Προϋπολογίστε τα Χρήματά Σας—Με τον Εύκολο Τρόπο!

ΕΙΝΑΙ Σαββάτο βράδι. Ο Ρόναλντ και η Σέρη, νεαροί γονείς, τρώνε το βραδινό τους, συνομιλώντας ταυτόχρονα. Η συζήτηση τους, ένα συνηθισμένο παράπονο του τύπου, «Δεν μπορείς να φανταστείς πόσο δύσκολη εβδομάδα πέρασα», είναι η ίδια, ως συνήθως. Η Σέρη μιλάει για τους θριάμβους και τις αποτυχίες της στο σπίτι, ο Ρόναλντ για την εξάντληση του από μια εβδομάδα όλο υπερωρίες. Αναγνωρίζοντας ο ένας τους κόπους του άλλου με νεύματα και επιδοκιμασίες όπως, «Ω, αλήθεια», η συζήτηση γαληνεύει.

Δηλαδή, μέχρι τη στιγμή που η Σέρη αναφέρει το καινούργιο φόρεμα που αγόρασε.

Από εδώ και μετά η συζήτηση παίρνει μια διαφορετική τροπή προς το χειρότερο. «Και γιατί να το αγοράσεις; Δούλεψα τόσο σκληρά όλη την εβδομάδα και ακόμη δεν κατάφερα να ξεχρεώσω τους λογαριασμούς μας!» λέει απότομα ο Ρόναλντ. «Αφού ενδιαφέρεσαι τόσο πολύ, τότε γιατί αγόρασες εκείνα τα εργαλεία;» αντιλέγει η Σέρη.

«Επειδή τα χρειάζομαι για τη δουλειά!»

«Ε, και ’γώ χρειάζομαι το φόρεμα!»

Σας θυμίζει τίποτα αυτό; Αν ναι, ίσως να παρηγορηθείτε από το γεγονός ότι πολλοί αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα—και όχι απλώς οι νιόπαντροι. Άνθρωποι άγαμοι, ζευγάρια που έχουν πάρει σύνταξη, ακόμη και εκείνοι που έχουν υψηλό εισόδημα συχνά βλέπουν ότι δαπανούν περισσότερα από όσα κερδίζουν. Ακόμη και ένας καθηγητής πανεπιστημίου μπορεί να έχει οικονομικά προβλήματα, παρ’ ότι ο μισθός του είναι υψηλός.

Ποια είναι η λύση; Το να μισθώσετε έναν λογιστή για να κανονίσει τα οικονομικά σας ασφαλώς είναι πέρα από κάθε συζήτηση. Ο Ρόναλντ και η Σέρη, ωστόσο, βρήκαν έναν τρόπο που αποδείχθηκε πρακτικός. Συνέβη να έχουν εβδομαδιαίες Βιβλικές συζητήσεις με ένα παντρεμένο ζευγάρι που ήταν ολοχρόνιοι διάκονοι των Μαρτύρων του Ιεχωβά. Το ζευγάρι αυτό ζει με ένα πολύ μέτριο εισόδημα, και ο Ρόναλντ και η Σέρη ήταν περίεργοι πώς τα κατάφερναν να τα βγάζουν πέρα. «Έχουμε οικογενειακό προϋπολογισμό!» ήταν η απάντηση τους.

Η λέξη αυτή, «προϋπολογισμός», φέρνει όμως στο νου τρομακτικές παραστάσεις με μεγάλα λογιστικά βιβλία γεμάτα με ατέλειωτες σειρές από αριθμούς. Μην αφήσετε την εικόνα αυτή να σας τρομάξει ωστόσο. Παρ’ ότι ο Ρόναλντ και η Σέρη στην αρχή δέχτηκαν με δυσπιστία την ιδέα αυτή, βοηθήθηκαν να κάνουν έναν απλό, κι ωστόσο πρακτικό, προϋπολογισμό με τον οποίο όχι μόνο ξεπλήρωσαν τα χρέη τους (χωρίς να δουλεύει υπερωρίες ο Ρόναλντ!) αλλά ακόμη τους περίσσεψαν και χρήματα ώστε να επισκεφθούν τα κεντρικά γραφεία των Μαρτύρων του Ιεχωβά, όπου τυπώνεται αυτό το περιοδικό. Να το μυστικό:

