Το Τέλος Όλων των Πολέμων—Μπορεί να Επιτευχθεί;
«ΑΡΜΑΓΕΔΔΩΝΑΣ»—τι σημαίνει αυτό το όνομα της Βίβλου; Στα τέσσερα τεύχη της Σκοπιάς Μαΐου και Ιουνίου 1985 υπάρχει μια σειρά από πληροφοριακά άρθρα σχετικά μ’ αυτό το θέμα και με εξώφυλλο κάθε φορά γεμάτο σημασία. Εκφράζεται η ελπίδα ότι αυτές οι Γραφικές συζητήσεις θα σας παρηγορήσουν αποκτώντας γνώση σχετικά με το τι είναι ο πραγματικός ΑΡΜΑΓΕΔΔΩΝΑΣ.
«ΕΛΘΕΤΕ, ιδέτε τα έργα του Κυρίου· οποίας καταστροφάς έκαμεν εν τη γη. Καταπαύει τους πολέμους έως των περάτων της γης· συντρίβει τόξον και κατακόπτει λόγχην· καίει αμάξας εν πυρί».—Ψαλμός 46:8, 9.
Τα παραπάνω λόγια του θεόπνευστου ψαλμωδού συμφωνούν με τη θερμή επιθυμία των ανθρώπων σ’ όλους τους αιώνες. Πραγματικά, ποιος δεν ποθεί να δει τη μέρα που δεν θα υπάρχει πια πόλεμος; Αλλά, όσο κι αν θα θέλαμε να το δούμε αυτό το τέλος του πολέμου, ως τώρα τουλάχιστον ξέφυγε από όλες τις ανθρώπινες προσπάθειες. Όχι μόνο εξακολουθούν οι πόλεμοι ανάμεσά μας αλλά έχουν γίνει και τόσο καταστρεπτικοί και θανατηφόροι, ώστε για πρώτη φορά στην ανθρώπινη ιστορία απειλείται η συνέχιση του πολιτισμού, και αυτής της ζωής ακόμη.
Λόγω του σοβαρού κινδύνου που ξεπροβάλλει μπροστά μας, δεν μπορούμε παρά να ρωτήσουμε: Γιατί οι ανθρώπινες προσπάθειες να εμποδίσουν τον πόλεμο ήταν θλιβερές αποτυχίες; Είναι πραγματικά ο πόλεμος αναπόφευκτος; Αλλά πρώτα-πρώτα γιατί διεξάγονται πόλεμοι;
Γιατί οι Ανθρώπινες Προσπάθειες Αποτυχαίνουν
«Αν ζείτε σε μια γειτονιά που δεν υπάρχει αστυνομία και ο καθένας έχει όπλα και ζει με τον συνεχή φόβο μήπως του επιτεθούν, τότε θα υπάρχουν πολλοί πυροβολισμοί», γράφει ο δημοσιογράφος και στρατιωτικός ιστορικός Γκουάυν Ντάγερ. «Σε τέτοιες γειτονιές ζουν οι άνθρωποι σ’ όλες τις χώρες του κόσμου», συνεχίζει. «Δεν υπάρχει διεθνής αστυνομία, και γι’ αυτό κάθε χώρα εξοπλίζεται και είναι έτοιμη για βιαιότητες· αλλά το είδος των βιαιοτήτων στις οποίες εμπλέκονται οι χώρες έχει ένα ιδιαίτερο όνομα. Το λέμε πόλεμο».
Μολονότι αυτή είναι μια μάλλον απλουστευμένη εξήγηση, τονίζει όμως αρκετούς από τους βασικούς παράγοντες που οδηγούν προς τον πόλεμο. Πρέπει να υπάρχει το μέσον για τη διεξαγωγή του πολέμου καθώς επίσης και η διάθεση γι’ αυτό. Μαζί μ’ αυτά, σημειώνουμε επίσης και την έλλειψη νόμων και τάξης στη «γειτονιά», που σ’ αυτή την περίπτωση είναι ο κόσμος.
