28 ASA
A Yuun Kɔ’ɔn Pu’usa La Yehowa A “Vom Dabeha Zan’an”
NABA ASA yuun nyɛ la sɛla ti la eŋɛ en pakerɛ. A yuun nyɛ la Etiopia soogɛpa zo’e zo’e n wa’an Yuda tiŋa na ti ba zabɛ la en. Yehowa tabelɛ basɛ ti a nɛreba keŋɛ zaberɛ poan mɛ sugumnɔɔrɛ zo’e zo’e ge Baabule la ka pa’alɛ ti ba tabelɛ zabɛ la soogɛpa n zo’e paɛ wuu Etiopiadoma wa. Etiopia soogɛpa la yuun dela nɛreba tustusere ge ti Asa soogɛpa la yuun dɛna wuu nɛreba 600,000. Asa wan eŋɛ la wani nyɛ sukpe’ene ta’an zabɛ la a dindoma wa?
La daɣɛ sankana wa n deŋɛ nɛŋa ti la yuun nara ti Asa tara sukpe’ene. Asa n yuun kɔ’ɔn pɔsɛ bisa Yuda tiŋa yuun pia n tole la, a yuun eŋɛ pa’alɛ ti a tɔɣeseri la a sɔyaaba Naba David. Asa yuun ni eŋɛ la sɛla n wan pee Yehowa puurɛ, wuu David la. Asa yuun ni sirege la amea kɛlesa Yehowa nɔdɛ’ɛseba n de Oded, la Oded dayua Azaria. Kɔ’ɔn pɔsɛ se’em ma’a ti Naba Solomon yuun ka le pu’usa Yehowa la, nɛreba la yuun tuni la be’em. Bala la, Asa yuun nari ti a tara la sukpe’ene ta’an maalɛ yelese’a n ka nari la. Makerɛ, a yuun sa’am la baɣa se’a ti nɛreba la yuun kaabera la ge me sa’ɛ nɛresɛba n tuni yalumtuuma pu’usegɔ yire la poan la.
Hali Asa yuun ka basɛ amea yire nɛreba n yuun tuni be’em la. A mayaaba Maaka yuun dela “pɔgɔnaba” Yuda tiŋa. Maaka yuun mɛ la baɣerɛ ti daanse’ere la yuun basɛ ti nɛreba la tuna yalumtuuma. Asa yuun tari yelemɛŋɛrɛ bɔ’ɔra la Yehowa gana amea yire nɛreba. A yuun ka le basɛ ti a mayaaba dɛna pɔɣenaba ge me yuun nyɔ̃ a baɣerɛ la. Asa n yuun eŋɛ wana wa zuo la, Yehowa puurɛ yuun pee mɛ ti a kã bo Yuda tiŋa ti ba tara suma’asum paɛ yuun pia. Yehowa yuun eŋɛ la bem soŋɛ Asa, se’em ma’a ti Etiopiadoma yuun wa’ana ti ba zabɛ la Yudadoma la?
Baabule la poan, nɛra ka zabɛ giisɛ soogɛpa ti ba zo’e gaŋɛ sɛba ti Naba Asa yuun zabɛ giisɛ la
Se’em ma’a ti Asa yuun nyɛ Etiopia soogɛpa zo’e zo’e n boi bũ’ɔ la poan la, bilam bilam ti a yuun zusɛ Yehowa ti a soŋɛ en. Makɛ bisɛ la yuun ani Yuda soogɛpa la se’em, se’em ma’a ti Asa yuun zusɛ yeti: “Na’ayenɛ, se’em ka boe wan ta’an zabɛ bo taromdoma sɛba te paŋadoma zabera la ba wa. Bala [Yehowa] to Yenɛ wa, soŋɛ tɔ ge tomam dele la hom, ge dekɛ la hom yu’urɛ la to’oha kooŋɔ wa. [Yehowa], hom de tomam Yenɛ, da bahɛ te se’em nyaŋɛ hɔ.” Asa zusega wa yuun basɛ ti Yehowa puurɛ pee mɛ. Yehowa yuun baŋɛ ti Asa tari la sukpe’ene wuu Naba Saul dayua Yonatan. Asa la Yonatan yuun mi ti la ka pakɛ nyaa ba soogɛpa la zo’e mɛ bii ba ka zo’e, Yehowa wan kelum soŋɛ ba ti ba zabɛ nyaŋɛ. (1 Sa. 14:6) Yehowa san soŋera tɔ saŋa woo, tomam n wan nyaŋɛ!
Asa la a soogɛpa la n yuun keŋɛ zaberɛ la, bem n yuun eŋɛ? Baabule la tɔɣɛ Etiopiadoma la yele yeti: “Ba lu la Na’ayenɛ la a pɛɛntɛɛnreba nu’uhen.” Etiopia soogɛa la ayina me yuun ka nyaŋɛ pĩɛ.
Bala pooren, Asa yuun kelum soŋera a nɛreba la mɛ ti ba pu’usa Yehowa. Nɛreba zo’e zo’e n yuun boi Israel buuri pia sɔ’ɔlum la poan la yuun nyaa ta kɛ̃’ɛra la Yuda tiŋa, la wan eŋɛ se’em ti ba ta’an pu’usa Yehowa, Yerusalem pu’usegɔ yire la poan. Asa yuun basɛ ti sɛba woo n boi Yuda la biŋe la nɔɔrɛ ti ba wan pu’usa Yehowa la yelemɛŋɛrɛ.
