Όλες οι “Ευκαιρίες” Δεν Είναι Πραγματικές Ευκαιρίες
«ΑΠΟΚΤΑΤΕ ένα δωρεάν αυτοκίνητο αγοράζοντας ένα καινούργιο σπίτι από μας.» Αυτή ήταν η διαφήμισις του μεσίτου ακινήτων. Αλλ’ όταν ένας αντιπρόσωπος του Γραφείου Καλυτέρων Επιχειρήσεων έκαμε επίσκεψι και είπε ότι δεν ενδιαφερόταν για το αυτοκίνητο, ο πωλητής του προσέφερε το σπίτι με έκπτωσι 2.100 δολλαρίων. Ήταν λοιπόν το αυτοκίνητο δωρεάν; Όχι, η αξία του είχε προστεθή στην τιμή του νέου σπιτιού. Αυτός που αγόρασε ένα καινούργιο σπίτι νομίζοντας ότι έκανε μια αγορά ευκαιρίας λόγω ενός «δωρεάν» αυτοκινήτου ήταν απλώς θύμα απάτης.
Μια «ευκαιρία» είναι κάτι του οποίου η αξία για τον αγοραστή υπερβαίνει σημαντικά το τίμημά του. Οι οικοδέσποινες είναι μεγάλοι κυνηγοί ευκαιριών, και δικαίως είναι, αφού έχουν την υποχρέωσι να καλύψουν με το εισόδημα του συζύγου όσο το δυνατόν περισσότερες ανάγκες. Αλλά στο ψώνισμα με παζάρια εφαρμόζεται το αρχαίο γνωμικό, «Ας προσέχη ο αγοραστής.» Και αυτό για δύο λόγους. Όχι μόνον υπάρχει ο κίνδυνος να γίνη κανείς θύμα απάτης, αλλά μπορεί να οδηγήση κάποιον να κάμη άσοφες αγορές, εκτός αν είναι προσεκτικός στην επιθυμία του να επιτύχη μια ευκαιρία, δηλαδή ν’ αγοράση «κάτι για τίποτα.»
Τύποι Απατηλών Μεθόδων
Το να προσελκύη κανείς αγοραστάς με το να προσφέρη κάτι «δωρεάν» ενώ στην πραγματικότητα φουσκώνει την τιμή, είναι μια γενική τακτική. Αυτό γίνεται συχνά από καταστήματα επίπλων. Έτσι ένα κατάστημα προσέφερε μια ραπτομηχανή δωρεάν μαζί με ένα «μοντέρνο ντιβάνι-κρεββάτι από αφρώδες ελαστικό νάυλον» αντί 130 δολλαρίων, αλλά μήνες αργότερα διεφήμιζε το ντιβάνι-κρεββάτι με τιμή 38 δολλαρίων.
Μια άλλη παγίδα από την οποία οι κυνηγοί ευκαιριών χρειάζεται να φυλάγωνται είναι η προσφορά ειδών σε τιμές «χονδρικής πωλήσεως.» Τέτοια προσφορά θα έπρεπε, φυσικά, να σημαίνη αξιόλογη οικονομία, διότι αυτή αφαιρεί το κέρδος του λιανοπωλητού. Αλλά διαφήμισις τιμών «χονδρικής πωλήσεως» συχνά αποτελεί απλώς πανουργία, τέχνασμα ή δόλωμα για να δελεάζουν αγοραστάς να μπουν στο κατάστημα. Έτσι θα ήταν φρόνιμο να κάμη κανείς ένα γύρο στα καταστήματα για να έχη μια ιδέα για τις τιμές και τις αξίες, από φόβο μήπως η ζητούμενη τιμή «χονδρικής πωλήσεως» είναι πραγματικά μεγαλύτερη από τη συνήθη τιμή της λιανικής πωλήσεως.
«Οι εικονικές ετικέττες» είναι μια άλλη επινόησις που χρησιμοποιείται για ν’ απατά τους πελάτες ώστε να νομίζουν ότι λαμβάνουν είδη ευκαιρίας ενώ δεν συμβαίνει αυτό. Μερικοί έντιμοι βιομήχανοι τυπώνουν επάνω στο υλικό που συσκευάζουν την υποδεικνυόμενη τιμή λιανικής πωλήσεως. Αλλά άλλοι τυπώνουν τιμές πολύ ανώτερες της πραγματικής αξίας, ώστε ο πωλητής έχει ένα καλό επιχείρημα: «Βλέπετε, η κανονική τιμή αυτού του ρολογιού, είναι 50 δολλάρια, αλλ’ εμείς σας το αφήνομε στην τιμή των 25 δολλαρίων.» Στην πραγματικότητα αυτό μπορεί ν’ αξίζη μόνον 20 δολλάρια.
