KIKʼOJLIBʼÄL WUJ PA INTERNET Watchtower
Watchtower
KIKʼOJLIBʼÄL WUJ PA INTERNET
Kaqchikel occidental
ä
  • ä
  • ë
  • ï
  • ö
  • ü
  • bʼ
  • kʼ
  • tʼ
  • tzʼ
  • qʼ
  • BIBLIA
  • JALAJÖJ WUJ
  • QAMOLOJ
  • w16 octubre ruxaq 13-17
  • Tachajij ri awachibʼilanïk rikʼin ri Jehová we najin nawetamaj jun chik chʼabʼäl

Majun ta video ri ntzjon chrij ri xachaʼ.

Kojakuyuʼ, komä ma ütz ta natzʼët ri video.

  • Tachajij ri awachibʼilanïk rikʼin ri Jehová we najin nawetamaj jun chik chʼabʼäl
  • The Ri Chajinel ri Nyaʼö Rutzjol ri Ruqʼatbʼäl Tzij Jehová 2016
  • Rqʼaʼ ri tzijonem
  • RI NBʼANON CHI NKʼIS RUCHUQʼAʼ RI QACHIBʼILANÏK RIKʼIN RI JEHOVÁ
  • RUSAMAJELAʼ RI DIOS RI XKICHAJIJ RI KACHIBʼILANÏK RIKʼIN RI JEHOVÁ
  • TQACHAJIJ RI QACHIBʼILANÏK RIKʼIN RI JEHOVÁ
  • TEʼEJ TATAʼAJ, KEʼITOʼ RI IWALKʼWAL
  • TQAYAʼ QʼIJ CHI RI RUCHʼABʼÄL RI DIOS NAPON PA QANIMA
The Ri Chajinel ri Nyaʼö Rutzjol ri Ruqʼatbʼäl Tzij Jehová 2016
w16 octubre ruxaq 13-17

Tachajij ri awachibʼilanïk rikʼin ri Jehová we najin nawetamaj jun chik chʼabʼäl

«Kan nuyakon kʼa pa wanima ri achʼabʼäl» (SALMO 119:11).

BʼIX: 142, 92

¿ACHIKE XTABʼIJ?

  • ¿Achike xtoʼon ri Daniel chuqaʼ ri xtzʼibʼan ri Salmo 119 richin ütz xkikʼwaj kiʼ rikʼin ri Jehová?

  • Richin ütz nkikʼwaj kiʼ rikʼin ri Jehová, ¿achike ütz nkibʼän ri e kʼo pa jun congregación ri man kichʼabʼäl ta?

  • Richin chi ri kalkʼwal ütz nkikʼwaj kiʼ rikʼin ri Jehová, ¿achike ütz nkibʼän ri teʼej tataʼaj?

1-3. a) ¿Achike kʼo chi nkiyaʼ más ruqʼij ri rusamajelaʼ ri Dios? b) ¿Achike kʼayewal yekïl ri qachʼalal ri najin nketamaj jun chik chʼabʼäl? c) ¿Achike kʼutunïk xkeqatzʼët chupam re tzijonem reʼ? (Tatzʼetaʼ ri wachibʼäl ri kʼo pe pa nabʼey chi re ri tzijonem).

WAKAMI, e kʼïy ruqʼalajrisanelaʼ ri Jehová najin yetoʼon richin nbʼanatäj ri profecía kʼo chupam ri Apocalipsis 14:6. Ri profecía riʼ nubʼij chi ri Rajawaren ri Dios xtitzijöx pa «jalajöj ruwachʼulew, ijatzul, tinamït y chʼabʼäl». E kʼïy chi ke ri qachʼalal najin nketamaj jun chik chʼabʼäl. E kʼo jujun chi ke rijeʼ e misioneros, chuqaʼ e kʼo e bʼenäq pa jun tinamït ri nkʼatzin rutoʼik chi rij ri rutzijoxik ri Biblia. Chuqaʼ e kʼo ri najin chik yebʼe pa jun congregación pa jun chik chʼabʼäl ri pa kitinamit.

