‘Η Αγάπη που Είχατε στην Αρχή’

«Έχω τι κατά σου, διότι την αγάπην σου την πρώτην αφήκας. Ενθυμού λοιπόν πόθεν εξέπεσες και μετανόησον.»—ΑΠΟΚΑΛΥΨΙΣ 2:4, 5.

1, 2. (α) Ποια συμβουλή απηύθυνε ο Ιησούς στην εκκλησία της Εφέσου; (β) Τι εντύπωση μπορεί να προκάλεσαν αυτά τα λόγια;

ΕΙΣΤΕ ένας μάρτυρας του Ιεχωβά με πολλά χρόνια πιστής υπηρεσίας πίσω σας; Αν ναι, πώς θα αισθανόσαστε αν κάποιος τον οποίο σέβεστε πάρα πολύ σας έλεγε τα παραπάνω λόγια; Θα σας ενοχλούσε αυτό; Ή θα σκεφτόσαστε ότι είχε κάνει λάθος και μιλούσε σε λάθος πρόσωπο;

² Τα λόγια αυτά απευθύνθηκαν πριν από 1.900 χρόνια περίπου στην εκκλησία της Εφέσου στη Μικρά Ασία μ’ ένα μήνυμα που στάλθηκε σ’ αυτή από τον ίδιο τον αναστημένο Ιησού Χριστό. Τα λόγια του θα πρέπει να τους συγκλόνισαν. Οι Χριστιανοί εκείνοι στην Έφεσο είχαν υπομείνει παθήματα στο όνομα του Ιησού και είχαν αντισταθεί στην επιρροή των αποστατών για 40 και πλέον χρόνια. (Πράξεις 18:18, 19· Εφεσίους 1:1, 2) «Εξεύρω τα έργα σου» είπε ο Ιησούς, «και τον κόπον σου και την υπομονήν σου, και ότι δεν δύνασαι να υποφέρης τους κακούς, και εδοκίμασας τους λέγοντας ότι είναι απόστολοι, και δεν είναι, και εύρες αυτούς ψευδείς.» (Αποκάλυψις 2:2) Όπως θα λέγαμε, εξακολουθούσαν να είναι «στην αλήθεια». Ποιο ήταν λοιπόν το πρόβλημα;

3. Ποιο ήταν το πρόβλημα των Χριστιανών της Εφέσου;

³ Είχαν χάσει ‘την αγάπη που είχαν κάποτε.’ Δεν υπηρετούσαν πια με την ίδια θερμή Χριστιανική αγάπη όπως στην αρχή. Το αποτέλεσμα ήταν να έχουν γίνει νωθροί. Γιαυτό, ο Ιησούς τους προειδοποίησε: «Ενθυμού λοιπόν πόθεν εξέπεσες και μετανόησον και κάμε τα πρώτα έργα.»—Αποκάλυψις 2:5.

4. Ποια προειδοποίηση μπορούμε να λάβουμε από την πείρα των Εφεσίων;

⁴ Εδώ υπάρχει μια προειδοποίηση για τους δούλους του Ιεχωβά σήμερα. Όπως φαίνεται υπάρχει η πιθανότητα ακόμη και σ’ αυτούς που έχουν μακρά πείρα σαν δραστήριοι Χριστιανοί να κρυώσουν. Εξωτερικά μπορεί να εξακολουθούν να φαίνονται ισχυροί, αλλά εσωτερικά μπορεί να έχουν χάσει τη βαθιά αγάπη που είχαν κάποτε για τον Ιεχωβά. Ο Παύλος προειδοποίησε τους Κορινθίους σε μια επιστολή του: «Ο νομίζων ότι ίσταται ας βλέπη μη πέση.» (1 Κορινθίους 10:12) Για να βοηθηθούμε σχετικά μ’ αυτό, ας δούμε πώς είχαν αποκτήσει την αγάπη τους οι Εφέσιοι και πώς βοηθήθηκαν να τη διατηρήσουν.

