Tika Itye ki Pwoc ni Jehovah Neni?

1, 2. I yo ma nining ma kit ma Jehovah nenowa kwede pat ki kamera?

I LOBBE mapol, wegi dukan giketo kamera i dukangi me neno jo ma gibino ka wil ki dong me mako lukwo. Vidio ma kimako-ni konyogi me doto lukwo magi i kot. Pien kamera nongo tye mapol, lukwo gitye ka nongo tek tutwal me kanne ma pe kipwodogi.

² Ento, tika nya pa kamera magi i kin piny poyo wiwa i kom Wonwa ma lamar, Jehovah? Baibul waco ni wange “neno kabedo ducu.” (Car. 15:3) Ento, man mono te lokke ni en kare ducu neno jami ma watimogi? Lubanga tika nenowa wek epwodwa ka pe walubo cikke? (Jer. 16:17; Ibru 4:13) Pe kumeno! Jehovah nenowa pien marowa ki acel acel dok bene mito ni wabed ki yomcwiny.​—1 Pet. 3:12.

3. Wabinyamo yo abic mene ma ginyuto ni Lubanga nenowa i yo me mar?

³ Gin ango ma bikonyowa me niang ni Lubanga nenowa pien en marowa? Kong wanenu kit ma en nyuto man kwede. En timo man i yo abic mapat pat: 1) en poyo wiwa ma peya watimo bal, (2) en tirowa ka wakwanyo yo marac, (3) en tirowa kun tiyo ki cik ma igi lac ma gitye i Lokke, (4) en konyowa ka watye i atematema mapat pat, (5) en miniwa mot ka watimo jami mabeco.

LUBANGA MA NENOWA-NI POYO WIWA

4. Pingo Jehovah opoyo wi Kain ni bal ‘obuto i doggolane macalo nguu’?

⁴ Mukwongo, kong wanenu kit ma Lubanga poyo kwede wiwa ma peya watimo bal. (1 Tekwaro 28:9) Me niang kit ma Lubanga nenowa kwede wek egwokwa, nen kong kit me en otero kwede Kain, ma onongo “okeco” pien ni pe onongo cwak pa Jehovah. (Kwan Acakki 4:3-7.) Jehovah owaco bot Kain ni en myero ‘otim gin maber.’ Jehovah bene opoyo wiye ni ka pe otimo kumeno ci bal nongo ‘obuto i doggolane macalo nguu.’ Lubanga owacce ni: “Ento myero iloye.” En onongo mito ni Kain ojol lok man me poyo wic-ci wek “onong cwak, NW.” Nongo cwak pa Lubanga weko wabedo ki wat maber kwede.

5. I yo mene ma Jehovah poyo iye wiwa?

⁵ Wan i kare-ni kono? Wang Jehovah neno cwinywa kikome, pe waromo kano gin ma watamo ki i cwinywa ki dok ka ma mitiwa tye iye. Wonwa ma lamar-ri mito ni walub yo ma atir; ento en pe diyowa me weko yo ma watye ka lubone. En poyo wiwa ma peya watimo bal kun tiyo ki Lokke, Baibul. En timo man nining? Ka watye ka kwano Baibul nino ducu, pol kare wakwano tyeng mogo ma konyowa me lweny ki kit kacel ki miti maraco. Medo i kom meno, bukkewa gimiyo ngec matut i kom peko mo ma gwok nyo wabedo ka tute kwede dok gikonyowa me lweny ki peko meno. I cokkewa bene, wan ducu wanongo tira ma kimiyo i karene kikome!

6, 7. (a) Pingo waromo wacone ni bukkewa ma kicoyo pi dano milion mapol-li nyuto ni Jehovah marri? (b) In itwero nongo adwogi maber nining pien Jehovah paro piri?

⁶ Lok magi me poyo wic-ci ginyuto ni Jehovah lamar, dok neno wan ducu ki acel acel. Ada, Baibul dong orii pi cencwari mapol, dul pa Jehovah coyo bukke pi dano milion mapol, dok tira ma kimiyo i cokke tye pi dano ducu ma i kacokke. Jehovah tiyo ki jami magi me tiro tammi i Lokke wek ilok cwinyi. Pi meno, waromo wacone ni man nyuto ni Jehovah marri.

