Rooro-n-rikirake, E Na Aki Mwanuokini Ami Mwakuri Iehova!
“E aki ribuaka te Atua ni manuoki ami makuri ma ami tangira are kam kaotia nakon arana, ngke kam akoiia ake a itiaki, ao ngkai kam boni kume naba n akoiia.”—EBERA 6:10.
1. A kanga bokin te Baibara aika Ebera ao Maraki ni kaotia bwa a kakawaki am mwakuri iroun Iehova?
KO A tia ni karaoa te mwakuri n akoi nakon raoraom, ao e aki kakaitau iai? E kona ni kammaraki nano kakeaan bongan te mwakuri ae raoiroi, ao riki ngkana e a mwanuokinaki naba taekana. Ai kaokoro ra anne ma arora ni kani beku ma nanora ni kabane ibukin Iehova! E taku te Baibara: “E aki ribuaka te Atua ni manuoki ami makuri ma ami tangira are kam kaotia nakon arana, ngke kam akoiia ake a itiaki, ao ngkai kam boni kume naba n akoiia.” (Ebera 6:10) Iangoa nanon anne. E ataia Iehova bwa bon te ribuaka ngkana e mwanuokini baike ko a tia ni karaoi ao ake ko teimatoa naba ni kaakaraoi ibukina. Bon te Atua ngaia ae bwaina te kakaitau!—Maraki 3:10.
2. Bukin tera bwa e rangi n okoro kabwaiaia te koraki akana a beku iroun Iehova?
2 Ko rangi ni kakabwaiaki ngkai ko kona n taromauria ma ni beku iroun te Atua ae bwaina te kakaitau. E rangi n okoro kabwaiam iai, kioina ngkai bon tii onoua tabun te mirion raom n onimaki, ae te mwaiti ae karako ngkana e kabotauaki ma mwaitiia kaain te aonnaba ae onoua tabun te birion. I rarikin naba anne, ao e oti man ongoraam ao butimwaean te rongorongo ae raoiroi iroum, bwa e bon tabeakiniko Iehova. Bwa e taku Iesu: “Akea ae e kona n nakoiu ngkana e aki katikia te Tama are e kanakoai.” (Ioane 6:44, BK) Eng, e buokiia aomata Iehova n tatabemania nako bwa a na kabonganai raoi kakabwaia ake a a reke man ana karea ni kaboomwi Kristo.
Kakaitau Ibukin Kakabwaiam iai
3. A kanga natin Kora ni kaota aia kakaitau ibukin te kakabwaia ae te beku iroun Iehova?
3 N aron are e maroroakinaki n te kaongora are imwain aei, ao iai mwiokoam ae okoro ni kaineti ma kakukureian nanon Iehova. (Taeka N Rabakau 27:11) Aio te bwai ae ko aki riai ni kakeaa bongana. A kaota aia kaitau natin Kora ibukin kakabwaiaia are a kona iai ni beku iroun Iehova, n te areru teuana ae kairaki koreana iroun te taamnei. Ti wareka ae kangai: “E raoiroi riki te bong ae ti te bongina i nanon umam nakon tenga. E raoiroi riki i rou te tantani ni mataroani maneaban Atuau, nakon te maeka n umaia akana buakaka.”—Taian Areru 84:10.
4. (a) Tao tera ae e kairiia tabeman bwa a na taraa taromaurian Iehova bwa te bwai ae taubeakina kawaia? (b) E kanga Iehova ni kaota ingaingana n taraiia ao ni kakabwaiaiia ana toro?
4 Anne am namakin ibukin kakabwaiam ae te beku iroun Tamam are i karawa? E boni koaua bwa n taai tabetai n taraana, taromaurian Iehova e kona n taubeakina kawaim. E koaua bwa maiuakinan ana kaetieti te Baibara, e kainnanoiko bwa ko na taotaona nanom nakon bwaai aika bati. Ma e ngae n anne, bwaai ni kabane ake e tangiria Iehova bwa ko na karaoi, bon ibukin kabwaiam. (Taian Areru 1:1-3) I rarikin anne, e nora am kakorakora Iehova ao e kaota ana kakaitau ibukin am kakaonimaki. E koreia Bauro bwa Iehova “bon te tia kabo aia onimaki akana kakorakoraia n ukoukoria.” (Ebera 11:6) E tabe Iehova ni kakaaea te anga are e na karaoa iai aei. Te burabeti ae raoiroi i Iteraera ngkoa e korea ae kangai: “A biribiri matan Iehova ni kabuta aonaba ni kabane, ba E na kaotia ba E korakora i bukiia akana a moa n eti nanoia nako Ina.”—2 Rongorongo 16:9.
