Ebi Uwẹ Ha Rẹ Sabọ Ha Yi Ọmọẹ Ọsaje Yẹ
UWẸ sẹ ka miẹn ọnọghọ bhi egbe khẹ nọn manman kaka, nọn da diabe ghe ọria i ribhọ nọn ha rẹkpa uwẹ? Ẹghe ọkike ọsi ọne agbọn nan, nin iẹnlẹn da manman nọghọ mhan ki da nyẹnlẹn. Ranmhude mhan bha miẹn ọria nin mhan ha ta ọnọghọ nin mhan ye man, ọ dẹ re mhan miẹn ghe mhan bha yẹ ha ghọnghọn. (2 Tim. 3:1) Ọkpakinọn, mhan ha kuẹlo da ọnọghọ, ẹbho ribhọ ne ha sabọ rẹkpa mhan. Baibo rẹkpa mhan rẹ lẹn ebi ọ manman lu uhọnmhọn-emhin sẹ yẹ nin mhan rẹ ha mhọn imọẹ ọsaje “bhi ẹghe ọnọghọ.”—Prov. 17:17.
EBI IMỌẸ ỌSAJE HA RẸ SABỌ RẸKPA MHAN YẸ
Ranmhude imọẹ Pọl ne ha rẹkpa ọle, Pọl da sabọ ha lu iwẹnna ọga arẹmiẹn ghe a khue ọle ze bhi uwa nọnsọle, la a mun ọlẹn ọbhi ighan
Pọl nin odibo wo miẹn urẹkpa bhi obọ imọẹ ọle ne rẹkhan ọlẹn khian okhian nin ọle yo. (Kol. 4:7-11) Ẹghe nan rẹ mun Pọl khue bhi ighan bhi Rom, imọẹ ọle da nanlẹn ha miẹn ẹsọn nin ọle bha sabọ tobọle miẹn. Bhi ọsi ijiẹmhin, Ẹpafrodaitọs da ne emhin kẹkẹ ji Pọl nin ibhio ọle ne ribhi Filipai je ji ọle. (Fil. 4:18) Tikikọs da rẹkpa Pọl je ilẹta nọnsọle ji agbotu kẹkẹ. (Kol. 4:7) Ranmhude imọẹ Pọl ne ha rẹkpa ọle, Pọl da sabọ ha lu iwẹnna ọga arẹmiẹn ghe a khue ọle ze bhi uwa nọnsọle, la a mun ọlẹn ọbhi ighan. Be uwẹ ha rẹ sabọ ha yi ọmọẹ ọsaje yẹ ẹlẹnan?
Ẹlẹnan nian, ijiẹmhin ne bunbun wo ribhọ ne rẹman ebi ọ lu uhọnmhọn-emhin sẹ yẹ nan rẹ ha yi ọmọẹ ọsaje. Bha ji mhan fẹ ijiẹmhin ọsi obhio mhan nin okhuo ọkpa ghe nọn wo ha yi ọmọẹ ọsaje rẹji Elisabet. Iwẹnna ọkanẹfan ọsi ẹghe rebhe Elisabet lu bhi Spain. Ẹghe nin inẹn Elisabet rẹ ha khọnmhọn emianmhẹn kansa, ọne obhio mhan nin okhuo nan da wo ha gbẹn ulọnlẹn eso bhi Baibo ji Elisabet rẹ re ikoudure nanlẹn. Elisabet da yọle: “Ẹghe nin mẹn rẹ miẹn ebi ọle gbẹn ji mẹn, ọ da wo manman re mẹn ha ghọnghọn rẹ lẹn ghe ọria mhọn mẹn bhi ọkhọle. Ahu da wo de mẹn bhọ rẹ lu ebi mẹn ho nin mẹn lu.”—Prov. 18:24.
