«Χίλιες Λέξεις σε Λιγότερο από ένα Λεπτό»

«Ο Αντρέ Μωρουά [Γάλλος μυθιστοριογράφος] έχει καταγράψει ένα περιστατικό ανάμεσα σε στρατιώτες οι οποίοι συναντήθηκαν στα χαρακώματα στη διάρκεια του Α΄ Παγκόσμιου Πολέμου. Ένας Πορτογάλος στρατιώτης προσφέρθηκε να διδάξει ένα Γάλλο στρατιώτη χίλιες Πορτογαλικές λέξεις σε λιγότερο από ένα λεπτό για 100 φράγκα. Ο Γάλλος στρατιώτης δέχτηκε. ‘Κοίτα’, είπε ο Πορτογάλος, ‘όλες οι λέξεις που έχετε στα Γαλλικά και τελειώνουν σε -σιον είναι ίδιες στα Πορτογαλικά, εκτός που στα Πορτογαλικά τελειώνουν σε -σω . . . Υπάρχουν παραπάνω από χίλιες απ’ αυτές και είναι όλες θηλυκού γένους, ακριβώς όπως και στα Γαλλικά. Αυτό απαίτησε λιγότερο από ένα λεπτό, έτσι δεν είναι; Εκατό φράγκα, σε παρακαλώ’».—Ντόπιες Γλώσσες, του Σαρλ Μπερλίζ.

Συχνά η ίδια αυτή αρχή εφαρμόζεται στη μετατροπή των Αγγλικών λέξεων στα Γαλλικά, Ισπανικά, Ιταλικά ή Πορτογαλικά, και αντίθετα. Έτσι πολλές λέξεις που τελειώνουν σε -σιον στα Αγγλικά έχουν την ίδια ορθογραφία στα Γαλλικά, αλλά καμιά φορά προστίθενται τόνοι. Στα Ισπανικά το -σιον γίνεται -τσιον· στα Ιταλικά -τσιόνε· στα Πορτογαλικά -σω. Παράδειγμα: nation (Αγγλικά) [=έθνος]: nation (Γαλλικά)· nación (Ισπανικά)· nazione (Ιταλικά)· nação (Πορτογαλικά).