Οι διακεκριμένοι ιστορικοί Γουίλ και Αριέλ Ντιούραντ τόνισαν τους ίδιους αυτούς βασικούς παράγοντες όταν έγραψαν στο βιβλίο τους Τα Μαθήματα της Ιστορίας: «Με τη σημερινή ανεπάρκεια διεθνούς νόμου και αισθήματος κάθε έθνος πρέπει να είναι έτοιμο σε οποιαδήποτε στιγμή να αμυνθεί· κι όταν περιλαμβάνονται τα ουσιώδη συμφέροντά του πρέπει να του επιτραπεί να χρησιμοποιήσει οποιαδήποτε μέσα θεωρεί αυτό αναγκαία για την επιβίωσή του. Όταν κινδυνεύει η αυτοσυντήρησή του, οι Δέκα Εντολές πρέπει να παραμένουν σιωπηλές».
Συνεπώς, η επιτυχία ή η αποτυχία κάθε προσπάθειας για να φερθεί ο πόλεμος σ’ ένα τέλος θα εξαρτιόταν κυρίως από το πώς αυτή αντιμετωπίζει τους βασικούς αυτούς παράγοντες. Έχει κανένα ανθρώπινο σχέδιο πετύχει να το κάνει αυτό άσχετα με το πόσο ευγενές από γενική άποψη είναι; Ας εξετάσουμε τα γεγονότα.
Έλλειψη Διεθνούς Τάξης
Πολλές προσπάθειες έχουν γίνει στο παρελθόν για να δημιουργηθεί κάποιο είδος παγκόσμιου οργανισμού που να έχει την εξουσία να τηρεί κάτω από έλεγχο τα έθνη και να τηρεί τον διεθνή νόμο και την τάξη. Για παράδειγμα, η Κοινωνία των Εθνών σχηματίστηκε στο τέλος του Α΄ Παγκόσμιου Πολέμου για να διασφαλίσει το γεγονός ότι ο κόσμος δεν θα βυθιζόταν πια σε πόλεμο. Στην πραγματικότητα λησμονήθηκε με το ξέσπασμα του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου. Έπειτα, το 1945, έκανε την εμφάνισή του ο οργανισμός Ηνωμένων Εθνών για να εγκωμιαστεί και λατρευτεί από τον κλήρο του λεγόμενου Χριστιανικού κόσμου σαν η ελπίδα του ανθρώπινου γένους για ειρήνη. Ποια υπήρξαν τα έργα του; Για άλλη μια φορά η ιστορία δίνει την απάντηση. «Πάνω από τέσσερα εκατομμύρια άνθρωποι είναι τώρα μπλεγμένοι σε 42 διαφορετικούς πολέμους, επαναστάσεις και εμφύλιες εξεγέρσεις. . . . Σ’ αυτές τις μάχες έχουν σκοτωθεί από ένα εκατομμύριο μέχρι πέντε εκατομμύρια άνθρωποι», ανέφεραν Οι Τάιμς της Νέας Υόρκης το 1984. Σήμερα λίγοι άνθρωποι πιστεύουν ότι ο ΟΗΕ έχει την ικανότητα να εμποδίσει το ξέσπασμα πολέμου και διαμάχης. Η ύπαρξή του δεν μειώνει το φόβο για έναν τρίτο παγκόσμιο πόλεμο ή για ένα πυρηνικό ολοκαύτωμα.