5. (a) Tera te kawai teuana ae rangi n raoiroi ae ko kona ni kaota iai etin nanom nakon Iehova? (b) Bukin tera bwa e kona n tei nangin tataekinan am koaua nakoia tabeman?
5 Teuana te anga ae rangi n raoiroi ae ko kona ni kaota iai nanom ae eti nakon Iehova, boni rinanon maroroakinan taekana nakoia aomata tabemwaang. Ko a tia ni boni karekea am tai n uarongorongo nakoia tabeman raom n reirei ibukin am onimaki? E kona n tei nangin karaoan aei n te moan tai, ao iangoana e kona ni kakamaakuko teutana. Ko kona n iangoa ae ‘Tera ae N na karaoia ngkana a ngareakinai?’ ‘Tera ae N na karaoia ngkana a taku bwa e rangi ni kamimi au Aro?’ E kaotia Iesu bwa a na aki bane n ongora aomata n rongorongon te Tautaeka n Uea. (Ioane 15:20) Ma e aki nanonaki n aei, bwa ko na kaaitara n taai nako ma te kakaniko ke te katinanikuaki. Ma a mwaiti rooro-n-rikirake aika taani Kakoaua ake a kaitiboo ma aomata aika a kan ongora, ao a karineaki naba irouia tabonroroia ibukin nanomwaakaia n aia koaua.
“E na Buokiko Iehova”
6, 7. (a) E a kanga te ataeinnaine ae 17 ana ririki ni kona n tataekina te rongorongo nakoia raona n reirei? (b) Tera reireiam ae e reke man rongorongon Nei Jennifer?
6 Ma ko na kanga ni kaninikoriako ibukin tataekinan am koaua? E aera bwa ko aki kamatoa nanom bwa ko na taekina raoi te koaua ngkana a titirakiniko aomata ibukin am Aro? Iangoa rongorongon Nei Jennifer ae 17 ana ririki. E taku: “I tabe ni katawanou n au kuura. Ataeinnaine ake a tekateka n au taibora a a rina naba ni maroroakina te Aro, ao temanna mai buakoia e a titirakinai naba bwa tera au Aro.” E maaku Nei Jennifer n anga ana kaeka? E taku: “Eng, ibukina bwa I aki ataia bwa a na kanga ni butimwaea au kaeka naakai.” Mangaia are tera ae e karaoia Nei Jennifer? E reitia n taku: “I tuangia ataeinnaine akekei bwa ngai temanna Ana Tia Kakoaua Iehova. A taraa ni kubanako n te moan tai, bwa n aia iango, Ana Tia Kakoaua Iehova bon aomata aika kaokoro. Aei are e a kairiia bwa a na titirakinai riki, ao e a reke au tai ni kaetii aia iango aika kairua tabeua. Ao man te tai anne, e a aki toki naba titirakinau irouia ataeinnaine tabeman.”
7 E nanokawaki Nei Jennifer ibukin reken ana tai n taekina ana koaua? E bon aki! E taku: “I a rangi ni kukurei ni bwaai ake a riki n te katawanou anne. A ota riki ngkai ataeinnaine akekei n aroia Ana Tia Kakoaua Iehova.” E kona ni karaoaki nanon ana taeka n reirei Nei Jennifer aei: “Ngkana e kangaanga iroum tataekinan te rongorongo nakoia raom n reirei ke am tia reirei, ao waekoa taekina te tataro ae uarereke. E na buokiko Iehova. Ko na kukurei bwa ko a kamanena raoi te tai ae angaraoi ibukim n tataekina te rongorongo.”—1 Betero 3:15.
