Ribaaki N Akea Bukina

“A ribaai ao akea naba bukin ribau.”​—IOANE 15:25.

1, 2. (a) Bukin tera ngkai a mimi tabemwaang n uaraoakia Kristian, ma bukin tera ngkai a aki kakubanako rongorongo akanne iroura? (b) Tera kabwarabwaran nanon te taeka ae “ribaaki” ae e na maroroakinaki n te kaongora aei? (Nora te kabwarabwara ae i nano.)

A KATAIA Ana tia Kakoaua Iehova ni karaoi nanon kaetieti aika kuneaki n ana Taeka te Atua. Uaan anne a kinaaki bwa taani kaakaraoa ae raoiroi n aaba aika bati. Ma n tabetai e a manga kabuakakaki rongorongoia. N te katoto, e taku temanna te tia mwakuri n te tautaeka i St. Petersburg, i Rutia: “E kabwarabwaraki aroaroia Ana tia Kakoaua Iehova bwa te Aro ni kewe ae a karabaia kaaina n te roo n titiringia ataei ao ni boni bakabureiia naba.” Ma imwin mwakurin teuaei ma Ana tia Kakoaua Iehova ni kaineti ma aia bwabwaro ibukia aaba aika kakaokoro, e a manga taku riki te aobitia aei: “Ngkai I a bon noria bwa ngaia bon anuaia raoi aomata aikai te momoangare. . . A rangi n rau ao a nimamannei, ao a rangi n itangitangiri i marenaia.” E a manga reitia riki ni kangai: “I aki kona n ota raoi bwa bukin tera ngkai a uauaraoaki irouia aomata te koraki aei.”​—1 Betero 3:16.

² A aki kukurei ana toro te Atua ni kabuakakakiia are aongkoa taani kaakaraoa ae buakaka ngaiia, ma e ngae n anne a aki kubanako ngkana a uaraoaki. E a kaman kauringia taan rimwina Iesu ni kangai: “Ngkana tao e ribaingkami te aba, ao kam na ataia ba e ribaai ngke e tuai n ribaingkami. . . . E riki aei, ba e na kakoauaki te taeka are koreaki ni kangai n aia Tua, A ribaai ao akea naba bukin ribau.”a (Ioane 15:18-20, 25; Taian Areru 35:19; 69:4) E a kaman tuangia naba taan rimwina ae kangai: “Ngke a atonga Teuae batana te bata aomata ba Beretebuba, ao ai maiti ra riki aia kabuakakaia kaini batana!” (Mataio 10:25) A mataata Kristian bwa nanomwaakaia i aan te kabuakakaki anne bon iteran naba “te kai ni kammaraki” are a kariaia rotakia iai ngke a a riki bwa taan rimwin Kristo.​—Mataio 16:24, NW.

3. Mwaitira bwainikirinaia taan taromauri ni koaua?

³ E a bongata bwainikirinaia taan taromauri ni koaua ni moa mairoun “Abera are raoiroi.” (Mataio 23:34, 35) Ao e aki tianaki nakon tii taai tabetai. E taku Iesu bwa taan rimwina a na “ribaki irouia aomata ni kabaneia” ibukin arana. (Mataio 10:22) Imwina riki ao e koreia te abotoro Bauro bwa a na bane ni bwainikirinaki ana toro te Atua, mangaia are ngaira naba n tatabemanira nako ti riai n iangoia bwa ti na bae ni bwainikirinaki naba. (2 Timoteo 3:12) Tera bukin rikin aei?