Καταρτισμός Προϋπολογισμού

Πραγματικά, το μόνο που περιλαμβάνει ο προϋπολογισμός είναι η καταγραφή της ποσότητας του εισοδήματος και η καταγραφή των δαπανών—κατόπιν πρέπει να περιορίζει κανείς τα έξοδα μέσα στα όρια του εισοδήματος. Είναι πολύ απλό. Ας αρχίσουμε με το εισόδημα. Για τους περισσότερους από εμάς αυτό θα είναι εύκολο, καθώς γενικά περιλαμβάνει λίγα μόνο είδη. (Μισθό, τόκο από καταθέσεις, πληρωμή από διάφορες δουλειές κλπ.) Η συμπλήρωση του καταλόγου των δαπανών, ωστόσο, είναι λιγάκι πιο περίπλοκη.

Θα μπορούσατε να αρχίσετε με το να προετοιμάσετε (ή και να αγοράσετε) ένα έντυπο όπως αυτό που έχουμε εδώ. Θα γράψετε τους κύριους τίτλους όπως είναι «τρόφιμα» και «ρουχισμός», αλλά μην το κάνετε πολύ λεπτομερειακό και μην αποπειραθείτε να υποδιαιρέσετε τον τίτλο «τρόφιμα» σε χωριστά είδη τροφίμων. Να θυμάστε, επίσης, να κρατήσετε κάποιον τίτλο για τα «απρόσμενα» ή «διάφορα» έξοδα τα οποία θα παρουσιαστούν οπωσδήποτε. Οι επισκέπτες από άλλη πόλη, αλλαγή των ελαστικών του αυτοκινήτου, ή ακόμη και κάποια περιοδική παρόρμηση για κάποια αγορά είναι πολύ δύσκολο να σχεδιαστούν. Γι’ αυτό θα πρέπει ο προϋπολογισμός σας να είναι εύκαμπτος.

Για κάθε δαπάνη, προσπαθήστε να σκεφτείτε κάποιο ρεαλιστικό ποσό που θα πρέπει να διαθέσετε γι’ αυτή. Αν είστε το είδος του ανθρώπου που κρατάει κάπου τις αποδείξεις και τους λογαριασμούς του παντοπωλείου, ή που πληρώνει με επιταγή, αυτό δεν θα είναι δύσκολο. Αν δεν είστε, θα πρέπει απλώς να κάνετε έναν κατά προσέγγιση υπολογισμό. Θα χρειαστεί επίσης να θυμηθείτε τα μηνιαία έξοδα, όπως είναι το ενοίκιο ή οι πληρωμές της υποθήκης, και τα μακροπρόθεσμα έξοδα όπως είναι οι φόροι, η ασφάλεια, ή οι διακοπές.

Το αν ο προϋπολογισμός σας θα βγει θετικός ή αρνητικός θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το πόσο πραγματικά θα είναι τα ποσά τα οποία βάζετε εκεί. Όπως λέει ένα ζευγάρι το οποίο ζει πετυχημένα κάνοντας προϋπολογισμό: «Πιθανόν το πιο σημαντικό σημείο για την εύτακτη λειτουργία του συστήματος μας είναι το ότι βάζουμε την πραγματική αξία των ποσών που ξοδεύουμε για το σπίτι μας. Το σύστημα αυτό δεν θα λειτουργούσε αν τα χρήματα που θα διαθέταμε για το σπίτι θα ήταν πολύ λίγα και έτσι δεν θα μπορούσαμε να περάσουμε μέχρι το τέλος του μήνα».

