Mwakoro Tebwina
Te Tautaeka n Uea “ae na Bon Aki Uruaki n Aki Toki”
1. Tera ae kamatataaki man bwaai aika riiriki n te aonnaba, man taai ake ngkoa ni karokoa ngkai?
BWAAI aika riiriki n te aonnaba ni katoa bong, a kamatataa ae aomata a tuai man kunea te kukurei ni koaua ngkai a rawa ni kakoauaa riain Iehova n tautaeka, ao a kataia ni bon taua taekaia i bon irouia. Aia tautaeka aomata n aekaia nako a aki kona ni karekei kakabwaia nakon te botannaomata. A tuai kona n tokanikai aomata i aon te aoraki ke ni katoka te mate, e ngae ngke e a korakora rikiraken te rabakau ae boou. Aia tautaeka aomata a tuai man katoka te buaka, te tiritiri, te iowawa, te babakanikawai, ke te kainnano. Tautaeka aika bubuaka a taua taekaia aomata n aaba aika mwaiti. (Te Minita 8:9) Te rabakau ae boou, te mwangainrang, ao te aki-bwerengaki, a buoka kabarekaan te aba, te ran, ao ai te ea. Aki kabonganakin raoi te mwane irouia taan tautaeka e a karika te kangaanga nakoia aomata aika mwaiti ni kaineti ma karekean bwaai aika a kainnanoia i nanoni maiuia. A rangi ni kateretereaki taeka aikai i nanon ririkin aia tautaeka aomata aika ngaa ma ngaa mwaitiia: “Tiaki ana bwai te aomata ae nakonako te kaeti eueutakina.”—Ieremia 10:23.
2. Tera ae tii ngaia katokan aia kangaanga te botannaomata?
2 Tera katokana? Bon ana Tautaeka n Uea te Atua, are e reireinia taan rimwina Iesu, bwa a na tataroia: “E na roko ueam. E na tauaki am taeka i aonaba, n ai aron tauana i karawa.” (Mataio 6:9, 10) Ana Tautaeka n Uea te Atua i karawa are e kabwarabwaraki n te 2 Betero 3:13 bwa “karawa nabangkai,” e na taua taekan “aonaba nabangkai,” are taekaia aomata aika raoiroi. E rangi ni kakawaki riki ana Tautaeka n Uea te Atua are i karawa, bwa ngaia ae e aana ana mwakuri Iesu n tataekina te rongorongo. (Mataio 4:17) E kaotia bwa ti riai ni moanibwaia i nanoni maiura ngke e kaungaunga ni kangai: “Ma kam na ukoukora moa uean te Atua ma ana raoiroi.”—Mataio 6:33.
3. Bukin tera bwa e rangi ni kataweaki ngkai reiakinan ana Tautaeka n Uea te Atua?
3 E rangi ni kataweaki ngkai reiakinan ana Tautaeka n Uea te Atua, ibukina bwa e na waekoa n roko ni bita aron tautaekanakin te aonnaba aei. E a kaman taetae ni burabetinna Taniera 2:44 ni kangai: “N aia bong uea akanne [tautaeka aika a waaki ngkai] ao E na katea ueana Atuani karawa [i karawa] ae na bon aki uruaki n aki toki, ao e na aki katukaki tauan taekana nakon te botanaomata teuana [a na aki manga tautaeka i aon te aba aomata], ma e na ururu ma ni kamaunai uea akanne [aika ngkai] ni kabane, ao e na tei matoa n aki toki.” Mangaia are te Tautaeka n Uea aei, e na karokoa n tokina kabaneani boong aikai, ngkana e kamauna te waaki ae buakaka i aon te aba. E na bon aki kauntaekaki ngkanne riain te Tautaeka n Uea are i karawa n taua taekan te aonnaba. Ai kakaitau ra ngaira ibukin kaanin te tai are e nang akea iai te nanokawaki!