8. (a) E a kanga te tataro ni buoka Neemia ngke e a kaaitara ma te bwai are e aki kaantaningaa rikina? (b) Baikara aanga tabeua ake a riki n te kuura, are tao ko kona iai n wirikiriki n tataro nakon Iehova?
8 Noria bwa e taekinna Nei Jennifer bwa ngkana e a reke am tai n tataekina am koaua, ao ko na ‘waekoa n tataro’ nakon Iehova. Aio raoi te bwai are e karaoia Neemia, are te tia uouota niman Atatokititi are Ueani Botia, ngke e kaaitara ma te bwai ae e aki kaantaningaia. E taraa n rawawata Neemia ibukina bwa e a tia ni kaongoaki aroaroia I-Iutaia, ao n ataia naba bwa a uruaki oon ao mataroan Ierutarem. E kanamakinna te Uea bwa e raraoma Neemia, ai ngaia are e titirakinna bwa tera ana kangaanga. E tataro moa ibukin buokana Neemia, imwain ana kaeka. Imwina e ninikoria ni bubutii okiran Ierutarem ao ni buoka manga katean te kaawa are e a tia ni bwaka. E kariaia ana bubutii anne Atatokititi. (Neemia 2:1-8) Tera reireiara mai iai? Ngkana ko maaku n uarongorongo n te tai are e a angaraoi ibukim, ao tai kakeaa bonganan te wirikiriki n tataro. E korea ae kangai Betero: “Kam na kabane ami iango, ae te iango n raraoma, ni kaki [i aon Iehova], ba E mumutiakiningkami.”—1 Betero 5:7; Taian Areru 55:22.
“Tauraoi ni Kaeka te Aomata”
9. E a kanga Nei Leah ae 13 ana ririki ni kona n anga 23 katoton te boki ae Young People Ask?
9 Iangoa te rongorongo riki teuana. E wareka te boki ae Young People Ask—Answers That Worka Nei Leah ae 13 ana ririki, n tain te katawanou n ana kuura n reirei. E taku: “A tarataraai tabeman ao n te tai ae aki-maan, a teibabaa aomata i akuu. A moanna n titirakinai bwa tera rongorongon te boki arei.” Imwin motirawan te reirei n te bong anne, aman ataeinnaine ake a tuanga Nei Leah bwa a tangira teuana katoton te boki ae Young People Ask. A ibuobuoki ni wareka te boki aei ataeinnaine akekei ma raoia tabeman, ao raoia akekei a a manga tangira naba aia katoto teuana. Ni wiki ake imwina, ao e anga nako 23 katoton te boki aei Nei Leah nakoia raona n reirei, ao raoraoia. Te koaua bwa e bebete iroun Nei Leah bwa e na kaota ana koaua ngke e titirakinaki taekan te boki are e warekia? E aki! E taku: “I maaku n te moan tai. Ma, I tataro ao I ataia bwa e bon raonai Iehova.”
10, 11. E a kanga ataeinnainen Iteraera ni kona ni buoka te mataniwi n ana taanga ni buaka Turia bwa e na ataa Iehova, ao baikara bitaki ake e karaoi te mataniwi aei imwina?
10 Rongorongon Nei Leah e kona ni kauringko taekan te bwai are riki nakon ataeinnainen Iteraera, are temanna naba ngaia mai buakoia taenikai ake a kairaki nako Turia. Te mataniwi n ana taanga ni buaka Turia are arana Naaman, e bon rebera. Tao boni buuna are e moana te maroro are e a kauekeaki iai nanon te ataeinnaine ae uarereke aei bwa e na kaota ana onimaki. E taku: “E bia mena au toka te mwane iroun te burabeti are i Tamaria! ao e na kamaiua iai man reberana.”—2 Uea 5:1-3.
