Ndika N̄kese An̄wautom Isụn̄utom Edem Nnyịn

OTU esop Christian oro nsikade n̄kese esida mi ọtọn̄ọde ke Portugal tutu esịm China—mîdịghe esitie ntre. Edi, ami ye n̄wan mi, Olive, isikpọn̄ke Britain.

Nnyịn imesika ikese esop Mme Ntiense Jehovah ẹsemde usem isenidụt ẹmi ẹkọride-kọri ke ibat ẹmi ẹsuanade ẹyọhọ ofụri idụt emi. Ọtọn̄ọde ke isuo Jersey, emi odude n̄kpọ nte kilomita 20 ọkpọn̄ mbenesụk Normandy ke France, emi otu mbon oro ẹsemde Portuguese ẹdude, tutu esịm obio Sunderland ke edem edere England, emi isikade ikese mbon ẹmi ẹnyenede udọn̄ ẹmi ẹsemde Chinese, nnyịn imesibuana ke an̄wautom ediwak usem emi enyenede uforo onyụn̄ ọkọride ke n̄kan̄ eke spirit. Nnyịn ikasan̄a didie idinyene utọ esen esen utom emi? Ndien nso itịbe ke an̄wautom isụn̄utom edem nnyịn? Yak nnam an̄wan̄a.

Ami ye Olive imanam utom emi ẹsan̄ade-san̄a ke n̄kpọ nte isua 20, ikade isio isio esop kpukpru urua. Isan̄ nnyịn amada nnyịn ọtọn̄ọde ke edem edere esịm edem usụk, to ke edem usiahautịn sịm edem usoputịn, ke ofụri Britain, ndien ke ndondo emi ada esịm nditọete Christian nnyịn ke isuo Malta ke Mediterranean, ebiet emi ikokụtde n̄wọrọnda mfọnido Christian. (Men Utom 28:1, 2 domo.) Ke ima ikodu isua ita ke Malta, nnyịn ima itọn̄ọ ndikere m̀mê ẹdifiak ẹnọ nnyịn ika m̀mọ̀n̄. Nnyịn ima ikere ke eyedi nnyịn idika ikese ikpehe obio-in̄wan̄ England, ndien nnyịn ima itọn̄ọ ndinam mme ukpụhọde ke mme ekikere nnyịn nnọ emi. Nso n̄kpaidem ke ekedi ntem ke ini ikọbọde utom ẹkenọde nnyịn ndinam ke obufa circuit emi mme otu ye mme esop ẹmi ẹsemde nsio nsio usem 23 ẹnamde!

Nnyịn ima ikere nte idisan̄ade iyọ. Ke ẹsiode ifiọk n̄kpọntịbe nnyịn ke Malta ẹfep, akananam nnyịn itịmke ibuana ye mme owo ẹmi ẹtode nsio nsio idaha ke uwem ye n̄kaowo. Nte nnyịn iyenen̄ede ikeme ndisịn udọn̄ nnọ mbon ẹmi mîtịmke idiọn̄ọ Ikọmbakara? Nnyịn idisan̄a didie inyene nneme ye unana edidiọn̄ọ mme usem en̄wen? Nso kaban̄a udia ye nsio nsio ido edinam mbon en̄wen? Nte nnyịn iyenen̄ede ikpụhọ ikekem? Mme mbụme ntem ẹma ẹsịne nnyịn ke ekikere nte nnyịn ikekerede ke akam iban̄a ediyere ikot Macedonia emi.—Utom 16:9, 10; 1 Corinth 9:19-22.

Ndikan Ubiọn̄ọ Usem

“Ke akpa mma n̄kere ke ndotke sia mmen̄kenyeneke ifiọk usem,” ntre ke Olive anam an̄wan̄a. “N̄kekwe nte n̄kekemede ndin̄wam nditọete iban. Ekem mma nti nte n̄wan ye ebe oro ẹkebemde iso ẹkpep Bible ye nnyịn ẹkesisịnde udọn̄ ẹnọ nnyịn ẹte ikûdedei isịn utom. Mmọ ẹma ẹkpep nnyịn ẹte ke Jehovah akananam idọhọke nnyịn inam n̄kpọ oro nnyịn mîkemeke ndinam.” Ntre nnyịn mbiba ima inyịme utom emi.