2 Konojel ri rusamajelaʼ ri Dios nkʼatzin nkichajij ri kachibʼilanïk rijeʼ chuqaʼ ri kachibʼilanïk ri kalkʼwal rikʼin ri Jehová (Mateo 5:3). Rikʼin bʼaʼ, ruma kʼïy samaj chi qij, kʼo mul kʼayew nubʼän chi qawäch nqatijoj qiʼ pa qayonil chi rij ri Biblia. Ri qachʼalal ri yetoʼon pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta, kʼo más kʼayewal yekïl.

3 Rijeʼ man xa xe ta nketamaj jun chik chʼabʼäl chuqaʼ kʼo nkitijoj kiʼ chi rij ri Ruchʼabʼäl ri Dios (1 Corintios 2:10). ¿Achike ütz nkibʼän richin nkitijoj kiʼ chi kij ri nimaläj taq naʼoj e kʼo chupam ri Biblia, we man kan ta nqʼax ri chʼabʼäl chi kiwäch? ¿Achike ruma ri teʼej tataʼaj kʼo chi nkitzʼët chi ri Ruchʼabʼäl ri Dios najin napon pa kanima ri kalkʼwal? Tqatzʼetaʼ

RI NBʼANON CHI NKʼIS RUCHUQʼAʼ RI QACHIBʼILANÏK RIKʼIN RI JEHOVÁ

4. ¿Achike nbʼanon chi rikʼin bʼaʼ nkʼis qa ruchuqʼaʼ ri qachibʼilanïk rikʼin ri Jehová? Tayaʼ jun tzʼetbʼäl.

4 We man nqʼax ta chi qawäch ri Biblia pa jun chik chʼabʼäl, rikʼin bʼaʼ nubʼän chi nkʼis ruchuqʼaʼ ri qachibʼilanïk rikʼin ri Jehová. Tqatzʼetaʼ ri xbʼanatäj ojer kan. Toq ri Nehemías xtzolin pa Jerusalén xutzʼët chi e kʼo kalkʼwal jun chi ke ri judíos man ketaman ta kichʼabʼäl ri judíos (tasikʼij Nehemías 13:23, 24). Ri akʼwalaʼ riʼ man xqʼax ta ri Ruchʼabʼäl ri Dios chi kiwäch. Ruma riʼ xkʼis qa ruchuqʼaʼ ri kachibʼilanïk rikʼin ri Dios (Nehemías 8:2, 8).

5, 6. ¿Achike kitzʼeton jujun chi ke ri teʼej tataʼaj ri e kʼo pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta chuqaʼ achike ruma?

5 E kʼo teʼej tataʼaj ri e kʼo pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta kitzʼeton chi ri kachibʼilanïk ri kalkʼwal rikʼin ri Jehová qajnäq ruchuqʼaʼ. ¿Achike ruma? Ruma ri kalkʼwal man nqʼax ta chi kiwäch ronojel ri nbʼïx ri pa taq qamolojriʼïl. Ri naʼoj nyaʼöx chi riʼ man napon ta pa kanima chuqaʼ man nubʼän ta chi nkajoʼ nkisamajij ri naʼoj. Tqatzʼetaʼ ri xubʼij ri Pedro jun qachʼalal aj Sudamérica ri xerukʼwaj ri rachʼalal pa Australia: «Ri natzijoj chi rij ri Biblia kʼo chi nanaʼ chuqaʼ nel pe pa awanima»[1] (tatzʼetaʼ ri nota) (Lucas 24:32).

6 Toq nqasikʼij ri Biblia pa jun chik chʼabʼäl, rikʼin bʼaʼ man napon ta pa qanima achiʼel toq nqasikʼij ri pa qachʼabʼäl röj. Chuqaʼ ri yachʼon rikʼin jun winäq pa jun chik chʼabʼäl, janila kʼayew. Reʼ nubʼän chi yakos chuqaʼ nanaʼ chi majun chik awuchuqʼaʼ ta richin nayaʼ ruqʼij ri Jehová. Ruma riʼ, stapeʼ nqajoʼ nqayaʼ ruqʼij ri Jehová pa jun chik chʼabʼäl, nkʼatzin nqachajij ri qachibʼilanïk rikʼin rijaʼ (Mateo 4:4).