Έπειτα πάλιν, η περιγραφή μπορεί να είναι απατηλή. Ένας κοσμηματοπώλης μια φορά διεφήμιζε ένα «τέλειο» μονόδετο διαμάντι ενός καρατίου αντί 500 δολλαρίων. Αυτό αληθινά θα ήταν μια ευκαιρία. Αλλά η προσεκτική εξέτασις, απέδειξε ότι το διαμάντι, αντί να είναι τέλειο, ήταν γεμάτο ραγίσματα. Μια κυβερνητική υπηρεσία ειδοποιήθηκε και ο κοσμηματοπώλης διατάχθηκε να παύση να διαφημίζη τέτοια διαμάντια σαν τέλεια. Η φρόνησις επιβάλλει όταν κανείς αγοράζη τέτοια πράγματα, όπως ένα διαμάντι ή ένα ρολόγι, να έχη κάποια βάσι για να εμπιστεύεται τον πωλητή.
Θα έπρεπε επίσης να προσέχη κανείς πολύ όταν υπογράφη γραμμάτια για να πληρώση ένα είδος. Να είσθε βέβαιοι ότι το συμφωνητικό πραγματικά εκθέτει όλους τους όρους της συμφωνίας. Συχνά ένας πωλητής θα κάμη υποσχέσεις ή θα εκθέση όρους που δεν περιλαμβάνονται στο συμβόλαιο. Όλες αυτές οι δηλώσεις είναι αμφισβητήσιμης αξίας, και όταν ένας άνθρωπος αγοράζη με βάσι τέτοιες δηλώσεις, μπορεί εύλογα να διαπιστώση ότι η «ευκαιρία» που νόμιζε ότι επέτυχε δεν ήταν καθόλου ευκαιρία. Διαβάστε προσεκτικά όλα τα ωραία έντυπα ώστε να καταλάβετε πολύ καλά με τι έχετε να κάμετε. Να θυμάστε ότι μια υπογραφή είναι νομικώς δεσμευτική, αλλ’ η υπόσχεσις ενός πωλητού δεν είναι.
Είναι ευνόητον ότι η ανθρώπινη φύσις, αφού είναι τέτοια που είναι, έχει πάντοτε τον πειρασμό για τον πωλητή να επαινή το είδος του περισσότερο από ό,τι αξίζει. Ή μπορεί εσκεμμένα να επιδιώκη να επωφεληθή σε βάρος του αγοραστού, ειδικά αν ο αγοραστής δεν φαίνεται να είναι έξυπνος από κοσμικής απόψεως. Επομένως, όπως έγραψε μια εφημερίς αγορών, ο σοφός αγοραστής «ξεχωρίζει τα πράγματα από την πολυλογία του πωλητού.» Παραδείγματα επιχειρήσεων που υποχωρούν στον πειρασμό να μεγαλοποιούν την περίπτωσί τους ή να υπερτιμούν την ποιότητα των προϊόντων των, καθώς και κυβερνητικών ενεργειών των, εμφανίζονται τακτικά στα τεύχη των Εκθέσεων Καταναλωτών (στην Αγγλική.)
Όχι ότι όλες οι βιομηχανίες και επιχειρήσεις επιδίδονται σε ανέντιμες συνήθειες. Πολλοί εμπορευόμενοι υιοθετούν την αρχή ότι «η τιμιότης είναι η καλύτερη πολιτική.» Αλλά πολύ συχνά φαίνεται σαν να μην είναι η καλύτερη πολιτική! Αυτός είναι ο λόγος γιατί τα Γραφεία για Καλύτερες Επιχειρήσεις έχουν να κάνουν πάρα πολλή εργασία, γιατί τα περιοδικά των καταναλωτών έχουν τόσο μεγάλη κυκλοφορία και γιατί ‘οι υποστηρικταί των καταναλωτών’ έγιναν δημοφιλείς οργανώσεις.
