51 BANABAS
“Ọnọn Ko Ẹbho Udu Re”
IKPE ea ki gbera nin Sọl nọn na bhi Tasọs vae rẹ kiẹn odibo nọnsi Jesu, ọle da diọbhi Jerusalẹm dọ miẹn Kristiẹn ne ribhi enin. (Gal. 1:15-19) Rẹji Sọl, ibhio ọle ene Kristiẹn ne ribhi Jerusalẹm ki khin. Ọkpakinọn, ranmhude Sọl ka wo manman kpokpo ele, ofẹn ọlẹn da sẹyẹ ha mun ele. Ene bunbun bhi ẹwẹ ele bha rẹọbhọ ghe ọle gene fidenọ. Ọkpakinọn, okpia ọkpa da ha ribhọ nọn re izebhudu bu Sọl. Ọle da mhọn ẹkẹ ẹjẹjẹ da ọle yẹ miẹn ọlẹn ọbhi egbe. Ọne okpia nan a ki dọ ha tiọle Banabas.
Ofẹn da ha mun Kristiẹn ne ribhi Jerusalẹm rẹ miẹn Sọl ọbhi egbe. Ọkpakinọn, Banabas da re izebhudu bu ọle yẹ miẹn ọlẹn ọbhi egbe
Ẹghe ọhẹnhẹn nan rẹ tẹmhọn Banabas bhi Baibo, Josẹf hi elin nan ha tiọle le. Ọkpakinọn, etuegbe nesi Jesu da ha tiọle Banabas. Ebi ọne elin mundia nan hi, “Ọnọn Ko Ẹbho Udu Re.” Ranmhude ọle manman mhọn ifuẹkẹ, yẹ miẹn ẹbho ọbhi egbe zẹle nan da hẹ ọle ọne elin nan. Bhi ọsi ijiẹmhin, ẹghe nan rẹ lu Pẹntikọst bhi ukpe 33 C.E. fo, ọle da khiẹn otọ nin ọle mhọn, yẹ re ọne igho rẹkpa ibhio ọle nin ele ko ga nin emhin bha lẹkhẹ nan. Bhi ẹghe nin Sọl rẹ vae bhi Jerusalẹm bhi egbe ukpe 36 C.E. beji ọle kiẹn Kristiẹn fo, ọle da bu Sọl yẹ miẹn ọlẹn ọbhi egbe. Baibo da yọle: “Banabas da vae dọ rẹkpa ọle, yẹ re ọle bu ene etuegbe.”
Rẹ na bhi ọne ẹghe nin ha khian, Pọl bi Banabas da kiẹn imọẹ. Sọl da wo re ọyaya ha tẹmhọn Osẹnobulua bhi Jerusalẹm rẹ sẹbhọ ghe, ibhokhan Ju eso da ha guanọ nin ele gbe ọle a. Ranmhude ọnan, ene ibhio ọle ne ribhi Jerusalẹm da je ọle ha khian Tasọs nọn yi agbaẹbho nọnsọle. Ebe sẹbhi ikpe isinlin ki gbera, a da je Banabas ha khian Antiọk bhi Siria nin ọle dọ rẹkpa ẹbho ne la kiẹn Kristiẹn bhi enin. Baibo da yọle ghe, “Ọria esili Banabas ha khin, ọle da yẹ wo manman ha mhọn urẹọbhọ, bi ẹlinmhin nọn khiale.” Ranmhude ọnan, ẹbho ne bunbun bhi Antiọk da wo miẹn ọne ọta nọn mhẹn ọbhi egbe rẹ sẹbhọ ghe, Banabas da ha guanọ urẹkpa. Bhiriọ, ọle da diọbhi Tasọs dọ guanọ Sọl nin ọmọẹ ọle. Sọl da rẹkhan ọlẹn diọbhi Antiọk yẹ ko ha tẹmhọn Osẹnobulua bhi enin. Sẹyẹ, ele da ko koko igho bi emhin nin Kristiẹn ne ribhi agbotu bhi Antiọk ne re, nan rẹ rẹkpa ene Kristiẹn ne ribhi Judia nin emhin bha lẹkhẹ nan.
