Πολλοί Προτιμούν το Διαζύγιο—Γιατί;
ΤΑ ΠΡΟΣΦΑΤΑ χρόνια μια παράξενη νόσος έχει εξαπλωθή σε πολλές χώρες με καταπληκτική ταχύτητα. Νέες πηγές την αποκαλούν «Επιδημία Διαζυγίων,» «Πυρετό Διαζυγίου,» «Διαιρετικό Πυρετό.»
Σύμφωνα με τους αριθμούς που έδωσε για τις Ηνωμένες Πολιτείες το Εθνικό Κέντρο για Στατιστικές Υγείας, οι γάμοι αυξήθηκαν κατά 26 τοις εκατό μεταξύ των ετών 1965 και 1973. Τα διαζύγια, εν τούτοις, ανήλθαν από 470.000 το 1965 σε 913.000 το 1978, μια αύξησι 90 τοις εκατό. Το περασμένο έτος ο αριθμός των διαζυγίων ανήλθε σε 970.000. Έχει προλεχθή ότι τα διαζύγια στις Ηνωμένες Πολιτείες θα υπερβούν το ένα εκατομμύριο ετησίως μετά το 1975. Αυτό σημαίνει ένα σχεδόν διαζύγιο για κάθε δύο νέους γάμους.
Αυτή η «επιδημία διαζυγίου» δεν μπορεί να περιορισθή με κανένα τρόπο στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η εφημερίδα Τζώρναλ του Όρεγκον παρετήρησε στο τέλος του 1973 ότι, σύμφωνα με στατιστικές της κυβερνήσεως, τα διαζύγια στην Αίγυπτο ξεπέρασαν τους γάμους με δύο διαζύγια για κάθε νέο γάμο το 1970. Επίσημες στατιστικές από τη Ρωσία, σύμφωνα με μια εκθεσι του Ηνωμένου Τύπου, δείχνουν ότι «ένα σε κάθε τέσσερα ζευγάρια παίρνουν διαζύγιο μολονότι πιστεύεται ότι η αναλογία είναι στην πραγματικότητα ένα σε κάθε τρία.» Άνθρωποι σε πολλές άλλες χώρες, όπως στην Ιταλία, την Πορτογαλία και τη Σουηδία, έχουν νομοθεσία που καθιστά ευκολότερη τη λήψι διαζυγίου.
Το Διαζύγιο Τώρα Δυνατόν στην Πορτογαλία
Στις 27 Μαΐου 1975 η Πορτογαλία δημοσίευσε ένα νέο νόμο περί διαζυγίου. Για πρώτη φορά σε τριάντα πέντε σχεδόν χρόνια, άτομα που παντρεύθηκαν από τη Ρωμαϊκή Καθολική Εκκλησία μπορούν να πάρουν διαζύγιο στην Πορτογαλία.
Το 1940 η κυβέρνησις της Πορτογαλίας και το Βατικανό υπέγραψαν ένα κογκορδάτο κατά το οποίον η κυβέρνησις συμφώνησε να παρεμβάλη στους νόμους της μια διάταξι που θ’ απηγόρευε το διαζύγιο για όλα τα άτομα που νυμφεύοντο από την Καθολική Εκκλησία. Αποτέλεσμα αυτής της συμφωνίας ήταν το Άρθρο 1790 του Αστικού Κώδικος, που διεκήρυττε ότι ήταν αδύνατον να «διαλυθούν με διαζύγιο Καθολικοί γάμοι που ετελέσθησαν από την 1η Αυγούστου 1940.»
Αυτός ο νόμος εμπόδιζε τα άτομα που είχαν νυμφευθή από την Καθολική Εκκλησία να λάβουν διαζύγιο ακόμη κι αν οι γαμήλιοι σύντροφοι των διέπρατταν μοιχεία ή συζούσαν με άλλα άτομα. Αλλά, αντί να κρατά τα ζευγάρια ενωμένα, το Άρθρο 1790 έκαμε χιλιάδες νυμφευμένα άτομα στην Πορτογαλία να συζούν με άλλα άτομα εκτός από τους γαμήλιους συντρόφους των. Προφανώς, τα αποτελέσματα αυτών των ενώσεων ήσαν ανεπιθύμητα. Πρώτ’ απ’ όλα, τα παιδιά που εγεννώντο από παράνομες σχέσεις εθεωρούντο νόθα.
