Buu-Mɔɔ INTANƐT NƆ WOJIATOOHE
Buu-Mɔɔ
INTANƐT NƆ WOJIATOOHE
Ga
@
  • ɛ
  • ɔ
  • ɛ́
  • ɛ̃
  • ɔ̃
  • ã
  • ŋ
  • á
  • BIBLIA
  • WOJI
  • ASAFOŊ KPEEI
  • gl bf. 20-21
  • Yerusalem Kɛ Solomon Sɔlemɔ Shi̇̃a Lɛ

Vidio ko bɛ kɛhã nɔ ni ohala nɛɛ.

Ofainɛ waa, be ni wɔtaoɔ wɔjie vidio lɛ, wɔná naagba ko.

  • Yerusalem Kɛ Solomon Sɔlemɔ Shi̇̃a Lɛ
  • ‘Kwɛmɔ Shikpɔŋ Kpakpa Lɛ’
‘Kwɛmɔ Shikpɔŋ Kpakpa Lɛ’
gl bf. 20-21

Yerusalem Kɛ Solomon Sɔlemɔ Shi̇̃a Lɛ

City of David

ATSƐ Yerusalem akɛ maŋ “ni yɔɔ fɛo kɛwula shi” kɛ “Maŋtsɛ Kpele lɛ maŋ.” (La 48:2; 50:2; Yaf 2:15) Eji Nyɔŋmɔ maŋ lɛ maŋtiase. (La 76:2) Be ni David ŋɔ maŋ lɛ kɛje Yebusbii lɛ adɛŋ ni ekɛfee emaŋtiase lɛ, atsɛ lɛ akɛ “David Maŋ,” loo “Zion.”​—2Sa 5:7.

Jeee he ni Yerusalem yɔɔ lɛ hewɔ ehe gbɛ́i lɛ, moŋ lɛ, Nyɔŋmɔ gbɛ́i ni ehã ehi jɛmɛ lɛ hewɔ. (5Mo 26:2) Eji he ni Israelbii lɛ yajáa Nyɔŋmɔ, kɛ he ni ajɛɔ atsuɔ Israel saji ahe nii yɛ.

Yerusalem ma Yudea gɔji lɛ eko nɔ, ni gɔŋ nɛɛ kwɔlɛ ji mitai 750. Biblia lɛ kɛɔ akɛ “ekwɔ,” ni akɛ, Yehowa jálɔi lɛ ‘kwɔɔ kɛyaa’ jɛmɛ. (La 48:2; 122:3, 4) Jɔi ebɔle maŋtiase nɛɛ he kɛkpe: Hinom Jɔɔ lɛ yɛ anai kɛ wuoyi, ni Kidron Jɔɔ lɛ yɛ bokã. (2Ma 23:10; Yer 31:40) Gihona nuhiŋmɛi ni yɔɔ Kidron Jɔɔ lɛ mli lɛ kɛ En-rogel lɛ ni yɔɔ wuoyigbɛ lɛ baa nuŋma, ni amɛhe hiaa waa, titri lɛ, be ni henyɛlɔi miitutua maŋ lɛ.​—2Sa 17:17.

Jerusalem/Solomon’s Temple

Kɛ́ okwɛ map ni yɔɔ shishigbɛ yɛ baafa 21 lɛ, obaana akɛ akɔla David Maŋ lɛ etsuru. Be ni David kɛ Solomon yeɔ nɔ lɛ, maŋtiase lɛ mli balɛɛ kɛtee kooyigbɛ, ni Ofel (baa ŋmɔŋ) kɛ Moria Gɔŋ lɛ (bluu) bafata he. (2Sa 5:7-9; 24:16-25) Solomon ma sɔlemɔ shĩa kpele ko ehã Yehowa yɛ Moria Gɔŋ lɛ nɔ. Feemɔ Yehowa jálɔi babaoo ni miikwɔ kɛmiiya “Yehowa . . . gɔŋ lɛ” nɔ koni amɛyaye gbii juji ni ayeɔ daa afi lɛ eko lɛ ahe mfoniri okwɛ! (Zak 8:3) Gbɛi srɔtoi ni yɔɔ map ni yɔɔ baafa 17 lɛ hã anyɛ afã gbɛ nɛɛ.

Solomon sɔlemɔ shĩa lɛ, ní akɛ shika tsuru kɛ ojarawatɛi wula lɛ lɛ, ji tsũi ni jara wa fe fɛɛ ni ama lɛ ateŋ ekome. Nɔ ni sa kadimɔ ji akɛ, Yehowa ji mɔ ni tsɔɔ bɔ ni esa akɛ ama lɛ ahã. Taakɛ onaa yɛ mfoniri lɛ mli lɛ, kpoi kɛ tsũi ni dara ni ajɛɔ jɛmɛ atsuɔ saji ni kɔɔ sɔlemɔ shĩa lɛ he lɛ ahe nii yɛ sɔlemɔ shĩa lɛ masɛi. Ebaahi jogbaŋŋ akɛ obaahe be kɛkase ehe nii fitsofitso.​—1Ma 6:1–7:51; 1Kr 28:11-19; Heb 9:23, 24.

