Μια “Γενεά Ειρήνης”

ΜΙΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ χαλάρωσις, ή ανάπαυσις από τεταμένες διεθνείς σχέσεις, ετοιμάζεται. Πόσο διάστημα θα διαρκέση; Θα φέρη μια «γενεά ειρήνης» σε μια «νέα παγκόσμιο τάξι,» όπως μερικοί αποβλέπουν;

Παρ’ όλους τους επείγοντας λόγους για την επιδίωξι παγκοσμίου ειρήνης, παρ’ όλη τη σκληρή προσπάθεια που τίθεται στις διαπραγματεύσεις, παρ’ όλη την απόφασι και τις επιθυμίες των ηγετών του κόσμου και παρ’ όλη τη νοημοσύνη των συμβούλων των, η κατασκευαζόμενη παγκόσμια ειρήνη που οι ηγέται διαμορφώνουν θα είναι βραχείας διαρκείας. Γιατί;

Για δυο βασικούς λόγους, και τους δυο ισχυρούς.

Ο ένας είναι επειδή αυτή η ειρήνη δεν θα επιλύση—και πράγματι δεν μπορεί να επιλύση—τα ανθρώπινα προβλήματα που διασπούν την ειρήνη. Οι ηγέται του κόσμου είτε παραβλέπουν ή προτιμούν ν’ αγνοούν τούτο το γεγονός: Ο Πόλεμος δεν προκαλείται από τις βόμβες ή τα πολεμικά πλοία ή τις σφαίρες. Ο πόλεμος προκαλείται από ανθρώπους. Οποιαδήποτε διευθέτησι ειρήνης κάμουν τα έθνη, ποτέ δεν θ’ αφαιρέση την ανθρώπινη ιδιοτέλεια. Και αυτό φανερά είναι η ριζική αιτία όλων των διαιρέσεων, των βίαιων συγκρούσεων και του πολέμου.

Πραγματικά, η μελλοντική διευθέτησις ειρήνης είναι θεμελιωμένη σε μεγάλο βαθμό επάνω σε μια ιδιοτελή βάσι. Δεν συνδέετε την ειρήνη με την αμοιβαία εμπιστοσύνη και πιστότητα; Εν τούτοις, ο κύριος διαπραγματευτής των Ρωσοαμερικανικών συμφωνιών δόκτωρ Χένρυ Κίσσιγκερ είπε: «Συνηγορούμε γι’ αυτές τις συμφωνίες όχι επί βάσεως εμπιστοσύνης, αλλά επί της βάσεως των διαφωτισμένων αυτοσυμφερόντων και των δύο πλευρών.» «Διαφωτισμένο αυτοσυμφέρον» είναι μόνον ένας ευγενής τρόπος για να πούμε «πανούργος ιδιοτέλεια.»

Υπογραμμίζοντας την έλλειψι αμοιβαίας εμπιστοσύνης, το περιοδικό Τάιμ, όταν εσχολίαζε το πρόσφατο σύμφωνο περιορισμού των όπλων, έγραφε: «Και οι δυο πλευρές αναμένεται να δαπανήσουν μεγάλα ποσά για δορυφόρους παρατηρήσεων για να ανακαλύπτουν οποιαδήποτε απάτη από το άλλο μέρος.»

Δεν συνδέετε την ειρήνη με την ησυχία και την απαλλαγή από φόβο; Αλλ’ η ερχόμενη διεθνής ειρήνη στηρίζεται σε ό,τι ονομάζεται «ισορροπία του τρόμου» σαν ένα κύριο μέσο προλήψεως του πολέμου. Η ιδέα είναι ότι κάθε πλευρά θα διατηρή τέτοια δύναμι ώστε, ακόμη κι αν καταληφθή απροόπτως, θα μπορή ακόμη ν’ ανταποδώση τα ίσα με μια ερημωτική χάλαζα υδρογονικών βομβών. Αυτό υποτίθεται ότι θα προλάβη οποιαδήποτε απόπειρα για ένα πόλεμο των άκρων.