Η Χριστιανοσύνη στην Έφεσο

5, 6. Πώς και πότε κηρύχτηκαν τα καλά νέα στην Έφεσο;

⁵ Τον πρώτο αιώνα μ.Χ., η πόλη της Εφέσου ήταν μια πλούσια, γεμάτη κίνηση μητρόπολη και το κέντρο μιας ακμάζουσας λατρείας της παγανιστικής θεάς Αρτέμιδας. Για πρώτη φορά ακούστηκε εκεί η διδασκαλία για τον Ιησού σαν τον Μεσσία του Ιεχωβά στο τέλος του 52 μ.Χ., όταν ο Παύλος έφτασε εκεί από την Κόρινθο μαζί με το αντρόγυνο, τον Ακύλα και την Πρίσκιλλα. Ο Παύλος δεν μπόρεσε να μείνει εκεί αλλά ο Ακύλας και η Πρίσκιλλα έμειναν. Όταν ένας εξέχων ομιλητής, ο Απολλώς, άρχισε να διδάσκει εκεί «ακριβώς» για τον Ιησού, αυτό το Χριστιανικό ζευγάρι τον βοήθησαν να ξεκαθαρίσει τις παρανοήσεις του σχετικά με το βάφτισμα. Ο Απολλώς συνέχισε και έγινε ζηλωτής εργάτης στην εκκλησία του πρώτου αιώνα.—Πράξεις 18:24-28.

⁶ Μερικούς μήνες αργότερα, ο Παύλος επέστρεψε στην Έφεσο και βρήκε μια ομάδα από 12 περίπου μαθητές που είχαν βαφτιστεί στο βάφτισμα του Ιωάννη. Ανταποκρινόμενοι στα λόγια του Παύλου, ξαναβαφτίστηκαν. Στη συνέχεια ο Παύλος κήρυττε για τρεις μήνες στη συναγωγή. Αλλά όταν οι περισσότεροι από τους Ιουδαίους ήταν αδιάφοροι, ο Παύλος και οι καινούργιοι μαθητές έφυγαν και πήγαν στη σχολική αίθουσα του Τύραννου όπου ο Παύλος άρχισε να κάνει καθημερινά διαλέξεις.—Πράξεις 19:8-10.

7, 8. Ποια αξιοσημείωτα γεγονότα χαρακτήρισαν την αρχική αύξηση της εκκλησίας της Εφέσου;

⁷ Τώρα άρχισε στην Έφεσο μια περίοδος ζωντάνιας. Ο Ιεχωβά εκτέλεσε δυνατά έργα θεραπείας μέσω του Παύλου. Οι άνθρωποι οι οποίοι απλώς και μόνο άγγιζαν τα ρούχα του θεραπεύονταν, και η φήμη για το κήρυγμα του απλώθηκε σ’ όλη την περιοχή. (Πράξεις 19:11-17) Ο Παύλος, σε μια επιστολή που έγραψε τότε στην εκκλησία της Κορίνθου που βρίσκεται στην απέναντι πλευρά του Αιγαίου Πελάγους, είπε: «Θέλω δε μείνει εν Εφέσω έως της πεντηκοστής· διότι ηνοίχθη εις εμέ θύρα μεγάλη και ενεργητική, και είναι πολλοί εναντίοι.»—1 Κορινθίους 16:8, 9.

⁸ Ο Παύλος έμεινε στην Έφεσο περισσότερο από δύο χρόνια. Πολλοί έμαθαν για την ασυνήθιστη αγάπη που είχε δείξει ο Ιεχωβά με το να στείλει τον μονογενή του Γιο ώστε αυτοί που ασκούσαν πίστη σ’ αυτόν να αποκτήσουν αιώνια ζωή. Δέχτηκαν την αλήθεια, και η αγάπη που εκδήλωσαν για τον Ιεχωβά και τον Γιο του ήταν δυνατή. Εκείνοι που ασκούσαν στο παρελθόν μαγικές τέχνες «φέροντες τα βιβλία αυτών κατέκαιον ενώπιον πάντων και αριθμήσαντες τας τιμάς αυτών, εύρον πεντήκοντα χιλιάδας αργυρίου. Ούτω κραταιώς ηύξανε και ίσχυεν ο λόγος του Κυρίου.» (Πράξεις 19:19, 20) Φανταστείτε τι μεγάλη μαρτυρία ήταν αυτή!

