RAIBURARI N TE INTANETE ibukin Te Taua-n-Tantani
Taua-n-Tantani
RAIBURARI N TE INTANETE
Kiribati
  • BAIBARA
  • BOOKI
  • MEETINGS
  • w00 10/1 i. 2-4
  • Te Kairiribai ae Rootii Taabo Nako

No video available for this selection.

Sorry, there was an error loading the video.

  • Te Kairiribai ae Rootii Taabo Nako
  • Te Taua-n-Tantani—2000
  • Baika Irekereke ma Ngaia
  • Te Kawai ae Tii Teuana Ibukin Totokoan Te Kairiribai
    Te Taua-n-Tantani—2000
  • E Aera Ngkai E a Korakora te Riribai?—Tera ae E Taekinna te Baibara?
    Reirei Riki Tabeua
  • A Karawawataaki Aomata n te Riribai n Taabo Nako
    Te Taua-n-Tantani ae Tataekina Ana Tautaeka n Uea Iehova (Ibukia Aomata Nako)—2022
Te Taua-n-Tantani—2000
w00 10/1 i. 2-4

Te Kairiribai ae Rootii Taabo Nako

“Aomata a aki ataa nanoia aomata ake a ribaia.”​—James Russell Lowell, Ae Te Tia Rabakau I Aon Te Koro Rongorongo, Ao Te Tia Waakina Te Itoman Imarenaia Aaba Aika Kakaokoro.

AI ARON ae e otabwaninira n taai nako te riribai ni boong aikai. Aara aika East Timor, Kosovo, Liberia, Littleton, ao Sarajevo​—n ikotaki naba ma neo-Nazi, skinhead, ao white supremacist​—a tiitiku n ara iango n taai nako n ikotaki ma bannan auti ake a kabuekaki n te ai, rua ni mate aika tibwa kenaki aika a mwaiti maate inanoia, ao rabwataia maate.

E mauna nako miiakinan buan te kairiribai, te itabarara, ao te mwakuri n iowawa n taai aika na roko. Nei Danielle Mitterand, are buun te beretitenti i Buranti rimoa, e uringa arona inanon rikirakena: “Aomata a miiakina aron te maiu n inaaomata ibuakon te natannaomata ae itaritari ae a kona n onimakinna, are iai te katiiteuanaki ni maeka imarenaia, are a miiakina reken te maiu ma te marurung, te rau, ao te karinerine n te aonnaba ae korakora ao e tituaraoi, ae tararuaiia n taai nako.” Tera ae e a tia n riki nakon tiia akanne? E baebaeti man taku: “Imwin te itera n tienture, iango ni mii ni kabane, a taraa n aki koro bukiia.”

Manga rikiraken te kairiribai n taai aikai e a bon aki kona n aki mutiakinaki. E a taabangaki riki, ao e kaotaki n aaro aika rikirake ni kangaanga riki. Namakinan te mweeraoi are aia bwai aomata aika mirion ma mirion mwaitiia e a tia ni moanna ni bua ngkai ni korakoran waakinan mwakuri aika boto i aon te kairiribai, kioina ngkai e a kariki kangaanga aika kakaiaki riki aroia nakon are ma imwaina. E ngae ngke tao e aki noraki te kairiribai ni mwengara ke n abara, ma e bon tatauraoi naba n tataningaira n taabo tabeua. Tao ti kona n nora koauan aei n te kanako rongorongo rinanon te TV, ao kaongora riki tabeua. Tabeua mai buakoia a uotaki naba nakon te Internet. Iangoi katoto tabeua.

E tuai man noraki rikiraken te nano n aba mai imwaina, n aron are e noraki inanon tebwina te ririki ake a tibwa nako. “Te nano n aba,” e taku Joseph S.  Nye, Jr., ae te mataniwi n te Harvard Center for International Affairs, “e a tabe n rikirake ni korakora riki n angiin aban te aonnaba aei, ao e aki kerikaki. E aki reke bwa kaanga teuana te kaawa ae kabuta te aonnaba, ma a ataaki riki kaawa nako n te aonnaba ngkai. E a kabatiaki iai reken te itabarara imarenaia.”

Aaro ni kairiribai tabeua a kona ni wene ni karabaia inanon mwaaken te aba teuana ke te kaawa teuana. Ngke e tiringaki te unimwaane temanna are kaain te Sikh i Kanata irouia niman aomata ake a ataaki n araia ae skinhead, “e a katuruturuaki iai aron manga rikiraken mwakuri aika a boto i aon te kairiribai n te aba are e kamoamoaki ngkoa ibukin kariaiakakin reeti nako n abana.” I Tiaman, imwin kerikakin te iowawa ae boto i aon te kairiribai imarenaia reeti aika kaokoro inanon ririki ake mai mwaina, ao e a manga noraki te rikirake iai n te mwaiti ae 27 te katebubua n te ririki 1997. “Bon te waaki ae kabwara te nano,” e taku te Minitita Ibukin Aaba ake i Nanoa, are Manfred Kanther.

Ni kaawan Albania are mai meang ao e oti n te ribooti teuana bwa a raka i aon 6,000, mwaitiia ataei ake a riki bwa taenikai ni bon oin mwengaia, ibukin maakan katiiakiia irouia aia kairiribai aia utu. Ataei aikai a riki bwa konan te mwakuri ni kareke kai imarenaia baronga, “are e a tia n urui maiuiia utu aika ngaa ma ngaa mwaitiia.” N te United States, n aron are e taekinna te Federal Bureau of Investigation (FBI), “te kairiribai imarenaia reeti n aomata e a bukinaki bwa e anaa mwaitin mwakuri ni kakeru ae raka i aon iteran te mwaiti ae 7,755, ae mwaitin mwakuri n iowawa aika a boto i aon te kairiribai, ake a ribootinaki nakon te FBI n te ririki ae 1998.” Tabeua bukibuki ake a reke man te mwakuri ni kairiribai aio, a irekereke ma te kairiribai ibukin te Aro, reeti n aomata, ke baronga, ao ai te aki konabwai.

Irarikin anne, a katoa bong rongorongo ake n taian nuutibeeba ni kaota aron taabangakin riribakiia aomata aika ianena, are e kaonotaki nakoia aomata aika e raka mwaitiia nakon 21 te mirion, ake a biri nako man oin abaia. E kananokawaki taekinana, bwa angiina mai buakoia ake a aki toki ni kaotiota te kairiribai nakoia ianena, boni kaain te roro-n-rikirake, ake a kaungaki bwa a na karaoi mwakuri aikai irouia taan tautaeka aika aki raoiroi, ke aomata ake a tangiria ni karekei bukibuki aika a aki riai. Kanikinaa tabeua riki aika a aki rangi n ataaki, bon aki onimakinaia aomata, aki kariaiakakin ae kaokoro, ao taumantakiia aomata aika a kaokoro.

Baikara bukibuki tabeua ake a aana te kairiribai ae taabangaki aio? Ao tera ae e na kona ni karaoaki ibukin kamaunan te riribai? Te kaongora are imwiin aei e na rinanoi titiraki aikai.

[Kabwarabwaraan te Taamnei 2]

Cover, top: UN PHOTO 186705/​J. Isaac

[Kabwarabwaraan te Taamnei 3]

Daud/​Sipa Press

    Kiribati Publications (2000-2026)
    Log Out
    Log In
    • Kiribati
    • Share
    • Preferences
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Te Boraraoi
    • Te Boraraoi
    • Privacy Settings
    • JW.ORG
    • Log In
    Share