Ge Baabule la pa’alɛ tɔ ti Asa yuun tum be’em mɛ. Se’em ma’a ti Israel naba yuun bɔta ti a zabɛ la Yuda la, Asa yuun ka zusɛ Yehowa ti a soŋɛ en. A yuun tuɣum mu’e la Siria naba ti a zabɛ la Israeldoma la bo en. Yehowa yuun tum la a nɔdɛ’ɛsa Hanani ti a keŋɛ ta ka’am Asa ge naba wa sunsɔa yuun nyie mɛ ti a nyɔkɛ nɔdɛ’ɛsa la paɣɛ. Asa n yuun ta kuregɛ la, a yuun bɛ̃ mɛ. Ge lan yuun nari ni ti a zusɛ Yehowa ti a soŋɛ en la, a yuun tuɣum kena la sɛba n kaaberi baɣa zɛ’an ti ba soŋɛ en. La ani wuu Asa yuun ka le tara sakerɛ wuu yia la.
Yehowa zoti la nɛreba nimbũ’ɔ ti la ka tara makerɛ. Asa yuun di na’am paɛ la yuun 41. Baabule la tɔɣɛ a yele yeti: “Ge Asa dekɛ a suunre zan’an bo la Na’ayenɛ a vom saŋa la woo poan.” Asa yele la basɛ ti to bɔkɛ ti Yehowa nɔŋɛ la nɛresɛba n nɔŋɛ En. La me kelum basɛ ti to bɔkɛ ti la ka nari ti to makɛ tamɛ Yehowa n eŋɛ sɛla bo to la. To san pu’usa Yehowa saŋa woo ge nyɛta Yehowa n iti sɛla bɔ’ɔra to la, la wan basɛ ti to tara sukpe’ene, la sakerɛ n kpe’em!
Kaalɛ Baabule zɛ’ɛsi wa:
Sɔsɛ ya sokere wa:
Asa yuun eŋɛ la wani pa’alɛ ti a tari sukpe’ene?
Viisɛ Pa’asɛ
1. “Bagarɛ dɔɔ la” yuun dela bem? Sɛba n tũ’uri tiŋa viisa yɛla la nyɛ la bem ti la pa’alɛ ti Naayinɛ nɛreba basɛba yuun kaaberi baɣerɛ wa mɛ? (1 Na. 15:12, 13; w08-E 6/1 10 ¶1-5) Bisɛ foote A
Foote A: Asa yuun ka le basɛ ti a mayaaba dɛna pɔɣenaba ge me sa’am a baɣerɛ dɔɔ la
Foote A: Asa yuun ka le basɛ ti a mayaaba dɛna pɔɣenaba ge me sa’am a baɣerɛ dɔɔ la
2. Ani n yuun ta’an dɛna Hanani n de bisera la dayua ge a yuun eŋɛ la bem pa’alɛ ti a tɔɣeseri la a sɔ sukpe’ene la? (it-E “Hanani” No. 2)
3. La boi bim ti Asa yuun tue yɛla ase’a poan mɛ ge a yuun eŋɛ la bem ti la pa’alɛ ti a yuun “dekɛ a suunre zan’an bo la Na’ayenɛ”? (1 Na. 15:14; w17.03-E 19 ¶5-6)
4. Israeldoma la yuun ni ka nyɔ̃’ɔra ba kum ge beni n sɔi ti Baabule la yeti ba yuun “nyɔ [la] bugum kantɛ bo” Asa? (2 Yel. 16:14; w05-E 12/1 20 ¶5)
Ti’isɛ Hon Wan Dekɛ Tum Tuuma Se’em
Nɔdɛ’ɛsa Azaria n yuun kpemese Asa giila ti Asa ta’an soŋɛ Yudadoma la ti ba le pu’usa Yehowa soŋa soŋa. Hon me wan eŋɛ la wani ta’an kpɛmesa nɛreba giila? Bisɛ foote B
Foote B
Asa yuun dekɛ la amea delum Yehowa ge zabɛ nyaŋɛ soogɛpa zo’e zo’e ge pooren a yuun dekɛ amea delum la nɛreba ti a ta’an zabɛ la soogɛpa n ka zo’e. Yele wa pa’alɛ ti to nari ti to dekɛ tomea delum Yehowa sɛla woo poan. Beni n sɔi? (Mag. 3:5, 6)
Ho wan eŋɛ la wani ta’an tɔɣesa Asa sukpe’ene la?
Ti’isɛ Taɣesɛ Yehowa Yele
Asa yele wa pa’alɛ mam ti Yehowa ani la wani?
Asa yele wa makɛ la Yehowa puti’irɛ la wani?
Yehowa san ta isige Asa kum poan, mam wan soke en la bem?
Zamesɛ Yɛla Pa’asɛ
Ho san kɛ̃’ɛra tinsɛka poan ti ba ka giisa Yehowa pu’usegɔ, ho wan dekɛ ho saŋa tum yɛm sore poan la wani, wuu Asa la?
To san tiregera ti to eŋɛ sɛla ti Yehowa bɔta, ti’isɛ bisɛ Asa makesonɛ la n wan ta’an soŋɛ to se’em.