9. Με ποιον τρόπο δοκιμάστηκε το βάθος της αγάπης της καινούργιας εκκλησίας;

⁹ Σύντομα, δοκιμάστηκε το βάθος της αγάπης των Εφεσίων. Στην Έφεσο, πολλοί αργυροχόοι έβγαζαν αρκετά χρήματα φτιάχνοντας ασημένια αγάλματα ναών της Αρτέμιδας. Ένας απ’ αυτούς, ο Δημήτριος, επειδή διέκρινε πώς η νεαρή Χριστιανική εκκλησία ήταν απειλή για τους πόρους της ζωής τους, μίλησε δημόσια στους συναδέλφους του αργυροχόους και υποκίνησε οχλοκρατία. Οι. ζωές των Χριστιανών κινδύνευσαν μέχρις ότου ο γραμματέας της πόλης καθησύχασε τον όχλο. (Πράξεις 19:23-41) Θα πρέπει να συνέβησαν παρόμοιες δοκιμασίες που δεν καταγράφτηκαν στη Βίβλο, γιατί ο Παύλος είπε ότι ‘πολέμησε με θηρία στην Έφεσο.’ (1 Κορινθίους 15:32) Παρόλ’ αυτά, η θερμή αγάπη που είχαν οι Εφέσιοι για τον Ιεχωβά τους βοήθησε ν’ αντέξουν.

10. Πώς προσπάθησε στην συνέχεια ο Παύλος να ενθαρρύνει τους πρεσβυτέρους της Εφέσου;

¹⁰ Τελικά, ο Παύλος έφυγε από την Έφεσο. Αλλά το 56 μ.Χ., καθώς πήγαινε στην Ιερουσαλήμ, βρέθηκε στη Μίλητο, 48 χιλιόμετρα (30 μίλια) μακριά. Έτσι, κάλεσε σε συγκέντρωση τους πρεσβυτέρους της Εφέσου και τους πρότρεψε να ακολουθούν το δικό του παράδειγμα και να ποιμαίνουν το ποίμνιο του Θεού που βρισκόταν κάτω από τη φροντίδα τους. Ιδιαίτερα τους προειδοποίησε για ‘καταπιεστικούς λύκους’ οι οποίοι θα έβγαιναν από ανάμεσά τους και θα παροδηγούσαν τους μαθητές. Τους είπε επίσης ότι πιθανόν να μη βλέπονταν ποτέ πρόσωπο με πρόσωπο πάλι. Γιαυτό, «έγινε πολύς κλαυθμός πάντων, και πεσόντες επί τον τράχηλον του Παύλου κατεφίλουν αυτόν.»—Πράξεις 20:17-38.

11. Τι άκουσε ο Παύλος για τους Εφεσίους όταν ήταν στη Ρώμη;

¹¹ Όταν έφτασε ο Παύλος στην Ιερουσαλήμ συνελήφθη και τελικά στάλθηκε στη Ρώμη σαν φυλακισμένος. Εκεί, οι σκέψεις του στράφηκαν πάλι στους αδελφούς της Εφέσου, και έγραψε την επιστολή που υπάρχει στη Βίβλο κάτω από τον τίτλο «Προς Εφεσίους.» Η αγάπη για τον Ιεχωβά και τον Γιο του από μέρους των Χριστιανών της Εφέσου εξακολουθούσε να είναι ισχυρή, γιατί ο Παύλος τους είπε: «Δια τούτο και εγώ, ακούσας την εις τον Κύριον Ιησούν πίστιν σας και την εις πάντας τους αγίους αγάπην, δεν παύομαι ευχαριστών τον Θεόν υπέρ υμών.»—Εφεσίους 1:15-17.