RUSAMAJELAʼ RI DIOS RI XKICHAJIJ RI KACHIBʼILANÏK RIKʼIN RI JEHOVÁ

7. ¿Achike xkibʼän ri babilonios ruma xkajoʼ xkibʼän chi ri Daniel xukʼäm apo ri kinaʼoj chuqaʼ ri kinimabʼäl kʼuʼx?

7 Toq ri Daniel chuqaʼ ri rachibʼil xeʼukʼwäx pa Babilonia, ri winäq chi riʼ xkajoʼ xkibʼän chi rijeʼ xkikʼäm apo ri kinaʼoj chuqaʼ ri kinimabʼäl kʼuʼx. ¿Achike rubʼanik xkibʼän chi re? Xekitijoj pa kichʼabʼäl chuqaʼ xkiyaʼ jun bʼiʼaj babilonio chi ke (Daniel 1:3-7). Ri bʼiʼaj xyaʼöx chi re ri Daniel petenäq chi rij ri Bel, jun dios ri janila ruqʼij chi kiwäch ri babilonios. Rikʼin bʼaʼ, ri qʼatöy tzij pa Babilonia xrajoʼ chi ri Daniel xunimaj chi ri ru-dios rijaʼ kʼo más ruqʼij chuwäch ri Jehová, ri ru-Dios ri Daniel (Daniel 4:8).

8. ¿Achike xubʼän ri Daniel richin kow xubʼän ri rachibʼilanïk rikʼin ri Jehová?

8 Ri pa Babilonia xsujüx ruway ri qʼatöy tzij chi re ri Daniel. Ja kʼa rijaʼ man xrajoʼ ta xuqʼäj rutzij ri Dios (Daniel 1:8). Ri Daniel, stapeʼ kʼo wi pa jun chik tinamït, kow xubʼän chi re ri rachibʼilanïk rikʼin ri Jehová. ¿Achike rubʼanik xubʼän riʼ? Xutijoj riʼ chi kij ri loqʼoläj taq wuj e kʼo pa chʼabʼäl hebreo (Daniel 9:2). Toq xubʼän yan jun 70 junaʼ tapon pa Babilonia, kʼa nbʼïx na Daniel chi re, ri rubʼiʼ pa hebreo (Daniel 5:13).

9. ¿Achike rubʼanik xutzʼët ri Ruchʼabʼäl ri Dios ri xtzʼibʼan ri Salmo 119?

9 Chuqaʼ ri xtzʼibʼan ri Salmo 119 xuyaʼ kan jun tzʼetbʼäl chi qawäch. Rijaʼ kʼo chi xuköchʼ ri yoqʼonïk xbʼan chi rij kuma ri samajelaʼ e kʼo pa qʼatbʼäl tzij. Rijaʼ xukanoj rutoʼik chupam ri Ruchʼabʼäl ri Dios. Ja riʼ xtoʼon richin man xukʼäm ta apo kinaʼoj ri winäq (Salmo 119:23, 61). Rijaʼ xuyaʼ qʼij chi ri Ruchʼabʼäl ri Dios xapon pa ranima (tasikʼij Salmo 119:11, 46).

TQACHAJIJ RI QACHIBʼILANÏK RIKʼIN RI JEHOVÁ

10, 11. a) ¿Achike nqajoʼ nqïl toq nqatijoj qiʼ chi rij ri Biblia? b) ¿Achike nqabʼän richin nqïl riʼ? Tayaʼ jun tzʼetbʼäl.

10 Stapeʼ kʼïy samaj chi qij ri pa congregación chuqaʼ ri pa qasamaj, qonojel kʼo chi nqajäm qawäch richin nqatijoj qiʼ pa qayonil chuqaʼ kikʼin ri qachʼalal (Efesios 5:15, 16). Toq nqasikʼij ri Biblia tqakanoj rubʼanik chi tapon pa qanima chuqaʼ kow tubʼanaʼ chi re ri qakuqubʼabʼäl kʼuʼx. Mani nqasikʼij ri Biblia o ri más qawuj xa xe richin yeqaqʼaxaj kan kʼïy kixaq o xa xe richin nqatijoj el qiʼ chi re jun comentario.

