NGANI JAKULIJIGANYA 50
NYIMBO NA. 135 Yehofa Akuŵenda Mwachinonyelo: “Mwanangu, Mŵe Ŵalunda”
Yampaka Atende Achinangolo Pakwakamuchisya Ŵanache Ŵawo Kola Chikulupi Chakulimba
“Mmanyilile chakulinga cha Mlungu chachili chambone, chakuŵajilwa soni chakwanila.”—ALO. 12:2.
CHAKULINGA CHA NGANIJI
Kwakamuchisya achinangolo kumanyilila yampaka atende pakwakamuchisya ŵanache ŵawo kuti amkulupilileje mnope Mlungu soni Baibulo.
1-2. Ana achinangolo akusosekwa kutenda wuli ŵanache ŵawo pakwawusya yiwusyo yakwamba yikulupi ya m’Baibulo?
ŴAJINJI mpaka ajitichisye kuti kuŵa nangolo gali masengo gekulungwa. Naga wawojo akwete ŵanache ŵachinandipile, tukwayamichila mnope ligongo lyakulingalinga kwawo pakwakamuchisya kuti akole chikulupi chakulimba. (Det. 6:6, 7) Nambope, ŵanachewo pakukula mpaka atande kwawusya yiwusyo pakwamba ya yikulupi ya m’Baibulo, kupwatikaposoni malamusi gandamo syambone ga m’Baibulo.
2 Komboleka kuti pandanda mpaka adandawuleje ligongo lya yiwusyo ya ŵanachewo. Mwinesoni yiwusyoyi mpaka yatendekasye wawojo ganisya kuti ŵanachewo nganakola chikulupi. Nambotu, yisyesyene yakwe yili yakuti mwanache pakukula, akusasosekwa kuwusya yiwusyo. (1 Akoli. 13:11) Myoyo, ngakusosekwa kudandawula naga mwanache jwawo akwawusya yiwusyo. Mwamti akusosekwa kuyiwonaga yiwusyo yampaka awusye mwanache jwawo kuŵa upile wawo wakumkamuchisya mwanachejo kuti aganisyeje chenene.
3. Ana chitukambilane chichi munganiji?
3 Mungani ajino, chitukambilane yampaka atende achinangolo pakwakamuchisya ŵanache ŵawo (1) kuti amkulupilileje mnope Mlungu soni Baibulo (2) kuti ayamichileje malamusi gandamo syambone ga m’Baibulo, soni (3) kuti aŵichileje kunyuma yindu yakusakulupilila. Chitukambilanesoni ligongo lyakwe ŵanache akusasosekwa kuwusya yiwusyo, soni chitulole yindu yine yampaka atende achinangolo ni ŵanache ŵawo, yampaka yape upile wakambilana yindu yatukusakulupilila.
AMKAMUCHISYEJE MWANACHE JWAWO KUTI AMKULUPILILEJE MNOPE MLUNGU SONI BAIBULO
4. Ana ni yiwusyo yapi yampaka akole mwanache, soni ligongo chichi?
4 Achinangolo ŵa Chiklistu akusamanyilila kuti mwanache jwawo nganaŵa akwete chikulupi ligongo lyakuti jemanjajo akusamkulupilila Mlungu. Yili myoyo ligongo lyakuti nombe jemanjajo akusamanyilila kuti nganapagwa ali akwete kala chikulupi. Myoyo, ŵanache ŵawo mpaka atande kola yiwusyo mpela yakuti, ‘Ana mpaka manyilile chamti uli kuti kwana Mlungu? Ana mpaka nayikulupilile yajikusasala Baibulo?’ Kutenda yeleyitu nganikuŵa kulemwa, ligongo Baibulo jikusasala kuti yikusaŵa chenene kukamulichisya masengo ‘lunda lwetu lwakuganisya’ nambosoni ‘kusimichisya yindu yosope.’ (Alo. 12:1; 1 Ates. 5:21) Sano, ana mpaka amkamuchisye chamti uli mwanache jwawo kuti akole chikulupi chakulimba?