⁷ Wek wanong adwogi maber ki i lok me poyo wic ma a ki bot Lubanga, omyero kong wange ni ada en paro piwa. I ngeye, omyero waket i tic gin ma Lokke waco kun watute me jwayo tam mo keken marac ma pe yomo cwiny Lubanga. (Kwan Icaya 55:6, 7.) Ka wajolo lok me poyo wic ma kiminiwa, ci wabibwot ki i peko. Ento, ket kong ni wapoto i peko. Kony ango ma Wonwa ma lamar-ri miniwa?

WONWA MA PARO PIWA-NI TIROWA

8, 9. Tira ma Jehovah miyo kun wok ki bot luticce nyuto ni en paro piwa nining? Mi labol.

⁸ Waniang ni Jehovah paro piwa tutwalle ka wanongo pwonye nyo tirane. (Kwan Jo Ibru 12:5, 6.) Ki lok ada, cwinywa cwer ka kiminiwa tira nyo pwod. (Ibru 12:11) Ento, tam kong i kom gin mumiyo ngat moni miniwa tira. En myero kong onge gin ma watye ka timone ma romo balo watwa ki Lubanga Jehovah. En myero oniang kit ma wawinyo kwede ki i cwinywa, dok en bene myero odyer cawa ki kerone me nyutiwa ki i Baibul kit ma waromo loko kit me kwowa wek wayom cwiny Lubanga. Ma dong pire tek loyo aye ni Jehovah obedo Wang It me tira meno.

⁹ Kong wanenu labol acel ma nyuto kit ma jo ma gimiyo tam ginyuto kwede kit ma Lubanga paro piwa. Omego mo acel obedo ka neno kare ki kare jami ma tugo miti me buto ma peya opwonyo lok me ada ento lacen ogiko woko. Ento, mitine macon-ni onongo pud tye ka wang awanga i cwinye calo mac. I kare ma owilo cim manyen, mitine macon-ni dok ocakke. (Yak. 1:14, 15) En obedo ka tic ki cimme me yabo kabedo mogo i Intanet ka ma kiketo iye jami ma tugo miti me buto. I nino mo acel, ma gitye ka tito kwena kun gitiyo ki cim, en omiyo cimme bot laelda mo acel, wek okonye yenyo namba cim pa dano. Ma laelda-ni ocako tic ki cimme, kabedo mogo me Intanet ma nyuto jami ma tugo miti me buto otuggi yabbe cut. Man obedo me kony bot ominwa ma onongo tye ka to i yo me cwiny-nyi. En onongo kony ki i tira ma kimiye, ci lacen oweko timme marac-ci. Watye ki pwoc madit atika i kom Wonwa ma lamar, ma neno balwa mukanne ci pwonyowa ma peya wabalo watwa kwede.

WANONGO ADWOGI MABER KA WAKETO CIK MA IGI LAC ME BAIBUL I TIC

10, 11. (a) I yo mene ma watwero yenyo kwede tira pa Lubanga? (b) Lupaco mo acel gunongo adwogi maber nining pienni gulubo tira pa Jehovah?

¹⁰ Laco jabuli owero bot Jehovah ni: “Itela ki tam ma ibedo ka miya.” (Jab. 73:24) Ka tekke wamito tira, ci ‘wiwa myero opo i kom’ Jehovah kun wakwano Lokke wek waniang tamme i kom lok moni. Keto i tic cik ma igi lac me Baibul pe konyowa i yo me cwiny keken ento i kine mukene konyowa i kit me nongo jami me kom.​—Car. 3:6.

¹¹ Me nyuto kit ma Jehovah gwoko kwede jone, nen kong labol pa lapur mo acel ma bedo i fam ma en pango apanga i Masbate, lobo Philippines. En kacel ki dakone onongo gitiyo macalo painia marii kadi bed ni gipito lutino mapol. I nino mo acel, gubedo ki ur i kare ma won ngom oniangogi ni myero gua woko ki i ngomme. Pingo? Kitongo goba i komgi ni gubedo jo ma pe gigenne. Kadi bed ni en onongo tye ka paro ka ma ebitero iye jo me ode, en owaco ni: “Jehovah bigwokowa. En kare ducu miniwa jami ma wamito, kadi bed gin ango otimme.” Omego-ni onongo tye ki gen matir. I nge nino mogo, en ki lupacone guniang ni pe kibiryemogi ki i ngom meno. Ngo mutimme? Rwod ngom-mi oniang ni kadi bed kikok i komgi, lupaco man ma Lucaden-ni gikwo ma lubbe ki cik me Baibul, gin luworo dok gikwo ki kuc ki jo mukene. Man ogudo cwiny rwod ngom-mi adada mumiyo en oye ni gumedde ki bedo dok bene ominigi ngom mukene me apura. (Kwan 1 Petero 2:12.) Ada, Jehovah pwonyowa kun tiyo ki Lokke wek walweny ki pekki.

