Hakilina ɲuman sɔrɔ i ka gɛlɛyaw kan

1-2. An bɛ se ka mun de kɛ walisa k’an ka gɛlɛyaw muɲu? (Ja fana lajɛ).

JEHOVA sagokɛlaw koo ka di a ye kosɔbɛ. O bɛɛ n’a ta, u caaman b’u ka ɲɛnamaya kɛ “tɔɔrɔ ni ɲani na.” (Zab. 90:10). Dɔw somɔgɔw b’u tɔɔrɔ sabu u b’a fɛ u ka Jehova sago kɛli dabila. U be dɔ wɛrɛw tɔɔrɔ wala k’u don kaso la waajuli baara kosɔn. Jehova sagokɛla caaman fana be tɔɔrɔla bana wala kɔrɔya kosɔn. Ani dɔ wɛrɛw dusu kasinin lo sabu u ka mɔgɔ kanulen dɔ banna wala gwɛrɛgwɛrɛko dɔ y’u sɔrɔ u ka ɲɛnamaya kɔnɔ. Yala koo dɔ b’a to i be hamina kojugu wala i be tɔɔrɔla wa?

² Walisa ka se k’an ka gwɛlɛyaw muɲu koɲuman, an ka ɲi k’u jati i ko Jehova b’a fɛ an k’u jati cogo min na. Mun na o kɔrɔtanin lo? An ka misali dɔ lajɛ. Ni mobili dɔ ka vitiriw nɔgɔnin lo, mobilibolila tɛna se ka faratiw ye ka ɲɛ. Nga ni vitiriw gwɛnin lo, a bena se ka faratiw ye ani k’a yɛrɛ tanga u ma. O cogo kelen na, n’an t’an ka gwɛlɛyaw jati i ko Jehova b’a fɛ an k’u jati cogo min na, an tɛna a lɔn an be se k’u muɲu cogo fisaman min na. Barokun nin na, an bena kuma koo saba koo: 1) Jehova b’a fɛ an k’an ka gwɛlɛyaw jati cogo min na. 2) Min be se ka kɛ n’an t’an ka gwɛlɛyaw jati i ko Jehova b’a fɛ an k’u jati cogo min na. 3) An be se ka min kɛ ni gwɛlɛya dɔ cunna an kan.

HAKILINA ƝUMAN SƆRƆ GƐLƐYAW KAN

3. K’an to diɲɛ juguman in kɔnɔ, an kan ka sɔn mun de ma?

³ K’an to duniɲa juguman nin na, an bena gwɛlɛyaw sɔrɔ. An be tɔɔrɔ sabu Sutana lo be duniɲa nin marala ani an bɛɛ ye mɔgɔ dafabaliw ye. K’a to duniɲa laban be gwɛrɛla ka taga, koow bena to ka gwɛlɛya kosɔbɛ. Gwɛrɛgwɛrɛko caaman bena cun an kan i n’a fɔ dugukolo yɛrɛyɛrɛ, sanjiba ani kongojɛni. Ka fara o kan, mɔgɔ caaman bena tɔɔrɔ kojugukɛlaw kosɔn (Mat. 24:8; 2 Tim. 3:13). Ni Jehova y’o gwɛlɛyaw ɲɛnabɔ sisan, a bena kɛ i n’a fɔ a be Sutana lo dɛmɛna ka duniɲa nin mara. O kama, k’an to duniɲa juguman nin na, an tɛ se n’an ma gwɛlɛyaw sɔrɔ.—Waaj. 9:12.