5. Ana achinangolo mpaka atende yamti uli pakusaka kumkamuchisya mwanache jwawo kuti ajikulupilileje Baibulo? (Aloma 12:2)
5 Amlimbikasyeje mwanache jwawo kupata maumboni gakulosya kuti yajikusasala Baibulo yili yisyesyene. (Aŵalanje Aloma 12:2.) Mwanache jwawo pakwawusya yiwusyo, akamulichisyeje masengo upile welewo pakumlosya jwalakwejo yampaka atende kuti apate kwanga kwa yiwusyo yakweyo pakamulichisya masengo Kabuku Kakamuchisya Kuwungunya Ngani ka Mboni sya Yehofa. M’kabukuka pasi pa kamtwe kakuti “Baibulo,” mwanache jwawojo mpaka alole palembile kuti “Kusalilidwa ni Mlungu” kuti apate maumboni gakulosya kuti Baibulo nganijigamba kuŵa buku jambone jajalembedwe ni ŵandu nambo kuti jili “maloŵe ga Mlungu.” (1 Ates. 2:13) Mwachisyasyo, jwalakwejo mpaka awungunye yejinji yakwamba msinda wakala wa Ninefe. Munyumamu, ŵalijiganye ya Baibulo ŵane ŵasisyaga yakuti kwapali msinda wa Ninefe. Nambope, cha mma 1850, ŵakuwukula ya m’masame ŵane ŵapatile pamalo papaliji msinda wakala wa Ninefe. Yeleyitu, yalosisye kuti yajikusasala Baibulo yili yisyesyene. (Sef. 2:13-15) Naga mwanachejo akusaka kumanyilila yajikusati ngani jakusala ya konanjidwa kwa msinda wa Ninefe pakukwanilisya yakulochesya ya m’Baibulo, mpaka alole ngani jakuti, “Ana Akumanyilila?” mu Sanja ja Mlonda ja Nofemba 2021. Mpaka atende chenenesoni kumlimbikasya mwanachejo kuti alandanye yindu yagakusasala mabuku getu ni yindu yagakusasala mabuku gane. Kutenda yeleyi kuchimkamuchisya mwanachejo kuyiwona kuti yajikusasala Baibulo yili yisyesyene.
6. Ana achinangolo mpaka atende uli pakusaka kumkamuchisya mwanache jwawo kuti aganisyeje chenene? Asale chisyasyo. (Alolesoni chiwulili.)
6 Amkamuchisyeje mwanache jwawo kuti aganisyeje chenene. Achinangolo mpaka akamulichisye masengo mpata uliwose wakwete pakuŵechetana ni mwanache jwawo yakwamba Baibulo soni kumkulupilila Mlungu. Mpaka amjiganye mwanache jwawo yindu yeleyi papite kukulola kumalo kwakusunjila yindu yakala, kumalo gakusalala, kapena papite kukulola malo ku ofesi ja nyambi ja Mboni sya Yehofa. Mwachisyasyo, pakulola yiwulili yakulosya yindu yakala, chinga m’buku kapena mu fidiyo, mpaka amkamuchisye mwanachejo kupitila mu yiwuliliyo kumanyilila kuti yajikusasala Baibulo yili yisyesyene. Mwine mpaka amjiganye mwanache jwawo yakwamba liganga linelyakwe lyaŵalembile Amowabu. Ligangali litemi kwa yaka chiŵandika 3,000 soni pa ligangali pakusasimanikwa lina lya Yehofa. Mwamti liganga lisyesyene lyaŵalembile Amowabuli likusasimanikwa kumalo ganegakwe gakusunjila yindu yakala ku France. Kombolekasoni kuti wawojo yimpepe ni mwanache jwawo, mpaka akombole kulola yindu yine yakala mpela liganga lyaŵalembile Amowabuli kupitila pa intaneti kapena m’mabuku getu. Konjechesya pelepa, chiwulili cha ligangali chikusasimanikwa pamalo gakuti “Lina lya Mlungu m’Baibulo” gagakusasimanikwa ku Likulu lya Pachilambo Chosope lya Mboni sya Yehofa ku Warwick, New York. Maloŵe ga pa ligangali gakusalosya kuti Mwenye Mesa jwa ku Mowabu jwajimuchile Ayisalayeli. Mwamti yeleyi yikusakamulana ni yajikusasala Baibulo. (2 Ayi. 3:4, 5) Naga mwanache jwawo akuliwonela jika umboni wakusimichisya kuti Baibulo jili jakulondola soni jikusasala yisyesyene, chikulupi chakwe mpaka chilimbe mnope.—Alole 2 Mbili 9:6.
