Η Ράβδος της Αγάπης Οδήγησε σε Αλλαγή της Καρδιάς
Από τον ανταποκριτή του «Ξύπνα!» στην Ιαπωνία
ΑΝΑΜΕΣΑ στους 250 περίπου μαθητές που συγκεντρώθηκαν για την τελετή της αποφοίτησης, γύρω στα 12 αγόρια ξαφνικά ξεχωρίστηκαν και κινήθηκαν προς το εμπρός μέρος της αίθουσας. Σχηματίζοντας μια γραμμή, στράφηκαν για να κοιτάξουν στο πρόσωπο τους υπόλοιπους μαθητές. Αναγνωρίζοντας ότι αυτοί ήταν οι σκληροί του σχολείου που ήταν γνωστοί για την τρομοκρατία και το βανδαλισμό σε βάρος καθενός, ακόμη και των δασκάλων, όλοι άρχισαν να φοβούνται.
Ένας από την ομάδα, ένας 15χρονος που φαινόταν ότι ήταν ο αρχηγός της συμμορίας, έκανε ένα βήμα μπροστά, χαιρέτησε με το κεφάλι του και άρχισε να μιλάει με σοβαρό τόνο.
«Ζητάμε συγνώμη για τις δυσκολίες που προκαλέσαμε σε όλους σας», είπε. «Συνειδητοποιούμε τώρα πόσο ανόητα ήταν αυτά που κάναμε. Από τώρα και στο εξής θα αλλάξουμε σελίδα στη ζωή μας. Η συγνώμη μας απευθύνεται επίσης και στους δασκάλους οι οποίοι δεν παραιτήθηκαν από του να μας επιπλήττουν ακόμη και μέχρι το τέλος. Παρακαλούμε συγχωρήστε μας. Σας εκμεταλλευτήκαμε όλους . . .»
Καθώς πάσχιζε με στενοχώρια να συνεχίσει την ομιλία του, δάκρυα ήρθαν στα μάτια μερικών από τους δασκάλους. Κατόπιν οι υπόλοιποι από τους σκληρούς έβγαιναν μπροστά ένας κάθε φορά και διακήρυσσαν: «Πρόκειται να αλλάξω και να ζω κανονικά».
Ένα Γενικό Πρόβλημα
Η σκηνή αυτή, η οποία συνέβη σε ένα γυμνάσιο στο Καβασάκι, μια βιομηχανική πόλη στα νότια του Τόκιο, χαρακτηρίστηκε σαν «Διακήρυξη Μετάνοιας» από μια μεγάλη Ιαπωνική εφημερίδα, τη Γιομιούρι Σιμμπούν. Όπως και πολλά άλλα σχολεία στην Ιαπωνία, το Γυμνάσιο Τατζίμα έχει χτυπηθεί σκληρά από βία τα πρόσφατα χρόνια. Ξεσπάσματα βίας ήταν καθημερινά φαινόμενα. Οι σπουδαστές κλωτσούσαν τις πόρτες στις τουαλέτες και στις αίθουσες, άνοιγαν τρύπες στο ταβάνι με τα κοντάρια της σφουγγαρίστρας, έβαζαν μπρος τα κουδούνια του συναγερμού και γενικά προκαλούσαν ερήμωση στην περιουσία του σχολείου. Ένας δάσκαλος χτυπήθηκε και νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο επί δύο εβδομάδες επειδή συμβούλεψε ένα μαθητή να αλλάξει τον τρόπο του χτενίσματος του.