Nibwan te Riribai ae aki Riai

4. E kanga te Baibara ni kaota oin bukin taian riribai aika aki-riai ni kabane?

⁴ E kaotia ana Taeka te Atua bwa bon iai te aomata ae aki-nonoraki ae kauekea ribakiia taan taromauri ni koaua. Iangoa aron buakakan tiringan te moan aomata are kakaonimaki are Abera. E taekinaki n te Baibara bwa te tia tiringnga are tarina are Kain, boni “mairoun teuare buakaka” are Tatan te Riaboro. (1 Ioane 3:12) E kaotiota aroaron Tatan Kain, ao e a kabonganaki iroun te Riaboro bwa e na karaoi mwakuri aika bubuaka. E kaotaki naba n te Baibara aron ana mwakuri Tatan ni kamwanea Iobi ma Iesu Kristo n te aro ae rangi ni buakaka. (Iobi 1:12; 2:6, 7; Ioane 8:37, 44; 13:27) E kaotaki oin bukin bwainikirinaia taan rimwin Iesu n te boki ae te Kaotioti ma te aki nanououa ni kangai: “E nang kakia tabemang mai buakomi te riaboro i nanon te auti ni kaikain, ba kam aonga ni kataki iai.” (Te Kaotioti 2:10) Eng, bon Tatan oin rikin taian riribai aika aki-riai ni kabane nakoia ana aomata te Atua.

5. Tera bukin bwainikirinaia taan taromauri ni koaua iroun Tatan?

⁵ Tera bukin riribaia taan taromauri ni koaua iroun Tatan? N te babaire are kaota te kainikatonga ae rangi n riao ao Tatan e ekaanako iai “te Uea ae aki totoki,” ae Iehova ae te Atua. (1 Timoteo 1:17; 3:6) E bukina te Atua Tatan bwa e riao matoatoan ana kairiri nakoia ana karikibwai, n te aro are akea ae beku iroun Iehova ma nanona ni koaua, ma a tii beku ibukin karekeani kabwaiaia. E taku Tatan bwa ngkana e kariaiakaki bwa e na kataia aomata, ao e na boni kona ni katannakoia ni kabane bwa a na aki toro iroun te Atua. (Karikani Bwaai 3:1-6; Iobi 1:6-12; 2:1-7) Ni kabuakakan Iehova ao e bukinaki iai iroun Tatan bwa te tia karawawataa te aba, te tia kewe, ao aongkoa e aki kokoro naba bukin ana iango. E karaoa aei Tatan bwa e ukoukora riki kakannatona ni kani kaboraoia ma Iehova are bon tii ngaia ae riai n tautaekana te iuniweeti. Mangaia are e rangi n ura unna nakoia ana toro te Atua ibukin korakoran nanona ni kan taromauriaki.​—Mataio 4:8, 9.

6. (a) Ti kanga n irekereke ma te bukibuki ni kaineti ma riain Iehova n tautaeka? (b) Ti kanga ni buokaki man otara ni kaineti ma te bukibuki aei bwa ti na kateimatoaa ara kakaonimaki? (Nora te bwaoki, iteraniba 10.)

⁶ Ko ataia bwa e na kanga te bukibuki aei n rota maium? Ko boni bae n ataia, ngkai ana toro Iehova ngkoe, bwa karaoan nanon te Atua e kainnanoa te kakorakora, ma a rangi n riao kakabwaia aika reke iai. Ma tera ae ko na karaoia ngkana iai te bitaki ni maium n te aro are e a rangi ni kangaanga ao ni kakaiaki ibukim bwa ko na teimatoa n iri nanon ana tua Iehova ma ana kaetieti? Ao tera ngkana e na taraa n akea te kakabwaia ae reke iroum mai iai? Ko nang baireia bwa ko nang katoka am toro iroun Iehova bwa akea bongana iroum? Ke e na kairiko tangiran Iehova ma am kakaitau ibukin aroarona aika rianako tamaroaia bwa ko na kateimatoaa nakonakom i nanon kawaina ni kabane? (Te Tua-Kaua 10:12, 13) Ibukina bwa e kariaia Iehova bwa e na uoti kangaanga tabeua nakoira Tatan, e karekei iai ara tai n anga ae bon oin ara kaeka nakon ana mwakuri Tatan.​—Taeka N Rabakau 27:11.