LAREM MA KONYOWA ME CIRO ATEMATEMA MAPAT PAT

12, 13. I kabedo macalo mene ma jo mogo giromo penye ka ce ada Lubanga neno can ma gitye ka denone?

¹² Ento i kine mukene wabedo i atematema mo ma romo ri pi kare malac. Oromo bedo ni watye ka lweny ki two mo ma pe cang, adegadega ma dong otero kare malac ma a ki bot jo me odiwa, nyo aunauna ma bedo kare ki kare. Gin acel mukene ma kanyone tek aye ka kare mogo daa bedo i kinwa ki ngat mo i kacokke.

¹³ Me laporre, cwinyi romo cwer pi lok ma itamo ni pe opore. Itwero wacone ni, ‘Man gin ma myero pe otimme i dul pa Lubanga!’ Ento, inongo ni omego ma owaco lok meno-ni kimiyo mot me tic i kacokke dok jo mukene gitamo maber i kome. Iromo penye kekeni ni, ‘Man romo timme nining? Jehovah tika tye ka nenone? En pe bitimo gin mo keken?’​—Jab. 13:1, 2; Ibru 1:2, 3.

14. Pingo Jehovah romo weko omegiwa giminiwa tira magwar adada?

¹⁴ Jehovah romo weko gin moni medde ki timme pi tyen lok matir. Me labolle, i cawa mogo iromo neno ni lawoti labal, ento Lubanga nongo dok neno mapat. Kitung bot Lubanga, oromo bedo ni in aye labal kadi bed ni peya iniang. Ki lok ada, tira ma itamo ni owango cwinyi adada-ni, en aye nongo tira mupore ma myero itam iye matut. I kare ma tye ka tito lok kome, Omego Karl Klein, ma otiyo macalo lamemba me Lukiko Madit owacci kare mo Omego J. F. Rutherford omiye tira magwar. Lacen, Omego Rutherford omoto Omego Karl Klein ki yomcwiny ni, “Amoti Karl!” Ento pien ni cwiny Omego Karl onongo pud tye ka cwer, en ogamo ma cwinye nok kun nguro angura. I kare ma oniang ni Omego Karl pud cwinye tye ka cwer, Omego Rutherford opoyo wiye pe me moko i owic pa Larac-ci. Lacen, Omego Klein ocoyo ni: “Wabimoko i owic pa Larac-ci ka wamako akemo i kom omego mo, tutwalle ka ce ominiwa tira mupore.”a

15. Ngo ma bikonyi wek pe inong ni tek me diyo cwinyi ka itye ka kuro ni Jehovah okonyi me lweny ki atematema?

¹⁵ Kadi bed kumeno, watwero nongo ni tek me diyo cwinywa ka atematema moni pe mito gik. Wan watwero diyo cwinywa nining? Ket kong ni itye ki anywagi gutiya acel i lain ma imito ni kireg. Pe ingeyo cawa adi ma obitero wek kireg anywagini. Ka cwinyi ocwer ci ikobo i cuma mukene, ci ibinongo lain mabor makato ma i cuma ma iweko-ni. Dok bitero cawa malac wek kireg anywagini. Ento ka onongo idiyo cwinyi i cuma mukwongo-ni, ci anywagini onongo kibirego oyotoyot ka iporo ki cuma me aryo-ni. I yo acel-li bene, ka walubo jami ma kicoyogi i Lok pa Lubanga, ci wabibedo ki wat maber ki Jehovah dok bene wabinongo kwo ma pe tum i lobo manyen.