Mpaka amkamuchisye mwanache jwawo kukulupilila kuti kwana Mlungu soni kujikulupilila mnope Baibulo pakamulichisya masengo yindu yayikusasimanikwa kumalo kwakusunjila yindu yakala (Alole ndime 6)
7-8. (a) Ana tukusalijiganya chichi kutyochela pa kusalala kwatukusakuwona mu yindu yam’chilengedwe? Asale chisyasyo. (Alolesoni chiwulili.) (b) Ana ni yiwusyo yapi yampaka yimkamuchisye mwanache jwawo kulupilila kuti Mlungu ni juŵapanganyisye yindu yosope?
7 Amlimbikasyeje mwanache jwawo kuganichisya yindu yachilengedwe. Pakwenda ni mwanache jwawo mungalango kapena mumgunda, mpaka amkamuchisye jwalakwejo kulola soni kuganichisya yindu yakusalala yam’chilengedwe. Akusosekwa kutenda yeleyi ligongo lyakuti yindu yayikusasimanikwa m’chilengedwe yikusatukamuchisya kumanyilila kuti juŵayipanganyisye ali jwalunda mnope. Mwachisyasyo, ŵasayansi aŵele ali mkulijiganya kwa yaka yejinji ya kawoneche ka yindu ya m’chilengedwechi. Jwasayansi jwine lina lyakwe Nicola Fameli jwalondesisye kuti kawoneche ka yindu yejinji ya m’chilengedwe kakusaŵa kakulandana. Mwachisyasyo, mitundu jine ja uchingausiku, tujumba twa makonokono, masamba ga yakumela soni mpendasuwa yikusawoneka mwakulandana.a
8 Mwanache jwawo pakulijiganya majiganyo ga sayansi ku sukulu, chachimanyililasoni yaŵatite pakuyipanganya yindu yine yayikusasimanikwa m’chilengedwechi. Mwachisyasyo, mesi galigose gekamulane gagakusagwa kutyochela kwinani gakusapanganyidwa mwakulandana kupitila mu upanganye winewakwe. Mwamti yindu yine yejinji ya m’chilengedwe yikusapanganyidwasoni m’litala lyakulandanali. Nambo ana ŵani ŵaŵaŵisile malamusi ga kapanganye ka yindu yeleyi? Ana ŵani ŵaŵaŵisile malamusi gakuti yindu yam’chilengedweyi yikuyeje? Mwanache jwawo pakuganichisya mnope yiwusyo yeleyi, ni pachachikombola kumanyilila soni kulupilila kuti Mlungu ni juŵapanganyisye yindu yosope. (Aheb. 3:4) Ndaŵi sine mpaka asosekwe kumwusya mwanache jwawojo chiwusyo mpela achi, “Naga Mlungu ni juŵatupanganyisye, ana nganiyiŵa yakupikanikasoni kuŵecheta kuti jwalakwejo jwapeleche malamusi gakutulongolela kuti tuŵeje ŵakusangalala?” Kaneko mpaka amsalile jwalakwejo kuti yindu yakutukamuchisya kuŵa ŵakusangalalayi yikusasimanikwa m’Baibulo.