Αλλ’ αυτό μοιάζει μάλλον με δυο άτομα που συμφωνούν να χορέψουν μαζί, ενώ το καθένα κρατεί ένα πιστόλι στην καρδιά του άλλου—με το δάκτυλο στη σκανδάλη. Ποια γνήσια ησυχία και ειρήνη διανοίας μπορεί να υπάρχη κάτω από τέτοιες περιστάσεις;

Τι θα Πούμε για τα Άλλα Προβλήματα;

Επί πλέον, ακόμη κι αν οι άνθρωποι μπορούσαν ν’ αποβάλουν από τις διάνοιές των την πάντοτε παρούσα πιθανότητα της πυρηνικής καταστροφής, πόση ειρήνη θα μπορούσαν να έχουν αν το αχαλίνωτο έγκλημα συνεχίζεται; Τι θα εσήμαινε οποιαδήποτε ίδρυσις παγκόσμιας ειρήνης, αν ακόμη αισθάνονταν ανασφαλείς μέσα στα σπίτια τους πίσω από κλειδωμένες πόρτες;

Ακόμη κι αν οι σπουδαιότερες διεθνείς διαιρέσεις μπορούσαν να θεραπευθούν, τι θα πούμε για την εσωτερική διαίρεσι μέσα στο κάθε έθνος;

Θα μπορούσε μια πολιτική παγκόσμια ειρήνη να θεραπεύση το ρήγμα μεταξύ θρησκευτικών ομάδων, όπως στην Ιρλανδία, όπου η μεταξύ Διαμαρτυρομένων και Καθολικών διαμάχη έφερε τον θάνατο σε περισσότερους από 540 άνδρες γυναίκες και παιδιά, εκτός από την ανείπωτη ζημία ιδιοκτησίας στα περασμένα τρία χρόνια;

Θα μπορούσε να εξαλείψη τη φυλετική διαίρεσι και το μίσος σαν εκείνο που υπάρχει μεταξύ Αράβων και Ιουδαίων, ή τη φυλετική αντιζηλία, σαν εκείνη που διαιρεί την Αφρικανική χώρα του Μπουρούντι; Στο Μπουρούντι, το μίσος μεταξύ των φυλών Τούτση και Χούτου, μέσα σε λίγους μόνο μήνες, είχεν ως συνέπεια την κτηνώδη σφαγή, όπως υπολογίζεται, 210.000 ανδρών γυναικών και παιδιών—περισσότερους από τον διπλάσιο αριθμό των φονευθέντων Αμερικανών στις μάχες ένδεκα χρόνια του Βιετναμικού πολέμου!

Και τι θα πούμε για όλη τη διαφθορά, την απάτη και το δόλο στην πολιτική και εμπορική ζωή που έχει βασανίσει τα έθνη επί αιώνες; Τι θα πούμε για τις καταχρήσεις δυνάμεως και εξουσίας που φέρουν αδικία, ανισότητα και πραγματική καταδυνάστευσι; Πόσο ειρηνική θα είναι αυτή η γη όσο αυτά τα πράγματα εξακολουθούν, ακόμη και σε τοπική κλίμακα;

Αλλ’ είπαμε ότι υπάρχουν δυο ισχυροί βασικοί λόγοι γιατί η ερχόμενη ειρηνική διευθέτησις θα είναι βραχύβια. Ποιος είναι ο δεύτερος; Και ποια ελπίδα μας δίνει;

[Εικόνα στη σελίδα 13]

Ακόμη κι αν επιτευχθή συμφωνία για μία παγκόσμια διεθνή ειρήνη, πόσο ειρηνική μπορεί η γη πράγματι να είναι όσο η διαίρεσις, η ιδιοτέλεια, η διαφθορά και η αδικία εξακολουθούν μέσα σε κάθε έθνος;