Ενώ ο σύζυγος αναμφίβολα θα αναλάβει την ηγεσία στον καθορισμό των ποσών αυτών, ο προϋπολογισμός δεν είναι καθόλου δουλειά ενός ανθρώπου. Όλη η οικογένεια θα πρέπει να λάβει μέρος εάν σκοπεύει κανείς να αποδειχθεί ο προϋπολογισμός αυτός αληθινά υποβοηθητικός. Και φυσικά όλα τα άτομα της οικογένειας θα έχουν κάποιο λόγο σχετικά με το πόσα χρήματα θα δαπανηθούν και πού. Οι γυναίκες, βέβαια, θα πρέπει να ενδιαφέρονται για τον προϋπολογισμό των τροφίμων. Οι νεαροί πιθανόν θα ζητάνε περισσότερα χρήματα για αναψυχή. Ακούγοντας όλους όμως θα μπορέσει να γίνει ένας πιο ισορροπημένος και ρεαλιστικός προϋπολογισμός πάνω στον οποίο να συμφωνήσουν όλοι. Χρειάζεται και ένας λόγος προσοχής: Μην επιτρέψετε τη συζήτηση αυτή να γίνει μια συνεδρίαση παζαρέματος, όπως κάνουν μεταξύ τους οι κυβερνήσεις και τα εργατικά σωματεία. Στις συζητήσεις αυτές οι άνθρωποι προωθούν ιδιοτελώς ο καθένας τα δικά του συμφέροντα. Η αγάπη, ωστόσο, «δεν αποβλέπει στα δικά της συμφέροντα», λέει η Βίβλος. (1 Κορινθίους 13:5, ΜΝΚ) Αυτή είναι μια καλή συμβουλή για μια κατάσταση σαν και αυτή. Πράγματι, σε μια οικογένεια ο σύζυγος αισθάνθηκε την αγάπη του να μεγαλώνει για τη σύζυγο του, καθώς παρατηρούσε πόσο συνεργατική και αυτοθυσιαστική ήταν αυτή καθώς κατάρτιζαν τον προϋπολογισμό τους.

Όταν οι Δαπάνες Υπερβαίνουν το Εισόδημα

Τώρα που έχετε φτιάξει έναν πρόχειρο προϋπολογισμό, αρχίστε προσθέτοντας τα ποσά που σας χρειάζονται για να ζήσετε. Σε μερικές περιπτώσεις θα φανεί σαν να υπερβαίνουν τα χρήματα αυτά τα χρήματα που κερδίζετε. Αν έτσι συμβαίνει, θα ήταν καλύτερο να ελέγξετε μερικούς από τους λογαριασμούς των δαπανών σας. Μερικοί απ’ αυτούς θα πρέπει ασφαλώς να περικοπούν. Ο καθηγητής κολεγίου που αναφέρθηκε στην αρχή ανακάλυψε ότι δαπανούσε πάρα πολλά στα τρόφιμα. Βρήκε ότι με το να σταματήσει να τρώει έξω και σε καταστήματα ελαφρών και έτοιμων τροφών, μπορούσε να ελαττώσει τις οικονομικές του δυσκολίες. Στην περίπτωση σας, ωστόσο, οι περικοπές στον προϋπολογισμό μπορεί να είναι λιγάκι πιο οδυνηρές. Ίσως να χρειαστεί να κάνετε πιο προσεκτικές σκέψεις πάνω στην αντίθεση που υπάρχει ανάμεσα στις πραγματικές σας ανάγκες και στις επιθυμίες σας.

Εκείνοι που ζουν στις πλουσιότερες, βιομηχανικές χώρες χρειάζεται ιδιαίτερα να εξετάσουν τον παράγοντα αυτό. Η σοφία των λόγων της Βίβλου στην 1 Τιμόθεον 6:7, 8 συχνά περιφρονείται στον υλιστικό μας κόσμο: «Διότι δεν εφέραμεν ουδέν εις τον κόσμον, φανερόν ότι ουδέ δυνάμεθα να εκφέρωμεν τι· έχοντες δε διατροφάς και σκεπάσματα, ας αρκώμεθα εις ταύτα». Ωστόσο για πολλούς, τα λόγια αυτά έχουν αποδείξει την αξία τους.