12. Ποια συμβουλή έγραψε ο Παύλος από τη Ρώμη που θα βοηθούσε τους Εφεσίους να διατηρήσουν ‘την αγάπη που είχαν στην αρχή’;

¹² Ο Παύλος στην επιστολή του έδωσε θαυμάσια συμβουλή ειδικά για να τους βοηθήσει να κρατήσουν την αγάπη τους ζωντανή. Τους υπενθύμισε ότι ζούσαν σε κακές μέρες, και επομένως, θα έπρεπε ‘να εξαγοράζουν τον καιρό,’ να μην αφήνουν άλλα ζητήματα να παραγκωνίζουν την εκτέλεση του θελήματος του Θεού. (Εφεσίους 5:15-17) Ο Παύλος υπενθύμισε επίσης στους Εφεσίους ότι οι πραγματικοί τους εχθροί δεν ήταν οι άνθρωποι που προσπαθούσαν να τους εναντιωθούν. Αντίθετα, είπε, «είναι η πάλη ημών . . . εναντίον εις τα πνεύματα της πονηρίας εν τοις επουρανίοις.» Γιαυτό, τους ενθάρρυνε έντονα να φορέσουν την πνευματική πανοπλία και να διατηρούν στενή επαφή με τον Θεό μέσω προσευχής.—Εφεσίους 6:11-18.

13. Πώς μπόρεσε ο Τιμόθεος να βοηθήσει τους Εφεσίους;

¹³ Ο Παύλος έγραψε την επιστολή του στους Εφεσίους γύρω στο 60 ή 61 μ.Χ. (Εφεσίους 1:1) Δεν πέρασε πολύς καιρός από τότε και ο Τιμόθεος επισκέφθηκε την Έφεσο και, ενόσω βρισκόταν εκεί, έλαβε μια επιστολή από τον Παύλο που την ονομάζουμε Πρώτη προς Τιμόθεον. Σ’ αυτήν, ο Παύλος ενθάρρυνε αυτό τον νεαρό άντρα να μείνει στην Έφεσο για να ‘παραγγείλει σε μερικούς να μην ετεροδιδασκαλούν, ούτε να προσέχουν σε μύθους και γενεαλογίες απέραντες.’ (1 Τιμόθεον 1:3, 4) Χωρίς αμφιβολία η παρουσία του Τιμόθεου στην πόλη βοήθησε τους περισσότερους Εφεσίους Χριστιανούς να διατηρήσουν τη θερμή αγάπη τους για τον Ιεχωβά παρά την κακή επιρροή που υπήρχε γύρω τους.

14. (α) Πώς είχε ενισχύσει ο Ιεχωβά τους Εφεσίους; (β) Παρά το γεγονός αυτό, τι συνέβη σ’ αυτούς;

¹⁴ Ο Παύλος έγραψε τη δεύτερη επιστολή του στον Τιμόθεο περίπου το 65 μ.Χ. Σ’ αυτήν ανέφερε πως είχε στείλει έναν άλλο απεσταλμένο στην Έφεσο, τον Τυχικό. (2 Τιμόθεον 4:12) Αυτό είναι το τελευταίο που διαβάζουμε για την Έφεσο μέχρι που έστειλε ο Ιησούς το άγγελμά του όπως αναφέρεται στο βιβλίο της Αποκάλυψης. Οι Χριστιανοί στην Έφεσο ήταν οι καρποί του κηρύγματος του αποστόλου Παύλου. Είχαν ωφεληθεί από μετέπειτα επισκέψεις εξεχόντων Χριστιανών όπως ήταν ο Τιμόθεος, και είχαν λάβει συμβουλή μέσω μιας επιστολής που εμπνεύστηκε από το άγιο πνεύμα και αποτελούσαν μέρος του ‘ενός σώματος.’ (Εφεσίους 4:4) Ωστόσο αυτοί έχασαν ‘την αγάπη που είχαν στην αρχή.’