Akizẹbue, a da ha tie Sọl, Pọl. Ọle da deba Banabas ha tẹmhọn Osẹnobulua bhi ije kẹkẹ. Ọ da khẹke nin ele ha mhọn izebhudu beji ele ha da sabọ ha lu ọne iwẹnna nan. Beji ele ribhi Aikoniọm, ibhokhan Ju eso da ha guanọ nin ele gbono ele a. Bhiriọ, ele da fẹkẹ sibhi enin re diọbhi Listra. Ele ki wo sẹbhi enin, ibhokhan Listra da ha riale ghe osẹ ele khin! Bhiriọ, ele da ha guanọ nin ele ha ga ele. Ọkpakinọn, ibhokhan Ju eso da na bhi Antiọk bi Aikoniọm vae bhi Listra dọ ha bha Pọl bi Banabas ohoghe. Ibhokhan Listra da gene rẹọbhi ebi ele tale. Bhiriọ, ele da hẹ da Pọl. Ele da re udo-udo gbe ọle, sua ọle sibhi ọne agbaẹbho re, yẹ zẹ ọle obọ bhi enin. Ele da ha riale ghe ọle yu. Ọkpakinọn, beji Kristiẹn ne ribhi Listra ki sẹbhi eji Pọl ye, ele da kere ghe ọle sẹyẹ ribhi agbọn. Pọl ki da kpanọ yẹ rẹkhan ele fikie ha khian ọne agbaẹbho. Ria ẹmhọn ebi Banabas ha rẹ ha ghọnghọn yẹ bhi ọne ẹghe nan! Akizẹbue, ele da sibhi Listra re. Ọ bha bue gbe, ele da fikie vae bhi Listra dọ re ikoudure nin Kristiẹn ne ribhi enin. Izebhudu ele wo rẹman riọ!
Pọl bi Banabas wo kugbe miẹnsọn kẹkẹ bhi oga nọnsi Jehova. Iriọ ele yẹ rẹ ziẹngbe ọkakale kẹkẹ. Ọrẹyiriọ, ẹghe ribhọ nin ẹmhọn rẹ zegbere bhi ẹwẹ ele. Ẹghe nin ele rẹ ha ho nin ele dọ tẹmhọn Osẹnobulua bhi ije ebhebhe, Banabas da ha guanọ nin Mak nin obhio ọle rẹkhan ele. Ọkpakinọn, Pọl bha ka, ranmhude, Mak ka zẹ ele obọ bhi okhian ọkpa nin ele ka yo. Banabas da ha guanọ nin ebi ọle tale sẹ, sẹyẹ, Pọl da ha guanọ nin ebi ọle tale sẹ. Ele bha ka nin egbe. “Ọnan da wo si ovan re bhi ẹwẹ ele,” bhiriọ, ele da van egbe obọ.
Banabas dẹ be re ọne ẹmhọn nan gbanọ ọbhi ẹkẹ, yẹ re ohu ha nin Pọl lu emhin? Ahamiẹn ẹmhọn zegbere bhi ẹwẹ ibhio mhan nin mhan ko ga, ọ kẹ wo lẹkhẹ nin mhan rẹ re ebe sunu gbanọ ọbhi ẹkẹ, ha re unun ria ọne obhio mhan an, la zobọ bhọ rẹ ha vae bhi ikolo oga. Ọ bha khẹke nin mhan ha lu iriọ. Ọkpakinọn, ọkhẹke nin mhan rẹhunmhan ọne obhio mhan beji Osẹnobulua guanọ nin mhan lu. Mhan ha sabọ lu ọnan, izebhudu mhan rẹman!
Ene ikpia nan bha ji ẹmhọn nọn zegbere bhi ẹwẹ ele da de idobolo ọbhi oga nin ele re ji Jehova. Banabas bi Mak da diọbhi Saiprọs. Ele da wo ha tẹmhọn Osẹnobulua bhi enin. Pọl da re Sailas rẹkhan egbe dọ ha tẹmhọn Osẹnobulua bhi ije ebhebhe. Jehova da nan erọnmhọn ọbhi iwẹnna nin ele ha lu, yẹ rẹkpa ele rẹ sabọ ziẹn ibhio ele udu.