NASA, ESA, and the Hubble Heritage (STScl/AURA)-ESA/Hubble Collaboration
Ana yakomboleche wuli kuti yindu yatukusayiwona m’chilengedwemu yiŵe yakusalala mnope? (Alole ndime 7-8)
AMKAMUCHISYEJE MWANACHE JWAWO KUMANYILILA KUTI MALAMUSI GA M’BAIBULO GALI GAKAMUCHISYA MNOPE
9. Ana ni yindu yapi yampaka yimtendekasye mwanache kukayichila malamusi ga m’Baibulo ga mfundo syakulungama?
9 Ndaŵi sine, mwanache jwawo mpaka jusache kumanyilila ligongo lyakwe Baibulo jikusasala kuti yindu yine yili yakusakala. Payitendekwe yeleyi, alinjeje kumanyilila chachimtendekasisye mwanachejo kuwusya chiwusyocho. Ana yisyene kuti jwalakwejo ngakukamulana ni yajikusasala Baibulo pakwamba ya yindu yayili yambone soni yakusakala? Kapena chakusawusya chili chakuti pakuŵechetana ni achimjakwe jwangamanyililaga yampaka atende pakusaka kuŵichila kunyuma mfundo sya Chiklistu? Chinga mwanachejo akuwusya pamagongo gapi, wawojo mpela nangolo mpaka amkamuchisye jwalakwejo kumanyilila umbone watukusapata patukupikanila malamusi ga m’Baibulo. Mpaka atende yeleyi mwakulijiganya najo buku ja Asangalaleje Mpaka Kalakala.b
10. Ana mpaka amkamuchisye chamti uli mwanache jwawo kuti aganichisyeje ya unasi wakwe ni Yehofa?
10 Amkamuchisyeje mwanache jwawo kuti asachilileje kuŵa paunasi wambone ni Yehofa. Pakulijiganya Baibulo ni mwanache jwawo, akamulichisyeje masengo yiwusyo soni yisyasyo yayikusasimanikwa m’buku ja Asangalaleje Mpaka Kalakala kuti amanyilile mwakusayiwonela yindu. (Mis. 20:5) Mwachisyasyo, mu lijiganyo 8 akusamlandanya Yehofa ni mjetu jwambone jwakusatupa malangiso gakutukamuchisya. Panyuma pakambilana 1 Yohane 5:3, mpaka amwusye mwanachejo kuti, “Ana kumanyilila kuti Yehofa ali mjetu jwambone mpaka kututendekasye kutenda chichi ni yindu yakusatusalila kuti tutendeje?” Chiwusyochi mpaka chiwoneche mpela changasawusya, nambo mpaka chimkamuchisye mwanache jwawo kuyiwona kuti Mlungu akusatupa malamusi ligongo lyakuti akusatunonyela.—Yes. 48:17, 18.
11. Ana mpaka amkamuchisye chamti uli mwanache jwawo kuti anonyeleje mfundo sya m’Baibulo? (Misyungu 2:10, 11)
11 Akambilaneje ni mwanache jwawo umbone watukusapata patukukamulichisya masengo mfundo sya m’Baibulo. Pakuŵalanga Baibulo kapena pakutenda lilemba lyesiku, akambilaneje yasitite mfundo sya m’Baibulo pakulikamuchisya liŵasa lyawo. Mwachisyasyo, ana mwanache jwawo akusawuwona umbone wakamula masengo mwakulimbichila soni kuŵecheta yakuwona? (Aheb. 13:18) Mpaka amsalilesoni yasikusati pakutukamuchisya mfundo sya m’Baibulo kuti tukole yilu yambone soni kuti tusangalaleje. (Mis. 14:29, 30) Kukambilana mfundosi, mpaka kumkamuchisye mwanache kutanda kunonyela mnope malangiso ga m’Baibulo.—Aŵalanje Misyungu 2:10, 11.