11 Richin nqïl ri nqajoʼ toq nqatijoj qiʼ chi rij ri Biblia, kʼo chi nqatzʼët achike ri nkʼatzin chi qe röj, man xa xe ta ri nkʼatzin chi ke ri más winäq (Filipenses 1:9, 10). ¿Achike ruma nqabʼij reʼ? Ruma kʼo mul toq nqatijoj qiʼ richin nqatzijoj ri Biblia, kichin ri qamolojriʼïl o chi rij jun tzijonem, man yojchʼobʼon (yojnukun) ta chi rij ri rubʼanik yojrutoʼ röj. Tqatzʼetaʼ jun tzʼetbʼäl chi rij jun winäq ri nubʼän jun rukïl wäy (qʼutuʼn). Stapeʼ rijaʼ nutïj jubʼaʼ richin nretamaj we ütz ri rukiʼil o manäq, man xtnoj ta rupam. We rijaʼ nrajoʼ nkʼojeʼ ruchuqʼaʼ kʼo chi yerubʼän utziläj taq rukïl wäy. Ke riʼ chuqaʼ ri qachibʼilanïk rikʼin ri Jehová, we nqajoʼ chi kow nubʼän, kʼo chi qʼij qʼij nqatijoj qiʼ chi rij ri Biblia richin napon pa qanima.

12, 13. ¿Achike ruma e kʼïy nimanelaʼ nkibʼij chi ütz nubʼän nasikʼij ri Biblia pa achʼabʼäl?

12 E kʼïy qachʼalal ri e kʼo pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta rijeʼ, kitzʼeton chi ütz nubʼän nkitijoj kiʼ chi rij ri Biblia pa kichʼabʼäl rijeʼ (Hechos2:8). Chuqaʼ ri misioneros nkibʼij chi richin nayaʼ awanima chi rij ri asamaj man xa xe ta nkʼatzin ri naʼoj nawakʼaxaj pe ri pa taq qamolojriʼïl.

13 Ri Alain, jun qachʼalal achin, waqxaqiʼ yan junaʼ tutijoj pe riʼ chi rij ri chʼabʼäl persa. Rijaʼ nubʼij: «Toq nintijoj wiʼ chi rij ri molojriʼïl pa chʼabʼäl persa, ninyaʼ wanima chi rij ri chʼabʼäl. Ruma xa chi rij riʼ xinyaʼ ri nujolom, kʼo mul man napon ta ri naʼoj pa wanima. Ruma riʼ rukʼulun chwe nintijoj wiʼ chi rij ri Biblia chuqaʼ ri más qawuj pa nuchʼabʼäl».

TEʼEJ TATAʼAJ, KEʼITOʼ RI IWALKʼWAL

14. ¿Achike kʼo chi nkitzʼët ri teʼej tataʼaj chuqaʼ achike ruma?

14 Ri teʼej tataʼaj kʼo chi nkitzʼët we ri kalkʼwal nqʼax chi kiwäch chuqaʼ we napon pa kanima ri Ruchʼabʼäl ri Dios. ¿Achike ruma? Tqatzʼetaʼ ri xubʼän ri Serge chuqaʼ ri Muriel ri rixjayil. Rijeʼ xekʼojeʼ más oxiʼ junaʼ pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta rijeʼ. Kʼo jun qʼij xkitzʼët chi ri kalkʼwal ri kʼo 17 rujunaʼ, man nqa ta chik chuwäch nutzijoj ri Biblia chuqaʼ nbʼe pa taq qamolojriʼïl. Ri Muriel nubʼij: «Man qa ta chuwäch nutzijoj ri Biblia pa jun chik chʼabʼäl, ja kʼa ri rubʼanon kan, janila wi nqa chuwäch nutzijoj pa francés, ri chʼabʼäl nchʼon rijaʼ». Ri Serge nubʼij chi ruma e kʼo pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta rijeʼ, man napon ta ri qitzij pa ranima ri rukʼajol. Ruma riʼ xetzolin chik ri pa ki-congregación.