Η Σταθερή Συμβουλή Αναγκαία

15, 16. (α) Γιατί μερικοί μπορεί να νομίζουν ότι θα έπρεπε να αναμένει κανείς πως οι Εφέσιοι θα έχαναν κάπως τη θερμή αγάπη που είχαν στην αρχή; (β) Μήπως είχε την ίδια άποψη και ο Ιησούς;

¹⁵ Μερικοί μπορεί να θεωρούν ευνόητη κάποια ψύχρανση στη θέρμη της αγάπης των αδελφών της Εφέσου. Στο κάτω-κάτω, η εκκλησία αυτή υπήρχε στην Έφεσο για περισσότερο από 40 χρόνια όταν ο Ιησούς έστειλε το μήνυμά του μέσω του Ιωάννη. Πολλοί, χωρίς αμφιβολία, δεν θυμούνταν προσωπικά το έξοχο παράδειγμα του Ακύλα και της Πρίσκιλλας και το συναρπαστικό κήρυγμα του Απολλώ. Ο απόστολος Παύλος είχε πεθάνει εδώ και 30 χρόνια. Η Ιερουσαλήμ είχε καταστραφεί πριν από 25 χρόνια. Γιαυτό, θα μπορούσε κανείς να περιμένει ότι οι Χριστιανοί στην Έφεσο θα γίνονταν νωθροί, θα έχαναν την αίσθηση του επείγοντος και το ζήλο τους.

¹⁶ Ωστόσο, ο Ιησούς δεν δικαιολόγησε μια τέτοια τάση. Άλλοι που ήταν Χριστιανοί τόσο καιρό όσο οι Εφέσιοι ή και περισσότερο, δεν είχαν χάσει την ‘πρώτη τους αγάπη’. Ο απόστολος Ιωάννης, ο οποίος κατέγραψε το άγγελμα του Ιησού στους Εφεσίους, ήταν ήδη ακόλουθος του Χριστού για περισσότερο από 20 χρόνια, όταν ο Παύλος κήρυξε τα καλά νέα στην Έφεσο. Επιπλέον, οι αδελφοί της εκκλησίας της Φιλαδελφείας έδωσαν ισχυρή απόδειξη ότι δεν είχαν χάσει την ‘αγάπη που είχαν στην αρχή.’—Αποκάλυψις 3:7-11.

17. Ποια ήταν η συμβουλή του Ιησού στους Εφεσίους Χριστιανούς;

¹⁷ Γιαυτό, ο Ιησούς δεν ήταν αδικαιολόγητος όταν είπε με σταθερό τρόπο σ’ εκείνους τους Εφεσίους ότι αν δεν μετανοούσαν και αν δεν αναζωπύρωναν την αγάπη τους, πιθανόν να ζημιώνονταν. Είπε: «Θέλω κινήσει την λυχνίαν σου εκ του τόπου αυτής, εάν δεν μετανοήσης.» (Αποκάλυψις 2:5) Αυτό δεν ήταν τόσο απειλή όσο μια στοργική προειδοποίηση σ’ εκείνους τους Χριστιανούς, παροτρύνοντάς τους να ενεργήσουν σοφά κι έτσι να μη χάσουν τα προνόμιά τους.

Γιατί Χάνεται η ‘Πρώτη Αγάπη’

18, 19. (α) Τι ζήλο είχαν οι Ισραηλίτες όταν ελευθερώθηκαν από την Αίγυπτο; (β) Γιατί έχασαν αυτό το ζήλο;