Pọl bi Banabas be ne egbe ha lu eghian? Eye. Pọl wo tẹmhọn Banabas nọnsẹn bhi ene ilẹta nin ọle gbẹn ji ene agbotu. Bhi ọsi ijiẹmhin, bhi ilẹta nin ọle gbẹn ji Kristiẹn ne ribhi Kọrint, ọle da yọle ghe, Banabas wo wẹnna kaka beji ọle ha da sabọ ha gbẹloghe egbe bhi iwẹnna itẹmhọn Osẹnobulua nin ọle lu. (1 Kọr. 9:6) Sẹyẹ, Pọl bha ne Mak ha lu eghian. Bhi ilẹta ọbhebhe nin ọle gbẹn, ọle da wo tẹmhọn Mak nọnsẹn. (Kol. 4:10, 11) Arẹmiẹn Pọl bi Banabas bha yẹ ha tẹmhọn Osẹnobulua kugbe, imọẹ esili ele yẹ wo ha khin. Banabas da sẹyẹ wo ha tẹmhọn Osẹnobulua khian, yẹ re izebhudu nin ene ibhio ọle. Edandan i ribhọ ghe beji ọle bi Mak rẹ ko ha wẹnna kugbe, ọle wo ha man Mak emhin. Bhi uhọnmhọn-ọta nọn rẹkhan ọnan, mhan dẹ tẹmhọn ebi Mak rẹ re izebhudu man yẹ.
Tie ọne okha bhi Baibo:
Inọnta:
Uwedẹ nela Banabas rẹ re izebhudu man?
Manman Guanọ Otọle
1. Obhokhan Livai Banabas ha khin. Beji Uhi nin Jehova gbe nin ibhokhan Izrẹl rẹman, ibhokhan Livai i mhọn otọ soso. Bhiriọ, ji Banabas ki da miẹn otọ nin ọle khiẹn? (Num. 18:20; Iwẹn. 4:36, 37; w98 4/15 20 ¶4, ftn.)
2. Bezẹle nan da tie Banabas ọkpa bhi ene etuegbe? (it “Banabas” ¶3)
3. Bhi Saiprọs, Banabas bi Pọl da tẹmhọn Osẹnobulua man okpia ọkpa natiọle Sajiọs Pọlọs. Ẹmhọanta Luk nọn gbẹn ebe ọsi Iwẹnna be ta nin ọle rẹ tie ọne okpia “gọvanọ”? (Iwẹn. 13:7, 12; it “Saiprọs” ¶7) 1
Bank of Cyprus Cultural Foundation Collection
Ifoto 1: Igho nan miẹn bhi Saiprọs nọn re ifoto ọsi Klọdiọs man. Klọdiọs hi ọnọn ha gbẹloghe Rom bhi ẹghe nin Banabas bi Pọl rẹ rẹnẹ diọbhi Saiprọs. A yẹ gbẹn elin ọsi gọvanọ nọn ha gbẹloghe agbaẹbho ọkpa nin ẹdẹ nẹga bhi ọne igho
4. Ẹghe nin Pọl bi Banabas rẹ wo sẹbhi Listra, ibhokhan Listra da ha guanọ nin ele zọese ji ele. Bezẹle nin ọnan bha da han mhan ilo? (bt 97, ẹkpẹti)
Ria Eria Nyan Emhin Nin Uwẹ Luẹle
Be mhan ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ Banabas yẹ bhi uwedẹ nin ọle rẹ ha zẹ emhin bhi obọ?
Ọ diabe ghe Banabas hi ọnọn mun ọkalo bhi iwẹnna itẹmhọn Osẹnobulua ọhẹnhẹn nin ọle bi Pọl ko yo. Akizẹbue, Pọl a ki ha hẹnmhọn ọlẹn nẹ. Ọrẹyiriọ, Banabas bha ha mhọn ikhu da Pọl. Idia nela mhan ha da sabọ re egbe khọkhọ Banabas? 2
Ifoto 2
Be uwẹ ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ Banabas yẹ bhi uwedẹ nin ọle rẹ re izebhudu man?
Ria Ẹmhọn Jehova Bi Iho Nọnsọle
Be ọne okha nan man mẹn le rẹji Jehova?
Be ọne okha nan rẹ diẹn mun iho nọnsi Jehova yẹ?
A zẹ Banabas nin ọle deba Jesu gbẹloghe bhi okhun. Bezẹle nin ọnan da ti uwẹ bhọ?
Sẹyẹ Fẹ Ene Emhin Nan Ghe
Be ijiẹmhin ọsi Banabas bi Pọl rẹ rẹman yẹ ghe eria ne lu emhin bhi uwedẹ kẹkẹ dẹ sabọ ko wẹnna kugbe?
“Uwẹ Dẹ Be Re Ẹmhọn Ọi Nọnsẹn Yẹ Khu Ọbhi Ọfure?” (w17.06 16-20)
Bhi ọne ividio nan, gbẹlokotọ nin uwẹ daghe ebi ibhio mhan ha rẹ sabọ re egbe khọkhọ Pọl bi Banabas yẹ sade ẹmhọn zegbere bhi ẹwẹ ele.