Σ’ ένα άλλο σχολείο στην περιοχή Μαχίντα του Τόκιο, οι εγκληματίες μαθητές έβριζαν και φοβέριζαν ένα δάσκαλο η υγεία του οποίου είχε πάθει βλάβη από την ατομική βόμβα της Χιροσίμα. «Ο άνθρωπος αυτός ήταν εύκολο να απειληθεί», είπε ένα από τα αγόρια, «επειδή σύντομα εμφανιζόταν στο πρόσωπο του μια έκφραση φόβου όταν τον πιέζαμε». Μετά από εβδομάδες κυνηγιού, χτυπήματος και ξυλοδαρμού από τους μαθητές, ο δάσκαλος αντέδρασε μαχαιρώνοντας έναν από αυτούς που επιτέθηκαν με ένα μαχαίρι.
Η βία στα σχολεία έχει γίνει τέτοιο πρόβλημα σε όλη τη χώρα που ο Πρωθυπουργός Νακασόνε πρόσφατα είπε ότι είναι ένα από τα πρωταρχικά θέματα που χρειάζονται αντιμετώπιση. Και ο Υπουργός Παιδείας διόρισε μια ομάδα για να μελετήσει το πρόβλημα.
Ποια Είναι η Αιτία;
Όπως θα μπορούσε να αναμένει κανείς, το κοινό ανησύχησε από παρόμοια συμβάντα σχολικής βίας και νεανικής εγκληματικότητας. Και το αναπόφευκτο ερώτημα είναι, Γιατί υπάρχουν αυτά τα προβλήματα;
Σύμφωνα με μια έρευνα της Υπηρεσίας Εθνικής Πολιτικής της Ιαπωνίας, περισσότεροι από τους μισούς που ρωτήθηκαν απάντησαν ότι πίστευαν πως η κύρια αιτία για την ανερχόμενη πλημμυρίδα της βίας στα σχολεία δεν είναι άλλη από την ανεκτική και επιεική συμπεριφορά των γονέων οι οποίοι δεν έχουν σταθερό έλεγχο των παιδιών τους.
Παρόμοια, σε μια επιστολή προς τους εκδότες τής Δε Ντέηλη Γιομιούρι, ένας 74χρονος από το Τόκιο υπέδειξε ότι «οι γονείς, οι οποίοι ανατράφηκαν στη μεταπολεμική περίοδο, φέρουν το βάρος της μεγαλύτερης ευθύνης». Οι γονείς αυτοί, εξήγησε, μεγάλωσαν όταν η Ιαπωνία προσπαθούσε να ξανασταθεί στα πόδια της από τα ερείπια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου. Η κακουχία, οι ελλείψεις και η στέρηση ήταν καθημερινή υπόθεση. Τώρα που έχει έρθει αφθονία, οι γονείς αυτοί δεν είναι αποφασισμένοι ν’ αφήσουν τα παιδιά τους να δοκιμάσουν την ίδια πίκρα. Τους παρέχουν αφειδώς καθετί που πιθανόν να θέλουν. «Σαν αποτέλεσμα», έγραφε ο άνθρωπος αυτός, «έχουν κάνει τα παιδιά τους να πιστεύουν ότι όλες τους οι απαιτήσεις θα ικανοποιούνται».
Άλλοι υπέδειξαν ότι τη μομφή πρέπει να φέρει το εκπαιδευτικό σύστημα. «Ένας από τους κύριους λόγους για τη σχολική βία είναι το εντατικό σύστημα εκπαίδευσης που ασκεί μεγάλη πίεση πάνω στους μαθητές», είπε ο Μίκιο Ναγκάι, ένας τέως υπουργός παιδείας. Και οι ίδιοι οι σπουδαστές συμφωνούν. «Δεν εκπλάγηκα», παρατήρησε ένας 16χρονος σχετικά με την έκταση που πήραν τα πράγματα. «Εγώ και πολλοί άλλοι έχουμε μια αίσθηση απογοήτευσης με το σύστημα και με τους δασκάλους».