11 Uaan ana ninikoria te ataeinnaine ae uarereke aei, e kaira Naaman bwa e na ataia “ba akea te Atua temanna i aonaba ni bane, ba ti i buakoia Iteraera.” E kamatoa naba n taku Naaman bwa e na ‘aki manga anga karea ni kabuokaki . . . ke te karea teuana nakoia anti tabeman, ma nakon ti Iehova.” (2 Uea 5:15, 17) E boni kakabwaiaa ana ninikoria te ataeinnaine ae uarereke aei Iehova. E na boni karaoa naba anne nakoia rooro-n-rikirake ni boong aikai. E ataia Nei Leah bwa e boni koaua anne. A roko raona n reirei tabeman ni kawaria ao a taku bwa e reke buokaia ao a karaoiroaki aroaroia man te boki ae Young People Ask. E taku Nei Leah: “I kukurei ibukina bwa I ataia ae I buokiia tabeman bwa a na ataa riki Iehova ao I buokiia naba bwa a na bita aroaroni maiuia.”
12. Ko na kanga ni kakorakoraki n tei ibukin am koaua?
12 E kona naba n riki nakoim aekan are e riki nakon Nei Jennifer ao Nei Leah. Kakairi n ana kaungaunga Betero ngke e korea ae kangai ni kaineti ma Kristian: “Tauraoi ni kaeka te aomata ae e na titiraki ba tera bukin te kantaninga ane i nanomi. Ma kam na kaeka ma te nimamannei ao te karinerine.” (1 Betero 3:15, 16, BK) Ko na kanga ni karaoa anne? Kakairi n aroaroia Kristian ake n te moan tienture, ake a tataro nakon Iehova bwa e na buokiia n tataekina te rongorongo “n aki maku teutana” iai. (Mwakuri 4:29) Ninikoria ni maroro ma tabemwaang ibukin am koaua. Ko na boni kubanako n uaan ane ko karaoia. Ma ae moamoa riki, bwa ko na kakukureia iai nanon Iehova.
Viteo Teibi ao Koro Rongorongo
13. Baikara aanga ake a a tia ni kabongana tabeman rooro-n-rikirake n tataekina iai te rongorongo? (Nori bwaoki aika mena n iteraniba 16 ao 17.)
13 A mwaiti rooro-n-rikirake aika a a tia ni kabwarabwaraa aia onimaki nakoia raoia n reirei ke aia tia reirei rinanon kabonganan taiani viteo teibi. N taai tabetai, waaki ni koro-rongorongo ake a mwiokoaki iai ataein te reirei, a a tia naba ni kauka te kawai ibukin neboan Iehova. N te katoto, uoman ataeinimwaane aika kaka 15 aia ririki aika kaain Ana Tia Kakoaua Iehova, a anganaki tabeia ae te koro rongorongo ae kanoan naba aia reirei i aon bwain rimoa, ike a mwiokoaki iai bwa a na korea rongorongon teuana te Aro mai buakon Aaro nako n te aonnaba. A iangoia ataei aikai bwa a na korea rongorongoia Ana Tia Kakoaua Iehova, man kabonganan te boki ae Jehovah’s Witnesses—Proclaimers of God’s Kingdom.b Tabeia naba bwa a na tei ni kabwarabwaraa rongorongona n te maan ae nimaua te miniti. Imwin aia kabwarabwara, ao a mwaiti ana titiraki te tia reirei ma ataein te reirei nakoia, ai ngaia are e a reeanau aia tai ni kabwarabwara ataei aikai nakon 20 riki te miniti. I nanon wiki tabeua ake imwina, a bon teimatoa naba raoia n reirei ataei aikai n titiraki ibukia Ana Tia Kakoaua Iehova!
14, 15. (a) Bukin tera bwa a kai mwane te koraki aika maakuia aomata? (b) Bukin tera bwa ko riai n nanomatoa ibukin tibwaakin am koaua ma tabemwaang?
14 N aron are oti n rongorongo ake imwaina, ao a mwaiti kakabwaia aika a kona n reke rinanon tuangakia tabeman taekan am koaua, ao nanomatoam n tuangia bwa temanna naba ngkoe Ana Tia Kakoaua Iehova. Tai kariaia maakakia aomata bwa e na iraea te kimwareirei are e reke iroum man buokaia tabemwaang bwa a na ataa Iehova. E taku te Baibara: “E kai mane ane e makuia aomata, ma e rau te aomata ae e onimakina Iawe.”—Taeka N Rabakau 29:25, BK.