12. Ana mtati jwine jwamkamuchisye chamti uli mwanache jwakwe jwamlume kuti atande kuganonyela mnope malamusi ga Mlungu?
12 M’bale Steve jwa ku France pampepe ni ŵamkwakwe, ŵasasile yakusatendaga pakumkamuchisya mwanache jwawo jwamlume kumanyilila kuti Yehofa akusalosya kuti akusatunonyela kupitila m’malamusi gakwe. Jemanjaji ŵatite, “Tukusamwusyaga yiwusyo mpela yakuti, ‘Ligongo chichi Yehofa akusasaka kuti tupikanileje malamusi gakwe? Ligongo chichi yeleyi yikusalosya kuti jwalakwejo akusatunonyela? Ana mpaka chitendekwe chichi naga ngamkupikanila lilamusili?’” Kukambilana yindu mpela yeleyi, kwamkamuchisye mwanachejo kutanda kuyiwona kuti yindu yakusatusalila Yehofa yili yakamuchisya mnope. M’bale Steve jwasasilesoni kuti, “Chakulinga chetu chili kumkamuchisya mwanache jwetu kumanyilila kuti Baibulo jili jakamuchisya mnope kupunda lunda lwa ŵandu.”
13. Ana achinangolo mpaka amjiganye chamti uli mwanache jwawo kukamulichisya masengo mfundo sya m’Baibulo? Asale chisyasyo.
13 Amjiganyeje mwanache jwawo kukamulichisya masengo mfundo sya m’Baibulo. Mwanache jwawo mpaka akole upile wakutenda yeleyi pakwete mbali jakuti akaŵalanje buku ku sukulu. Mwine mungani jakusaka kuja kuŵalangajo mwana ŵandu ŵakutenda yindu yakulemwecheka pameso pa Yehofa. Yindu yakwe mpaka yiŵe mpela kutenda yachikululu kapena yachiwawa. Mwinesoni mpaka yisimanikwe kuti nganijo jalembedwe m’litala lyakulosya kuti yakutenda ŵanduwo nganiyiŵa yakulemwecheka. Naga yili myoyo, mpaka amsalile mwanache jwawojo kuganichisya mwakusapikanila Yehofa ŵandu pakutenda kapena kuŵecheta yindu mpela yeleyo. (Mis. 22:24, 25; 1 Akoli. 15:33; Afil. 4:8) Kutenda yeleyi mpaka kumkamuchisye mwanachejo kukosechela yampaka akasale pakwalalichila atichala ŵakwe soni achimjakwe ŵa mkalasi pachachikambilanaga nganijo.
AMKAMUCHISYEJE MWANACHE JWAWO KUMANYILILA YAMPAKA ATENDE PAKUŴICHILA KUNYUMA YAKUSAKULUPILILA
14. Ana ni ngani japi jampaka jiŵe jakusawusya kwa Aklistu ŵachinyamata kukambilana ni ŵane, soni ligongo chichi?
14 Ndaŵi sine Aklistu ŵachinyamata mpaka ajogope kuŵichila kunyuma yindu yakusakulupilila. Komboleka mpaka atendeje woga kusala yakusakulupilila pakulijiganya kusukulu ngani jakuti yaumi yatesile kuchenga kutyochela ku yindu yine. Yeleyi mpaka yitendekwe ligongo lyakuti atichala ŵawo mpaka alondesyeje nganiji mpela kuti jili jisyesyene. Naga wawojo ali nangolo, ana mpaka amkamuchisye chamti uli mwanache jwawo kuti akomboleje kuŵichila kunyuma yakusakulupilila?