15. a) ¿Achike ütz nkinikʼoj ri teʼej tataʼaj we nkajoʼ yetzolin chik pa jun congregación ri pa kichʼabʼäl rijeʼ? b) ¿Achike naʼoj nuyaʼ ri Deuteronomio 6:5 kʼa 7 chi ke ri teʼej tataʼaj?

15 Rikʼin bʼaʼ e kʼo teʼej tataʼaj najin nkitzʼët we yetzolin chik pa jun congregación ri pa kichʼabʼäl rijeʼ. ¿Achike ütz nkitzʼët we nkajoʼ nkibʼän riʼ? Nabʼey, ütz nkinikʼoj we kʼo kiramaj chuqaʼ kuchuqʼaʼ richin yekitoʼ ri kalkʼwal. Tkitzʼetaʼ we yetikïr yekitoʼ richin nkinaʼ ajowabʼäl chi rij ri Jehová chuqaʼ richin nkikʼüt jun chik chʼabʼäl chi kiwäch. Rukaʼn, tkitzʼetaʼ we ri kalkʼwal nkajoʼ nkitzijoj ri Biblia, yebʼe pa molojriʼïl o yetoʼon pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta. Toq xkitzʼët yan ronojel reʼ, e kʼo teʼej tataʼaj rikʼin bʼaʼ xtkibʼij chi más ütz yetzolin pa jun congregación pa kichʼabʼäl rijeʼ. Toq ri akʼwalaʼ kow chik rubʼanon ri kachibʼilanïk rikʼin ri Jehová, rikʼin bʼaʼ xketzolin chik pe ri pa congregación ri man pa kichʼabʼäl ta rijeʼ (tasikʼij Deuteronomio 6:5-7).

16, 17. ¿Achike kibʼanon jujun teʼej tataʼaj richin yekitijoj ri kalkʼwal chi rij ri Jehová?

16 E kʼo teʼej tataʼaj, stapeʼ e kʼo pa jun congregación ri man pa kichʼabʼäl ta, kilon rubʼanik yekitijoj ri kalkʼwal chi rij ri Jehová pa kichʼabʼäl. Tqatzʼetaʼ ri xubʼän jun tataʼaj rubʼiʼ Charles. Rijaʼ e kʼo oxiʼ rumiʼal ri kʼo 9, 12 chuqaʼ 13 kijunaʼ. Konojel rijeʼ e kʼo pa jun koʼöl molaj pa chʼabʼäl lingala. Ri Charles nubʼij: «Xqayaʼ chi qawäch chi xtqatijoj qiʼ chi rij ri Biblia kikʼin ri qamiʼal pa qachʼabʼäl. Chuqaʼ ke riʼ xtqabʼän rikʼin ri qamolojriʼïl richin nqayaʼ ruqʼij ri Dios pa qachoch». Chuqaʼ nubʼij chi richin nketamaj ri chʼabʼäl lingala yekibʼän etzʼanem kikʼin ri kimiʼal.

17 Wakami tqatzʼetaʼ ri nubʼän ri Kevin. Rijaʼ e kʼo kaʼiʼ rumiʼal ri 5 chuqaʼ 8 kijunaʼ. Ri Kevin nuxïkʼ riʼ richin yerutijoj ri rumiʼal chi rij ri Biblia ruma majani nqʼax ta chi kiwäch ri chʼabʼäl nukusäx pa congregación. Rijaʼ nubʼij: «Ri wixjayil, ri numiʼal chuqaʼ rïn nqatijoj qiʼ chi rij ri Biblia pa francés, ri qachʼabʼäl. Chuqaʼ qayaʼon chi qawäch chi yojbʼe jun mul pa jun ikʼ pa jun molojriʼïl pa chʼabʼäl francés. Chuqaʼ toq kʼo qa-vacaciones yojbʼe pa jun nimamolojriʼïl pa qachʼabʼäl».

