Te Mare Ao Karikaia Naati Ni Bongin Te Toki

“A kakimototoaki bong i mwin ngkai.”​—1 I-KORINTO 7:29.

1. (a) Baikara bitaki aika noraki ngkai i buakon baika ririki n “tai aika kamamate aikai”? (b) E aera bwa ti tabeaianga ni bitakin aroaron maiuiia kaain te utu?

E TAETAE ni burabetinaki n Ana Taeka te Atua bwa e na kanikinaeaki “tain te toki” ni buaka, mwaeiei, rongo, ao aoraki aika kamamate. (Taniera 8:17, 19; Ruka 21:10, 11) E kauring te Baibara bwa e na noraki te bitaki ae korakora n aroaroia aomata i nanon taai aika kakawaki aikai. Bitaki aika korakora ake a karekea te kangaanga n te utu, bon teuana mai buakoni baika a riki n “tai aika kamamate ni boong aika kaitira” aikai. (2 Timoteo 3:1-4) E aera bwa ti tabeaianga ni bitaki aikai? Ibukina bwa a taabangaki ao ni korakora n te aro are a kona n rooti aia iango Kristian ni boong aikai ni kaineti ma iangoan te mare ao karikaia naati. N te aro raa?

2. Tera aia iango angiia aomata ni kaineti ma te mare ao te buuraure?

² Ni boong aikai, ao e a moanna ni bebete ma n taabangaki te buuraure, e tabe n tamwatamwarake mwaitin te buuraure n aaba aika bati. Ma ti riai n ururingnga bwa e rangi n kaokoro ana iango Iehova ae te Atua ma aia iango kaain te aonnaba aei ni kaineti ma te mare ao te buuraure. Tera ngkanne ana iango Iehova iai?

3. Tera aron taraan te mare iroun Iehova ao Iesu Kristo?

³ E kaantaningaia taanga Iehova ae te Atua bwa a na kakaonimaki nakon aia berita ni mare. Ngke e bota te moan aomata ao te moan aine Iehova ae te Atua n te mare, ao e taekinna bwa “te aomata. . . e na nim ma buna: ao a na riki n ti te irikona nakai.” E a manga taekin riki taeka aikai Iesu Kristo ao ni karakaa riki ni kangai: “Ma ngaia aei, ba akana E kaboia te Atua ao ke a tai motikiia aomata.” E a manga taku riki: “Ane kaki buna ngkana e tuai ni wene ni bure, ao e a manga buna te aine temanna, ao e wene ni bure iai: ao ane buna neiere kakiaki, ao e wene ni bure naba.” (Karikani Bwaai 2:24; Mataio 19:3-6, 9) E teretere ngkanne bwa Iehova ao Iesu a taraa te bwai ae te mare bwa kabaeaia taanga n uaa tokin maiuiia. (1 I-Korinto 7:39) Are nanona bwa e aki riai n iangoaki te buuraure bwa te bwai ae akea angana, ngkai te mare bon te babaire mairoun te Atua. Ni koauana, e taekinaki n Ana Taeka te Atua bwa e ribaa te buuraure Iehova ngkana akea bukina ae riai man te Baibara.a​—Wareka Maraki 2:13-16; 3:6.