“Ngkana a Taetaebuakaingkami Aomata”

7. Tera ana bwai n nanowanawana teuana te Riaboro ae kabongana ni kataia ni katannakoira iai mairoun Iehova?

⁷ Ti na rinanon ngkai teuana mai buakon ana bwai n nanowanawana Tatan ae e kakorakoraa ni kabonganaa ni kaineti ma kakoauaan ana bukibuki ibukin Iehova ao ana toro. Are nanona arona ni kabongana te kabuakaka ni kewe. E arana Tatan Iesu bwa “taman te kewe.” (Ioane 8:44) Te ara ae Riaboro, ae nanona “Te tia Uarao,” e kaotia bwa teuaei boni karoton te uarao ni kaitaraa te Atua, ana taeka ae raoiroi ao arana ae tabu. E kabonganai taeka te Riaboro aika karika te nanououa, bukibuki ni kewe, ao ai keewe ibukin kabuakakan ana tautaeka Iehova, ao e kabonganai naba bwaai ni kamwane aikai ni kabuakakaia iai ana toro te Atua aika kakaonimaki. Man kauataoan ana kabuakaka i aoia taani Kakoaua aikai, e a kona ngkanne ni karika kataakiia bwa e na kakaiaki riki n te aro are e nang boni kangaanga irouia bwa a na tokanikai.

8. E kanga Tatan ni kabuakakaa Iobi, ao tera mwina?

⁸ Noria bwa tera are e a tia n riki nakon Iobi are nanon arana “Te Bwai ae Ribaaki.” E kaotaraea Iobi Tatan bwa aongkoa te tia bure ae katuuaeaki iroun te Atua ngke e kauekea maunan ana bwai are reke iai maiuna, maiuia natina ao marurungina. E ngae ngke e korakora ngkoa karinean Iobi, ma e a riribaaki, ao e ribaaki naba irouia ana koraki ma raoraona ni kaan. (Iobi 19:13-19; 29:1, 2, 7-11) Imwina riki rinanoia taani karaunano ni kewe, ao e a ukoukora iai Tatan ‘ototean Iobi n taian taeka,’ ni bukinna bwa e a tia ni karaoi buure aika kakaiaki, ma ni kabuakakaa bwa te tia kaakaraoa te bure. (Iobi 4:6-9; 19:2; 22:5-10) Ai bon rawawata ra nanon Iobi ni baikai!

9. Tera ae karaoaki bwa e na taraa n riki Iesu bwa te tia bure?

⁹ Kioina ngkai Natin te Atua boni ngaia te mataniwi irouia taan tei ibukin ana tautaeka Iehova, e a riki iai ngkanne bwa uton te bwai ae ribaaki iroun Tatan. Ngke e roko i aon te aba Iesu, ao e ukoukoraki kabwakaan ana onimaki iroun Tatan n te aro are e na taraa n riki bwa te tia bure, n aron are e kataia naba ni karaoia ngkoa nakon Iobi. (Itaia 53:2-4; Ioane 9:24) A aranna aomata bwa te kinimanging ao te buabeka ao a taku bwa iai “te taimonio i rouna.” (Mataio 11:18, 19; Ioane 7:20; 8:48; 10:20) E bukinaki naba n te kewe bwa aongkoa e babakannatua. (Mataio 9:2, 3; 26:63-66; Ioane 10:33-36) E karawawataa nanon Iesu te baei ibukina bwa e ataia bwa e kabuakakaki naba iai Tamana. (Ruka 22:41-44) N tokina ao e a tauraki Iesu n aron tauran te tia kamwarua. (Mataio 27:38-44) E kateimatoaa kororaoin ana kakaonimaki Iesu, n nanomwaakana i aan “kakeweana irouia ake a bure.”​—Ebera 12:2, 3.

