejele nọnsi Osẹnobulua munhẹn ha gbẹloghe. Sẹyẹ bhi ọne ukpe nin, ọle a khu Esu bi ẹlinmhin-ebe nesọle vae bhi ọne otọ nan ranmhude ‘Okhọn nọn de bhi okhun.’ Ele bha yẹ sabọ fikie ha khian okhun.—Arẹm. 12:​7-9.

Ọ bha lẹkhẹ nin eso rẹ miẹn ọne iman-emhin nan ọbhi egbe. Ranmhude ọnan, ọne ọkhẹughe da yọle ghe: “Ahamiẹn ọria soso tie ọne Ọkhẹughe nan nọn bha sabọ miẹn ọne iman-emhin nan ọbhi egbe, ọkhẹke nin ọle re idegbere bi iziẹngbe rẹ mundia khẹ ebeanlẹn mhan, nin ọle dọ re emhin rebhe ọi nọnsẹn, ọle ha yẹ wo ha sun rẹkhan Osẹnobulua.”

Obhio mhan natiọle Tom Eyre nọn nyẹnlẹn bhi Britain, da tẹmhọn ebi ọne ọkhẹughe nan dia eso bhi ekhẹn Bible Student bhi egbe yẹ. Kọpọta (colporteur) ọle ha khin bhi ọne ẹghe nin (nan ki dọ lẹn ọbhi ọkanẹfan ẹlẹnan). Ọle da yọle: “Ibhio mhan wo manman ha ghọnghọn ranmhude uwedẹ nan rẹ gbotọ Arẹman 12 fanọan. Beji mhan ki dọ lẹn kere ghe, a mun ọne Agbejele gbọ bhi okhun fo, ọ da wo rẹ mhan ha ghọnghọn rẹ dọ ta ọne ọta nọn mhẹn nan man ẹbho. Ọ da wo re ọle ha ghọn mhan rẹ dọ ha tẹmhọn Osẹnobulua gbera ọnikhẹ. Sẹyẹ, ọ da rẹkpa mhan rẹ lẹn ghe, Jehova dẹ lu emhin ọhan-ilo ne bunbun bhi ẹghe odalo.”

EKHẸN BIBLE STUDENT DA DỌ KERE GHE ỌKHẸKE NIN ELE DỌ WEWE ẸMHỌN JEHOVA

Ẹlẹnan nian, Esali Jehova kẹ wo tẹmhọn ebi a gbẹn ọbhi Isaiah 43:10 nọn yọle: “Inian iJehova tale ‘Esali nesẹmhẹn bha khin’. ‘Ehe, ọguọmhandia nọnsẹmhẹn nin mẹn zẹle.’” Ọkpakinọn, ọkuẹsẹ ukpe 1925, a bha manman ha tẹmhọn ọne Baibo nan bhi ebe nesẹmhan. Sokpan, ọnan ki da fidenọ. Bhi 1925, a ki da zilo nyan ebi a tẹmhọnlẹn bhi Isaiah 43:10 bi 12 bhi ebe Ọkhẹughe nesẹmhan kẹkẹ ne bun sẹbhi 11!

Bhi Ọgọst 1925, ekhẹn Bible Student da sikoko bhi usikoko nọn nẹ nan do bhi Indianapolis, Indiana. Obhio mhan nin Rutherford da gbẹn obhi ebe khere nin ọle ha rẹ gbe obokhian nin ọrebhe ne vae bhi ọne usikoko. A printi ọne ebe re fiọbhi ebe emhanmhan ọsi ọne usikoko. Ọle da yọle: “Mhan vae bhi ọne usikoko nan nin mhan dọ miẹn . . . ahu bhi obọ ebeanlẹn mhan, beji mhan ha da sabọ re ọyaya dọ ha tẹmhọn Osẹnobulua bii Esali nesọle.” Bhi ikpẹdẹ elẹnlẹn rebhe nan rẹ do ọne usikoko, a da taman ene vae bhi ọne usikoko ghe, nin ele ha noo isẹhoa nọn hi ki rẹ khin nin ele miẹn rẹ tẹmhọn Jehova.

Bhi ẹdẹ Satọde, bhi Ọgọst 29, obhio mhan nin Rutherford da talọ bhi ọne uhọnmhọn-ọta nọn yọle, “A Call to Action.” Bhi ọta nin ọle rẹman, ọle da talọ nyan ebezẹle nọn da khẹke nin mhan manman ha lu iwẹnna itẹmhọn Osẹnobulua. Ọle da yọle: “Jehova taman ẹbho nesọle yọle, . . . : ‘Esali nesẹmhẹn bha khin . . . imẹn hi Osẹnobulua.’ Ọle ki da taman ele ebi ele ha lu yọle: ‘Bha re emhin ba bhi otọ rẹ lu iyaman nin ene agbaẹbho daghe.’ [Ẹbho] soso i ribhọ ọne otọ agbọn nan rebhe ne ha sabọ re emhin ba bhi otọ rẹ lu iyaman nin ene agbaẹbho daghe gbera [ẹbho nesọle], ranmhude ele mhọn ẹlinmhin ọsi Ebeanlẹn mhan, sẹyẹ, esali nesọle ele khin.”—Isa. 43:12; 62:10.