Bwainan te Iangoraoi ni Kaineti ma te Mare

4. E aera bwa a uringaaba rooro n rikirake ni Kristian ake a ienikuria te mare?

⁴ E a kaatuuaki iangoan te wene n taanga irouia aomata aika aki ataa te Atua n te aonnaba aei. Ti aki toki n nori bannani baika kaungaa te wene n taanga ni katoa bong. Ti bon aki kona ni katinanikua aron rotakira iai ao e a moamoa riki rotakia rooro n rikirake n te ekaretia. A na kanga rooro n rikirake aika Kristian ni kaitaraa te kariri ae kammaira aei, ae e kona ni kauekea te nano ni kaitatan, e ngae ngkana tiaki nanoia ni kani karaoia? Temwangina a iein i nanoni uarerekeia bwa a aonga ni kona ni katokii nanoia. Bwa a taku bwa n te aro anne, a a kararoaki iai man te wene ni bure. Ma imwin te tai ae aki rangi ni maan, ao a mwaiti ake a uringaaba imwin karaoan anne. Bukin tera? N te tai naba are e a kerikaki iai kukureia imwin aia mare, ao a a tibwa ataia ae a rangi ni bobuaka baika a tangiri ni kakaraoi ni katoa bong. E mataata ngkanne bwa a boo ma matoani kangaanga taanga aikai.

5. Tera ae e na buokia taanga ni kateimatoaa aia berita ni mare? (Nora te kabwarabwara ae i nano.)

⁵ E kona ni kariki kangaanga te tekateka ma te aomata temanna, e ngae ngke te Kristian, ngkana aroarona a a moanna ni bitaki ao ni biritinanikun am kaantaninga. (1 I-Korinto 7:28) E ngae ngke iai kangaanga aika riki irouia taanga, ma a ataia raoi Kristian ni koaua bwa te buuraure ae aki kariaiakaki man te Baibara, bon tiaki ngaia katokan kangaanga aika irekereke ma te aki nanoraoi irouia taanga. Ai ngaia are taanga ake a teimatoa ni mwakuri korakora ni kanakoraoa tekatekaia ibukina bwa a tangiria ni kakaonimaki nakon aia berita ni mare, a riai n anganaki te karineaki ao te ibuobuoki ae aanaki n te tangira, man te ekaretia ni Kristian.b

6. Tera te iango ae raoiroi ae a riai ni bwainna rooro n rikirake ni Kristian ibukin te mare?

⁶ Te roro n rikirake ngkoe ao ko tuai ni mare? Ngkana eng, tera am iango ni kaineti ma te mare? Ko na kamanoaki man te rawawata ae bati, ngkana ko tataningaa te tai are ko a bon tauraoi iai nakon te iein, imwain moanakin am iraorao ni karekenano ma te mwaane ke te aine ae te Kristian. E koaua bwa e aki taekinaki ni kibun te Baibara bwa te ririki raa ae ko riai n iein iai.c Ma e katerea te Baibara bwa ko wanawana riki ngkana ko tataningaa te tai are e a kerikaki iai korakoran tangiran kaibwabwarun rabwatam. (1 I-Korinto 7:36) Bukin tera? Ibukina bwa kaibwabwarun te rabwata e kona n uruana am konabwai n iango raoi, ao ni kairiko nakon karaoan motinnano aika aki-raraoi aika a na karika marakin atum rimwi riki. Uringnga bwa ana kaetieti Iehova aika wanawana aika n te Baibara ake a irekereke ma te mare, boni ngaia kabwaiam ao kukureim.​—Wareka Itaia 48:17, 18.

Bwainan te Iangoraoi ni Karikaia Naati

7. Tera ae a kaaitara ma ngaai taanga n ataei, ao bukin tera bwa e karawawataaki iai aia mare?

⁷ Tabeman taanga ake a mare i nanon uarerekeia, a a riki naba bwa kaaro ngke a tuai raoi koro uabwi aia ririki ni maiu. E aki tau aia tai n ikikina i marenaia ao e a kaoti naba te tei, are e a kainnanoa tararuana 24 te aoa. E kona te buu te mwane ae te roro n rikirake n namakina te koko ngkana e a nora buuna bwa e a rangi ni kabanea riki ana tai iroun natina are e a tibwa bungia. Irarikin anne, aki mamatuia kaaro ibukin tararuan natiia, e kona ni karika te tabeaianga ae korakora ao te rawawata, n te aro are e a kona n ruanikai iai aia itoman. A moanna n ataia taanga aika rooro n rikirake bwa e a bua inaomataia ae bati. A aikoa ngkai kona ni kaaei taabo tabeua ke ni karaoi bwaai tabeua ake a tataneiai ni kakaraoi rimoa. Tera aroia n tarai bitakin aroaroia?