Αλλά θα Μπορούσε να Είναι από Δικό σας Σφάλμα
Ένας αστυνομικός της Νέας Υόρκης μια φορά είπε ότι άνθρωποι που έχουν απατηθή από κάποιον αδίστακτο πωλητή σπανίως αναφέρουν το ζήτημα στην αστυνομία, επειδή η συναλλαγή τους εξέθετε ως εύπιστους ή ακόμη πρόθυμους να είναι μέτοχοι σε μια ύποπτη δοσοληψία. Αν λοιπόν θα θέλατε να επιτύχετε μια πραγματική ευκαιρία, χρειάζεται να προσέχετε όχι μόνον τον άλλον, τον πωλητή, αλλά και τον εαυτό σας, επίσης, τον αγοραστή. Είναι εύκολο να ταλαντεύεσθε από συγκίνησι όταν ένας πωλητής σας κολακεύη, ή όταν φαίνεται να προσφέρη μια πρωτάκουστη ευκαιρία. Το ατομικό συμφέρον ή η ιδιοτέλεια μπορεί εύκολα να τυφλώση τη διάκρισι ενός ατόμου ή να διαστρέψη την κρίσι του. Είναι φυσικό για κάποιον να υπερηφανεύεται ότι αγόρασε κάτι σε τιμή ευκαιρίας, ανακαλώντας στη μνήμη του μια παλαιά εμπνευσμένη παροιμία: «Κακόν, κακόν, λέγει ο αγοραστής, αλλ’ αφού αναχωρήση, τότε καυχάται.»—Παροιμ. 20:14.
Είναι φανερό ότι μια «ευκαιρία» δεν είναι πραγματική ευκαιρία αν η χαμηλότερη τιμή παρουσιάζει μια θυσία στην ποιότητα. Στη Νέα Υόρκη ένα άτομο μπορεί ν’ αγοράση μισό γαλλόνι παγωτό εγγυημένο ότι περιέχει μόνον φυσικά προϊόντα, όπως είναι φρούτα, ζάχαρι, γάλα και βούτυρο, με 1,59 δολλάρια. Αλλά μπορεί επίσης ν’ αγοράση μισό γαλλόνι που δεν είναι εγγυημένο, αλλά παραδέχεται ότι περιέχει τεχνητά αρώματα, χρωματισμό και αυτό με 0,79 δολλάριο το μισό γαλλόνι. Το ενδιαφέρον για την υγεία ενός ατόμου, θα δείξη ίσως ποια είναι η ευκαιρία.
Η ίδια αρχή εφαρμόζεται σε πιο δαπανηρές αγορές. Κατά την αγορά ενδυμάτων θα έπρεπε να παρατηρήτε τόσο το υλικό όσο και τον τρόπο με τον οποίον το ένδυμα είναι καμωμένο. Κανονικά πρέπει ν’ αναμένετε να πληρώσετε περισσότερα για παρθένο μαλλί παρά για μαλλί και πολυέστερ, και περισσότερα για το τελευταίο παρά για ραιγιόν ή ασεταίητ. Σημειώστε επίσης το ράψιμο, τον τρόπο με τον οποίον συνδυάζονται τα πατρόν, πώς αποτελειώνονται οι κουμπότρυπες, το είδος του φερμουάρ που χρησιμοποιείται καθώς και την ποιότητα των κουμπιών. Φθηνά ενδύματα δεν αποτελούν καθόλου ευκαιρία.
Ιδιαιτέρως θα έπρεπε να προσέξετε την ποιότητα όταν αγοράζετε έπιπλα. Προσέχετε από προσφορές εντυπωσιακές. Επιφανειακώς ένα σύνολο επίπλων για τρία δωμάτια για ολίγες εκατοντάδες δολλαρίων είναι αγορά ευκαιρίας, αλλά τι θα πούμε αν αυτό αρχίση να καταρρέη μέσα σε έξη μήνες; Μια καλύτερη αγορά ευκαιρίας δυνατόν να σημαίνη πληρωμή περισσοτέρων χρημάτων για να επιπλωθή μόνον ένα δωμάτιο. Δαπανήστε χρόνο για να εξετάστε τα έπιπλα και να διαπιστώσετε πώς έχουν κατασκευασθή.
Όταν οι «Ευκαιρίες» Είναι Πραγματικές Ευκαιρίες
Υπάρχουν τέτοια πράγματα που είναι ευκαιρίες. Αλλά χρειάζεται περισσότερο από το να ζητή κανείς μια ευκαιρία για να την επιτύχη. Μη αφήνετε τα αισθήματά σας να σας κάμουν ευκολόπιστον ή αφελή. Δαπανήστε χρόνο για να μάθετε μερικά πράγματα για το εμπόρευμα που χρειάζεσθε. Μια ευκαιρία που διαφημίζεται δυνατόν να είναι τέτοια, αν προσφέρεται στο τέλος της εποχής ή επειδή είναι δείγμα ή είναι εφθαρμένο εμπόρευμα ή επειδή είναι μια ωρισμένη ποικιλία που έπαυσε να παράγεται. Όταν ένα ευυπόληπτο κατάστημα διαφημίζη μια πώλησι, πιθανώτατα θα προσφέρη πωλήσεις ευκαιρίας. Αλλά τότε πρέπει να πάτε στο κατάστημα ενωρίς, ώστε να λάβετε το καλύτερο, και να βεβαιωθήτε ότι εκείνο που αγοράζετε είναι κάτι που σας ευχαριστεί και που σας χρειάζεται.