4. Kun wɛrɛ jumɛn de kosɔn an bɛ tɔɔrɔ?

⁴ An be tɔɔrɔ fana sabu an be tugura Yezu kɔ. Siɲɛ caaman na, Yezu y’a fɔ a ka kalandenw ye ko mɔgɔw bena u tɔɔrɔ u ka limaniya kosɔn (Mat. 24:9; Zan 16:2). O la, n’u b’an tɔɔrɔla o tɛ bari an na. An b’a lɔn ko an be tugura Yezu kɔ minkɛ, o lo kama u b’an kɛlɛla ani an cɛsirinin lo ka to kantigiya la (1 Tes. 3:3, 4). Ani n’an tora kantigiya la gwɛlɛyaw tuma na, an be se ka la a la ko an be koo ɲuman lo kɛra. An lanin b’a la fana ko Jehova ni Yezu bena ɲɛnamaya banbali di an ma. Ka fara o kan, an b’a yira ko an y’a latigɛ ka Jehova lo bato sabu a ka kuntigiya ɲɔgɔn tɛ yen. Ani an b’a yira ko Sutana ye ngalontigɛla ye. Sutana ka ngalon dɔ ye ko adamadenw be Ala sago kɛra u yɛrɛ nafa dɔrɔn lo kama. O la, a be Jehova sagokɛlaw tɔɔrɔ kosɔbɛ walisa k’a yira ko u tɛna to kantigiya la gwɛlɛyaw tuma na (Zɔbu 1:9-11). Nga n’an tora kantigiya la, an b’a yira ko an be Jehova kanu sɔbɛ la ani o b’a ninsɔndiya kosɔbɛ.—Talenw 27:11.

5. An bɛ kalan jumɛn de sɔrɔ ka bɔ Waajulikɛla 7:​13, 14 la? (Jaw fana lajɛ).

⁵ Jehova t’an tanga koo juguw bɛɛ ma. Jehova tɛ koo jugu kɛ abada ani a t’an kɔrɔbɔ ni koo jugu ye fana (Zaki 1:13). Nga mun na masacɛ Solomani y’a fɔ ko “bɔnɛ loon . . . be bɔ Ala fɛ”? (Waajulikɛla 7:13, 14 kalan). O kɔrɔ tɛ ko koo jugu minw be kɛra, Jehova nɔɔ lo. Nga o kɔrɔ ko Jehova t’o koo juguw bali u ka kɛ. O la, an be kalan jumanw lo sɔrɔ Waajulikɛla 7:13, 14 kɔnɔ? A fɔlɔ ye ko an ka ɲi k’a faamu ko loon dɔw la, koow bena ɲɛ an bolo ani wagati wɛrɛw la, an bena gwɛlɛyaw sɔrɔ sabu an be Sutana ka duniɲa juguman le kɔnɔ. Ni koow ɲɛna an bolo, an ka ɲi ka Jehova waleɲuman lɔn sabu ale lo be koo ɲuman kɛ an ye. A filanan, Solomani b’an hakili jigi ko an tɛ se ka foyi lɔn siniko la. O kɔrɔ, an tɛ se k’a lɔn n’an bena gwɛlɛyaw sɔrɔ sini wala ni koow bena ɲɛ an bolo. Gwɛlɛyaw be cun mɔgɔ ɲumanw ni mɔgɔ juguw kan.

6. Mun na tuma dɔw la, Jehova b’a to an ka tɔɔrɔ? (Heburuw 12:​7, 11).

⁶ Gwɛlɛyaw wagati la, Jehova b’an dɛmɛ k’a faamu ko an ka ɲi k’an jigi la ale lo kan sanni k’an jigi la an yɛrɛ kan. N’an be tɔɔrɔla Jehova b’o kala ma ani a b’a janto an na tuma bɛɛ. Tuma dɔw la hali ni Jehova b’a to koo dɔ k’an sɔrɔ min be se ka tɔɔrɔ lase an ma, a b’an dɛmɛ k’a lɔn an ka ɲi ka min kɛ. A b’a yira an na ka gwɛ ko a b’an kanu kosɔbɛ ani an mako be fanga min na walisa ka muɲuli kɛ, a b’o di an ma (Zab. 23:4). Gwɛlɛyaw wagati la, an be se k’a lɔn an ka ɲi k’an jogo minw fisaya. O la, Jehova ka dɛmɛ barika la an bena se ka yɛlɛmaniw kɛ (Eburuw 12:7, 11 kalan). Misali la, Zɔbu tun ka ɲi ka dɔ fara a ka majigilenya kan. Tiɲɛn lo ko Jehova lo ma tɔɔrɔw lase a ma. Nga, a m’u bali u ka kɛ. A tɛmɛna o tɔɔrɔw fɛ ka Zɔbu dɛmɛ a ye koo nafaman caaman faamu (Zɔbu 42:1-6). An ka la a la ko ni Jehova y’a to koo dɔ y’an sɔrɔ min ye tɔɔrɔ lase an ma, a bena an dɛmɛ ka to kantigiya la ani siga t’a la, a bena an duga.—Ɔrɔm. 8:35-39.