Ο νέος νόμος περί διαζυγίου, υπ’ αριθμ. 261/75, καταργούσε το Άρθρο 1790 του Αστικού Κώδικος που ανεφέρθη ανωτέρω. Συνεπώς, «οι Καθολικοί γάμοι στο εξής μπορούν να διαλύωνται στα πολιτικά δικαστήρια, με τους ίδιους όρους και επί της ιδίας βάσεως που μπορεί να διαλυθή και ο πολιτικός γάμος.»
Μερικοί Λόγοι που Εξηγούν Γιατί
Ένας σπουδαίος λόγος για τον οποίον πολλοί γαμήλιοι σύντροφοι καταφεύγουν στα δικαστήρια για διαζύγιο είναι η ευκολία με την οποία μπορεί να διαλυθή ένας γάμος. Μερικά τμήματα στις Ηνωμένες Πολιτείες διευθέτησαν τη λήψι διαζυγίου «χωρίς σφάλμα.» Αν ένα ζεύγος επιμένη ότι οι διαφορές τους είναι «ασυμβίβαστες» ο γάμος τους μπορεί να διαλυθή γρήγορα. Από τότε που η Καλιφόρνια εισήγαγε αυτόν τον νόμο, η αναλογία του διαζυγίου εκεί ανήλθε κατά 25 τοις εκατό. Στη Βρεταννία η ευρύτης των νόμων περί διαζυγίου είχε ως αποτέλεσμα τον υπερδιπλάσιο αριθμό διαζυγίων σε δυόμισυ μόνο χρόνια.
Ο νέος Νόμος της Πορτογαλίας είναι πολύ φιλελεύθερος, με το να παραχωρή διαζύγιο, όχι μόνο λόγω μοιχείας αλλά ακόμη και με κοινή συναίνεσι εκ μέρους των δύο συντρόφων. Το Άρθρο 1778 του Αστικού Κώδικος της Πορτογαλίας δηλώνει τώρα ότι κάθε πραγματικός χωρισμός που διαρκεί πάνω από πέντε συνεχή έτη παρέχει βάσι για διαζύγιο. Ενδιαφέρον, επίσης, είναι το Άρθρο 1793, που επιτρέπει μετατροπή του νομίμου χωρισμού σε διαζύγιο με απλή γραπτή αίτησι που υποβάλλεται στο δικαστήριο.
Έχετε παρατηρήσει, επίσης, πόσο εύκολο είναι σε πολλά μέρη να παντρευτή κανείς; Ως αποτέλεσμα, χιλιάδες έφηβοι σπεύδουν να νυμφευθούν, και σε λίγο απογοητεύονται όταν αντιμετωπίζουν τις ευθύνες τις οποίες δεν είχαν προετοιμασθή ν’ αναλάβουν. Μερικοί ζητούν να ξεφύγουν με τη λήψι διαζυγίου.
Ένας άλλος παράγων που συντελεί στην άνοδο των διαζυγίων σε πολλές περιστάσεις τα πρόσφατα χρόνια είναι η αλλαγή στάσεως απέναντι της ηθικής. Στο παρελθόν οι περισσότεροι άνθρωποι θεωρούσαν τη σεξουαλική δραστηριότητα έξω από το γαμήλιο δεσμό ως παράβασι του νόμου του Θεού. Σήμερα εν τούτοις, ένας αυξανόμενος αριθμός ανθρώπων δεν διστάζουν να διαπράξουν μοιχεία.
Άλλοι λόγοι που αναφέρονται συχνά ως αιτίες διαζυγίου είναι η σεξουαλική δυσαρέσκεια, οι ανικανοποίητες συναισθηματικές ανάγκες, η συνεχής φιλονεικία, προβλήματα με τους συγγενείς του γαμήλιου συντρόφου και η σωματική κακομεταχείρισις. Μερικές φορές μάλιστα το διαζύγιο μπορεί να σχετίζεται με την κυρία αιτία για την οποία παντρεύονται τα άτομα. Ο συγγραφεύς Σύντνεϋ Τζ. Χάρρις παρατηρεί:
«Τα περισσότερα νεαρά άτομα παντρεύονται για αρνητικούς λόγους και όχι για θετικούς και οι αρνητικοί λόγοι δεν μπορούν να διατηρήσουν κανένα δεσμό. . . . Τα περισσότερα ζεύγη, παραδείγματος χάριν, παντρεύονται από κάτι αντί για κάτι. Παντρεύονται από μοναξιά, φόβο, απόγνωσι, απελπιστική οικογενειακή ζωή, αίσθημα ανασφαλείας. Φεύγουν μακρυά από κάτι αντί να πάνε προς κάτι. Πολλοί προσπαθούν να ξεφύγουν από το αίσθημα της μονώσεως ή της αποξενώσεως που τους κατέχει.»
