Jihova Cha Avwanre Uko Vwo Bru Omamọ rẹ Orhiẹn

E vwiẹ vwẹ vwẹ 1952 vwẹ Karlovy Vary,a vwẹ orere rọhẹ Czechoslovakia, rọ kẹrẹ ughwru ri German. Kidie nẹ avwanre emotọ ri Germany, mẹvwẹ vẹ oniọvo mẹ ọkpako Milan, hirharoku omukpahen vwẹ isikuru. Fikirẹ ọnana, orua avwanre da kwa kpo Frankfurt vwẹ Germany, vwẹ 1966.

Ọsẹ vẹ oni mẹ Iseri ri Jihova me vwọ hẹ omotete jẹ me vwọ ghwanra cha e de si ayen nẹ ukoko na. Fikirẹ ọnana, ọ da vwẹ nẹ mi rhe se bru ẹkẹn ko ma vwẹ ẹga ri Jihovaa.

Ọke vwọ yanran na, ọse vẹ oni mẹ de rhivwin bru Jihova rhe. Vwọba, Milan de rhiabọreyọ uyota na ji brorhiẹn nẹ ọyen che bromaphiyamẹ vwẹ ọghwẹkoko re che ru vwẹ Hannover. Mi de ji brorhiẹn nẹ mi che bromaphiyamẹ vwẹ ẹdẹ vuọvo yena! Mẹvwẹ ẹgbukpe 15 vwẹ ọke yena. Me vwo bromaphiyame nu, me da vuẹ ọsẹ vẹ oni mẹ nẹ me guọnọ kwa kpo Berlin, de rhe yono obo re si uhoho.

Me vwọ hẹ isikuru re de si uhoho na, ke mi roro kpahen enọ nana: Ọmemama ghene herọ? Baibol na ghini ota rẹ Ọghẹnẹ? Vwẹ iklasi, mi de rhi noso nẹ emama rẹ avwanre nẹ siẹ na vwo erhuvwu vrẹ uhoho re siẹ na. Me da vuẹ oma mẹ nẹ, ọ da dianẹ ohworakpọ yen se si uhoho ọvo ra mrẹ, kọyen o vwo ohwo rọ ma erọnvwọn eje rehẹ ọtọrakpọ na.

Me mrẹ ẹkpahọnphiyọ rẹ onọ rivẹ mẹ na ọke me vwo ru ehiahiẹ kpahen ikuegbe rẹ awanre ro djerephia nẹ aroẹmrẹ ri Baibol na pha gbagba. Ememerha na, me da rhe mrẹvughe nẹ Baibol na ghini ota rẹ Ọghẹnẹ.—1 Tẹsalonaika 2:13.

Vwọba ehiahiẹ ri mi ruru, ọkpako ọvo da je davwẹngba vwọ vwo ukẹcha kẹ vwẹ. Ememerha na esegbuyota mẹ kpahen Jihova kọ ganphiyọ, me de ri phiẹ ẹga ri Jihova phiyọ ẹdia rẹsosuọ vwẹ akpeyeren mẹ ukperẹ uhoho esio. Vwẹ 1972, mi de brorhiẹn ri mi vwo dia ọkobaro vwẹ Berlin rọ dia orhiẹn ro me yovwin kparobọ ri mi bruru vwẹ akpeyeren mẹ. Emeranvwe erha ọvo yen me guọnọ vwọ ruiruo rẹ ọkobaro na jovwo.

Me Ga Jihova Vwẹ Ẹdia Sansan

A vwọ dia ọkobaro vwẹ Berlin vọnre vẹ egbabọse mamọ. Omarẹ ẹgbukpe 100 yen e vwo ghwoghwo iyẹnrẹn esiri na cha vwẹ Berlin rhe, jẹ imihwo krẹn yen kerhọ rẹ ovuẹ na. Ọ gbe vwe unu, ọke rẹ ohwo ọvo vwọ rhọnvwe nẹ ọyen cha yono Baibol na! Enẹna mi rhi vwo imuẹro nẹ womarẹ ukẹcha ri Jihova mi se ghwoghwo ovuẹ rẹ Uvie na vwẹ kasan kasan, ọtiọyena mi de muomaphiyọ iruo rẹ ọkobaro na vọnvọn.

Ẹgbukpe ọvo vwọ wan nu, e de se vwe nẹ oghọn ukoko sẹ mi vwo owenvwe ri mi vwo yono ephẹrẹ ri Serbo-Croatianb rere mi se vwo ghwoghwo vwọ kẹ ihwo ri Yugoslavians re wian vwẹ Germany. Omavwerhovwẹn yen me vwọ kpahenphiyọ use na ọtiọyena e de ji vwe kpo Frankfurt. Vwẹ etiyin, mẹvwẹ vẹ Hans kugbe Sonja Smode ro wontọ nẹ isikuru ri Giliẹd nu obọ yen gbe yono ephẹrẹ ri Serbo-Croatian. Mi vwo nene ayen ghwọrọ emeranvwe erha kugbe nu, e de ji vwe nẹ me ra ga kirẹ ọkobaro rẹ oghẹresan vwẹ Stuttgart. Vwọ nẹ 1973 fiẹ 1975, e de ji vwe kpo asan sansan ọtiọyena mẹvwẹ vẹ iniọvo eshare buebun yen gba wian kugbe.