15 Uringnga bwa ngkai te roro-n-rikirake ni Kristian ngkoe, ao iai iroum te bwai are a rangi ni kani karekea tabonrorom, ae taekan karekean te maiu ae te kabanea n raoiroi ngkai, ao kaantaningan te maiu are aki-toki n taai aika a na roko. (1 Timoteo 4:8) E kakannongora bwa n te United States, ae te aba ae tao ko taku bwa angiia aomata iai a aki kani bwerengaki n te Aro ke a bon tabeakina riki bwain te maiu aei, ao n te kakaae are karaoaki iai e kaotia bwa e raka i aon iteran mwaitiia rooro-n-rikirake aika a rangi n tabe ma aia Aro, ao teuana te katenimwakoro ake a taku bwa “onimakinan te Aro bon te bwai ni kairiri ae rangi ni kakawaki riki” ni maiuiia. Tao anne naba aia iango aomata n aaba aika mwaiti. A na boni bae ngkanne ni kan ongora raom n reirei n am koaua i aon te Baibara.
Kaania Iehova i Nanon Am Tai n Rikirake
16. Tera ae e nanonaki ni kakukureian nanon Iehova, i rarikin tataekinana nakoia aomata tabemwaang?
16 Ni koauana, kakukureian nanon Iehova, e nanona ae bati riki nakon tii tataekinana. Ko riai naba ni kaboraoa aroarom ma ana kaetieti nako. E korea ae kangai te abotoro Ioane: “Bon tangiran te Atua te baei, ae tauan ana tua i roura: ao a aki rawawata ana tua.” (1 Ioane 5:3) Ko na nora koauan aei ngkana ko kaaniko ma Iehova. Ko na kanga ni kona ni karaoa anne?
17. Ko na kanga ni kona ni kaaniko riki ma Iehova?
17 Karekea am tai ni wareka te Baibara ao booki aika a kabwarabwaraa te Baibara. Ngkana e raababa riki am tai n reiakina taekan Iehova, ao e na bebete naba te aantaeka nakoina ao taekinan arona nakoia tabemwaang. E taku Iesu: “E kaoti baika raraoi te aomata ae raoiroi mani bwain nanona aika raraoi . . . ba e taetae te wi man onraken te nano.” (Ruka 6:45) Mangaia are kaona nanom ni baika raraoi. Bukin tera bwa ko aki katei tiia ibukim ni kaineti ma aei? Tao ko kona ni katamaroa riki am katauraoi ibukin botakin te ekaretia nakon te wiki ae na roko aei. Tao tiam are imwina, e kona n riki bwa kaekan te titiraki ma nanom ni koaua. E kakawaki naba bwa ko na maiuakin nanon baike ko reiakin.—I-Biribi 4:9.
18. Tera ae ko kona ni kakoauaa, e ngae ngkana ko kakaitaraaki?
18 Akea tokin uaan kakabwaia ake a reke man te beku iroun Iehova. E koaua bwa ko kona ni kakaitaraaki ke ni kakanikoaki ngkai ngkoe temanna Ana Tia Kakoaua Iehova. Ma iangoa Mote. E taku te Baibara bwa Mote “e iangoa te kaniwanga are e na reke irouna.” (Ebera 11:24-26, BK) Ko kona naba ni kakoauaa bwa e na karekea kaniwangam Iehova ibukin am kakorakora ni kaineti ma reiakinan taekana ao manga taekinana nakoia aomata. Ni koauana, e na bon aki “manuoki ami makuri ma ami tangira are kam kaotia nakon arana.”—Ebera 6:10.
[Kabwarabwara ae nano]
a Boretiaki irouia Ana Tia Kakoaua Iehova.
b Boretiaki irouia Ana Tia Kakoaua Iehova.
Ko Uringnga?
• Bukin tera bwa ko kona ni kakoauaa bwa e kakawaki am mwakuri iroun Iehova?
• Baikara aanga n uarongorongo n te kuura ake a a tia ni kunea tabeman bwa iai uaana?
