Μπορεί η Ανθρώπινη Δύναμη να το Σταματήσει;

ΑΦΟΥ οι έμποροι όπλων είναι υπεύθυνοι για το ότι οι φτωχοί στερούνται τόσα αγαθά και τόσες υπηρεσίες που έχουν ανάγκη, γιατί δεν τους σταματούν οι άνθρωποι; Η απλή απάντηση είναι: Το εμπόριο όπλων κατέχει το χρήμα και την εξουσία. Τα γεγονότα που θα παρατεθούν πιο κάτω σχετικά με την ακτίνα δράσης, τα συμφέροντα και τις μεθόδους αυτής της μεγάλης επιχείρησης θα σας βοηθήσουν να διακρίνετε γιατί η ανθρώπινη δύναμη δεν μπορεί να τη σταματήσει.

Πολλοί άνθρωποι ζουν από το εμπόριο όπλων. Από την αρχή αυτού του αιώνα, το εμπόριο όπλων έχει γίνει η πιο διεθνής βιομηχανία όλου του κόσμου. Απασχολεί, σε παγκόσμια κλίμακα, περίπου 50 εκατομμύρια άτομα, άμεσα ή έμμεσα. Κι εκτός απ’ αυτό, το ένα τέταρτο των επιστημόνων του κόσμου, δηλαδή περίπου 500.000, ασχολούνται με τις στρατιωτικές έρευνες.

Περιλαμβάνονται τεράστια οικονομικά συμφέροντα. Από το 1960, τα έθνη όλου του κόσμου έχουν ξοδέψει 15,2 τρισεκατομμύρια δολάρια ($15.200.000.000.000, με την αξία που είχε το δολάριο των Η.Π.Α. το 1984, περ. 2,128 τετράκις εκατ. δρχ.) στον ανταγωνισμό των εξοπλισμών. Και η ζήτηση όπλων συνεχίζεται. Για παράδειγμα, το 1987, οι στρατιωτικές δαπάνες έφτασαν σ’ ένα νέο αποκορύφωμα, δηλαδή 1,8 εκατομμύρια δολάρια (περ. 252 εκατ. δρχ.) το λεπτό! Το 1987, έγιναν είκοσι δύο πόλεμοι, που προκάλεσαν τουλάχιστο 2,2 εκατομμύρια θύματα—περισσότεροι πόλεμοι από κάθε προηγούμενη χρονιά στην καταγραμμένη ιστορία!a Ο πόλεμος μεταξύ Ιράν και Ιράκ—που θεωρείται ότι προκάλεσε τη μεγαλύτερη αιματοχυσία και εξάντλησε τους περισσότερους φυσικούς πόρους από κάθε άλλο τοπικό πόλεμο στην καταγραμμένη ιστορία—απορροφούσε όπλα απ’ όλο τον κόσμο, για χρόνια ολόκληρα.

Αν και γίνονται πολλές συζητήσεις για ειρήνη, οι παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες έφτασαν περίπου το ένα τρισεκατομμύριο δολάρια. Στην πραγματικότητα, ο κόσμος ξοδεύει για τις ένοπλες δυνάμεις σχεδόν τρεις χιλιάδες φορές περισσότερα απ’ όσα ξοδεύει για τις ειρηνευτικές προσπάθειες!

Τα έθνη που παίζουν το ρόλο του πωλητή στο διεθνές παζάρι όπλων είναι πολλά. Οι δυο υπερδυνάμεις είναι οι μεγαλύτεροι πωλητές όπλων στον κόσμο. Η Γαλλία, η Βρετανία, η Δυτική Γερμανία και η Ιταλία είναι οι μεγαλύτεροι έμποροι όπλων της Δυτικής Ευρώπης. Η Ελλάδα, η Ισπανία και η Αυστρία έχουν αρχίσει πρόσφατα να πουλάνε κι αυτές.