10. A kanga ni moanimataaki nikiraia taani kabiraki iroun Tatan n taai aikai?

¹⁰ N taai aikai ao taan rimwin Kristo ake a kabiraki ake nikira, a a tia naba n riki bwa bwaai aika ribaaki iroun te Riaboro. E kabwarabwaraki Tatan bwa “te tia bukinia [tarini Kristo] . . . , are bukinia i matan Atuara ni ngaina ao ni bong.” (Te Kaotioti 12:9, 10) Kioina ngkai e a bon tia ni karenakoaki mai karawa ao ni katukaki i rarikin te aonnaba, e a kakorakoraa riki ngkai ana mwakuri Tatan ni kaotiia tarin Kristo bwa te koraki aika aongkoa a buakaka. (1 I-Korinto 4:13) N aaba tabeua a a tia n uaraoaki n aranaki bwa kaain te Aro ni kewe ae karuanikai, n aroia Kristian n te moan tienture. (Mwakuri 24:5, 14; 28:22) N aron ae koreaki ni moan te rongorongo aei, e iowawa aron uaraoakiia rinanon katanoatan rongorongoia aika kewe. Ma e ngae n anne, rinanon “te karineaki ao n te aki-karineaki, n te uaraoaki ao n te kamoamoaki,” a karaoa te nanorinano ‘ni kakawakin ana tua te Atua, ma n taua kaotiotan Iesu,’ tarin nako Kristo aika kabiraki ao a boutokaki irouia “tiibu tabemang.”​—2 I-Korinto 6:8; Ioane 10:16; Te Kaotioti 12:17.

11, 12. (a) Tera bukin rikin taiani kabuakaka tabeua ake a boo ma ngaai Kristian? (b) Aaro raa ake e kona ni karawawataki iai te Kristian n te aro ae aki riai ibukin ana onimaki?

¹¹ Ma a aki reke “i bukin te raoiroi” kabuakaka ni kabane aika riki nakoia ana toro te Atua n tatabemania nako. (Mataio 5:10) Kangaanga tabeua a riki ibukin aki-kororaoira. Akea te kamoamoaki ngkana ti “bure, ma n oreaki iai, ao [ti] taotaon naba” nanora. Ma “ngkana e taotaona nanona te aomata [ae te Kristian] nakon rawawatana i bukin atakin te Atua i mataniwin nanona, ni kamarakaki iai,” e ngae ngkana e aki riai kammarakana, ao ‘e karaoiroaki iai i matan Iehova.’ (1 Betero 2:19, 20) N ningai ae kona n riki aei?

¹² Tabeman a a tia ni bwainikirinaki n te aro ae riao ibukina bwa a rawa n reitaki ma katei n taunimate aika a bobuaka ma te Baibara. (Te Tua-Kaua 14:1) A a tia n riki rooro-n-rikirake aika taani Kakoaua bwa bwaai n taetaeraaeaki ibukina bwa a kakaonimaki nakon ana kaetieti Iehova ibukin te aroaro ni maiu ae riai. (1 Betero 4:4) Tabeman kaaro aika Kristian, a a tia ni bukinaki bwa a “babakaine” ke e a “riao iowawaia” ibukina bwa a rawa ni karinraraa nakoia natiia. (Mwakuri 15:29) A a tia ni katinanikuaki Kristian irouia aia koraki ke kaain rarikiia ibukina bwa a a riki bwa a na toro Iehova. (Mataio 10:34-37) A bane naakai n tatabemania nako ni kairaki n te katoto are e kateaki irouia burabeti ao iroun Iesu ni karawawatakia ae aki riai.​—Mataio 5:11, 12; Iakobo 5:10; 1 Betero 2:21.

Te Nanomwaaka i aan te Kabuakakaki

13. Tera ae e kona ni buokira bwa e na teimatoa n raoiroi ara iango ibukin ara onimaki ngkana ti kaaitara ma kabuakaka ae kakaiaki?