15. Ana chichi champaka chimkamuchisye jwachinyamata kuti akakayichilaga yindu yakusakulupilila?
15 Amkamuchisyeje mwanache jwawo kuti akakayichilaga yindu yakusakulupilila. Mwanache jwawo ngakusosekwa kutendaga sooni ligongo akusamanyilila yisyesyene pakwamba ya yindu yachilengedwe. (2 Tim. 1:8) Yili myoyo ligongo lyakuti panasoni ŵasayansi ŵajinji ŵakusakulupilila kuti yindu yachilengedwe nganiyigamba kusimanikwa mwajika jawo. Mwamti jemanjaji akusayiwona kuti pana jwinejwakwe jwalunda mnope juŵapanganyisye yindu yeleyi. Yeleyi yikusiyatendekasya ŵasayansiŵa kuti akakamulanaga ni chijiganyo chakuti yaumi yatesile kuchenga kutyochela ku yindu yine, chijiganyo chelesoni chili chakuwanda mmasukulu gejinji pachilambo chosope. Chindu chimo champaka chimkamuchisye mwanachejo kola chikulupi chakulimba soni kuŵa jwakulimba mtima, chili kumanyilila chichatendekasisye abale ni alongo ŵajinji kulupilila yakuti yaumi yatesile kupanganyidwa.c
16. Ana achinangolo mpaka amkamuchisye chamti uli mwanache jwawo kuti akomboleje kwasalila ŵane ligongo lyakwe akusakulupilila kuti kwana Mlungu juŵapanganyisye yindu? (1 Petulo 3:15) (Alolesoni chiwulili.)
16 Amkamuchisyeje mwanache jwawo kuti akomboleje kwasalila ŵane ligongo lyakwe akusakulupilila kuti kwana Mlungu juŵapanganyisye yindu yosope. (Aŵalanje 1 Petulo 3:15.) Komboleka mpaka ayiwone kuŵa yakamuchisya kukambilana ni mwanache jwawo ngani sya pa jw.org syakola mtwe wakuti “Ana Apali Juŵayipanganyisye?” Pamalisisye kambilana, mwanache jwawojo mpaka asagule mfundo syakusiwona kuti mpaka syakamuchisye achimjakwe kulupilila kuti kwana Mlungu juŵapanganyisye yaumi. Kaneko mpaka alinjilile kuti alole yampaka atende mwanachejo pakulondesya mfundosyo. Amkumbusyejesoni kuti ngakusosekwa kukangana ni achimjakwe ŵa mkalasi pakukambilana ni jemanjajo yindu yakusakulupilila. Mwachisyasyo, komboleka mjakwe jwa kusukulu mpaka aŵechete kuti, “Une ngusakulupilila yindu yanayiweni ni meso gangu, soni nganinamwoneje Mlungu.” Payitendekwe yeleyi, Mklistu jwachinyamata mpaka ajanje kuti, “Tuwanichisye kuti mmwejo mkwenda mungalango kutali mnope ni kwakusatama ŵandu, kaneko mgasimene malo ganegakwe gakusalala getaŵidwe ni maganga. Ana mpaka mganisye wuli? Mwangakayichila mpaka mganisye kuti mundu jwinejwakwe ni juŵataŵile malo gakusalalago. Mwelemu ni mwayiŵelelesoni ni chilambo chetu chakusalalachi. Pana jwinejwakwe juŵachipanganyisye.”
Asaleje mfundo syakupikanika chenene soni apelecheje maumboni pakumsalila mjawo jwa ku sukulu yakusakulupilila (Alole ndime 16-17)d
17. Ana achinangolo mpaka atende wuli pakusaka kumkamuchisya mwanache jwawo kuti apateje mapesa gakwalalichila ŵane? Alondesye.