7. Mun na i bɛ se ka nisɔndiya hali ni u bɛ i tɔɔrɔ i ka dannaya kosɔn?

⁷ An be se ka ninsɔndiya kɔrɔbɔliw tuma na. N’u b’i tɔɔrɔla i ka limaniya kosɔn, kan’a miiri ko i koo man di Jehova ye wala ko a t’i dɛmɛna tugun. Nga, a to i hakili la ko o kɔrɔbɔliw b’a yira ko i be mɛnni kɛ Jehova fɛ, i koo ka di a ye ani ko a bena i duga (Mat. 5:10-12). N’an be kɔrɔbɔliw jati o cogo la, an be se ka ninsɔndiya i ko cidenw ninsɔndiyara cogo min na tuma min na u y’u tɔɔrɔ (Kɛw. 5:40-42). Ka fara o kan, mɔgɔ minw tɛ Jehova Seerew ye, i be se k’olu dɛmɛ u ka tiɲɛn lɔn ani ka “Ala tanu.” (1 Piyɛri 2:12). Miiri Yusufu koo la. Jehova y’a dɛmɛ ani k’a duga k’a sɔrɔ a bele tun be kaso la. Jehova be se k’o ɲɔgɔn kɛ ele fana ye kɔrɔbɔli tuma na.—Zɛnɛzi 39:3, 23.

8. Kun wɛrɛ jumɛn de b’a to an b’an jija k’an ka gɛlɛyaw muɲu?

⁸ An ka tɔɔrɔw bena ban loon dɔ. Zɔbu ka koo b’o lo yira. Bibulu b’a fɔ ko “Masaba ye Zɔbu ta ɲa kosɔbɛ ka tɛmɛ fɔlɔ kan.” (Zɔbu 42:12). O cogo kelen na, Jehova bena an duga duniɲa kura kɔnɔ cogo kabakoman na. Bi bi nin na, an be ɲɛnamaya kɛra tɔɔrɔ la. N’an ko an b’o suma ni ɲɛnamaya banbali ye an bena min diyabɔ sini ma, an be se k’a fɔ ko bi an be ɲɛnamaya kɛra wagati kunkurunin lo kɔnɔ. Yala o t’a to an kelen kelen bɛɛ b’an jija ka kɔrɔbɔliw muɲu fɔɔ laban na wa?—Mat. 24:13.