Ακόμη και ουδέτερα έθνη πουλάνε όπλα και στρατιωτική τεχνολογία. Η Σουηδία, που χαίρει σεβασμού ως η χώρα προέλευσης του Βραβείου Νόμπελ για την Ειρήνη, έχει δύο από τις πιο προηγμένες εταιρίες παραγωγής όπλων στον κόσμο, οι οποίες κατασκευάζουν αεριωθούμενα μαχητικά αεροσκάφη, όπλα πυροβολικού και εκρηκτικά για εξαγωγή. Η Ελβετία, που είναι εγγυήτρια του Ερυθρού Σταυρού και των ανθρωπιστικών προσπαθειών, έχει αναμειχτεί κι αυτή στο διεθνές εμπόριο όπλων. Και κάτι που αυξάνει αυτόν τον έντονο ανταγωνισμό είναι το γεγονός ότι όλο και περισσότερες χώρες του Τρίτου Κόσμου αρχίζουν να παράγουν κι αυτές όπλα.

Σκληρός Ανταγωνισμός

Όλοι οι έμποροι θέλουν να πείσουν τους ανθρώπους, με τη διαφήμιση, ότι τα προϊόντα τους (είτε πρόκειται για αυτοκίνητα είτε για ξυριστικές μηχανές είτε για σκούπες) είναι τα καλύτερα. Παρόμοια, οι έμποροι όπλων δημοσιεύουν διαφημίσεις σε πάρα πολλά έγχρωμα εμπορικά περιοδικά, για να υποστηρίξουν ότι τα προϊόντα τους έχουν αποδεδειγμένη ικανότητα να σκοτώνουν.

Πώς θα αντιδρούσατε αν διαβάζατε στην πρωινή σας εφημερίδα μια διαφήμιση που να έλεγε: «Μήπως ψάχνετε για έναν πύραυλο-φονιά; Ο RBS 70 φέρει μια εξαιρετικά αποτελεσματική πυρηνική κεφαλή»; Ή μια άλλη, που σας προσφέρει ένα ελαφρύ αντιαρματικό όπλο και λέει: «Μια βολή, και ο θάνατος είναι σίγουρος! . . . Τίποτα δεν μπορεί να το σταματήσει»;

Τέτοιες διαφημίσεις θα αναστάτωναν τους ανθρώπους αν δημοσιεύονταν σε συνηθισμένες εφημερίδες. Αλλά τα περιοδικά που ασχολούνται με το εμπόριο όπλων βρίθουν απ’ αυτές. Πουθενά όμως δεν αναφέρεται ότι και στον αντίπαλο προσφέρονται τα ίδια όπλα, που είναι το ίδιο θανατηφόρα, το ίδιο ακριβή, το ίδιο τέλεια αναπτυγμένα από τεχνικής πλευράς. Πουθενά δεν γίνεται μνεία για το πώς θα χρησιμοποιηθεί αυτός ο εξοπλισμός, για το πώς θα επηρεαστούν απ’ αυτά τα τρομερά όπλα οι πολίτες—οι τελικοί «καταναλωτές».

‘Σκοτεινή’ Επιχείρηση

Ενώ οι περισσότερες συναλλαγές όπλων γίνονται μεταξύ κυβερνήσεων, αυτή η επιχείρηση, δηλαδή το εμπόριο όπλων, είναι ‘σκοτεινή’. Μια ιδιωτική έκθεση λέει: «Ένα τεράστιο εμπορικό κύκλωμα λειτουργεί λαθραία, καθώς και σε αναγνωρισμένο επίπεδο. Οι κυβερνήσεις επιδιώκουν την ικανοποίηση των δικών τους συμφερόντων, και συχνά το κάνουν αυτό μυστικά».

Μολονότι αρκετά κράτη τα οποία παράγουν όπλα έχουν αυστηρούς κανόνες που ρυθμίζουν τις στρατιωτικές εξαγωγές στις εμπόλεμες χώρες, τα όπλα τους εξακολουθούν να φτάνουν στα πεδία των μαχών. Μια έκθεση από το Διεθνές Ινστιτούτο Ειρηνευτικών Ερευνών της Στοκχόλμης εξηγεί το γιατί: «Δεν υπάρχουν αδιαπέραστα όρια ανάμεσα στο νόμιμο εμπόριο όπλων και σ’ εκείνες τις συναλλαγές όπλων που χαρακτηρίζονται ‘ημιπαράνομες’ ή παράνομες. Απ’ ό,τι φαίνεται, κανένα κράτος που πουλάει όπλα δεν μπορεί να ελέγξει πλήρως το πώς, εναντίον ποιου ή από ποιον θα χρησιμοποιηθούν αυτά τα όπλα». Ένα δημοσίευμα του περιοδικού Newsweek σχετικά με το εμπόριο όπλων κάνει την πρόβλεψη: «Οι περιορισμοί σ’ ό,τι αφορά τις πωλήσεις όπλων είναι πιθανό να καταρρεύσουν, καθώς μπαίνουν περισσότερες χώρες στον ανταγωνισμό των πωλήσεων όπλων».