8. N te aro raa ae riai n taraaki iai karikaia naati, ao bukin tera?

⁸ N aron te mare ae e riai ni bwainaki te iangoraoi iai, e riai naba n iangoaki raoi karikaia ataei irouia kaaro bwa te mwioko ae kakawaki ao n rine mairoun te Atua. E ngae ngke kaotin te tei e kona n uotii bitaki aika bati ni maiuia taanga ni Kristian, ma a bon riai ni kabanea aia konaa n uota uotaia n te aro ae riai. Ngkai Iehova e angania aomata te kona ni kariki, a riai ngkanne kaaro n iangoia natiia bwa “bwaai n akoi mairoun Iehova.” (Taian Areru 127:3) E riai te tina ao te karo aika Kristian ni kakorakoraia nakon tabeia ae te riki bwa “karo i nanon te Uea.”​—I-Ebeto 6:1.

9. (a) Tera ae irekereke ma kaikawan te tei? (b) Tera ae kona ni karaoia te buu te mwane ibukini kateimatoan nenen ana onimaki buuna?

⁹ Kaikawaan te tei e kainnanoi ririki aika bati bwa ko na anga iai boni ngkoe. E kainnanoa babairean te tai ao te kakorakora ae bati. E riai te buu te mwane ae te Kristian n ota bwa i nanon ririki aika bati imwin bungian natina ao e na bae buuna n rangi n tatabetabe ana iango n tain bobotaki, ao e na kona naba n rangi ni karako ana tai ni karaoa ana reirei n te Baibara i bon irouna ao ni kananoi ana iango i aoni baike e reiakin. Aio are e kona ni kamamaraa ana reitaki te tina ma Atuana. Bwainan te iangoraoi ni kaineti ma karikaia naati, e nanonaki naba iai bwa e riai te buu te mwaane n anga ana ibuobuoki n aron are e konaa ibukin tararuan te tei. E kona ni buoka buuna ni kabwarabwarai nakoina baike e aki ongoraei n te botaki, n okiia nakoni mwengaia. E kona naba ni buoka tobwaan te tei bwa e aonga n reke ana tai buuna n tataekina rongorongon te Tautaeka n Uea.​—Wareka I-Biribi 2:3, 4.

10, 11. (a) A na kanga ni kaikawaaki ataei i nanon te “tutuangaki aroia aika riai i matan te Uea”? (b) Bukin tera bwa a mwaiti kaaro aika Kristian aika riai ni kamoamoaki?

¹⁰ Bwainan te iangoraoi ni kaineti ma karikaia naati e mwaiti riki ae nanonaki iai nakon ae tii karekean kanan te ataei, kunnikaina, mwengana ao tararuaan marurungina. Moarara riki bwa a kainnanoa reiakinaia rooro n rikirake man uarerekeia, kaetieti ibukin te aroaro ni maiu ae riai bwa a aonga ni kona ni maiuakin, i nanon kabanean bongin te toki ae karuanikai ae ngkai. A riai ataei ni kaikawaaki “i nanon te kataereaki n reireiaki ma te tuatuangaki aroia aika riai i matan te Uea.” (I-Ebeto 6:4) E irekereke te “tuatuangaki aroia aika riai” ma unikan baike e iangoi Iehova n ana iango te ataei, ma ngke e merimeri ni karokoa ikawaina.​—2 Timoteo 3:14, 15.

¹¹ Ngke e tuangia taan rimwina Iesu bwa a na nako “ni kakiritiania botanaomata ni kabaneia,” e nanonna riki iai bwa a riai kaaro ni buokiia natiia n riki bwa taan rimwin Kristo. (Mataio 28:19, 20) E matoatoa karaoan anne ngkai e rangi ni korakora ana katikitiki te aonnaba aio nakoia rooro n rikirake. Ai ngaia are a riai ni kamoamoaki irouia kaain te ekaretia, kaaro aika Kristian ake a a tia n tokanikai ni kaikawaia natiia bwa Kristian aika katabui maiuiia. A a tia ni “kataea ana kai” te aba n aia onimaki ao n aia kakaonimaki n riki bwa kaaro aika bwaina te iangoraoi.​—1 Ioane 5:4.