NI HAKILINA ƝUMAN TƐ AN NA KA ƝƐSIN AN KA GƐLƐYAW MA, O BƐ SE KA KƆLƆLƆ LASE AN MA

9. Ni hakilina ɲuman tɛ an na ka ɲɛsin an ka gɛlɛyaw ma, o bɛ se ka kɔlɔlɔ jumɛn de lase an ma?

⁹ An ka gwɛlɛyaw mana kɛ min o min ye, an ka ɲi ka koow jati i ko Jehova b’a fɛ an k’u jati cogo min na. O la an tɛna koow tɔɔ juguya. Misali la, n’an tɛ ni miiriya ɲuman ye an ka gwɛlɛyaw koo la, o be se k’a to an b’a miiri ko Jehova lo y’o gwɛlɛyaw lase an ma. Zɔbu yɛrɛ tun b’o lo miiri wagati dɔ la ani o miiriya bɛnbali y’a to a y’a ɲini ka ‘tiɲɛn d’a yɛrɛ ma Ala ɲakɔrɔ.’ (Zɔbu 32:2). A daminɛ na, Nawomi fana tun b’a miiri ko Jehova lo ye tɔɔrɔw lase ale ma (Ruti 1:13, 20, 21). Ni Zɔbu ni Nawomi tun tora ka miiri o cogo la, o tun be se k’a to u be jɛnɲɔgɔnya min kɛra ni Jehova ye, o be nagasi (Talenw 19:3). Nga, Jehova y’u dɛmɛ ka kɛ ni miiriya ɲuman ye u ka gwɛlɛyaw koo la ani a y’u duga u ka kantigiya kosɔn.

10. Ni gɛlɛyaw b’an kan, o bɛ se k’an bila k’an yɛrɛw ɲininka mun de la?

¹⁰ Hali n’an lanin b’a la ko Jehova lo tɛ gwɛlɛyaw lase an ma, n’a sɔrɔ tuma dɔw la an b’an yɛrɛ ɲininga n’a bele b’a janto an na. O miiricogo be se k’an fari faga ani k’a to a be gwɛlɛya an ma ka koo ɲuman kɛ (Talenw 24:10). Misali la, masacɛ Dawuda ani kira Abakuki ye gwɛlɛyaw sɔrɔ ani tuma dɔw la u tun b’u yɛrɛ ɲininga ni Jehova b’u ka deliliw lamɛn (Zab. 10:1; Abak. 1:2). Nga, o cɛɛ kantigiw ma delili dabila. Jehova y’u ka deliliw jaabi ani a tora k’u dɛmɛ. I be se ka la a la ko a bena to ka ele fana dɛmɛ.—Zab. 10:17.

11. Ni hakilina ɲuman tɛ an na ka ɲɛsin an ka gɛlɛyaw ma, mun de bɛ se k’an sɔrɔ?

¹¹ N’an tɛ gwɛlɛyaw jati i ko Jehova b’a fɛ an k’u jati cogo min na, o be se k’a to an b’a miiri ko Jehova man ɲi k’a to an be tɔɔrɔ. O la, ni koo jugu dɔ y’an sɔrɔ, o be se ka bari an na (1 Piyɛri 4:12). An ka Yezu ka kalandenw ka koo lajɛ. Tuma min na Yezu y’a fɔ u ye ko mɔgɔw bena ale tɔɔrɔ ani k’a faga, u ma la a la ko o tun ben’a sɔrɔ (Luka 18:33, 34). Hali ni Yezu tun y’a fɔ u ye a tun bena tɔɔrɔ cogo min na, Piyɛri tun t’a miiri ko Ala ben’a to a ka tɔɔrɔ o cogo la. Yezu tun b’a lɔn ko o miiriya ɲɔgɔn tun be se k’ale bali ka Jehova sago kɛ. O kama, a ye Piyɛri kolo (Mariki 8:31-33). Hali Yezu sanin kɔ, a ka kalandenw ma sin k’a faamu fɛɛn kama u y’a faga. O bɛɛ n’a ta, a tora k’u kanu ani k’u dɛmɛ. O kama a suu kununin kɔ, a ye ‘Ala ka kuma ɲafɔ u ye ka gwɛ’ walisa u k’a faamu fɛɛn min kama a tun ka ɲi ka tɔɔrɔ (Luka 24:25-27, 32, 44-48). Yezu y’u kalan min na, u tun ka ɲi ka miiri o la walisa k’u yɛrɛ labɛn kɔrɔbɔli nataw kama. Bibulu be min fɔ kɔrɔbɔliw koo la, an fana ka ɲi ka wagati ta ka miiri o la. O bena an dɛmɛ an k’an yɛrɛ labɛn kɔrɔbɔli nataw kama.