¹³ Ngkana e a kakaiaki kabuakakara ibukin ara onimaki, e na boni bae ni bwara nanora, n aron are e riki nakon te burabeti are Ieremia, ao ti na namakinna bwa ti nang aki kona ni manga beku ibukin te Atua. (Ieremia 20:7-9) Tera ae kona ni buokira bwa e na teimatoa n raoiroi ara iango ibukin ara onimaki? Kataia n taraa te kangaanga ae riki iroura ni kaineti ma ana taratara Iehova. E taraiia te koraki ake a teimatoa ni kakaonimaki i aan kataakia bwa taani kataea te kai, tiaki taenikai. (I-Rom 8:37) Kataia ni katea bannaia te koraki ake a tei ibukin ana tautaeka Iehova e ngae ngke a kaaitara ma kamaamaeaia mairoun te Riaboro, n aroia Abera, Iobi, tinan Iesu are Maria, ao tabeman riki taan onimaki ngkoa aika mwaane ma aine, n ikotaki ma raora n toro n taai aikai. (Ebera 11:35-37; 12:1) Kananoa am iango i aon aroia ni kakaonimaki. A kaungaira te koraki n aomata aika kakaonimaki aika uanao aikai, bwa ti na raonia n aia tokanikai ae kaonotaki tii ibukia te koraki ake a kataea ana kai te aonnaba n aia onimaki.​—1 Ioane 5:4.

14. E na kanga ni kakorakoraira te tataro ma nanora ni koaua, bwa ti na teimatoa ni kakaonimaki?

¹⁴ ‘Ngkana a bati ara iango n raraoma,’ ti kona n tataro nakon Iehova ma nanora ni koaua ao e na boni kabebeteira ma ni kakorakoraira. (Taian Areru 50:15; 94:19) E na bon anganira te wanawana are ti kainnanoia bwa ti na nanomwaaka ma kataakira ma ni kaatuua riki ara iango i aon te bukibuki are kakawaki ni kaineti ma ana tautaeka Iehova, are e boni karika te riribai ae aki riai nakoia ana toro te Atua. (Iakobo 1:5) E kona n anganira naba Iehova “te rau are mairoun te Atua, are te rau are aki konaki n ataki teutana.” (I-Biribi 4:6, 7) E na boni kateimatoaa te rau iroura te Atua ae anganga te raoi aei, ao e na kananomatoaira n ara tai ni kaaitara ma kangaanga aika kakaiaki, bwa ti na aki nanououa ke ni maaku. E kona ni kakorakoraira Iehova rinanon taamneina ae raoiroi, bwa ti na teimatoa ni bwaai ake e kariaia bwa a na rotira.​—1 I-Korinto 10:13.

15. Tera ae kona ni buokira ni kararoaa te un ngkana ti karawawataki?

¹⁵ Tera ae kona ni buokira bwa e na aki urarake unra nakoia te koraki ake a riribaira n akea bukina? Uringnga are taani kairiri i buakoia taani kaitaraira bon Tatan ma taimonio. (I-Ebeto 6:12) E ngae ngke iai tabeman mai buakoia aomata aika a bwainikirinira aika a karaoia ma nanoia ni kani karaoia, ma a bati mai buakoia aika a kaitaraia ana aomata te Atua ni karaoia n aki atatai raoi ke a kairarangaki irouia tabemwaang. (Taniera 6:4-16; 1 Timoteo 1:12, 13) E tangiriia “aomata ni kabaneia” Iehova bwa e na reke aia tai ni “kamaiuaki, ma ni karekea atakin te koaua.” (1 Timoteo 2:4) Ni koauana ao iai taani kaaitara rimoa aika a a riki ngkai bwa tarira ni Kristian imwin tarataraan ara mwakuri aika raraoi. (1 Betero 2:12) Irarikin anne, ti kona naba ni karekea reireiara man ana katoto natin Iakoba ae Ioteba. E ngae ngke e rotaki buaka Ioteba ni karawawatana irouia ai tarina, ma e aki kaiboa unna ae korakora nakoia. Bukin tera? Ibukina bwa e kaantaningaia bwa e irekereke naba Iehova n te bwai are e riki arei, ni kairiri nakoni karaoan waaki tabeua bwa a aonga ni kakoroaki bukin Ana kaantaninga. (Karikani Bwaai 45:4-8) N aron anne e kona naba Iehova ni kabonganai waaki ni karawawata aika a aki riai, ake ti na rinanona bwa e aonga ni manga karika neboan arana.​—1 Betero 4:16.