¹⁸ Γιατί οι άνθρωποι χάνουν την αρχική τους αγάπη για τον Ιεχωβά και το ζήλο τους να κάνουν το θέλημά του; Η Βίβλος δεν μας λέει τι συνέβη στους Εφεσίους. Αλλά υπάρχουν άλλα παραδείγματα μέσα στη Βίβλο για παρόμοια περιστατικά. Θυμηθείτε τους Ισραηλίτες τους οποίους οδήγησε ο Μωυσής έξω από την Αίγυπτο. Ο απελευθερωμένος λαός του Θεού έχοντας παραστεί μάρτυρας των δυνατών έργων του Ιεχωβά τα οποία κορυφώθηκαν με την καταστροφή του Φαραώ και των στρατιών του στην Ερυθρά Θάλασσα, ήταν πολύ ενθουσιασμένος. «Τις όμοιός σου Κύριε [Ιεχωβά, ΜΝΚ], μεταξύ των θεών;» έψαλαν εκστατικά. (Έξοδος 15:11· Ψαλμός 136:1, 15) Αργότερα όταν ο Ιεχωβά έκανε διαθήκη μαζί τους, ομόφωνα δήλωσαν: «Πάντα, όσα ελάλησεν ο Κύριος, θέλομεν κάμει και θέλομεν υπακούει.»—Έξοδος 24:7.

¹⁹ Όμως η διάθεση των Ισραηλιτών γρήγορα άλλαξε. Μια προσωρινή έλλειψη νερού, μια έλλειψη ποικιλίας στο διαιτολόγιό τους, ο φόβος των Χαναναίων και άλλα προβλήματα τους έκαναν να ξεχάσουν τα δυνατά έργα του Ιεχωβά και τη διαθήκη που είχε κάνει μαζί τους. Αυτός ήταν ο λόγος που άρχισαν να βλέπουν ελκυστική ακόμη και την Αίγυπτο, τη χώρα της δουλείας τους, τώρα που βρίσκονταν μακριά απ’ αυτή! Ξέχασαν τη βάναυση σκληρότητα των Αιγυπτίων και σκέφτονταν μόνο ‘τα ψάρια, τα αγγούρια, τα πεπόνια, τα πράσα, τα κρεμμύδια και τα σκόρδα’ που έτρωγαν κάποτε εκεί.—Αριθμοί 11:5.

20, 21. (α) Ποια συναρπαστικά νέα άκουσαν οι Ιουδαίοι στις μέρες του Κύρου, και ποια επίδραση είχε αυτό; (β) Τι έκανε τον ενθουσιασμό τους να εξασθενίσει;

²⁰ Θυμηθείτε, επίσης, τους Ιουδαίους οι οποίοι επέστρεψαν από τη Βαβυλωνιακή αιχμαλωσία το 537 π.Χ. Φανταστείτε τη συγκίνησή τους όταν άκουσαν τη διακήρυξη του Κύρου: «Κύριος ο Θεός [ο Ιεχωβά, ΜΝΚ] . . . προσέταξεν εις εμέ να οικοδομήσω εις αυτόν οίκον εν Ιερουσαλήμ, ήτις είναι εν τη Ιουδαία· τις εξ υμών είναι εκ παντός του λαού αυτού; ο Θεός αυτού έστω μετ’ αυτού, και ας αναβή εις Ιερουσαλήμ, ήτις είναι εν τη Ιουδαία, και ας οικοδομήση τον οίκον Κυρίου του Θεού του Ισραήλ.» (Έσδρας 1:2, 3) Δεκάδες χιλιάδες ανταποκρίθηκαν. Και μεγάλη ήταν η χαρά τους όταν τέθηκαν τελικά τα θεμέλια του καινούργιου ναού.—Έσδρας 2:64· 3:10-13.

²¹ Ωστόσο, αυτός ο ενθουσιασμός γρήγορα εξασθένισε. Οι γειτονικοί εχθροί αντιτάχθηκαν και κατάφεραν με μηχανορραφίες να εκδοθεί μια επίσημη διαταγή για να σταματήσουν το έργο της οικοδόμησης του ναού. (Έσδρας, κεφάλαιο 4) Οι Ιουδαίοι άρχισαν να χτίζουν θαυμάσια σπίτια για τους εαυτούς τους. (Αγγαίος 1:4) Φυσικά, εξακολουθούσαν να σκέφτονται ότι ήταν ακόλουθοι της Ιουδαϊκής θρησκείας. Δεν είχαν εγκαταλείψει την πίστη τους. Αλλά είχαν χάσει τη θερμή αγάπη που είχαν παλιότερα για τον Ιεχωβά και για τα συμφέροντα της αληθινής λατρείας. Χωρίς αμφιβολία, νόμιζαν ότι ήταν ισορροπημένοι ή λογικοί σ’ αυτό που έκαναν. Αλλά ο Ιεχωβά δεν συμφωνούσε. Έστειλε τους προφήτες του Αγγαίο και Ζαχαρία για να διεγείρουν το ζήλο τους και να τους ενθαρρύνουν να τελειώσουν το χτίσιμο του οίκου του Ιεχωβά.—Έσδρας 5:1, 2.