Te Aki Mare ke te Aki Kariki Ibukin te Kaantaninga ae Kakawaki

12. Bukin tera ngkai a iangoia Kristian tabeman bwa a na tiku moa n aki iein i nanon tabeua te tai?

¹² E kaumakira Ana Taeka te Atua bwa ti na tarataraa raoiroin te aki iein, ngkai “a kakimototoaki bong i mwin ngkai” ao a “kume ni mauna aron aon te aba.” (1 I-Korinto 7:29-31) Ai ngaia are tabeman Kristian a rineia bwa a na tiku n aki mare ni kabanea bongin maiuiia, ke a iangoia moa bwa a na tiku n aki mare tabeua te ririki imwain mareia. Ma e kakukurei bwa a aki kabongana inaomataia ngkai a aki mare n ukeran baika e tangiri nanoia. A mwaiti ake a tiku n aki mare bwa a aonga ni kona ni beku ibukin Iehova “n aki tabeaianga.” (Wareka 1 I-Korinto 7:32-35.) Tabeman Kristian aika a tuai ni mare, a riki bwa bwaiania ke kaain te Betaera. Tabeman ake a ukoukora riki bonganaia n ana botaki Iehova, a rineaki bwa a na kaea te Kuura Ibukin Kataneiakiia Minita. Ni koauana, naake a a tia ni kabwanina aia tai n riki bwa minita n te tai ae maan teutana, ao n iangoa te mare imwina, a namakinna bwa e teimatoa ni kakabwaiaki tekatekaia, man reirei aika kakawaki ake a a tia n reiakin n ririki ake imwaina.

13. Bukin tera ngkai a aki kani kariki taanga ni Kristian tabeman?

¹³ N aaba tabeua, ao e a tia n noraki naba te bitaki teuana n te utu, bwa a mwaiti taanga aika a iangoia bwa a na aki kariki. Tabeman a karaoa anne ibukin kangaangan te karekemwane; temwangina ibukin rawaia ni katabetabeaki bwa a aonga ni kona n uaiakina te nakoa ae bubura te boo iai. Ma iai naba i buakoia Kristian taanga aika a aki iangoa te kariki. Ma a karaoa anne, bwa a aonga ni kona ni beku iroun Iehova n aki tabeaianga. E aki nanonaki n aei bwa a aki karekea te maiu n taanga ae kakukurei. Bwa a boni karekea. Ma a karaoa anne ibukina bwa a moanibwaia te Tautaeka n Uea nakon kakukurei tabeua ake a kona ni karekei i nanon te maiu n taanga. (1 I-Korinto 7:3-5) Tabeman mai buakoia taanga akanne, a beku ibukin Iehova ao tariia ni karaoan te mwakuri n circuit, n district ke n te Betaera. Tabeman a a riki bwa bwaiania ke mitinare. E bon aki kona Iehova ni mwanuokin aia mwakuri ao aia tangira ae a kaotia ibukin arana.​—Ebera 6:10.

“Rawawatan te Rabwata”

14, 15. Tera “rawawatan te rabata” ae a kona n namakinna kaaro aika Kristian?

¹⁴ E tuangia Kristian aika mareaki te abotoro Bauro bwa a na boo ma “rawawatan te rabata.” (1 I-Korinto 7:28) Aio are e irekereke ma aorakia taanga, natiia, ke tao aia karo ake a rotaki n te kara. E kona naba n irekereke ma kangaanga ao rawawatan nanoia ibukin kairaia natiia. E a kaman taetae ni burabetinna te Baibara, n aron ae oti ni moan te reirei aei bwa “ni boong aika kaitira” ao a na roko iai “tai aika kamamate.” I buakoni kangaanga akanne ao e taekinaki bwa ataei a nang “aki iri nanoia aia karo.”​—2 Timoteo 3:1-3.