16, 17. Bukin tera ngkai ti aki riai n raraoma n aia mwakuri taani kaaitara n ribaa te uarongorongo?

¹⁶ Ti aki riai n rangi n raraoma ngkana a a taraa n tokanikai taani kakaitaraira n aia mwakuri n totokoa kabutan te rongorongo ae raoiroi. E a ioioiia ngkai botannaomata Iehova n te aro are e a korakora tataekinan te rongorongo n te aonnaba aei ao a a kaoti bwaai aika tatangiraki. (Akai 2:7) E taku Iesu Kristo ae te tia Kawakin-tiibu ae Raoiroi: “A ongo bwanau au tiibu, ao I kinaia, ao a irirai; ao I angania te maiu are aki toki; . . . ao akea ane anaiia mai baiu.” (Ioane 10:27-29) A irekereke naba anera ake a tabu n te mwakuri n tai n taamnei ae rangi ni korakora karaoana aei. (Mataio 13:39, 41; Te Kaotioti 14:6, 7) Mangaia are bon akea te bwai ae a na kona n taekinna ke ni karaoia taani kaaitara, ae e na katoka kakoroan bukin ana kaantaninga te Atua.​—Itaia 54:17; Mwakuri 5:38, 39.

¹⁷ N taai aika mwaiti ao a okiokiraki n uakakan aia mwakuri taani kakaaitara. N te tabo teuana i aon Aberika, ao a bati keewe aika kakaiaki aika butanako ibukia Ana tia Kakoaua Iehova, n ikotaki ma taekaia ae bon taan taromauria te Riaboro ngaiia. Ibukin aei ao ngkana a roroko taani Kakoaua ni mwengan Nei Grace, ao e aki toki ni karabarabaa i akun ana auti ni karokoa ae a nako. N te bong teuana ao e a kaota teuana mai buakon ara boki te mitinare n ana Aro neiei, ao e tuangia ake a bane n roko bwa a na aki wawarekia ibukina bwa e na kairiia te boki arei bwa a na kitana aia onimaki. Te kauring arei e a rikirake iai nanon Grace ni kan ataia bwa bukin tera. Rimwi riki ngke a a manga roko naba taani Kakoaua, ao e a aki karabaa neiei ma e a maroro ma ngaiia ao e a butimwaea naba ana boki are e anganaki. E a moanaki naba te reirei n te Baibara ma ngaia ao e a bwabetitoaki n 1996. E a kabongana ngkai ana tai Nei Grace ni kakaaia aomata tabeman ake a a tia ni kekeweaki naba n rongorongoia Ana tia Kakoaua Iehova.

Kakorakoraa Am Onimaki Ngkai

18. Bukin tera ngkai e kainnanoaki kakorakoran ara onimaki imwain rokon kataaki aika korakora, ao ti na kanga ni karaoa anne?