4. N reitaki ma te Tautaeka n Uea, tera ae riki i karawa n te 1914, ao bukin tera bwa e kakawaki aei nakoira?
4 E kateaki Kristo Iesu bwa te Uea n 1914 ao e anganaki te mwaaka bwa e “na tauu taeka i buakoia [ana] kairiribai.” (Taian Areru 110:1, 2) N te ririki naba anne, e a moanaki naba iai ‘kabaneani boong’ ibukin te waaki ae buakaka ae ngkai. (2 Timoteo 3:1-5, 13) N te tai naba anne, a riki i karawa bwaai ake e nori Taniera n te miitara ni burabeti. “Teuare iai ma ngkoangkoa,” ae Iehova ae te Atua, e angan Natin te aomata are Iesu Kristo, “te tautaeka, ma te neboaki, ma ueana, ba a aonga ni bane natanaomata, ma botanaomata, ma taian taetae, n toro i rouna.” E korea ae kangai Taniera ni kaineti ma te miitara: “Ana tau-taeka bon te tautaeka ae akea tokina, ae na aki nako, ao ueana bon ae na aki kamaunaki.” (Taniera 7:13, 14) Rinanon te Tautaeka n Uea i karawa, are e mena i nanoni bain Kristo Iesu, te Atua e na karekei kakabwaia aika bati nakoia aomata aika tangira te raoiroi, n aron ana moani kaantaninga ngkoa nakoia ara moani karo n te Baretaiti.
5. Tera rongorongon te Tautaeka n Uea ae ti rangi ni kan ataa taekana, ao bukin tera?
5 Bon nanom bwa ko kani kakaonimaki nakon te Tautaeka n Uea aei? Ngkana ngaia anne, ao ko na bae ni kan ataa taekan bairean ao waakinan te tautaeka aei i karawa. Ko na kan ataia naba bwa tera ae e karaoia ngkai, tera ae e na kakoroa bukina nakon taai aika a na roko, ao tera ae e tangiria mairoum. E na ririkirake am kakaitau ibukin te Tautaeka n Uea ngkai ko a tabe n nenera raoi taekana. Ngkana ko butimwaea raoi tautaekanakim iai, ko na bon taubobonga n tuangia tabemwaang taekan bwaai aika kamimi ake e na karaoi ana Tautaeka n Uea te Atua nakoia aomata aika a ongotaeka.—Taian Areru 48:12, 13.
Taan Tautaeka n Ana Tautaeka n Uea te Atua
6. (a) E a kanga te Baibara ni kaotia bwa antai mwaakana ae kaotaki rinanon te Tautaeka n Uea iroun te Mesia? (b) Tera aron rotakira ni bwaai ake ti reiakinaki iai ibukin te Tautaeka n Uea?
6 Teuana te bwai ae kaotaki man neneran te Tautaeka aei, bwa ana Tautaeka n Uea te Mesia, boni ngaia kaotan mwaakan ana tautaeka Iehova. Bon Iehova are e angan Natina “te tautaeka, ma te neboaki, ma ueana.” A taekina ae kangai taiani bwanaa mai karawa imwin anganakin Natin te Atua te mwaaka ni moana Ueana: “E riki te uea ae aonaba ba uean ara Uea [Iehova ae te Atua] ao uean ana Kristo, ao ane E na uea [Iehova] n aki totoki.” (Te Kaotioti 11:15) Mangaia are bwaai ni kabane ake ti reiakinaki iai ibukin te Tautaeka n Uea aei ao baike e na kakoroi bukiia, e na kaanira riki ma Iehova. Bwaai aika ti reiakinna iai a riai ni karina i nanora tangiran te kan aantaeka n aki toki nakon ana tautaeka.