Παρά το γεγονός ότι το πρόβλημα είναι δαχτυλοδειχτούμενο, ωστόσο, δε φαίνεται να υπάρχει κάποια γρήγορη λύση για τη νεανική εγκληματικότητα και τη σχολική βία. Τέλος, μια έρευνα του Εθνικού Συνδέσμου Γυμνασιαρχών αποκάλυψε ότι πολλοί σχολικοί αξιωματούχοι προβλέπουν ότι το πρόβλημα θα εξαπλώνεται και πουθενά δε φαίνεται να υπάρχει λύση.
Όλα αυτά τα πράγματα έκαναν ακόμη πιο ενδιαφέρον αυτό που συνέβη στο Γυμνάσιο Τατζίμα το πρωινό εκείνο. Τι ήταν εκείνο που έκανε όλη εκείνη την ομάδα σ’ αυτό το σχολείο να βγει μπροστά και να ζητήσει συγνώμη από το σύνολο των μαθητών, ενώ πολλά άλλα σχολεία στρέφονται στην αστυνομία για προστασία;
Καταπολέμηση της Βίας
Αφού έγραφε για την έκπληξη αυτή, τη «Διακήρυξη της Μετάνοιας», στο Τατζίμα, η Γιομιούρι Σιμμπούν συνέχιζε με μια λεπτομερή περιγραφή αυτού του πράγματος που προφανώς οδήγησε στην αλλαγή καρδιάς των νεαρών. Εμφανιζόταν κάτω από τον υπότιτλο «Η Ράβδος της Αγάπης Οδηγεί στον Μετασχηματισμό των Σκληρών του Σχολείου». Κάτω από αυτόν τον υπότιτλο εμφανιζόταν η άγνωστης ταυτότητας παράθεση: «Ο φειδόμενος της ράβδου αυτού μισεί τον υιόν αυτού».
«Οι σπουδαστές αυτοί δεν άλλαξαν την καρδιά τους από τη μια νύχτα στην άλλη», έγραφε η είδηση. Δυο χρόνια πριν ένας νέος καθηγητής, ο Σίνγκι Σιμογιάμα, διορίστηκε να είναι επικεφαλής σύμβουλος στο Τατζίμα. Συγκαλέστηκε μια συνάντηση όλου του επιτελείου. Σύμφωνα με την περιγραφή της εφημερίδας, συνέβησαν τα εξής:
«Ο καθηγητής Σιμογιάμα . . . άνοιξε μια Βίβλο και διάβασε ένα εδάφιο που λέει: ‘Ο φειδόμενος της ράβδου αυτού μισεί τον υιόν αυτού’». Κατόπιν πρότεινε ότι οι καθηγητές θα πρέπει να παρουσιάσουν ένα ενωμένο μέτωπο, και ότι θα πρέπει να επιβληθεί σταθερή πειθαρχία σε περιπτώσεις παράβασης όπως είναι το κάπνισμα, το φτύσιμο, η καταστροφή της σχολικής περιουσίας, κλπ. Και οι άλλοι καθηγητές συμφώνησαν και είπαν: «Θα πρέπει να σταματήσουμε να ανεχόμαστε το εσφαλμένο εν ονόματι της καλοσύνης. Ας σταματήσουμε να κλείνουμε τα μάτια μας στη βιαιοπραγία απλά και μόνο για να αποφύγουμε τα προβλήματα και να λέμε ότι είμαστε καλοί και ελεήμονες».
Θα ήταν ένα καλό σημείο να υποδείξουμε ότι παρ’ ότι, η νεανική εγκληματικότητα βρίσκεται σε άνοδο στην Ιαπωνία σήμερα, οι καθηγητές γενικά απολαμβάνουν μεγάλη εκτίμηση και ακόμη και σεβασμό. Στα περισσότερα σχολεία, τα μαθήματα μέχρι σήμερα εξακολουθούν να αρχίζουν και να τελειώνουν με τους σπουδαστές και τους μαθητές να ανταλλάσσουν υποκλίσεις, και είναι ακόμη αποδεκτή άτεγκτη πειθαρχία, ακόμη και σωματική τιμωρία, παρ’ ότι σπάνια επιβάλλεται.