¹⁸ Kioina ngkai e kona ni karina n roko ruonakira iroun Tatan ni kaineti ma te riribai ae aki riai, e kakawaki ngkanne bwa ti na kakorakoraa ara onimaki ngkai. Ti na kanga ni karaoa aei? E kangai te rongorongo man te aba teuana ae a bwainikirinaki iai ana aomata Iehova: “Iai te bwai ae rangi n otara: Akea aia kangaanga te koraki ake e korakora aia onimaki ma ni korakora naba tangiran te koaua man te Baibara irouia, bwa a nene n tain kataakiia. Ma te koraki ake a maeka n ‘te tai ae nakoraoi’ ma e boni bwabwaka naba kaean te botaki irouia, a aki katoa tai n roko n te mwakuri ni minita, a aki karaoa ae riai ni kaineti ma kataaki aika uarereke, a kai bwaka ngkana e ‘korakora’ kataakiia.” (2 Timoteo 4:2) Ngkana ko atai aanga aika ko riai ni karaoi ibukin karekean te rikirake iroum, kakorakorako ni karaoia n aki baenikai.​—Taian Areru 119:60.

19. Tera ae oti man aroia ana toro te Atua ni kakaonimaki ni kaitaraa riribaakia ae aki-riai?

¹⁹ Aia kakaonimaki taan taromauri ni koaua i aan karawawatakia n te kairiribai mairoun Tatan, bon te bwai ni kakoaua ni kaineti ma etin, raoiroin ao riain Iehova n tautaeka i aon bwaai ni kabane. E kakukureia nanon te Atua aia kakaonimaki. E ngae ngke e a kauataoaki kabuakakaia irouia aomata, ma teuare e rietata riki i karawa ao i aon te aba, “E aki maamaa . . . n atongaki ba Atuaia.” E kona n taekina ae kangai ibukia te koraki ake a kakaonimaki: “A aki tau kain aon te aba ma ngaiia.”​—Ebera 11:16, 38.

[Kabwarabwara ae nano]

Ko Kona ni Kabwarabwaraa?

• Antai ae boutokaa te kakairiribai ae aki riai ae kaineti nakoia taan taromauri ni koaua?

• E kanga Tatan ni kakorakoraa ni kabongana te kabuakaka bwa e na urua iai aia kakaonimaki Iobi ao Iesu?

• E kanga Iehova ni kakorakoraira bwa ti na tei n nene n te onimaki ni kaitaraa ana riribai Tatan?

[Te Bwaoki/Taamnei n iteraniba 10]

A Ataa Raoi Bukin Bwainikirinara

E taku te mwaane temanna ae kaain Ana tia Kakoaua Iehova i Ukraine, ike e katabuakaki iai ngkoa uarongorongoan te Tautaeka n Uea i nanon te maan ae e raka i aon 50 te ririki: “Aroia Ana tia Kakoaua Iehova ni bwainikirinaki e aki boto i aon tii irekerekeia ma aomata. . . . Angiia taani mwakuri n te tautaeka iai a a bon tii karaoi naba tabeia. Ma ngkana e bitaki te tautaeka ao e bitaki naba kakaonimakia taani mwakuri iai, ma ngaira e teimatoa n tiku n arona ae ti onimakinna. Ti ataa oin raoi bukin rikin ara kangaanga bwa e a kaotiotaki n te Baibara.

“Ti aki iangoira bwa aomata aika kananoanga ngaira aika a bwainikirinaki irouia aomata aika iowawa. Ma te bwai ae buokira n nanomwaaka boni mataatara raoi n te bwai ae kakawaki are tabekaki n te oo-n-aroka are i Eten, are bukinan te Atua bwa e aki riai ana tautaeka. . . . Ti bon tei n te itera teuana n te bukibuki aei are e aki tii kaineti ma bwaai aika a kakawaki irouia aomata, ma bwaai aika kakawaki naba iroun te Uea are Moan te Mwaaka n te iuniweeti. E a reke riki otara i aon te bukibuki ae kakawaki are ti irekereke iai. Ataakin aei e kakorakoraira ao e kateimatoaira bwa ti na kakaonimaki e ngae ngkana ti a kaaitara ma kataaki aika rangi ni kakaiaki.”

[Taamnei n iteraniba 10]

E kabureaki Victor Popovych n 1970