راهکارهایی برای خانواده | تربیت فرزندان
فرزندان و تلفنهای هوشمند—قسمت اول: آیا فرزندمان باید تلفن هوشمند داشته باشد؟
امروزه به تعداد کودکانی که از تلفنهای هوشمند استفاده میکنند، اضافه میشودa و خیلی از آنها با تلفنهای خود در اتاقشان به اینترنت وصل میشوند. اما دادن تلفن هوشمند به فرزندتان چه خطرات و چه فوایدی دارد؟ هر روز باید چه مدت به او اجازه دهید تا از تلفنش استفاده کند؟
آنچه باید بدانید
فواید آن
امنیت فرزندان، آرامش خاطر والدین. مادر دو نوجوان به نام بِتانی میگوید: «در دنیای خطرناکی زندگی میکنیم. مهم است که فرزندان بتوانند با والدینشان در تماس باشند.»
مادری به نام کاترین اضافه میکند: «با بعضی از اَپها میتوانی به تلفن فرزند خود وصل بشوی تا بدانی که کجاست یا اگر در حال رانندگی است میتوانی ببینی چقدر تند رانندگی میکند.»
کمک برای انجام تکالیف مدرسه. مادری به اسم ماری میگوید: «بچههایمان از طریق ایمیل یا پیامک متوجه میشوند که برای مدرسه چه تکلیفی دارند و با معلّمان خود در تماسند.»
خطرات آن
گذراندن وقت طولانی. نوجوانان و جوانان معمولاً چندین ساعت در روز را با گوشیشان وقت صرف میکنند. در واقع، والدین هم به همان اندازه که با فرزندان خود وقت صرف میکنند، با دستگاههای الکترونیکی خود سرگرم میشوند. روانشناسی به نام توماس کرستینگ میگوید: «در بعضی از خانوادهها، اعضای خانواده کنار همند، اما چنان سرشان در دستگاه الکترونیکیشان است که انگار با هم غریبهاند.»b
پورنوگرافی. طبق یک آمارگیری، هر ماه بیشتر از نصفی از نوجوانان به دنبال پورنوگرافی هستند. این موضوع باعث تعجب نیست زیرا دسترسی به پورنوگرافی با تلفن خیلی راحت است. پدر دو نوجوان به نام ویلیام میگوید: «والدین با دادن تلفن به فرزندان خود، انگار فروشگاه پورنوگرافی باز میکنند که همه جا با فرزندانشان است.»
وابستگی زیاد. بسیاری از مردم به گوشیهای خود خیلی وابسته هستند. اگر آنها نتوانند گوشی خود را پیدا کنند، احساس نگرانی، درماندگی و حتی مریضی میکنند. بعضی از والدین میگویند که فرزندانشان هنگام استفاده از دستگاههای الکترونیکی بیادبانه رفتار میکنند. مادری به نام کارمِن میگوید: «گاهی وقتی میخواهم با پسرم صحبت کنم با نارضایتی نگاهم میکند یا با بیاحترامی با من صحبت میکند چون دوست ندارد که مزاحمش بشوم.»
خطرات دیگر. استفاده از تلفنهای هوشمند میتواند خطراتی مانند آزار و اذیتهای اینترنتی و ردوبدل کردن پیامکهای جنسی به همراه داشته باشد. همچنین میتواند باعث شود که بدن در حالتهای نامناسب قرار گیرد یا موجب کمخوابی شود. بعضی از جوانان از اَپهایی به ظاهر بیضرر شبیه یک ماشین حساب برای پنهان کردن اطلاعات داخل گوشیشان استفاده میکنند.
پدر یک دختر نوجوان به نام دانیِل چنین خلاصه میکند: «تلفنهای هوشمند دسترسی به هر آنچه در اینترنت است، چه خوب چه بد را برای فرزندان شما ممکن میسازد.»
آنچه باید بپرسید
آیا فرزندم واقعاً به تلفن هوشمند نیاز دارد؟
کتاب مقدّس میگوید: «عاقل قدمهای خود را میسنجد.» (امثال ۱۴:۱۵) با در نظر گرفتن این موضوع از خود بپرسید:
«آیا به دلیل داشتن امنیت یا دلایل دیگر، عاقلانه است که فرزندم تلفن هوشمند داشته باشد؟ آیا فواید و خطرات آن را برآورد کردهام؟ آیا جایگزینی برای تلفن هوشمند وجود دارد؟»
پدری به نام تاد میگوید: «گوشیهای معمولی هنوز وجود دارد و میتوانی با زنگ زدن یا فرستادن پیامک با فرزند خود در تماس باشی. همچنین این گوشیها خیلی ارزانتر هستند.»
آیا فرزندم برای قبول مسئولیت آماده است؟
کتاب مقدّس میگوید: «دل شخص خردمند او را به انجام کارهای درست وامیدارد.» (جامعه ۱۰:۲، ترجمهٔ تفسیری) با در نظر گرفتن این موضوع از خود بپرسید:
«چه چیزی نشان میدهد که میتوانم به فرزند خود اعتماد کنم؟ آیا او با من راحت حرف میزند؟ آیا فرزندم به من دروغ میگوید، مثلاً با پنهانکاری در مورد دوستانش؟ آیا او در استفاده از دستگاههای دیگر مثل تلویزیون، تبلت یا لپتاپ خویشتنداری نشان میدهد؟» مادری به نام سرینا میگوید: «تلفن هوشمند وسیلهٔ خیلی خوبی است اما میتواند خیلی هم خطرناک باشد. در مورد مسئولیتی فکر کنید که با توجه به تجربهٔ کم فرزندتان به او میدهید.»
آیا خودِ من برای قبول مسئولیت آمادهام؟
کتاب مقدّس میگوید: «بچه را در راهی که باید برود تربیت کن.» (امثال ۲۲:۶، ترجمهٔ تفسیری) با در نظر گرفتن این موضوع از خود بپرسید:
«آیا به اندازهٔ کافی در مورد تلفن اطلاعات دارم تا بتوانم فرزند خود را در مورد خطرات احتمالی آن آگاه سازم و او را از آنها دور نگه دارم؟ آیا روش تنظیم کردن تلفن را برای استفادهٔ محدود از آن میدانم؟ چگونه به فرزندم کمک کنم تا در استفاده از تلفن هوشمند، عاقلانه رفتار کند؟» دانیِل پدری که به او اشاره شد میگوید: «من دیدهام که پدر و مادرهای زیادی تلفن هوشمند به فرزند خود میدهند، اما استفاده از آن را کنترل نمیکنند.»
خلاصهٔ مطلب: باید به فرزندان یاد داد تا بتوانند از تلفن هوشمند خود با احساس مسئولیت استفاده کنند. در یک کتاب روانشناسی به زبان انگلیسی آمده است: «بیشتر فرزندان خصوصاً در زمانی که والدینشان نظارت نمیکنند، وسوسه میشوند تا وقت زیادی را صرف استفاده از دستگاههای الکترونیکی خود کنند.»
a در این مقاله، «تلفن هوشمند» به تلفنی اشاره دارد که به اینترنت دسترسی دارد.
b از کتاب انگلیسی «جداشده.»