7. Bukin tera bwa ti riai n tabeakina ae Iesu Kristo bon te tia Tautaeka ae te Kauoman i aan Iehova?
7 Iangoa naba te rongorongo ae Iehova e a tia ni katekatekaa Iesu Kristo i aon te kaintokanuea bwa te tia Tautaeka i aana ae te Kauoman. E rabakau riki Iesu nakoira n atai baika ti kainnanoi, kioina ngkai boni ngaia te tia Mwakuri ae Rabakau are e kabongana te Atua ni karikan te aonnaba ma aomata. Ma ae moamoa riki, bwa boni ngaia are e kakaotiota ‘kukureina irouia natiia aomata,’ ni moani karikaia aomata. (Taeka N Rabakau 8:30, 31; I-Korote 1:15-17) E rangi ni korakora ana tangira ibukia aomata, n te aro are e a bon roko ngaia i aon te aba n anga maiuna bwa te kaboomwi ibukira. (Ioane 3:16) Mangaia are e a kauka te kawai are ti kona ni kainaaomataki iai man te bure ao te mate ao ni karekea nakoira te maiu are akea tokina.—Mataio 20:28.
8. (a) Ni kaitaraa aia tautaeka aomata, bukin tera bwa e na teimatoa ana tautaeka te Atua? (b) Tera irekereken “te toro ae kakaonimaki ae wanawana” ma te tautaeka are i karawa?
8 Ana Tautaeka n Uea te Atua bon te tautaeka ae aki-bibitaki ao e na teimatoa n aki toki. E kona n onimakinaki teimatoana ibukina bwa e bon aki kona ni mate Iehova. (Abakuka 1:12, BK) N tiaki aroia aomata, e bon aki kona ni mate Iesu Kristo, ao boni ngaia are e mwiokoaki iroun te Atua bwa e na uea. (I-Rom 6:9; 1 Timoteo 6:15, 16) Raon Kristo n tautaeka i karawa bon aomata aika 144,000 mwaitiia, aika kakaonimaki ni beku iroun te Atua, ake a nako “mai buakoia baronga nako, ma taetae, ma natanaomata, ma botanaomata.” A anganaki naba te koraki aei te aki-mamate. (Te Kaotioti 5:9, 10; 14:1-4; 1 I-Korinto 15:42-44, 53) Angiina a a tia ni mena ngkai i karawa, ao nikiraia aika i aon te aba ngkai, a kaaina te rabwata ae “te toro ae kakaonimaki ae wanawana,” ae e teimatoa naba ni kabutaa nako rongorongon te Tautaeka n Uea.—Mataio 24:45-47.
9, 10. (a) Baikara waaki ni kairiri aika a karika te bwenaua ao a babakanikawai ake a na kamaunaki iroun te Tautaeka n Uea? (b) Ngkana ti aki kan riki bwa ana kairiribai ana Tautaeka n Uea te Atua, baikara mwakuri aika ti riai ni kararoaira mai iai?
9 E na karokoia ana taanga ni buaka Iehova n te tai ae aki-maan, n ana tai are e a tia ni baireia bwa a na kaitiaka aon te aba. A na kamaunaia aomata ake a rawa ni butimwaea ana tautaeka Iehova ao ake a kakeaa bongan ana babaire ae tatangira are e karaoia rinanon Iesu Kristo. (2 I-Tetaronike 1:6-9) Bon anne ana bong Iehova, are e a kamani kakariariaki ibukin kakoauan riaina n Tautaeka i aon bwaai ni kabane. “Noria, e a kan roko ana bong Iehova, ae kakamaku, ma te tiritiri, ma te un ae korakora; ba e na urua aon te aba, ma ni kamateia taani bure mai nanona.” (Itaia 13:9) “Te bong n un te bong arei, ae te bong ae e kai te nano iai ma n rawawata, ae te bong n uru-bwai ma ni kamaroaea te aba, ae te bong ae ro ma ni kananokawaki, ae te bong ae nanginang ae ro tongitong.”—Tebania 1:15.