Ke itiede ikere, nnyịn ikụt ite ke unana nnyịn ndifiọk usem efen an̄wam nnyịn inam n̄kpọ ye kpukpru owo ke ukem usụn̄. Ke uwụtn̄kpọ, ndidụk mme mbonoesop ẹmi ẹnịmde ke isio isio usem ke urua kiet kiet an̄wam nnyịn ifiọk nte esitiede nditọete ke idem ke ini mmọ ẹsitiede ẹkop mme mbonoesop ẹnịmde ke Ikọmbakara ke adan̄aemi ẹkopde esisịt ke se ẹtịn̄de. Nnyịn inyene ndinen̄ede ntịm idem nnọ mme mbonoesop man ikeme ndinyene ifiọk mban̄a se ẹnemede. Olive kpukpru ini esibọrọ kiet ke otu mme mbụme ke mbonoesop. Enye esitịm ibọrọ ke Ikọmbakara onyụn̄ ọdọhọ eyenete an̄wan kiet akabade ọnọ imọ, ewetde edikabade oro nte ẹsikotde. Enye enyịme ete ke esidi ke mmen̄e ke imọ isimenede ubọk ndinọ ibọrọ. Ndusụk ini ukeme esie ẹsinam ẹsak imam. Edi isikpanke enye. “Mmọfiọk nte ke nditọete ẹsikop inemesịt ke ukeme oro nsịnde,” ntre ke enye ọdọhọ. “Ke akpanikọ, ibọrọ mi esisịn udọn̄ ọnọ mbon oro ẹtịmde ẹmehe ye usem ndinyene ebuana ke mbonoesop.”

Edinọ utịn̄ikọ edi n̄kpọ efen ọnọ mi, n̄ko, sia nnyenede ndinọ akabade ikọ ini ke kpukpru ukot ikọ oro ntịn̄de. Edi mmemmem n̄kpọ ndifre ekikere oro n̄koyomde nditịn̄. N̄kụt nte ke nnyene ndinen̄ede nnọ ntịn̄enyịn nnyụn̄ nnen̄ede nsụhọde udomo n̄kpọ oro nditịn̄de. Edi emi esinem mi.

Isio Isio Utom Ukwọrọikọ Nnyịn

Ke ediwak ikpọ obio Britain, mme owo ẹmi ẹsemde mme usem isenidụt ẹdụn̄ọ ntomo ntomo, ekeme ndidi owo iba ke efak kiet, ndien ekem afo enyene ndisan̄a anyan usụn̄ man okokụt mbon en̄wen. Edi, ke ini ọkọmde mmọ ke usem mmọ onyụn̄ okụtde nte mmọ ẹnamde n̄kpọ, afo okụt ke odot. Edieke eyenete oro asan̄ade ye ami ọnọde etop Obio Ubọn̄ ke usem enyeneufọk, nte ẹnamde n̄kpọ ẹban̄a esiwak ndinọ akamba idatesịt.

Ke akpanikọ, utom ukwọrọikọ ke efakutom usem esenidụt edi kiet ke otu mbon oro ẹkamade nduaidem ẹkan oro nnyịn ikụtde ke isua 40 oro nnyịn idude ke utom Obio Ubọn̄. Idotenyịn odude kaban̄a n̄kọri okpon. Eyịghe idụhe nte ke ediwak owo ẹsinen̄ede ẹsọp ẹkpep akpanikọ ye ntotụn̄ọ esịtekọm ke ini ẹkpepde mmọ ke usem emana mmọ. (Utom 2:8, 14, 41) Edi n̄kpọ emi edemerede ntụk ndikụt nte mmọn̄eyet asiahade nditọete iren ye iban ke ntak idatesịt ke mbonoesop asuanade, ke ndusụk idaha ke ndikeme ndikop nnyụn̄ ndi se ofụri ndutịm an̄wan̄ade ke akpa ini.