Πώς επηρέασαν τα μέτρα αυτά τους μαθητές; Αντέδρασαν με βία, ίσως απειλώντας τους καθηγητές ή δέρνοντας τους; Προς έκπληξη όλων, «οι κακοποιοί αμέσως αναγνώρισαν ότι ο Σιμογιάμα ήταν ανώτερος τους», έγραφε η είδηση. «‘Ένας ειδικός δάσκαλος έχει έρθει’, είπαν. ‘Ο καθηγητής Σιμογιάμα είναι ο μόνος που κανείς δεν πρόκειται να βάλει χέρι πάνω του’».
Εκτός από τη σταθερότητα, οι καθηγητές αποφάσισαν ότι ή θα επισκέπτονταν ή θα καλούσαν τους σπουδαστές οι οποίοι τιμωρούνταν για να έχουν μια προσωπική συζήτηση μαζί τους. Οι επισκέψεις αυτές και η ατομική προσοχή έφεραν τους καθηγητές και τους μαθητές κοντά.
Στο μεταξύ, η συμμορία των σκληρών παρέμενε στο περιθώριο παρατηρώντας όλα όσα συνέβαιναν. Αλλά το ομαδικό πνεύμα και η φανερή ικανοποίηση από μέρους των μαθητών και των καθηγητών άρχισε να τους κάνει να αισθάνονται λίγο ανησυχία. Σύντομα συνειδητοποίησαν ότι το να κάνουν επίδειξη δύναμης ή φασαρίας σαν να ήταν σπουδαίοι, δεν ήταν παρά κάτι το παιδιάστικο και ανόητο, και όλα αυτά τα πράγματα τελικά οδήγησαν στη «Διακήρυξη της Μετάνοιας».
Το Μυστικό της Επιτυχίας
Αυτή η αναμφισβήτητα εντυπωσιακή ιστορία γνώρισε μεγάλη δημοσιότητα στην Ιαπωνία. Με τη μοναδική πολιτιστική παράδοση και το υπόβαθρο που υπάρχει εκεί, οι μέθοδοι του Σιμογιάμα αποδείχτηκαν πετυχημένες. Το αν η ίδια αυτή μέθοδος θα αποδεικνυόταν πετυχημένη σε άλλα σχολεία και σε άλλες χώρες εξαρτάται από πάρα πολλούς παράγοντες. Παρ’ όλ’ αυτά, αυτό που συνέβη στο Γυμνάσιο Τατζίμα δείχνει ότι όταν η πειθαρχία ασκείται με στοργή αλλά και σταθερότητα, οι νεαρές και ισχυρογνώμονες καρδιές κερδίζονται.
Παρεμπιπτόντως, ο καθηγητής Σιμογιάμα είναι Μάρτυρας του Ιεχωβά. Το Βιβλικό εδάφιο που διάβασε στους άλλους καθηγητές ήταν από τις Παροιμίες 13:24, και ολόκληρο λέει: «Ο φειδόμενος της ράβδου αυτού μισεί τον υιόν αυτού· αλλ’ ο αγαπών αυτόν παιδεύει αυτόν εν καιρώ». Το εδάφιο αυτό, βέβαια, υποδεικνύει τη σημασία της σωστής πειθαρχίας στο σπίτι—τη «ράβδο» της πατρικής εξουσίας. Παρ’ ότι οι καθηγητές και άλλοι μπορεί να βοηθήσουν, πόσο καλύτερα θα ήταν τα πράγματα αν οι γονείς βάλουν στην καρδιά τους αυτή την από πολλούς αιώνες τιμώμενη αρχή της Βίβλου και την εφαρμόσουν στο σπίτι τους.
[Εικόνα στη σελίδα 18]
Ο αρχηγός της συμμορίας ζητάει συγνώμη από καθηγητές και μαθητές