Γι’ αυτό σκεφθείτε δυο φορές προτού συμπεράνετε ότι χρειάζεται να κερδίζετε περισσότερα χρήματα προκειμένου να ανταποκριθείτε στον προϋπολογισμό σας. Το να εργάζεστε περισσότερες ώρες, το να βρείτε μια ακόμη δουλειά, ή το να στείλετε να εργαστεί κάποιο άλλο μέλος της οικογένειας μπορεί να μειώσει πάρα πολύ την ποιότητα της οικογενειακής σας ζωής. Και συχνά οι οικογένειες που αναλαμβάνουν περισσότερη κοσμική εργασία έτσι ώστε να ανταποκριθούν σε κάποια ιδιαίτερα έξοδα, ανακαλύπτουν ότι πιάστηκαν σε μια υλιστική παγίδα: Εξακολουθούν να δουλεύουν για πολύ καιρό αφού θα έχουν αντιμετωπιστεί τα έξοδα και μετά. Το πρόσθετο αυτό εισόδημα γίνεται ακαταμάχητο. Γι’ αυτό ρίξτε μια ακόμη ματιά στον προϋπολογισμό και δέστε αν μπορούν να γίνουν περαιτέρω περικοπές (αδιάφορο από το πόσο οδυνηρές μπορεί να είναι). Παρακάτω υπάρχουν μερικές υποδείξεις:

• Αναψυχή και Διασκέδαση: Στις Ηνωμένες Πολιτείες πάνω από το 6 τοις εκατό του εισοδήματος δαπανιέται στην αναψυχή και στη διασκέδαση. Το ποσοστό αυτό μπορεί να είναι πολύ υψηλό για σας. Το διάβασμα, οι εκδρομές στα πάρκα και άλλα, είναι λιγότερο δαπανηρά από όσο είναι οι κινηματογράφοι, τα εστιατόρια και τα αθλητικά γεγονότα.

• Δαπανηρές Κακές Συνήθειες: Μερικοί δαπανούν 1,25 δολάρια σε κάθε 100 δολάρια για κάπνισμα. Τα τυχερά παιχνίδια είναι μια άλλη δαπανηρή κακή συνήθεια. Θα μπορούσε η εξάλειψη τέτοιων συνηθειών να ενισχύσει τον προϋπολογισμό σας;

• Τρόφιμα και Ποτά: Τα οινοπνευματώδη ποτά είναι απολαυστικά αλλά όχι απαραίτητα. Οι απλές τροφές, όπως είναι οι ψητές πατάτες, συχνά όχι μόνο είναι πιο φτηνές αλλά και έχουν μεγαλύτερη θρεπτική αξία από όσο άλλες μορφές μαγειρεμένης πατάτας που μας αρέσει πιο πολύ (όπως για παράδειγμα οι τηγανιτές πατάτες). Επίσης οι τροφές της εποχής είναι πάντα πιο φτηνές. Αντί να πετάτε τα τρόφιμα που περισσεύουν, βρείτε τρόπους να τα χρησιμοποιήσετε, όπως σε εντράδες και φαγητό κατσαρόλας.

• Πίστωση: Να τη χρησιμοποιείτε συντηρητικά, αν όχι καθόλου. Τα χρήματα που δανείζονται ή τα είδη που αγοράζονται με πίστωση μπορεί να στοιχίζουν περισσότερο εξαιτίας του τόκου.

• Τηλεφωνήματα: Αν τα υπεραστικά τηλεφωνήματα δημιουργούν οικονομικό βάρος, σκεφθείτε να τα περικόψετε. Μερικές φορές γίνονται εκπτώσεις για υπεραστικά τηλεφωνήματα που γίνονται σε ορισμένες ώρες της ημέρας. Να θυμάστε, επίσης, ότι στους ανθρώπους αρέσει πολύ να λαβαίνουν γράμματα.

• Ρουχισμός: Μην βιάζεστε να ακολουθήσετε την τελευταία λέξη της μόδας. Τα συντηρητικά κλασικά ρούχα είναι συχνά οι καλύτερες αγορές. Μια νοικοκυρά μπορεί να θέλει να φτιάχνει η ίδια τα δικά της ρούχα και τα ρούχα των παιδιών της.