Στη σκιά αυτού του διεθνούς εμπορίου όπλων μεταξύ κυβερνήσεων, λειτουργεί μια στρατιά ιδιωτικών πωλητών, σ’ ολόκληρο τον κόσμο. Αυτοί διατηρούν επαφές με υψηλούς πολιτικούς και στρατιωτικούς κύκλους. Μεταξύ αυτών, υπάρχουν πωλητές που δουλεύουν για τις μεγάλες βιομηχανίες όπλων, πράκτορες (μεσάζοντες) που ποτέ δεν έρχονται σ’ επαφή με τα όπλα, λαθρέμποροι που ανταλάσσουν ναρκωτικά με όπλα και απατεώνες με περιορισμένη δράση.

Λόγω της μανίας που έχουν για το χρήμα, μερικές εταιρίες παραγωγής όπλων φαίνεται πως δεν σταματάνε σε τίποτα. Ο παρακάτω κατάλογος δείχνει μερικές από τις δολοπλοκίες για τις οποίες έχουν κατηγορηθεί, σύμφωνα με τον Άντονι Σάμπσον, που κάνει έρευνες για το εμπόριο όπλων:

1. Υποδαυλίζουν τους φόβους για πόλεμο και πείθουν τις ίδιες τις χώρες τους να υιοθετήσουν φιλοπόλεμη πολιτική και να αυξήσουν τον εξοπλισμό τους.

2. Δωροδοκούν κυβερνητικούς αξιωματούχους σε μεγάλη κλίμακα.

3. Διαδίδουν ψεύτικες ειδήσεις για στρατιωτικά προγράμματα σε διάφορες χώρες, προκειμένου να υποκινήσουν την αύξηση των στρατιωτικών δαπανών.

4. Επηρεάζουν την κοινή γνώμη, ελέγχοντας τα μέσα μαζικής ενημέρωσης.

5. Κάνουν τη μια χώρα να στρέφεται ενάντια στην άλλη.

6. Οργανώνουν διεθνή τραστ προκειμένου να ανεβάσουν τις τιμές των όπλων.

Κι όμως το εμπόριο όπλων ανθεί περισσότερο παρά ποτέ. Και απ’ ό,τι φαίνεται, δεν υπάρχει κανείς που να μπορεί να κλείσει αυτό το ισχυρό παζάρι όπλων. Οι δυο μεγαλύτεροι διεθνείς ειρηνευτικοί οργανισμοί που ιδρύθηκαν ποτέ στην ιστορία, η Κοινωνία των Εθνών και τα Ηνωμένα Έθνη, που τη διαδέχτηκαν, δεν έχουν μπορέσει να πείσουν ούτε ένα από τα έθνη-μέλη τους να ‘σφυρηλατήσει τας μαχαίρας του δια υνία’. Το εμπόριο όπλων έχει γίνει τόσο πολύ συνυφασμένο με τις παγκόσμιες υποθέσεις, από πολιτική και οικονομική άποψη, ώστε πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι η ανθρώπινη δύναμη δεν μπορεί να το σταματήσει. Υπάρχει λοιπόν καμιά δύναμη, αρκετά δυνατή για να το σταματήσει;

[Υποσημειώσεις]

[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 8]

Ακόμη και ουδέτερα έθνη πουλάνε όπλα και στρατιωτική τεχνολογία

[Εικόνες στη σελίδα 7]

Οι έμποροι όπλων δημοσιεύουν διαφημίσεις των θανατηφόρων προϊόντων τους σε πάρα πολλά έγχρωμα εμπορικά περιοδικά