Mhan dẹ sabọ ziẹn ikolu nin mhan bi ibhio mhan ko mhọn sade mhan rẹkpa ele. Bhi ọsi ijiẹmhin, uwẹ sabọ mun obhio mhan nọn ki wanre diọbhi ikolo oga la inẹbho. Mhan ha lu ọnan, mhan ki sabọ ha re izebhudu nin ele, bhi obọ nọnkẹle, ele ki yẹ re izebhudu nin mhan. (Rom 1:12) Ọkpakinọn, Kristiẹn eso i sabọ sibhi uwa nọnsele re. Be mhan ha rẹ sabọ ha yi ọmọẹ ọsaje rẹji eria ne sẹriọ yẹ?
HA YI ỌMỌẸ ỌSAJE RẸJI ERIA NE I SABỌ SIBHI UWA NỌNSELE RE
Ibhio mhan eso mhọn emianmhẹn nin ele ne dan, la emhin ọbhebhe nọn zẹle nin ele i da sabọ sibhi uwa re yo ikolo oga. Bha ji mhan fẹ ijiẹmhin ọsi David ghe nọn ha khọnmhọn emianmhẹn kansa. Ọ gbera uki ehan nan mọn da ha gbẹloghe ọle. Bhi ene ẹghe nan rebhe, ifoni David bi okhuo ọle nin Lidia ki ha noo rẹ deba bhi ikolo.
Urẹkpa nela ele miẹn bhi obọ ibhio ele bhi ẹkẹ agbotu? Ẹghe-ẹghe nan ki rẹ do ikolo fo, eso bhi ibhio mhan ne ribhi Kindọn Họọ ki dọnmhegbe rẹ ne David bi okhuo ọle talọ bhi ifoni. Rẹ deba ọnan, David bi okhuo ọle ha re ewanniẹn ọbhi inọnta fo bhi ikolo oga, ibhio mhan ki gbẹn ebe ji ele rẹ ji ele lẹn ghe ewanniẹn nin ele re ọbhi inọnta wo tie ele bhọ. Be ọnan ki dia David bi okhuo ọle yẹ bhi egbe? Ele bha yẹ ha riale ghe ele ọkpa khian.
Mhanmhanlẹn nin uwẹ rẹ deba ibhio mhan ne i sabọ sibhi uwa re lu iwẹnna itẹmhọn Osẹnobulua
Mhan dẹ be sabọ mhanmhanlẹn nin mhan rẹ deba ibhio mhan ne i sabọ sibhi uwa re lu iwẹnna itẹmhọn Osẹnobulua? Mhan dẹ sabọ mhanmhanlẹn nin mhan rẹ deba ẹbho ne sẹriọ wẹnna. Mhan ha lu iriọ, ọ ki rẹman ele ghe mhan bha ye ele a. (Prov. 3:27) Uwẹ sabọ rẹ mhanmhanlẹn nin uwẹ rẹ deba ele gbẹn ilẹta nin bha rẹ tẹmhọn Osẹnobulua, la deba ele re ifoni ha lu iwẹnna itẹmhọn Osẹnobulua. Ene ewannlẹn dẹ sabọ mhanmhanlẹn nin ibhio mhan ne i sabọ sibhi uwa re rẹ sabọ re ifoni deba bhi ikolo nan do ọkuẹsẹ a dagbare bhi inẹbho. David bi okhuo ọle wo manman miẹn elele bhi ọne emhanmhan nan. David da yọle, “Nin mhan rẹ sabọ deba ene ibhio mhan bhi ọne ẹghe nan ha zilo, yẹ deba ele nan erọnmhọn, da wo re izebhudu nin mhan.” Uwẹ sabọ rẹ ha mhanmhanlẹn ẹghe-ẹghe nin uwẹ rẹ ha re ọria nin uwẹ man ọle Baibo diọbhi uwa ọsi obhio mhan nọn i sabọ sibhi uwa re, nin uwẹ dọ man ọlẹn Baibo bhi enin, beji ọne obhio mhan ha da sabọ deba bhi ọne iman-emhin. Ọkpakinọn, ọkhẹke nin uwẹ ka nọọn ọlẹn fo si ọ dẹ yẹẹ ọle sade uwẹ lu iriọ.