Ke ini ikwọrọde ikọ ke ufọk ke ufọk, nnyịn ke nsụhọde n̄kaha imesidomo nditịn̄ ntọn̄ọikọ ke usem enyeneufọk, idem okposụkedi isinyenede esisịt mfịna ke ndusụk ini. Ke uwụtn̄kpọ, ọsọ ekọm oro ẹkọmde enyeneufọk emi esemde Gujarati edi Kemcho, emi ọwọrọde “Mmọkọm-o.” Etie nte se n̄ketịn̄de ini kiet ke ndudue eketie nte n̄kpọ eke n̄kasuande etop mban̄a kọfi oro ẹtịmde ẹdiọn̄ọ. Nte ededi, ke ufọk kiet ebe ye n̄wan ẹma ẹtuak inua imam ke ini n̄kọkọmde mmọ ke usem Gujarati. Mmọ inikiet inikiet ẹma ẹdọhọ nnyịn idụk idi ẹnyụn̄ ẹnọ nnyịn kọfi ke mfọnido—ikotoho ntak unana edikot ikọ ọfọn ekededi. Ima ididiọn̄ọ ite ke mmọ ẹbuana n̄kpọ ye ndusụk Mme Ntiense Jehovah ẹmi ẹkedude ke otu oro nnyịn ikakade ndise, ndien mmọ ẹma ẹnyene ata udọn̄ ke akpanikọ.

Eyenete an̄wan kiet emi esemde Ikọmbakara ama esinọ n̄wan kiet emi esemde Chinese mme magazine ndien ndien ke ediwak isua. Ke ini ke ini enye ama esiyom nditọn̄ọ ukpepn̄kpọ Bible ye n̄wan emi, edi ama esịn emi. Usen kiet eyenete an̄wan emi ekekpepde Chinese ama asan̄a ye enye onyụn̄ ọnọ n̄wed Afo Emekeme Ndidu Uwem ke Nsinsi ke Paradise ke Isọn̄ ke usem oro, emi enyeneufọk oro ekenyenede udọn̄ ọkọbọde ye unana ubiatini.a Ke enyenede n̄wed oro idahaemi ke usem esie, enye ama enyịme ukpepn̄kpọ Bible. Ikọ ifan̄ oro ẹketịn̄de ke usem n̄wan oro ẹma ẹnyene akwa utịp.

Nsio Nsio Ido Edinam

Nnyịn ikọfiọkke ite ke ndusụk ido edinam ke irenowo isimaha iban mmọ ẹsan̄a ikpọn̄ ke okoneyo. Emi esinam edi ọkpọsọn̄ n̄kpọ ọnọ ediwak nditọete iban ndidụk mme mbonoesop ẹmi ẹnịmde ke mbubịteyo. Ndusụk obio Asia ẹnịm ke akpanikọ ẹte ke n̄kparawa iban ẹmi ẹmekde nditre ndidọ ndọ ẹmi ẹnyụn̄ ẹkade iso ndidụn̄ ke ufọk ẹmiom ubon. Ete kiet enyenede n̄kaiferi emi edide eyenete an̄wan ama oyom ndin̄wọn̄ ibọk n̄kpa ke ini n̄kaiferi emi ekesịnde ndidọ owo emi ubon ekemekde ọnọ enye. Ih, se mme utọ nditọete iban oro ẹnyenede ndiyọ edi ata n̄wọrọnda! Edi, ke ini okụtde utịp oro akpanikọ enyenede ke uwem ubon ye nte ima nsọn̄ọnda emi nditọete iban oro ẹkenyenede ẹnọ Jehovah otụkde ete ye eka, esinen̄ede edi utịben̄kpọ.

Ke ndibuana ke utom emi, nnyịn ikenyene ndinam ndusụk ukpụhọde. Mbemiso nnyịn ikọtọn̄ọde utom emi ẹsan̄ade-san̄a, udia mi ekedi ata udia mbon England, edi idahaemi nte ẹdọn̄de ndunịm ke udia, ntre ke mma enye n̄kan. Nnyịn imeseme iban̄a ediwak isua ẹmi iyakde ebe mbemiso ikọtọn̄ọde ndikop inem utọ nsio nsio usụn̄ utem udia emi—ọtọn̄ọde ke ndisi iyak tutu esịm ikọ.

Mme Nyayama Idotenyịn

Etie nte ke ana in̄wan̄în̄wan̄ nte ke ini edi emi ọnọ an̄wautom usem esenidụt ndikọri ke ediwak ikpehe. Ata ediwak n̄wed ẹdu idahaemi ke nsio nsio usem. Afo emekeme ndikụt edidiọn̄ Jehovah nte ẹtọn̄ọde mbufa esop. Nditọete ẹnyenede ifiọk usem en̄wen ẹto an̄wautom ẹdi ndin̄wam.