• Ko na kanga ni kakorakoraki n tataekina te rongorongo nakoia raom n reirei?
• Ko na kanga ni kona ni kaaniko riki ma Iehova?
[Te bwaoki/Taamnei n iteraniba 16]
A Kamoamoaa Iehova Ataei!
A a tia naba ataei ni kona n tataekina te rongorongo n aia kuura n reirei. Iangoi rongorongo aikai.
Kaain te koraki nimaua are ana koraki Neie Amber ae tebwina ana ririki, a wareka te boki ae kaineti ma rongorongon bwainikirinaia I-Iutaia iroun te tautaeka n Nazi n te Kauoua ni Buaka are Kabuta te Aonnaba. E iangoia Amber bwa e na uota te viteo teibi ae Purple Triangles nakon ana tia reirei. E kubanako te tia reirei ngke e a ataia ae ngaia a bwainikirinaki naba iai Ana Tia Kakoaua Iehova iroun te tautaeka n Nazi. E a manga kaota te teibi aei te tia reirei nakoia kaain te koraki nimaua ni kabane.
Ngke ai wanua ana ririki Nei Alexa, ao e korea ana reta nakoia raona n reirei ni kabwarabwaraa bwa bukin tera bwa e aki ira bukamaruan te Kiritimati. E anaaki nanon ana tia reirei, ai ngaia are e a kariaia Alexa bwa e na wareka ana reta ni kabaibati nakoia raona n reirei ao nakoia naba kaaini koraki aika uoua! E taku ni kabaneana: “I a tia n reireiaki bwa N na karinei aia koaua aomata ake a okoro ma au koaua, ao I karabwaingkami ibukin karinean au iango are N na aki ira bukamaruan te Kiritimati.”
N te tai ae aki-maan imwin teiraken Eric n ana koraki teuana, ao e uota te boki ae atuna My Book of Bible Stories nakon ana kuura ao n tuatua kariaiakana bwa e na kaotia nakoia raona n reirei. E taku ana tia reirei: “E a reke au iango ae raoiroi riki. Bukin tera bwa ko aki wareka te karaki teuana mai iai nakoia raom n reirei ni kabane?” E karaoa anne Eric. Imwin anne, ao e tua bwa a na katei baia te koraki ake a tangira katoton te boki. Tengauni ma waniman mwaitiia ake a tangiria n ikotaki naba ma te tia reirei! E namakinna ngkai Eric bwa e a reke te tabo ae okoro ike e na kona n tataekina iai te rongorongo.
E kakaitau Nei Whitney ae ruaiua ana ririki ibukin te boroutia ae Jehovah’s Witnesses and Education.c E taku: “E aki toki tinau n anganga te boroutia aei nakoia au taan reirei ni katoa ririki, ma n te ririki aei, I a bon anga ngai. Ibukina bwa I kabongana te boroutia aei, e a rineai au tia reirei bwa ‘ataein te wiki,’ are nanona bwa e reke kaniwangau mairoun au tia reirei ibukin aroarou ae raoiroi.”
[Kabwarabwara ae nano]
c Booki ake a kaotaki a karaoaki irouia Ana Tia Kakoaua Iehova.
[Te bwaoki/Taamnei n iteraniba 17]
Aanga Ake A a tia ni Kabongana Tabeman Ibukin Taekinan Aia Koaua
Ngkana a anganaki ataein te reirei tabeia man aia kuura bwa a na koro rongorongo, ao tabeman a rinea aia atu-n-reirei are e na karekea angaia n tataekina iai aia koaua
A a tia rooro-n-rikirake tabeman n anga te viteo teibi ke te boki teuana ae iai irekerekena ma te bwai are maroroakinaki n aia kuura
I nanon aia tai rooro-n-rikirake tabeman ni wareware n te Baibara ke te n boki ae kabwarabwaraa te Baibara n tain aia motirawa ae uarereke, ao a kawaraki irouia raoia n rooro-n-rikirake ake iai aia titiraki nakoia
[Taamnei n iteraniba 14]
Te koraki aika rabakau riki a kona ni buoka kataneiakiia rooro-n-rikirake bwa a na beku iroun Iehova