10 A nang kamaunaki Aaro aika kewe, ao aia tautaeka aomata n ikotaki naba ma aia taanga ni buaka, ake a a tia ni kabonganaki iroun te tia taua taekan te aonnaba aei ae aki-nonoraki. A na bane naba ni kamaunaki ake a irekereke ma ana waaki te aonnaba n aron te bangaaomata, te kewekewe ke te iraa, ao te aroaro ni maiu ae aki-riai. Tatan ma ana taimonio a na kamwawaki mairouia kaain te aonnaba, ao a na kainaki i nanon tengaa te ririki. Ana Tautaeka n Uea te Atua ngkanne e nang tautaeka i aon bwaai ni kabane i aon te aba. Ai kakukurei ra anne nakoia te koraki ake a tangira te raoiroi!—Te Kaotioti 18:21, 24; 19:11-16, 19-21; 20:1, 2.
E na Kanga ni Kakororaoaki Tian te Tautaeka n Uea
11. (a) E na kanga te Tautaeka n Uea iroun te Mesia ni kakoroa bukin ana kaantaninga Iehova ibukin te aonnaba? (b) Tera aron rotakia aomata ake a na maekana te aonnaba n te tai arei n ana kairiri te Tautaeka n Uea?
11 Te Tautaeka n Uea iroun te Mesia e na kakoroi bukin ana moan kaantaninga te Atua ibukin te aonnaba. (Karikani Bwaai 1:28; 2:8, 9, 15) Ni karokoa ngkai, te botannaomata e tuai man kaboraoa ana waaki ma ana kaantaninga te Atua anne. Ma e ngae n anne, “te aba ae nangi roko” e na tauaki taekana iroun Natin te aomata are Iesu Kristo. Te koraki ake a kamaiuaki man ana motikitaeka Iehova i aon te waaki ae buakaka ae ngkai, a na katiteuanaki ni mwakuri i aan ana kairiri te Uea ae Kristo, ao a na kukurei ni karaoi baike e tuatua bwa e aonga n riki te aonnaba ni kabutaa bwa te baretaiti. (Ebera 2:5-9) Aomata ni kabane a nang kimwareirei n uaan aia mwakuri baia ao a na kakabwaiaki n rawatan te amwarake.—Taian Areru 72:1, 7, 8, 16-19; Itaia 65:21, 22.
12. E na kanga ni karokoaki te kororaoi n te iango ao te rabwata nakoia ake a aantaeka n te Tautaeka n Uea?
12 A kororaoi Atam ao Nei Ewa ngke a moani karikaki, ao bon ana kaantaninga te Atua bwa a na kaona te aonnaba n aia kariki, ake a na kororaoi naba aia iango ao rabwataia. E na kakoroaki raoi bukin te kaantaninga anne n te aro ae kamimi i aan ana kairiri te Tautaeka n Uea. E kainnanoaki iai kakeaan te bure ma betina nako, ao ibukin anne, e na aki tii beku Kristo bwa te Uea, ma e na beku naba bwa Mataniwia Ibonga. E na taotaona nanona ni buokia aomata aika a kan aantaeka irouna, rinanon ana karea are maiuna are kabooa mwin te bure.
13. Baikara kakabwaia nakon rabwatara aika a na namakinaki i aan ana kairiri te Tautaeka n Uea?
13 I aan ana kairiri te Tautaeka n Uea, aomata ake a maeka i aon te aba a nang atai kakabwaia aika kamimi nakon rabwataia. “Ao a na kaureaki iai mataia akana mataki, ao a na kaukaki taningaia akana a bono taningaia. Ane e na ewewe iai te mauku n ai aron te ria, ao e na anene ni kimareirei newen ane e bae newena.” (Itaia 35:5, 6) Te iriko are e kamwaraeaki n te kara ke te aoraki e na manga raoiroi riki nakon irikon te tei, ao aoraki aika kangaanga tokia a nang oneaki mwiia n te marurung. “E na raoiroi riki irikona nakon irikon te tei; e a manga okiri ana bong n ataei.” (Iobi 33:25) E na roko te tai are e nang akea iai ae e kangai, “I aoraki.” Bukin tera? Ibukina bwa aomata aika a mamaaka te Atua a nang kainaaomataki man te bure ao betina nako. (Itaia 33:24; Ruka 13:11-13) Eng, “e na kabane rannimataia te Atua ni kaoi mai mataia. Ao e na akea riki te mate, ao e na akea naba te nanokawaki, ma te tang ma te maraki.”—Te Kaotioti 21:4.