Ẹghe nin obhio mhan nin Rutherford ki rẹ re ọta nọnsọle man fo, ọle da tie ebe ọkpa natiọle “Message of Hope.” Ọrebhe da miẹn ebi ọle tie bhi ọne ebe ọbhi egbe nọn rẹman ghe, Agbejele nọnsi Osẹnobulua ọkpa ha sabọ re “ọfure, egbe danmhin, bi iẹnlẹn nin mhan. Ọ da yẹ rẹman ghe, ọle ọkpa ha sabọ rẹkpa mhan rẹ ha mhọn eghọnghọn ọsaje rẹ sẹbhi ighegheghe. Sẹyẹ, ọ dẹ rẹkpa mhan beji a ha da miẹn ghe emhin ki ha kiọnlẹn nin mhan bhi iẹnlẹn. Ọ ki yẹ rẹkpa mhan rẹ sabọ re egbe nẹ bhi olukhọ bi uu.” Akizẹbue, a da zẹdu ọne ebe diọbhi urolo ne bunbun, yẹ printi ọle dagbare bhi itrati. Ọne itrati nan gha nin ẹbho bun sẹbhi 40 miliọn.

Bhi ẹkẹ ikpe ne bunbun, ekhẹn Bible Student bha fi elin nọnsele denọ diọbhi Esali Jehova. Ọrẹyiriọ, ele da dọ ha daghe ọle khere-khere ghe, emhin nọn khẹke nọn nin ele rẹ manman ha tẹmhọn Osẹnobulua.

EKHẸN BIBLE STUDENT DA MUNHẸN HA FIKIE BU ẸBHO NE KA ELE EHỌ

Beji a miẹn ekhẹn Bible Student ki wo manman ha bun ọbhọ bhi ọne otọ agbọn nan rebhe, agbotu ki da ha taman ele ghe, nin ele dọnmhegbe ha rẹnẹ ji ẹbho nin ele ka tẹmhọn Osẹnobulua man ne muegbe nin ele rẹ luẹ Baibo. Ẹghe nan ki rẹ lu kampein rẹ gha ọne itrati natiọle Message of Hope fo, ebe natiọle Bulletina da yọle: “Bha fikie bu ẹbho nin bha re ebe natiọle Message of Hope nan.”

Bulletin ọsi Jẹnuare 1925 da tẹmhọn ebi Bible Student ọkpa nọn nyẹnlẹn bhi Plano bhi Texas tale. Ọ da yọle: “Emhin ọhan-ilo wo nọn ghe, mhan ha fikie ha khian agbaẹbho nin mhan da ka tẹmhọn Osẹnobulua kie dọ tẹmhọn Osẹnobulua man ẹbho bhi enin, ele miẹn mhan ọbhi egbe nẹ gbera ẹbho ebhebhe nin mhan wo la tale man bhi ọsi ọhẹnhẹn. Agọ ọkpa ribhi agbaẹbho nọnsẹmhan nin mhan da tẹmhọn Osẹnobulua sẹbhi igba isẹn bhi ẹkẹ ikpe igbe. . . . Bhi ẹghe nọn bha ree gbe, obhio mhan nin okhuo nin Hendrix bi inẹn mẹn da kie dọ tẹmhọn Osẹnobulua bhi ọne agbaẹbho. Ele da wo gha ebe ne bunbun gbera ọnikhẹ.”

Bhi agbaẹbho ọsi Panama, obhio mhan nin okpea ọkpa nọn yi kọpọta da gbẹn yọle: “Ẹbho ne bunbun ne bha rẹ ka mẹn ehọ bhi ọsi ọhẹnhẹn nin mẹn dọ tẹmhọn Osẹnobulua man ele, ki da ka mẹn ehọ beji mẹn fikie bu ele bhi ugba-ọzeva, la bhi ugba-zea. Bhi ukpe nọn gbera, mẹn da wo noo ẹghe nọnsẹmẹn rẹ fikie bu ẹbho nan ka tẹmhọn Osẹnobulua man bhi ẹghe nọn gbera, dọ tẹmhọn Osẹnobulua man ele. Eso bhi ẹwẹ ele da wo ka mẹn ehọ.”

ELE DA DENỌ ẸLO ỌBHI EBI ELE HA KIE LU BHI ẸGHE ODALO

Beji ukpe 1925 ki bu ọkpẹnlẹn, obhio mhan nin Rutherford da gbẹn ebe ji Ekanẹfan rebhe nan ha tiele kọpọta (colporteur), rẹ taman ele iwẹnna kẹkẹ nan lu bhi ọne ukpe nin bi emhin nin ele ha ki lu. Ọle da yọle: “Bhi ọne ukpe nan, bha da wo ha noo isẹhoa nin bha mhọnlẹn rẹ re ikoudure nin ẹbho ne lu akhiẹ. Bha wo manman ha ghọnghọn nin bha rẹ ha lu ọne iwẹnna nan . . . Ukpe nin mhan ha ki na i nan nian, dẹ re isẹhoa nin bha rẹ ha sọsali nin Osẹnobulua bi Agbejele nọnsọle. Ọ dẹ yẹ rẹkpa bha rẹ rẹman ghe ẹbho nesi Osẹnobulua bha khin. Sẹyẹ, ọ dẹ rẹkpa bha rẹ rẹman unan ẹbho ne gene ga Jehova. . . . Bha ji mhan rebhe wo ha re urulu nọnsẹmhan so illo ogẹn ji Osẹnobulua bi Ojie nọnsẹmhan.”

Ọ ki kẹ khere nin ukpe 1925 rẹ kpẹn, ibhio mhan da mhanmhanlẹn rẹ bọn ba Bẹtẹ nọn ribhi Brooklyn beji ọ ha da manman ha kpọnọ. Bhi ukpe 1926 ele ha rẹ munhẹn ha bọn ọne udede Bẹtẹ nan. Ọnan dẹ kpọnọ nẹ ọrebhe nin ele ka bọn khẹ.