Μετά από ένα διάστημα αρκετού μόχθου, ο προϋπολογισμός σας επιτέλους φαίνεται να λειτουργεί. Λίγες προσαρμογές εδώ και εκεί και η οικογένεια μπορεί να βλέπει το επίτευγμα της με περηφάνια. Αλλά τώρα αρχίζει το σκληρό μέρος.

Ζώντας Σύμφωνα με τον Προϋπολογισμό

Οι αριθμοί που είναι καταχωρημένοι στο χαρτί δεν λύνουν τα οικονομικά προβλήματα της οικογένειας. Στην πραγματικότητα το να καταρτίζεις τον προϋπολογισμό είναι το ευκολότερο μέρος. Το να ζεις όμως σύμφωνα με αυτόν δεν είναι πάντοτε εύκολο. Απαιτεί πραγματική εγκράτεια και πειθαρχία. Και υπάρχει ανάγκη να ξοδεύετε τα χρήματα σας μ’ έναν τρόπο που να εκπληρώνονται οι ανάγκες σας.

Πολλά πράγματα θα εξαρτηθούν από τον τρόπο με τον οποίο πληρώνεστε, είτε εβδομαδιαία, ανά δεκαπενθημερία, είτε μηνιαία. Αν, για παράδειγμα, πληρώνεστε κάθε εβδομάδα, θα το κάνετε συνήθειά σας κάθε εβδομάδα να διαθέτετε αρκετό ποσό από το μισθό σας ώστε να αντιμετωπίζετε τα εβδομαδιαία έξοδα σας, ενώ ταυτόχρονα θα διαθέτετε λίγα χρήματα κάθε εβδομάδα ώστε να αντιμετωπίζετε τα μηνιαία και τα ετήσια έξοδα.

Μερικοί το βρήκαν υποβοηθητικό να χρησιμοποιήσουν τη «μέθοδο των φακέλων». Απλώς πάρτε λίγα φάκελα και σημειώστε στο καθένα το είδος των εξόδων που εκπροσωπεί, όπως είναι τρόφιμα ή ρουχισμός, καθώς και το ποσό. Την ημέρα πληρωμής μπορείτε να μοιράσετε το εισόδημα σας σε κάθε φάκελο. Έτσι όταν έρχεται η ώρα για να αντιμετωπίσετε το έξοδο, τα χρήματα υπάρχουν και περιμένουν. Και αν δεν έχετε βάλει αρκετά χρήματα για να πληρώσετε κάποιο ορισμένο είδος εξόδου, απλώς μπορείτε να δανειστείτε χρήματα από ένα άλλο φάκελο για να το κάνετε αυτό.

Άλλοι προτιμούν να χρησιμοποιούν το λογαριασμό επιταγών για να πληρώνουν τους λογαριασμούς του σπιτιού μάλλον παρά να έχουν χρήματα ολόγυρα στο σπίτι. Σ’ αυτήν την περίπτωση μπορείτε να ρυθμίσετε πώς θα δαπανιούνται τα χρήματα σας μέσω των στελεχών των επιταγών και των εντύπων καταθέσεων. Μερικοί ακόμη κρατούν χωριστό λογαριασμό καταθέσεων για μακροπρόθεσμους λογαριασμούς. Μπορεί να πληρώνουν τους τακτικούς τους λογαριασμούς από το λογαριασμό επιταγών και κατόπιν κάθε εβδομάδα (ή κάθε μήνα, εξαρτάται από τον τρόπο πληρωμής του ατόμου) να προσθέτουν στον άλλον λογαριασμό ώστε να δημιουργούνται τα κεφάλαια για τους μακροπρόθεσμους λογαριασμούς.