14. Tera ae nanonaki ibukia aomata ngkana e a reke irouia te kororaoi?
14 Ma karekean te kororaoi e kainnanoa ae bati riki nakon tii marurungin te rabwata ao te iango. E irekereke iai kaotiotan aroaron Iehova ibukina bwa ti karikaki ni ‘katotonga te Atua ma aekana’ nako. (Karikani Bwaai 1:26, BK) E na kainnanoaki te kataneiai ae bati ibukin karekean anne. ‘E na mena te raoiroi’ n te aonnaba ae boou. Mangaia are n aron ae e taetae ni burabetinna Itaia, “a reireiia n te raoiroi akana maeka i aonaba.” (2 Betero 3:13; Itaia 26:9) Te aroaro aei e karekea te rau i marenaia aomata aika kakaokoro nako aia reeti, aomata aika a rangi ni kaan aia iraorao, i nanon te utu, ao ae moamoa riki i marenara ao te Atua. (Taian Areru 85:10-13; Itaia 32:17) Te koraki ake a reiakina te raoiroi a na reiakinaki naba ana kaantaninga te Atua ibukiia. Ngkana e a nano riki tangiran Iehova irouia, a nang kona ngkanne n iri ana kaetieti nako ma ni kamanenaa i nanoni maiuia. A na kona ni kangai n aron ae e taekinna naba Iesu, ‘I aki toki ni karaoi baike E kakatonga iai Tamau.’ (Ioane 8:29) Ai kakimwareirei ra te maiu nakoia aomata nako ngkana ngaia bwa e na bon koro bukina!
Mwakuri Ake A a tia ni Karaoaki
15. Kabonganai titiraki aika n te barakirabe aei ni katereterei taekan mwakuri aika a a tia ni karaoaki iroun te Tautaeka n Uea, ao kaotii naba bwaai aika ti riai ni kakaraoi ngkai.
15 E a noraki ngkai ana mwakuri ae kamimi ana Tautaeka n Uea te Atua ao aomata ake a aantaeka iai. Titiraki ma kiibu aika a kaotaki ikai a na kauringko taekan mwakuri ake a a tia ni karaoaki, n ikotaki ma bwaai ake a kona ao a riai ni karaoia naba ngkai, taan aantaeka nakon te Tautaeka n Uea aei.
E moan eekanako antai te Tautaeka n Uea, ao tera mwina? (Te Kaotioti 12:7-10, 12)
Ikoikotan nikiran te koraki raa ae waakinaki man moan tein Uean Kristo? (Te Kaotioti 14:1-3)
N aron are e taetae ni burabetinaki ni Mataio 25:31-33, tera temwakuri are e na karaoia Iesu ngkana e a waakinaki te rawawata ae korakora?
Tera moa te mwakuri ae e a tabe ni kakoroaki bukina ni boong aikai? Antai aika a ibuobuoki iai? (Taian Areru 110:3; Mataio 24:14; Te Kaotioti 14:6, 7)
Bukin tera bwa taan tautaeka ao Aaro aika kakaitara, a aki kona ni katoka te mwakuri n tataekina te rongorongo? (Tekaria 4:6; Mwakuri 5:38, 39)
Baikara bitaki ake a a tia n riki ni maiuia aomata ake a aantaeka nakon ana kairiri te Tautaeka n Uea? (Itaia 2:4; 1 I-Korinto 6:9-11)
Te Tautaeka n Uea ae Maanna Tengaa te Ririki
16. (a) E na maanra ana tai n tautaeka Kristo? (b) Baikara bwaai aika kamimi ake a na tia aroia ni karaoaki n te tai anne ao imwina riki?