Όταν πρόκειται για τρόφιμα, δυνατόν συχνά να διαπιστώσετε ότι η ελαττωμένη τιμή δεν περιλαμβάνει πολύ μεγάλη μείωσι σε ποιότητα. Μπορεί επίσης να διαπιστώσετε ότι, εξετάζοντας την οικονομία χρόνου καθώς επίσης και το να μη είναι χαλασμένα, τα κατεψυγμένα τρόφιμα είναι ευκαιρίες όταν συγκρίνωνται με τα νωπά λαχανικά, εκτός ίσως κατά την εποχή της υπεραφθονίας. Δυνατόν να είσθε μεροληπτικοί για μια πολύ διαφημιζόμενη μάρκα τόνου ή σολωμού λόγω της άριστης ποιότητός της, αλλά μπορεί επίσης αυτή να έχη μεγαλύτερη τιμή. Μερικές υπεραγορές έχουν τις δικές των μάρκες που θα μπορούσατε να τις βρήτε σε σύγκρισι καλύτερες κι εν τούτοις να κοστίζουν πολύ λιγώτερο. Αν μπορήτε ν’ αγοράσετε αυγά «σκούρα» φθηνότερα από τα «λευκά» αυγά, αυτό θα είναι μια ευκαιρία, αρκεί να είναι ίσα σε μέγεθος.
Ένα άλλο ζήτημα που πρέπει να εξετάζεται είναι αν απολαμβάνετε ή ευχαριστήσθε από ό,τι αγοράζετε, είτε αυτό είναι τροφή, είτε ενδύματα είτε κάποιο έπιπλο του νοικοκυριού. Πρέπει ν’ απολαμβάνετε ευχαρίστησι όταν φορήτε ένα κοστούμι, ένα φόρεμα, ένα μανδήλι του λαιμού, ένα πουκάμισο ή μια γραβάτα. Αν απολαμβάνετε μεγάλη ευχαρίστησι από τη φορεσιά ενός ωρισμένου είδους ιματισμού, ή από τη χρήσι ενός ωρισμένου επίπλου, τότε αυτό θα ήταν μια αγορά ευκαιρίας αν κατά τον χρόνο που το αγοράσατε, δεν ήταν ειδικά πολυδάπανο. Μη ξεχνάτε ότι η τιμή γρήγορα λησμονιέται, αλλά η ικανοποίησις και η ευχαρίστησις παραμένουν. Υπήρχε κάποτε ένας νεαρός που συνεχώς αγόραζε κοστούμια μόνον όταν πωλούνταν με εκπτώσεις και που πάντοτε εθαύμαζε τις φορεσιές των φίλων του περισσότερο από τη δική του. Γιατί; Επειδή ενδιαφερόταν περισσότερο για τη δαπάνη, ενώ αυτοί ενδιαφέρονταν για την ύφανσι, το σχέδιο, το χρήμα και την ποιότητα. Έτσι οι «ευκαιρίες» του στο κάτω-κάτω δεν ήσαν πραγματικές ευκαιρίες.
Αληθινά, υπάρχουν πολλοί παράγοντες που πρέπει να εξετάζετε όταν αγοράζετε, αν θα θέλατε να κάμετε αγορές «ευκαιρίας» που είναι πραγματικά ευκαιρίες. Πρέπει να φυλάγεσθε όχι μόνον από τους ισχυρισμούς και την τακτική του πωλητού, αλλά επίσης από τις δικές σας αδυναμίες και από την επιθυμία σας να πάρετε «κάτι για τίποτα», ώστε να μη κάμετε μιαν ασύνετη αγορά. Εξετάζετε το ζήτημα της ποιότητος καθώς επίσης και την ευχαρίστησι που πρέπει να προκύπτη από την αγορά σας.
Πολλά άτομα χρειάζονται επιδεξιότητα και σκληρή εργασία για να κερδίσουν τα χρήματά των. Αν επίσης δείχνουν επιδεξιότητα στο να τα δαπανούν, τότε, καθώς το ρητό λέγει, «μια πεντάρα που εξοικονομείται είναι μια πεντάρα που κερδίζεται.»