Mhan ha deba ibhio mhan ne i sabọ sibhi uwa nọnsele re gbẹghe, mhan ki dọ manman lẹn ele nọnsẹn, sẹyẹ, mhan ki dọ daghe ikpẹ esili nin ele mhọnlẹn. Ọnan ki rẹkpa mhan rẹ manman sikẹ ele. Bhi ọsi ijiẹmhin, mhan ha rẹkhan eria ne sẹriọ yo iwẹnna itẹmhọn Osẹnobulua, yẹ daghe ebi ele rẹ ha gbotọ Ọta nọnsi Osẹnobulua fanọn an man ẹbho yẹ, ọ ki re mhan manman sikẹ ele gbera ọnikhẹ. Mhan da dọnmhegbe ha rẹkpa ibhio mhan bhi agbotu bhi ene uwedẹ kẹkẹ nin mhan sẹ tẹmhọnlẹn, mhan ki ha mhọn imọẹ ọsọgbọn ne bunbun.—2 Kọr. 6:13.
Pọl wo miẹn ikoudure bhi ẹghe nin Taitọs nin ọmọẹ ọle rẹ dọ miẹn ọlẹn. (2 Kọr. 7:5-7) Emhin esili nọn nin mhan rẹ ha ta ọta ikoudure man ibhio mhan. Ọkpakinọn, ijiẹmhin ọsi Taitọs wo man mhan le ghe, mhan dẹ yẹ sabọ re ikoudure nin ibhio mhan sade mhan deba ele ha gbẹghe, yẹ lu eka nin mhan ha sabọ lu rẹ rẹkpa ele.—1 Jọn. 3:18.
HA YI ỌMỌẸ ESILI RẸJI ỌRIA NỌN KUẸLO DA EKPOKPO
Ibhio mhan ne ribhi Russia wo re ijiẹmhin esili ọbhi otọ rẹji nan rẹ ha rẹkpa egbe. Bha ji mhan fẹ ijiẹmhin ọsi Sergey bi Tatyana nin okhuo ọle ghe. Ọ mhọn ẹghe ọkpa nin unakpa rẹ dọ guanọ emhin bhi uwa nọnsele, yẹ zanzan ọlẹn an. Ene unakpa da sẹyẹ mun ele kpanọ dọ ha nọọn ele ọta. Tatyana a ka fan fia nọn ha khian uwa. Sergey da yọle: “Beji okhuo mẹn wo ha nabhi uwa, obhio mhan nin okhuo ọkpa da rẹnẹ ji ọle. Akizẹbue, ibhio mhan ne bunbun da yẹ vae dọ rẹkpa hẹnhẹn uwa nọnsẹmhan ọi nọnsẹn.”
Sergey da yẹ yọle: “Mẹn wo manman hoẹmhọn ebi a gbẹn ọbhi Proverbs 17:17. Enin yọle: ‘Ọmọẹ ọsaje re oyẹẹ man ẹghe rebhe. Obhio ọle yẹ khin bhi ẹghe ọnọghọ.’ Mẹn dọ kere ghe ẹmhọanta ebe ribhi ọne ulọnlẹn nan khin, ranmhude ẹghe nin mẹn rẹ ha ribhi ekpokpo, mẹn wo manman ha guanọ urẹkpa bhi obọ imọẹ mẹn. Jehova wo gene ne imọẹ ne mhọn izebhudu nin mẹn, ne yẹ wo ha rẹkpa mẹn.”
Mhan manman wo guanọ urẹkpa bhi obọ ibhio mhan nian beji mhan rẹ kuẹlo da ọkakale kẹkẹ. Mhan bhọ dẹ yẹ manman ha guanọ ọlẹn bhi ẹghe ekpokpo nọn khua. Bhiriọ, bha ji mhan rebhe wo ha dọnmhegbe nian rẹ ha yi ọmọẹ ọsaje!—1 Pita 4:7, 8.