¹⁵ Kairakiia ataei bon teuana naba te oi ni kangaanga irouia kaaro aika Kristian. Ti bon rotaki naba ni baika a mwaiti aika riki n “tai aika kamamate.” Mangaia are a riai kaaro aika Kristian ni kakorakoraia ni kaaitarai katikitikin “ana waki aonteaba” aika karuanikai ake a kona n rooti maiuia natiia. (I-Ebeto 2:2, 3, BK) A kona n aki tokanikai ni karaoan aei! N aron aei, bwa ngkana te nati te mwane ke te aine ae te Kristian e a aki kan toro iroun Iehova, anne bon te ‘karawawata’ naba nakoia ana karo ake a a tia ni kaikawaia n reireia ana koaua te Atua.​—Taeka N Rabakau 17:25.

“E na Bati te Rawawata”

16. Tera te “rawawata” are e taetae ni burabetinna Iesu?

¹⁶ “Rawawata” ni kabane ake a noraki i nanon te mare ao ni karikaia naati, e uarereke riki nakon te rawawata ae e a kaan roko. Ngke e taetae ni burabeti Iesu ni kaineti ma menana ma aomata ao tokin te waaki ae ngkai, ao e taekina ae kangai: “Ane e na bati te rawawata iai, ae akea arona ma ngke a moa ni karikaki aonaba, ao bon akea arona naba rimwi.” (Mataio 24:3, 21) E a manga mwaneweia imwina riki Iesu bwa a na kamaiuaki te koraki ae uanao man te ‘rawawata ae korakora.’ Ma e ngae n anne, e bon teimatoa naba Tatan ni kabanea korakorana ni buakania ana Tia Kakoaua Iehova aika rau. Akea te nanououa, bwa aio te tai ae rangi ni kakamaaku nakoira ngaira ikawai ao ataei.

17. (a) Bukin tera bwa ti kona ni kaantaningai boong aika imwaira ma te aki nanokokoraki? (b) Tera ae na rota ara iango ibukin te mare ao karikaia natira?

¹⁷ Ma ti aki riai ni katumaua iangoan kakamaakun taai aika a na roko. Kaaro aika a onimakina Iehova, a kona ni kaantaningaia bwa a na boni kamanoaki raoi n ikotaki naba ma natiia. (Wareka Itaia 26:20, 21; Tebania 2:2, 3; 1 I-Korinto 7:14) N te tai aio moa, e bia rotaki arora n iangoa te mare ao karikaia naati n tain te toki aei, n ataakin ae ti a maeka n taai aika kamamate aikai. (2 Betero 3:10-13) N te aro anne, e ngae ngke ti tuai n iein ke ni mare, iai natira ke akea, ma e na riki maiura bwa karineakin ao kamoamoakin Iehova ao te ekaretia ni Kristian.

[Kabwarabwara ae nano]

Titiraki ni Kauring

• E aera ngkai a aki riai n ienikuri ni kani mare rooro n rikirake aika Kristian?

• Tera ae irekereke ma kaikawaan te tei?

• E aera bwa a mwaiti Kristian ake a tiku n aki mare, ke ni mare ma a aki kariki?

• Te “rawawata” raa ae a kaitiboo ma ngaai kaaro aika Kristian?

[Taamnei n iteraniba 22]

E aera bwa a wanawana riki rooro n rikirake ngkana a tiku n aki iein ni karokoa te tai are a a bon tau iai raoi nakon te iein?

[Taamnei n iteraniba 23]

E kona n rangi n ibuobuoki te buu te mwaane nakon ana onimaki buuna n uataboan mwakuri ake a kakukureia te Atua

[Taamnei n iteraniba 24]

E aera bwa a iangoia taanga ni Kristian tabeman bwa a na aki kariki?