18. a) ¿Achike rubʼanik ri Romanos 15:1 chuqaʼ 2 yerutoʼ ri teʼej tataʼaj richin nkitzʼët achike ri más ütz nubʼän chi ke ri kalkʼwal? b) ¿Achike naʼoj kiyaʼon jujun chi ke ri teʼej tataʼaj? (Tatzʼetaʼ ri nota).

18 Ri teʼej tataʼaj kʼo chi nkitzʼët achike ri más ütz nubʼän chi ke ri kalkʼwal richin kow nubʼän ri kachibʼilanïk rikʼin ri Jehová[2] (tatzʼetaʼ ri nota) (Gálatas 6:5). Chupam ri chʼutitanaj 14 xojchʼon chi rij ri Serge chuqaʼ ri Muriel ri rixjayil. Ri Muriel nubʼij chi rijaʼ chuqaʼ ri rachijil kʼa nkirayij wi yetoʼon ri pa congregación ri man pa kichʼabʼäl ta rijeʼ. Stapeʼ ke riʼ, xebʼe pa jun chik congregación richin chi ri kalkʼwal kow chik xubʼän ri rachibʼilanïk rikʼin ri Jehová (tasikʼij Romanos 15:1, 2). Wakami, ri Serge nubʼij chi ütz ri xkibʼän. Nubʼij chi toq xetzolin pa jun congregación pa chʼabʼäl francés, ri rukʼajol más kow xubʼän ri rachibʼilanïk rikʼin ri Jehová chuqaʼ xqasäx pa yaʼ. Wakami, ri rukʼajol xok precursor regular chuqaʼ nrajoʼ nbʼetoʼon pa jun koʼöl molaj pa jun chik chʼabʼäl.

TQAYAʼ QʼIJ CHI RI RUCHʼABʼÄL RI DIOS NAPON PA QANIMA

19, 20. ¿Achike rubʼanik nqakʼüt chi qitzij nqajoʼ ri Ruchʼabʼäl ri Dios?

19 Ri Jehová konojel ri winäq yerajoʼ. Rijaʼ rubʼanon chi ri Ruchʼabʼäl nawïl pa jalajöj taq chʼabʼäl. Ke riʼ ri winäq jalajöj kijatzul nketamaj ri qitzij (1 Timoteo 2:4). Ri Jehová retaman chi más kow nubʼän ri qachibʼilanïk rikʼin rijaʼ toq nqasikʼij ri Biblia pa jun chʼabʼäl ri más nqʼax chi qawäch.

20 Qonojel kʼo chi nqaxïkʼ qiʼ richin ütz nqakʼwaj qiʼ rikʼin ri Jehová. Richin nqabʼän riʼ, kʼo chi nqatijoj qiʼ chi rij ri Biblia ri pa chʼabʼäl ri más nqʼax chi qawäch. Ke riʼ xkeqatoʼ ri qachʼalal richin kow xtubʼän ri kachibʼilanïk rikʼin ri Jehová. Chuqaʼ xtqakʼüt chi qitzij nqajoʼ ri Ruchʼabʼäl ri Dios (Salmo 119:11).

^ [1] (chʼutitanaj 5): Chupam re tzijonem reʼ e jalon ri bʼiʼaj.

^ [2] (chʼutitanaj 18): Tatzʼetaʼ ri tzijonem «La crianza de los hijos en un país extranjero: desafíos y galardones», chupam ri La Atalaya richin ri 15 de octubre, 2002. Chi riʼ nawïl naʼoj ri yatkitoʼ rat chuqaʼ ri awachʼalal.

    Wuj pa Cakchiquel rchë Sololá (1993-2026)
    Rchë yatel äl
    Rchë yatok
    • Kaqchikel occidental
    • Rchë natäq äl
    • Ri más nqä chawäch
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Rbʼanik naksaj ri qasitio
    • Rbʼanik nchajïx ri adatos
    • Rbʼanik nchajïx ri adatos
    • JW.ORG
    • Rchë yatok
    Rchë natäq äl