22, 23. (α) Τι μπορεί να κάνει τους Χριστιανούς σήμερα να χάσουν την αγάπη που είχαν στην αρχή; (β) Ποιες ερωτήσεις μένουν για να τις εξετάσουμε;

²² Κάτι παρόμοιο μπορεί να συμβεί και σε Χριστιανούς της εποχής μας. Τα καθημερινά προβλήματα της ζωής μέσα σ’ έναν μη Χριστιανικό κόσμο μπορούν να εξασθενίσουν τη χαρά τους. Με το πέρασμα του χρόνου, η αλήθεια μπορεί να πάψει να είναι ζωντανή και συναρπαστική. Μπορεί μάλιστα να συμβεί ώστε, επειδή ο χρόνος κάνει να ξεχάσει κανείς τι σήμαινε να είναι μέσα στον κόσμο, να επιθυμήσει ένας Χριστιανός τη λεγόμενη ελευθερία, την ανευθυνότητα που έχουν οι κοσμικοί άνθρωποι. (Εφεσίους 2:11, 12) Ή Χριστιανοί μπορεί να κουραστούν από τη στάση που έχουν οι άνθρωποι που τους περιβάλλουν. Μπορεί να αναπτύξουν την άποψη ότι είναι πιο λογικό να κάνουν με την άνεσή τους την υπηρεσία του Θεού, να επιβραδύνουν κάπως.—Ιερεμίας 17:9.

²³ Κάτι παρόμοιο πρέπει να είχε συμβεί στους Εφεσίους Χριστιανούς, αλλά ο Ιησούς διέκρινε καθαρά ότι μπορούσαν να αναλάβουν. Στην πραγματικότητα, μέσω του αποστόλου Παύλου είχαν ήδη λάβει επανειλημμένη συμβουλή η οποία, αν εφαρμοζόταν, θα τους βοηθούσε να αποκτήσουν και πάλι ‘την αγάπη που είχαν στην αρχή.’ Ποια ήταν αυτή η πολύτιμη συμβουλή; Και θα βοηθήσει κι εμάς να διατηρήσουμε την ‘πρώτη μας αγάπη’ σήμερα; Αυτό θα το εξετάσουμε στο επόμενο άρθρο.

Μπορείτε να Θυμηθείτε—

□ Ποιο πρόβλημα υπήρχε στην εκκλησία της Εφέσου;

□ Τι βοήθεια τους είχε δώσει ο Ιεχωβά;

□ Γιατί οι Ισραηλίτες στις μέρες του Μωυσή έχασαν το ζήλο τους;

□ Τι έκανε τους Ισραηλίτες στην εποχή του Έσδρα να χάσουν τον ενθουσιασμό τους;

□ Τι μπορεί να οδηγήσει κι εμάς να χάσουμε ‘την αγάπη που είχαμε στην αρχή’;

[Εικόνα στη σελίδα 13]

Ίσως για υλιστικούς λόγους μέλη της εκκλησίας της Εφέσου να άφησαν την αγάπη που είχαν στην αρχή

[Εικόνα στη σελίδα 16]

Ο Αγγαίος ρώτησε τους Ιουδαίους: ‘Είναι καιρός να κατοικείτε εσείς στα φατνωτά σπίτια σας και ο οίκος του Θεού να είναι έρημος;’