N̄wọrọnda uwụtn̄kpọ kiet edi nte ẹyerede ikot ẹban̄a edikwọrọ eti mbụk Obio Ubọn̄ ke French. Ediwak mme oyom ubọhọ ke esenidụt ẹmi ẹsemde French ẹtode Zaire ye mme idụt Africa eken ẹmedi Britain ke mme isua ndondo emi. Ke ini ẹkesiakde akpa esop esemde French ke London, n̄kpọ nte asuanetop Obio Ubọn̄ 65 ẹkebuana. Isua kiet ke ukperedem ibat oro ama ọdọk esịm 117, ndien ke otu emi, owo 48 ẹkenam utom nte mme asiakusụn̄ ofụri ini. Ikebịghike ẹma ẹsiak udiana esop ndise mban̄a udọn̄ oro ọkọride-kọri. Idahaemi ẹkeme ndinen̄ede nnọ mbon ẹmi ẹnyenede udọn̄ ntịn̄enyịn, emi owo 345 ẹkedụkde usọrọ Editi eke 1995. N̄kani mme andikụre ukpep ke Gilead ẹmi ẹkenamde utom ke Benin, Côte d’Ivoire, Morocco, ye Zaire ẹda mme ifiọkutom mmọ idahaemi ndise mban̄a efakutom emi ọkọride-kọri mi, ndien nte ẹnamde n̄kpọ ẹban̄a enyene ndyọ.

Ini kiet oro n̄kakade n̄kese esop esemde French, n̄kasan̄a ye n̄kaiferi Africa kiet n̄ka ukpepn̄kpọ Bible. Ke ini ikoyomde ndinyọn̄, n̄kaiferi oro ama eben̄e ete: “Mbọk ẹkûnyọn̄. Ẹtie ebịghi akan oro.” Enye akakam oyom ndifiọk n̄kpọ efen efen. Enye ama anam mi nti Lydia eke akpa isua ikie.—Utom 16:14, 15.

Akpa utom nnyịn edi ndin̄wam n̄kpri otu ẹmi ẹsemde usem esenidụt ẹkabade ẹdi mme esop. Ke ebiet emi nditọete ẹkesinịmde Ukpepn̄kpọ N̄wedesop eke urua ke urua, nnyịn ima itọn̄ọ Ufọkn̄wed Utom Ukara Abasi emi ẹnamde ibio ibio inọ mmọ ini kiet ke ọfiọn̄. Emi an̄wam mmọ ndikwọrọ ikọ ọfọn ke an̄wautom. Mmọ ndien ẹnam n̄kpọ ẹbịne edinịm kpukpru mbonoesop ition eke urua ke urua. Nnyịn imenyenyene mbufa esop emi ẹsemde Chinese (Cantonese), French, Gujarati, Japanese, Portuguese, Punjabi, Tamil, ye Welsh.

Nnyịn n̄ko ima idara ifet edidụk mme mbonoesop nditọete oro ẹdide inan. Edi n̄kpọ enen̄erede edemede udọn̄ ndikụt nditọete ẹdade ubọk ẹkwọ ikwọ. Ke mfiọkde nte ke mmọ ẹda idem ẹtịn̄ ikọ ke utom ukwọrọikọ mmọ, mmowụt esịtekọm mban̄a ata nti ukeme mmọ ndibuana ke utom edikwọrọ Obio Ubọn̄. Mme anam idiọn̄ọ ẹkam ẹdu ẹnọ mbon ẹmi ẹdide inan ye nnan. Etie nte ke Jehovah okụt ete ke owo isioho owo eto.

Edieke nnyịn ikpenyenede ndisịn san̄asan̄a eben̄e, ekpedi ukem ye eke Jesus: “Ẹben̄e ndien Enyene-idọk ẹte, Enye osio mme anamutom ọdọn̄ ẹdi ke idọk Esie.” (Matthew 9:38) Ediwak nditọete nnyịn ke ẹnyịme n̄kpọ-ata edikpep usem eke mme otu orụk en̄wen ke efakutom esop mmọ. Okposụkedi owo mînọhọ nnyịn utịbe utịbe ukeme editịn̄ nsio nsio usem, Jehovah ke akpanikọ ke ebererede usụn̄ utom ukwọrọikọ ke an̄wautom isụn̄utom edem nnyịn emi—kpa an̄wautom oro adatde ọnọ ukpen̄e. (John 4:35, 36)—Nte Colin Seymour obụkde.

[Mme Ikọ idakisọn̄]