12. Ni hakilina ɲuman tɛ an na ka ɲɛsin an ka gɛlɛyaw ma, o bɛ se k’an bila ka mun de miiri?

¹² N’an tɛ ni miiriya ɲuman ye an ka gwɛlɛyaw koo la, o be se k’a to an b’a miiri ko an ka koow man fisa hali dɔɔni k’a sɔrɔ o tɛ. Yezu y’a yira o be se ka kɛ cogo min na a ka talen na a ye min la ɛrɛzɛnforo baarakɛlaw koo la. Baarakɛla dɔw dusu tun man di sabu u tun b’a miiri ko u tun ka ɲi ka sara min di u ma, u m’o lo sɔrɔ. Nga, forotigi y’a fɔ u dɔ ye ko: “N’ teri, ne m’i tɔɲɔ.” (Mat. 20:10-13). Baarakɛlaw tun b’a miiri ko forotigi y’u tɔɲɔ le k’a sɔrɔ o tɛ. U jigi tun b’a la ka sara min sɔrɔ, olu ni forotigi tun ma bɛn o lo la. Bi, balima dɔw be bondori kɛ n’o miiriyaw ɲɔgɔn ye. Misali la, u jigi tun b’a la ka kunkanbaara min sɔrɔ n’o ma kalifa u ma wala n’u bɔnɛna u ka nɛɛma baara dɔ la, u be se k’a jati ko u ye tilenbaliyako lo kɛ u la. O la, an be se ka koo tigitigi jumanw lo kɛ walisa ka kɛ ni miiriya ɲuman ye an ka gwɛlɛyaw koo la?

AN BƐ SE KA MIN KƐ NI GƐLƐYA CUNNA AN KAN

13. Ni gɛlɛya cunna an kan, mun de bɛ se ka kɛ?

¹³ N’a sɔrɔ i b’a lɔn Bibulu be min fɔ gwɛlɛyaw koo la. A be se ka kɛ yɛrɛ ko i ye vɛrise dɔw kalan mɔgɔ dɔw ye walisa k’u dɛmɛ u k’u ka gwɛlɛyaw muɲu. Nga n’o gwɛlɛyaw b’ele yɛrɛ lo kan, a be se ka gwɛlɛya i ma ka koow jati i ko Jehova b’a fɛ i k’u jati cogo min na. Misali la, n’a sɔrɔ i b’a miiri ko Jehova b’i ɲangira le wala ko a t’i ka deliliw lamɛn. N’i y’a daminɛ ka miiri o cogo la, i be se ka mun lo kɛ walisa ka kɛ ni miiriya ɲuman ye i ka gwɛlɛyaw koo la?

14. I bɛ se ka mun de ɲini Jehova fɛ delili kɔnɔ ni gɛlɛya cunna i kan? (Filipekaw 4:13).

¹⁴ Dɛmɛ ɲini Jehova fɛ. I ka gwɛlɛyaw kofɔ a ye ani a fɔ a ye u be min kɛra i la. N’i b’a fɛ a ka koo tigitigi dɔ kɛ i ye, i be se k’o fɔ a ye delili la. I be se k’a deli fana a k’a ka hakili senu di i ma. O la, i mako be fanga ani hakilitigiya min na walisa k’i ka gwɛlɛyaw muɲu, i bena o sɔrɔ. Nga, a to i hakili la ko Jehova be se k’i ka deliliw jaabi cogo dɔ la, i yɛrɛ ma miiri min na (Efɛz. 3:20). A be se fana ka tɛmɛ mɛlɛkɛw wala balimaw fɛ walisa k’i dɛmɛ (Zab. 34:8). O la, a mana i dɛmɛ cogo o cogo, sɔn o dɛmɛ na. La a la ko a b’a fɛ k’a ka hakili senu di i ma walisa i ka se ka gwɛlɛya sifaw bɛɛ muɲu.—2 Korɛntikaw 4:7 kalan.