Σκέπτεσθε να νυμφευθήτε σύντομα; Έχετε αναλύσει τους λόγους σας που θέλετε να προβήτε σ’ αυτό το βήμα, και είσθε βέβαιος ότι μπορείτε ν’ αναλάβετε τις ευθύνες του γάμου και της πατρότητας ή της μητρότητος;
Πριν αποφασίσετε να νυμφευθήτε, είναι συνετό να συζητήσετε σοβαρά αυτά τα ζητήματα με τον μελλοντικό σύντροφό σας και να ζητήσετε την καθοδήγησι ατόμων που έχουν μακρά πείρα ενός ευτυχισμένου γάμου. Οι Γραφές προτρέπουν να σκέπτεται κανείς εκ των προτέρων, λέγοντας: «Οι λογισμοί του επιμελούς φέρουσι βεβαίως εις αφθονίαν· παντός δε προπετούς βεβαίως εις ένδειαν.»—Παροιμ. 21:5.
Εν τούτοις, συχνά το διαζύγιο μπορεί να προέλθη και από κάποια αιτία που μπορεί να μην είναι πολύ εμφανής. Πώς συμβαίνει αυτό;
Απώλεια της Επικοινωνίας
Η σύζυγος ενός διδασκάλου εξηγεί γιατί δημιουργήθηκε ένα κενό στη ζωή της:
«Ο κόσμος [του συζύγου μου] αρχίζει και τελειώνει στο γυμνάσιο όπου διδάσκει και, ενώ ενδιαφέρομαι για την εργασία του και θέλω να συμμερίζομαι μαζί του το κάθε τι, ανεκάλυψα αμέσως μετά τη γέννησι της δεύτερης θυγατέρας μας ότι είχα ανάγκη να συζητώ με άλλους ενηλίκους. . . . Βέβαια, στις γαμήλιες σχέσεις μας αισθάνομαι πολύ κοντά [στον σύζυγό μου], αλλά τον υπόλοιπο καιρό νοιώθω ότι το μυαλό του βρίσκεται σε κάποιο βιβλίο ή σε μια αίθουσα διδασκαλίας και ότι είμαι απλώς ένα ζωντανό διακοσμητικό στοιχείο μέσα στο σπίτι.»
Το πρόβλημα εδώ είναι βασικό—έλλειψις επικοινωνίας. Αυτή η αιτία είναι η πρώτη που αναφέρεται σε δύο καταλόγους αιτιών που προκαλούν γαμήλια προβλήματα. Όταν χάνεται η επικοινωνία, δημιουργούνται κι άλλα προβλήματα, όπως είναι η απόκτησις τέκνων και η ανατροφή των. Και, σύμφωνα με μια μελέτη που έγινε από το περιοδικό ΜακΚωλλ, η κυρία αιτία συγχύσεως για οικονομικά ζητήματα ήταν η ενοχλητική έλλειψις επικοινωνίας μεταξύ των γαμήλιων συντρόφων όταν προέκυπτε οικονομικό ζήτημα. Η αρχή που αναφέρεται στο εδάφιο Παροιμίες 15:22 ασφαλώς αληθεύει σχετικά με τον γάμο: «Όπου συμβούλιον δεν υπάρχει, οι σκοποί ματαιώνονται.»
Η επικοινωνία ενός ατόμου με τον γαμήλιο σύντροφο του απαιτεί περισσότερα από μια απλή συζήτησι για τα ζητήματα που αφορούν το σπίτι. Σκεφθήτε τον καιρό που ερωτοτροπούσατε με τον τωρινό σας σύντροφο. Δεν βεβαιώνατε τον μνηστήρα σας ή τη μνηστή σας επανειλημμένως για την αγάπη σας, την εκτίμησί σας και την ανάγκη που είχατε ο ένας για τον άλλον; Πόσο γεμάτη σημασία ήταν τότε αυτή η «γλυκειά ομιλία»!