16 Imwin kabaean Tatan ma ana taimonio, Iesu Kristo ao raona n ababa aika 144,000, a nang tautaeka bwa ueea ao ibonga i nanon tengaa te ririki. (Te Kaotioti 20:6) A nang kororaoi aomata i nanon te tai anne, ao e na kamaunaki te bure ao te mate are mairoun Atam. N tokin te Tautaeka ae Maanna Tengaa te Ririki, ngkana e a tia n tokanikai ni karaoa mwiokoana Iesu bwa te Uea ao te Ibonga ae te Mesia, ao e nang ‘anga ueana iai’ ngkanne nakon Tamana, “ba E aonga n riki te Atua ba te Banin ae kororaoi nakoia aomata ni kabaneia.” (1 I-Korinto 15:24-28) N te tai anne, e na manga kaotinakoaki Tatan bwa e na karaoa ana kariri nakoia aomata ake a a tia ni kororaoi bwa e na noraki iai aroia ni kani boutokaa riain Iehova n tautaeka i aon bwaai ni kabane. Iehova e na boni kamaunaa Tatan ao te koraki ake a tei ibukina, imwin tian te kabanea ni kariri anne. (Te Kaotioti 20:7-10) Te koraki ake a teimatoa ni boutokaa riain Iehova n Tautaeka, a kakaotiota korakoran onimakinana. Ao a nang karekea ngkanne te itoman ae raoiroi riki ma Iehova ngkai e na butimwaeia bwa natina mwaane ma natina aine, ao n akoiia n angania te maiu ae aki toki.—I-Rom 8:21.
17. (a) Tera ae e na riki nakon te Tautaeka n Uea n tokin ririki ake tengaa? (b) N te aro raa ae te Tautaeka n Uea e “na bon aki uruaki n aki toki”?
17 Ibukin anne e na bitaki mwiokoan Iesu ma raona ake 144,000 ni kaineti ma te aonnaba. Tera aia mwakuri ae a nang karaoia imwina? E aki taekina anne te Baibara. Ma ngkana ti kakaonimaki ni boutokaa riain ana tautaeka Iehova, ao ti na boni maiu n tokin ana Tautaeka ae Maanna Tengaa te Ririki, ike ti nang kunea iai bwa tera ae e a tia ni kaantaningaia Iehova ibukia aomata, ao ibukin ana kariki bwai ni kabane ae kamimi. Ma e ngae n anne e na ‘teimatoa’ ana tautaeka Kristo ae maanna tengaa te ririki, ao “e na aki kamaunaki” Ueana. (Taniera 7:14) N te aro raa? Teuana bukina bwa a na aki manga anganaki tabeman te mwaaka n tautaeka, ae kaokoro aia kaantaninga ma te tautaeka anne, ibukina bwa e na bon Tautaeka Iehova. Irarikin anne, e “na bon aki uruaki n aki toki” te Tautaeka n Uea ibukina bwa a na teimatoa bwaai ni kabane ake e kakoroi bukiia. (Taniera 2:44) Ao te Mesia ae te Uea ao te Ibonga ao raona n uea, a na teimatoa ni karineaki ibukin aia kakaonimaki ni beku iroun Iehova.
Te Maroro Ibukin te Kauring
• Bukin tera bwa bon tii ana Tautaeka n Uea te Atua ae e kona ni katoki aia kangaanga aomata nako? E moana n ningai ana kairiri te Uea n ana Tautaeka n Uea te Atua?
• Tera riki ae anaaki nanom iai ibukin ana Tautaeka n Uea te Atua ao baikara bwaai aika e na kakoroi bukiia?
• Baikara mwakuri aika e tabe ni waakini ngkai te Tautaeka n Uea, ao tera tabera ae ti riai ni karaoia iai?
[Taamnei n iteraniba 93]
Aomata ni kabane a nang reiakina te raoiroi i aan ana Tautaeka n Uea te Atua