16. Tyen lok mukene ango mumiyo Jehovah twero weko atematema moni medde ma pe larowa ki iye?

¹⁶ Jehovah twero weko atematema moni medde pien nongo mito ni opwonywa. (Kwan 1 Petero 5:6-10.) Lubanga aye pe kelo atematema. (Yak. 1:13) “Lakworwu Catan” aye tye ka kelo pol pa jami maraco ducu. Ento, Lubanga romo tic ki kwo mo matek me konyowa wek wadong i yo me cwiny. En ngeyo ni watye ka deno can, dok ‘pien en tamo piwa,’ en binenone ni omedde “pi kare manok” keken. Tika itye ki pwoc ni Jehovah neni ka itye ka deno can, kun ibedo ki gen ni en bikonyi?​—2 Kor. 4:7-9.

MOT MA JEHOVAH MIYO

17. Pingo Jehovah ngiyo cwiny dano ducu?

¹⁷ Me agikkine, Lubanga ngiyo cwinywa wek enen anga ma marre. I lokke bot Kabaka Aca kun tiyo ki lanebi Kanani, Jehovah owaco ni: “Wang Rwot [Jehovah] neno lobo ducu, me nyuto tekke bot jo ma gibedo ki lengic i kome.” (2 Tekwaro 16:9) Kadi bed ni Lubanga oneno ni Aca pe marre ki cwinye ducu, en ‘binyuto tekke’ boti ka ce imedde ki timo gin matir.

18. Ka itamo ni pe kipwoyo gin ma itimo, ngo ma myero wi opo iye madok i kom Jehovah? (Nen cal ma tye i pot karatac 27.)

¹⁸ Lubanga mito ni ‘wayeny gin maber,’ ‘wamar gin maber,’ ki dok ‘wati gin maber,’ wek ‘ebed ki kica’ i komwa. (Amoc 5:14, 15; 1 Pet. 3:11, 12) Jehovah neno jo ma kitgi atir dok minigi mot. (Jab. 34:15) Me lapore, tam kong i kom lucol-mon aryo ma gin Luibru, Cipira ki Pua. I kare ma Luicrael gitye i opii i lobo Ejipt, mon magi onongo gilworo Lubanga makato Parao, ma ominigi rukca me neko lutino awobe ducu me Ibru ka kitye ka nywalogi. Gin pe guneko lutino magi pien ni onongo giworo Lubanga. Lacen, Lubanga omiyo Cipira ki Pua gunywalo lutinogi. (Nia 1:15-17, 20, 21) Jehovah oneno jami mabeco ma mon magi gutimo. I kine mogo, watamo ni pe tye ngat mo ma neno jami ma watimogi. Ento Jehovah neno. En neno gin mo keken maber ma watimo, dok en biculo wange.​—Mat. 6:4, 6; 1 Tem. 5:25; Ibru 6:10.

19. Laminwa mo acel oniang nining ni Jehovah neno jami mabeco ma watimogi?

¹⁹ Laminwa mo ma bedo i lobo ­Austria oniang ni Lubanga oneno tic matek ma etimo. Pien en a ki i lobo ­Hungary, kimiye namba ot pa ngat mo ma loko leb Hungarian wek otit kwena bote. I ngeye cutcut, en ocito i paco meno ento pe onongo dano. En obedo ka wire kunnu teretere labongo keng. I kine mukene en tamo ni dano tye ci dwongo doggola, ento pe kiyabbe. Lacen, en oweko buk, waraga, namba cim ki dok ngec mukene. I nge bedo ka wire pi mwaka acel ki nucu kulu, en onongo dano. Laminwa-ni onongo dako mo ma ojole ki yomcwiny ni, “Dony i ot. Akwano jami ducu ma ikelogi dok abedo ka kuri.” Rwod ot man onongo tye ka nongo yat me lweny ki two kanca, pi meno en onongo pe mito lok ki jo mukene. Kicako kwano kwede Baibul. Ada, Lubanga ogoyo laa i kom tute pa laminwa-ni.

20. Kit macalo Jehovah nenowa-ni, man miyo iwinyo nining?

²⁰ Jehovah neno gin mo keken ma itimo dok biculo wange. Ka iniang ni Lubanga tye ka neni, pe itam ni en tye calo kamera ma kitiyo kwede me mako lubal. Ma ka meno, wanyikke wunu cok bot Lubanga pien paro piwa dok mito miniwa mot pi jami mabeco ma watimogi.