Αλλά τι συμβαίνει, μετά τον γάμο; Σε πολλές περιπτώσεις παύει τελείως η επικοινωνία στοργής μεταξύ των νυμφευμένων ζευγών. Αυτό μπορεί να έχη τρομερές συνέπειες, όπως ανέφερε ένα άρθρο στην εφημερίδα Σάντεη Νιούς της Νέας Υόρκης: «Αποτελεί συνήθη κοινοτοπία να πιστεύεται ότι ο σύζυγος που δεν μένει πιστός στον γαμήλιο δεσμό είναι απλώς πολύ σεξουαλικός τύπος. Αλλά δεν αληθεύει αυτό. Η ψύχρανσις της αγάπης και της στοργής στο σπίτι οδηγούν πολύ περισσότερους άνδρες στην απιστία απ’ ό,τι η απλή σεξουαλική επιθυμία.» Το ίδιο μπορεί να λεχθή και για τις γυναίκες που στερούνται στοργής εκ μέρους των συζύγων τους.
Μπορεί να λεχθή, εν τούτοις, ότι τα προβλήματα που δημιουργούνται σ’ ένα γάμο προέρχονται από μια ακόμη βασικώτερη αιτία. Ποια είναι αυτή;
«Όλοι Θέλουν Περισσότερα»
Έχετε παρατηρήσει την αυξανόμενη έμφασι που τίθεται στο άτομο η οποία χαρακτηρίζει τον σύγχρονο τρόπο σκέψεως; «Οι γάμοι διαλύονται,» αναφέρει, η Ερίκα Άμπηλ στο περιοδικό Νιού Γιόρκ «επειδή μόνον μια τέλεια σχέσις θα μπορούσε να διατηρηθή. Κανένας δεν θέλει, να προσαρμοσθή ή να συμβιβασθή—όλοι θέλουν περισσότερα. Η ώθησις για ‘περισσότερα’ προέρχεται κατά μέγα μέρος από την ψυχοθεραπεία . . . Δυστυχώς για έναν γάμο, όμως, ‘περισσότερα’ συχνά σημαίνει περισσότερα για μένα και όχι περισσότερα για μας. Και μια σύζυγος μπορεί να έχη πολύ διαφορετική αντίληψι από τον σύζυγο της για την έννοια του «περισσότερα.» Μ’ αυτό συμφωνούν τα σχόλια του Τζόσεφ Επστάιν, συγγραφέως του βιβλίου Οι Διαζευγμένοι στην Αμερική:
«Η θεραπεία είναι η νέα θρησκεία και η θεραπεία είναι ο εαυτός μας . . . πώς «Εγώ» θα βρω διέξοδο; Ο νέος αιών της ψυχολογίας σάς λέγει να προσέχετε από τον Αριθμό Ένα. Όλη αυτή η προσοχή γύρω από τον εαυτό κάποιου είναι πολύ επικίνδυνη σ’ ένα γάμο.»
Η έμφασις που τίθεται γύρω από το άτομο εξαπατά πολλούς απερίσκεπτους γαμήλιους συντρόφους και τους κάνει να σκέπτωνται ότι χάνουν τα ουσιώδη πράγματα στην προσωπική ικανοποίησι. «Πλήττουν» με τις ευθύνες τους στην εργασία και στο σπίτι. Τότε εγείρεται η απαίτησις για περισσότερη ικανοποίησι στις σεξουαλικές σχέσεις, για «περισσότερη ικανοποίησι» σε όλα. Και τι συμβαίνει αν αυτές οι απαιτήσεις δεν ικανοποιούνται;
Θεωρείται θαρραλέα πράξις να καταφύγη κανείς στο δικαστήριο για να λάβη διαζύγιο. Ένας συγγραφεύς στο περιοδικό Ατλάντικ εξηγεί ότι «για πολλούς ανθρώπους το διαζύγιο είναι ένα είδος Διδάκτορος Φιλοσοφίας, ένα σημείο αναπτύξεως, αυτοαναλύσεως και αλλαγής, μια ειρωνεία στο γάμο.»
Είναι πράγματι το διαζύγιο «σημείο αναπτύξεως» για σας; Ή μήπως υπάρχει ίσως κάποιος καλύτερος τρόπος για να χειρισθήτε τα προβλήματα που παρουσιάζονται στον γάμο σας;