Οποιαδήποτε μέθοδο και αν χρησιμοποιείτε, στο τέλος του μήνα θα πρέπει να παραβάλετε πόσα χρήματα δαπανήθηκαν και πόσα είχαν προϋπολογιστεί. Μια τρίτη στήλη πάνω στο έντυπο προϋπολογισμού μπορεί συνεπώς να εξυπηρετεί για να σημειώνετε πόσα ακριβώς χρήματα δαπανήσατε. Μην πανικοβληθείτε, αν κατ’ αρχή τα νούμερα δεν ταιριάζουν σωστά. Οι αριθμοί που είχατε υπολογίσει δεν ήταν παρά υπολογισμοί και τίποτ’ άλλο. Δεν ήταν χαραγμένοι πάνω σε πέτρα ούτε ανεξίτηλοι. Καθώς περνούν οι εβδομάδες, ίσως να θέλετε να κάνετε κάποια προσαρμογή στα ποσά πάνω στον προϋπολογισμό σας μέχρις ότου τα νούμερα αυτά προσεγγίσουν στην πραγματικότητα. Τα ανερχόμενα έξοδα εξαιτίας του πληθωρισμού μπορούν να σας αναγκάσουν να αυξήσετε τα ποσά που είχατε υπολογίσει ότι θα δαπανούσατε.

Επίσης, με το να καταχωρείτε τις δαπάνες σας μπορείτε να βρείτε ακόμη περισσότερους τρόπους για να τις περικόπτετε. Κάποιος, για παράδειγμα, προσπάθησε να ανταπεξέλθει στο ανερχόμενο κόστος τροφής με το να εκτρέφει ζώα για τροφή. Παρ’ όλα αυτά εξακολουθούσε να έχει δυσκολίες για να αντιμετωπίσει τα πράγματα. Αφού κράτησε λογαριασμό για τα έξοδα του, μπόρεσε να δει ότι το κόστος εκτροφής και φροντίδας των ζώων ήταν περισσότερο απ’ ό,τι αν τα αγόραζε. Ποια λύση βρήκε; Απλώς εγκατέλειψε τα ζώα και αποταμίευσε χρήματα.

Ο Ρόναλντ και η Σέρη βρήκαν ότι το να κρατούν έναν απλό προϋπολογισμό τους βοήθησε πολύ. Και ελπίζουμε ότι θα βοηθήσει και εσάς. Να έχετε κατά νου ότι οι οικονομικές εντάσεις από τις οποίες υποφέρουμε τώρα δεν είναι παρά μια ένδειξη ότι ζούμε σ’ αυτό που η Βίβλος αποκαλεί «κρίσιμοι καιροί δύσκολοι στο χειρισμό τους «οι έσχατες ημέρες». (2 Τιμόθεον 3:1, ΜΝΚ) Ώστε η αληθινή αιτία για τις οικονομικές δυσχέρειες είναι έξω από το δικό σας έλεγχο. Αυτό δεν σημαίνει, ωστόσο, ότι δεν μπορείτε να χρησιμοποιήσετε «πρακτική σοφία», έτσι ώστε να ανταπεξέλθετε πετυχημένα στη σύγχρονη ζωή. (Παροιμίαι 2:7, ΜΝΚ) Το να ακολουθείτε έναν προϋπολογισμό μπορεί να είναι απλώς εκείνο που θα σας βοηθήσει για να το κάνετε αυτό.

[Πίνακας στη σελίδα 25]

Φύλλο Δαπανών για το Μήνα ․․․․․․․․

Τρόφιμα

Υποθήκη ή Ενοίκιο

Ηλεκτρισμός

Καύσιμα

Ασφάλιστρα Σπιτιού

Φόροι

Συντήρηση Σπιτιού

Δάνειο για το Αυτοκίνητο

Επιδιορθώσεις Αυτοκινήτου

Βενζίνη

Ασφάλιστρα Αυτοκινήτου

Τηλέφωνο

Οδοντίατρος

Γιατρός

Ασφάλιστρα Υγείας

Ρουχισμός

Αναψυχή

Διακοπές

Ταξίδι για τη Συνέλευση

Συνεισφορές για την Αίθουσα Βασιλείας

Διάφορα

Λογαριασμός Καταθέσεων

Total (Που θα παραβληθεί με το συνολικό εισόδημα)