Η Απειλή και η Ένταση Αυξάνονται
Ένας λόγος που οργανισμοί όπως ο ΟΗΕ είναι ανίσχυροι να εμποδίσουν τον πόλεμο είναι ότι τα έθνη γύρω στον κόσμο έχουν αφοσιωθεί πλήρως στην κυριαρχία και στα δικαιώματα του ένθους τους. Λίγο ενδιαφέρονται για τη διεθνή ευθύνη ή για τους κανόνες διαγωγής. Για να πετύχουν το σκοπό τους, μερικά έθνη αισθάνονται απόλυτα δικαιολογημένα να χρησιμοποιήσουν οποιαδήποτε μέσα που θεωρούν απαραίτητα—σφαγιασμούς, δολοφονίες, αεροπειρατείες, βομβαρδισμούς, κλπ.—και συχνά με θύματα τους αθώους. Ακόμη και οι μεγάλες δυνάμεις του κόσμου συχνά εξωθούν η μια την άλλη στα άκρα «εν ονόματι» της αυτοπροστασίας τους και των εθνικών τους συμφερόντων. Πόσο καιρό τα έθνη θα υπομένουν μεταξύ τους μια τέτοια παράλογη και ανεύθυνη συμπεριφορά; Πόσα Φώκλαντ, Αφγανιστάν, Γρενάδες, Μπόιγκ Κορέας, και τόσα άλλα μπορούν να επιβιώσουν στον κόσμο χωρίς μεγαλύτερη σύγκρουση; Δεν είναι δύσκολο να δούμε γιατί ο εθνικισμός και η αυτοδιάθεση υπήρξαν τα μεγαλύτερα εμπόδια για να τεθεί τέρμα στον πόλεμο.
Εξοπλισμένοι και Έτοιμοι
Τώρα είναι κοινώς γνωστό ότι τα οπλοστάσια των υπερδυνάμεων είναι γεμάτα από αρκετά πυρηνικά επινοήματα που μπορούν να καταστρέψουν κάθε ανθρώπινη ζωή πάνω στη γη πολλές φορές. Αλλά τι θα πούμε για τα άλλα έθνη; Σύμφωνα με μια κυβερνητική έκθεση των ΗΠΑ, τα αναπτυσσόμενα έθνη σ’ όλο τον κόσμο, αν και πιέζονται πάρα πολύ οικονομικά, δαπάνησαν την τελευταία δεκαετία πολύ περισσότερα από 230 δισεκατομμύρια δολάρια για να αποκτήσουν μερικά από τα πιο προηγμένα αεροπλάνα, βλήματα, και τανκς που υπάρχουν. Το αποτέλεσμα; «Έχουμε φτάσει τώρα στο σημείο όπου πολλοί από τους αγοραστές αντιμετωπίζουν προβλήματα απορροφώντας όλο τον νέο εξοπλισμό των ‘σιδερικών’ τους». Τα έθνη αυτά είναι στην κυριολεξία εξοπλισμένα μέχρι τα δόντια, όπως λέει η παροιμία. Το γεγονός ότι έχουν μόνο τα λεγόμενα συμβατικά όπλα, τους κάνει να θέλουν πολύ περισσότερα και να είναι έτοιμοι να τα χρησιμοποιήσουν.
Υπάρχει Λόγος για Ελπίδα;
Η επανειλημμένη αποτυχία των ανθρώπινων προσπαθειών να θέσουν τέρμα στον πόλεμο τονίζει κυρίως τη Βιβλική αλήθεια ότι «του περιπατούντος ανθρώπου δεν είναι το να κατευθύνη τα διαβήματα αυτού». (Ιερεμίας 10:23) Μολονότι οι άνθρωποι μπορεί να θέλουν πάρα πολύ να δουν το τέλος των πολέμων, απλώς δεν ξέρουν πώς να το πετύχουν. Τι θα πούμε, λοιπόν, για την υπόσχεση ότι ‘οι πόλεμοι θα παύσουν ως τα πέρατα της γης’; Λέγεται αυτό απλώς για να μας δημιουργηθεί ελπίδα ή για να μας ειρωνευθούν; Ασφαλώς όχι. Γιατί ο Ιεχωβά μάς διαβεβαιώνει ότι κάθε λόγος ή υπόσχεση που βγαίνει από το στόμα του: «Δεν θέλει επιστρέψει εις εμέ κενός». (Ησαΐας 55:11) Πώς, λοιπόν, θα πραγματοποιηθεί αυτή η υπόσχεση; Ποια λογική βάση υπάρχει για να πιστεύουμε ότι ο Θεός θα πετύχει εκεί όπου ο άνθρωπος επανειλημμένα έχει αποτύχει;