17 Amlimbikasyeje mwanache jwawo kuti asoseje mapesa gakwasalila ŵane yisyesyene ya m’Baibulo. (Alo. 10:10) Yakutenda mwanache jwawo pakulingalinga kuti ŵalalichileje ŵane mpaka ayilandanye ni yayikusatendekwa mwanache pakulijiganya kwenda. Pandanda mpaka alijiganye kwima, nambo kaneko mpaka atande kwenda panandipanandi. Mwakulandana ni yeleyi, nombenajo Mklistu jwachinyamata pandanda mpaka akamulichisyeje masengo mfundo syangasawusya pakwalalichila ŵane. Mwachisyasyo, mwine mpaka amwusye mjakwe jwa ku sukulu kuti, “Ana mkumanyilila kuti ŵakupanganya yindu akusajigalila yindu ya m’chilengedwe? Kwende namlosye fidiyo jinejakwe jakusangalasya.” Panyuma pakumlosya mjakwejo jimo mwa fidiyo jajikusasimanikwa pambali jakuti Ana Apali Juŵayipanganyisye? mpaka amsalile kuti, “Naga ŵasayansi akusapochela ulemu pa yindu yapanganyisye pakujigalila yindu yayipali kala m’chilengedwechi, ana ŵani ŵakusosekwa kupochela ulemu ligongo lya yindu yakusajigalila ŵasayansiwo?” Kaŵechetane mpela keleka mpaka kamkamuchisye mjakwejo kusaka kulijiganya yejinji.
APITILISYE KWAKAMUCHISYA ŴANACHE ŴAWO KUKOLA CHIKULUPI CHAKULIMBA
18. Ana achinangolo mpaka atende wuli kuti apitilisye kwakamuchisya ŵanache ŵawo kumkulupilila Mlungu?
18 Tukutama m’chilambo chachigumbele ni ŵandu ŵangakusamkulupililaga Yehofa. (2 Pet. 3:3) Myoyo, jemanja achinangolo pakulijiganya Baibulo ni ŵanache ŵawo, ŵalimbikasyeje kuti alijiganyeje ngani syampaka syakamuchisye kuti agachimbichisyeje mnope Maloŵe ga Mlungu soni ndamo syambone. Ŵakamuchisyeje kuti aganichisyeje mnope soni amkulupilileje mnope Yehofa mwakukambilana nawo maumboni gakulosya kuti Yehofa ni juŵapanganyisye yindu yosope. Ŵakamuchisyeje kuti asangalaleje ni yakulochesya ya m’Baibulo yayakwanilichikwe kala. Nambosoni chakusosekwa mnope ŵapopeleleje ŵanache ŵawo soni apopeleje nawo yalumo. Pakutenda yeleyi, Yehofa chachijaliwa kulingalinga kwawo pakwakamuchisya ŵanachewo kuti akole chikulupi chakulimba.—2 Mbi. 15:7.
NYIMBO NA. 133 Kumtumichila Yehofa Paunyamata
a Kuti amanyilile yejinji, alolele fidiyo ja Chisungu pa jw.org jakuti The Wonders of Creation Reveal God’s Glory—Patterns.
b Naga mwanache jwawo jwamalisisye kulijiganya buku ja Asangalaleje Mpaka Kalakala, mpaka awilisye kukambilana najo majiganyo gane gagakusasimanikwa mu mbali 3 soni 4 gagakusalondesya mfundo sya m’Baibulo sya ndamo syambone.
c Aŵalanje ngani ja Chichewa jakuti “Chifukwa Chimene Timakhulupirira Kuti Kuli Mlengi” mu Ajimuche!, ja Sepetemba 2006, soni kabuku kakuti Yiwusyo Msano Yakusosekwa Kuliwusya Yakwamba Kuwatyochele Umi. Kuti apate yisyasyo yine, mpaka alolele fidiyo pa jw.org pambali jakuti Yakwamba Muwatandile Umi.
d KULONDESYA CHIWULILI: Mklistu jwachinyamata ali ni mjakwe jwa kusukulu jwatesile chidwi ni tundege twakamulichisya masengo pakwambula, myoyo akumlosya fidiyo jajikusasimanikwa pambali jakuti Ana Apali Juŵayipanganyisye?