[Shishigbɛ niŋmaa],[Shishigbɛ niŋmai]

a Maŋtsɛ Hezekia tsĩ nuhiŋmɛi nɛɛ naa, ni egbu fɔlɔ kɛtsɔ shikpɔŋ lɛ shishi koni nu lɛ atsɔ mli kɛyabote kpaakpo ko mli yɛ anaigbɛ.​—2Kr 32:4, 30.

Be ni be shwie mli lɛ, Yerusalem mli lɛɛ kɛtee anai kɛ kooyi. Yuda maŋtsɛmɛi ni ba yɛ Solomon sɛɛ lɛ tswa gbogboi kɛ agbói krokomɛi amɛfata he. Aatsa shi kɛmiitao nibii amli, ni ekolɛ no baahã ale he pɔtɛɛ ni atswa gbogboi lɛ ekomɛi yɛ, kɛ he ni amɛyawa. Akpãtã maŋtiase lɛ hiɛ yɛ afi 607 D.Ŋ.B., ni ekã shi amaŋfɔ afii 70. Be ni Yudafoi lɛ ku amɛsɛɛ lɛ sɛɛ aaafee afii 80 lɛ, Nehemia hã atswa Yerusalem gbogboi lɛ ekoŋŋ, ni eji nitsumɔ kpele.

[Nitɛŋmɔ ni akɛmiitsɔɔ nɔ ko mli/Mfoniri ni yɔɔ baafa 21]

(Kɛ́ ootao ona bɔ ni saji nɛɛ ji diɛŋtsɛ lɛ, no lɛ kwɛmɔ wolo lɛ mli)

Yerusalem/Salomo sɔlemɔtsu

HE NI SƆLEMƆ SHĨA LƐ YƆƆ YƐ SOLOMON BEIAŊ

Sɔlemɔ Shĩa Lɛ He Nibii

1. He Krɔŋkrɔŋ Fe Fɛɛ

2. He Krɔŋkrɔŋ

3. Ablanaa

4. Boaz

5. Yakin

6. Akɔɔble Afɔleshaa Latɛ

7. Dade Taŋki (Ŋshɔ)

8. Nu Shwiilii

9. Shĩa Lɛ He Tsũi

10. Niyelihei

11. Mligbɛ Kpo

SƆLEMƆTSU LƐ SHIKPƆŊ

Moria Gɔŋ

Niyelihei

Nu Shwiilii

Shĩa Lɛ He Tsũi

He Krɔŋkrɔŋ Fe Fɛɛ

Boaz

He Krɔŋkrɔŋ

Ablanaa

Akɔɔble Afɔleshaa Latɛ

Yakin

Mligbɛ Kpo Lɛ

Nu Shwiilii

Dade Taŋki (Ŋshɔ)

Ofel

Henaabuamɔhe?

Nu Agbó?

DAVID MAŊ

Zion Gɔŋ

David Maŋtsɛwe

Nuhiŋmɛi Agbó

Manase Gbogbo?

Hananel Mɔɔ

Hamea Mɔɔ

Tooi Agbó

Bulɔi Agbó

Saralɔi Agbó

Okpɔŋɔi Agbó

K I D R O N JƆƆ

Shishigbɛ Gbogbo?

Gihon

Sɛɛ mli nu gbɛ ni agbu

TIROPION JƆƆ

Lamulu Agbó (Gbɛshɔ̃lɔi Agbó) (Fei)

En-rogel

Jɔɔ Agbó

HINOM JƆƆ

Koŋ Agbó

Flɔnɔi Amɔɔ

Gbogbo Lɛkɛtɛɛ

Efraim Agbó

Henaabuamɔhe

Maŋ Momo lɛ Agbó

Klɛŋklɛŋ Kooyigbɛ Gbogbo

KPOKPAA HEE

Loo Agbó

[Mfoniri]

Ofel

Farao Biyoo Shĩa

Salomo Maŋtsɛwe Shĩa

Lebanon Koo Shĩa

Akulashiŋi Ablanaa

Maŋtsɛ Sɛi Asa

Moria Gɔŋ

Kpo Wulu

Sɔlemɔ Shĩa

[Mfoniri ni yɔɔ baafa 20]

Shikpɔŋ ni yɔɔ mfoniri nɛɛ shishigbɛ lɛ ji he ni kulɛ “David Maŋ lɛ” yɔɔ. Kulɛ sɔlemɔ shĩa lɛ yɛ he ni efee tɛtrɛɛ (yɛ ŋwɛigbɛ) lɛ

[Mfoniri ni yɔɔ baafa 20]

Blema “David Maŋ lɛ” kɛ Solomon sɔlemɔ shĩa lɛ he mfoniri ni akɛ kɔmpiuta efee

    Ga Woji (1980-2026)
    Shi Mli
    Botemɔ Mli
    • Ga
    • Kɛmaje
    • Bɔ Ni Misumɔɔ Lɛ Mihãa
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Mlai Ni Yɔɔ He
    • Ohe Saji
    • Ohe Saji Lɛ Ahe Gbɛjianɔtoo
    • JW.ORG
    • Botemɔ Mli
    Kɛmaje