15. Mun de bɛ se k’i dɛmɛ ka gɛlɛyaw muɲu?

¹⁵ To ni delinanko ɲumanw ye Alako ta fan fɛ. N’a sɔrɔ i tɛ se ka koo caaman kɛ Alako ta fan fɛ i ko fɔlɔ la. Nga to k’i seko kɛ. Ni “dusukasi ni hakiliɲagami” b’an na, o wagati yɛrɛ lo la an mako b’a la ka Ala ka miiriya lɔn (Zab. 119:143). O la, to ka Bibulu kalan loon o loon, k’a sɛgɛsɛgɛ ani ka miiri a kan. I seko bɛɛ kɛ waajuli la, to ka taga lajɛnw na ani ka lakalitaw kɛ. Ka fara o kan, to ka wagati kɛ n’i balimaw ye ani banba i kana i mabɔ tɔɔw la.—Talenw 18:1.

16. Ni gɛlɛyaw b’an kan, o bɛ se k’an bila ka sigasiga mun de la? Mun de bɛ se k’an dɛmɛ k’an ka sigasigaw kɛlɛ? (2 Kɔrɛntekaw 10:​4, 5)

¹⁶ A ɲini ka see sɔrɔ i ka sigasigali miiriyaw kan. Ni kojuguba dɔ y’an sɔrɔ, an be se k’a daminɛ ka koo dɔw miiri an yɛrɛ wala Jehova koo la minw tɛ tiɲɛn ye. O koo ɲɔgɔn na, mun lo bena an dɛmɛ k’o miiriya juguw bɔ an kɔnɔ? (2 Korɛntikaw 10:4, 5 kalan). N’i be sɛgɛsɛgɛri kɛ Bibulu ani an ka gafew kɔnɔ, o bena i dɛmɛ ka kɛ ni miiriya bɛnnin ye i yɛrɛ ani Jehova koo la. Misali la, n’i b’a miiri ko i koo man di Jehova ye tugun, ciden Pol ka koo lajɛ. A ye gwɛlɛyabaw sɔrɔ a ka cidenya baara la. Nga a tora ka waajuli kɛ ni kisɛya ye. O y’a to a lara a la ko a koo ka di Jehova ani Krista ye (2 Kor. 11:23-27). Yala i b’i yɛrɛ ɲiningara ni Jehova y’i ka jurumu tɛmɛninw yafa wa? Vɛrise minw b’a yira ko Jehova be jurumuw yafa, u sɛbɛ lisi dɔ kan (Ezayi 43:25). O kɔ, o vɛrisew kalan ani miiri u kan (Zab. 119:97). N’a sɔrɔ gwɛrɛgwɛrɛko dɔ y’i sɔrɔ ani o y’a to i lanin t’a la tugun ko Jehova bena a sagokɛlaw latanga i ko a y’a fɔ cogo min na. N’o lo, sɛgɛsɛgɛri kɛ an ka gafew kɔnɔ walisa k’a lɔn fɛɛn min kama Jehova b’a to tɔɔrɔkow ka kɛ ani a b’an latanga cogo min na Alako ta fan fɛ an ka gwɛlɛyaw mana kɛ min o min ye (Zab. 91:9-12). Ka fara o kan, balima minw ye gwɛlɛyabaw muɲu, i be se k’u dɔw ka maanaw kalan an ka gafew kɔnɔ.a

17. Ni gɛlɛya cunna an kan, an ka kan ka mun de kɛ?

¹⁷ N’a sɔrɔ gwɛlɛyabaw t’i kan sisan. N’o lo, Jehova be koo ɲuman minw bɛɛ kɛra i ye, a fo ani a tando o kosɔn (Waaj. 7:14). Nga ni gwɛlɛyaba dɔ y’i sɔrɔ, to ka kɛ ni miiriya ɲuman ye i ka gwɛlɛya koo la ani i jigi bɛɛ la Jehova kan. N’i y’o kɛ, Jehova bena ‘bɔyɔrɔ d’i ma ani ka barika don i la [walisa i] ka se k’o muɲu.’ (1 Kor. 10:13). Nga, an ka ɲi ka mun lo kɛ ni gwɛlɛyaw b’an balimaw kan? An bena kuma o koo la barokun nata la.