Ọke vwọ yanran na, e de ju vwe bru ẹko rẹ iniọvo re jẹ ephẹrẹ ri Serbo-Croatian vwẹ Karlsruhe. Etiyin me da mrẹ Lenka, ọrivẹ rẹ orọnvwe mẹ rọ dia ọkobaro rẹ oghẹresan. O kririi, mi de vwo ẹguọnọ rọyen, avwanre da rọvwọn. Vwẹ 1978, e de durhie avwanre kpo iruo rẹ okinriariẹ vwẹ Yugoslavian.

Orhiẹn rọ Bẹn Ebro

Omarẹ ẹgbukpe 10 yen avwanre vwo kiẹn ẹko vẹ ikoko sansan vwẹ Europe. Dede nẹ avwanre riavwerhen rẹ owian na jẹ ọke vwọ yanran na, oma de rhi bru avwanre ku mamọ. Ọke rẹ oma de bru Lenka ku dede, o ji muomaphiyọ iruo na ghene. kidie nẹ avwanre riẹn obo rẹ avwanre cha rhuẹrẹ ebẹnbẹn na waan, a jẹ wian owian na ghene, jẹ ọyena dia obo ro fori nẹ avwanre ruu. Avwanre da rẹ Jihova nẹ ọ cha avwanre uko vwo riẹn obo ro fori nẹ avwanre ru.

Avwanre mrẹ ẹkpahọnphiyọ rẹ ẹrhovwo rẹ avwanre ọke rẹ avwanre vwo kpo họsipito. Idọktọ de jẹ avwanre riẹn nẹ ọ cha bẹn avwanre vwọ ru oborẹ avwanre guọnọ ru eje fikirẹ oborẹ oma rẹ avwanre hepha. (Maika 6:8) Avwanre da rhe mrẹvughe nẹ ofori avwanre vwọ dobọ rẹ iruo rẹ ikiekin na ji, ẹkẹvuọvo e vwo ru ọtiọyen lọhọree. Avwanre de nene ekpako evo ri tedje vwẹ Bẹtẹl ta ota kpahen ẹdia avwanre na. Ọ vwerhen avwanre oma rẹ ayen vwo jiro kẹ avwanre nẹ avwanre kpo oghọn ukoko rọhẹ Austria re ruiruo efanfan vwẹ ephẹrẹ ri Serbo-Croatian. Avwanre vwo ru nene iroroẹjẹ na, ememerha na oma rẹ aye mẹ da rhe ga. Womarẹ ibruche rẹ aghwanre, Jihova da vwo ukẹcha kẹ avwanre vwo bru orhiẹn rẹ aghwanre.—Isẹ 15:22.

E Vwo Brorhiẹn rẹ Aghwanre Vwẹ Ọke rẹ Ofovwin Lọhọree

Ẹgbukpe ivẹ vwọ wan nu rẹ avwanre vwọ ga vwẹ Vienna, mẹvwẹ vẹ Lenka da kwa kpo oghọn ukoko rọhẹ Zagreb vwẹ Croatia rọ dia oghọn ukoko rọ vwẹrote asan re se Yugoslavia jovwo. Dede nẹ ẹga vẹ ẹkuruemu rẹ ihwo buebun vwẹ Yugoslavia fẹnẹre, ayen yerin kugbe vwọrẹ ufuoma rhi te ọke re vwo phi ofovwin vwẹ 1991. Emeranvwe evo tavwen e ki phi ofovwin na, avwanre muegbe re vwo kpo ọghwẹkoko rẹ akpọeje rọ cha nẹrhẹ Iseri ri Jihova rehẹ asan sansan vwẹ Yugoslavia kuomakugbe.

Ofovwin na vwo tonphiyọ, avwanre da nẹrhovwo ji brorhiẹn nẹ avwanre che ru ọghwẹkoko na ghene. Avwanre vẹ ihwo ri suẹn vwẹ ekogho na da wian kugbe rere a sa vwọ sẹro rẹ ihwo rẹ avwanre re cha ọghwẹkoko na vrabọ rẹ imuoshọ. Oma vwerhen avwanre rẹ avwanre vwo dede iniọvo iyorin rehẹ usun rẹ Ẹko Rọvwẹrote rhe ọghwẹkoko na! Ọghwẹkoko na, ọyen oborẹ iniọvo avwanre ghene guọnọ.

Omarẹ ẹgbukpe ọvo rẹ ofovwin na vwo tonphiyọ nu, e de si rhe avwanre nẹ, emu, ihunvwu vẹ irhe ro rhe iniọvo avwanre rehẹ Sarajevo kugbe asan efa vwẹ Bosnia rhe buun. Kidie isodje rẹ Serbian gbogba riariẹ orere rayen rhe, ọnana kọ nẹrhẹ ọ bẹn e vwo mu oborẹ ayen guọnọre kẹ ayen. Rọ vwọ dianẹ, avwanre riẹn obo re che ruu, avwanre da nẹrhovwo rhe Jihova nẹ ọ cha avwanre uko vwọ riẹn oborẹ avwanre sa vwọ vwo ukẹcha kẹ iniọvo na.

Oghọn ukoko ri Austria da vwẹ ukẹcha kẹ avwanre vwo muegbe rẹ obo rẹ iniọvo na guọnọre dede nẹ imuoshọ herọ. Vwẹ October 26, 1993, e de mu emu vẹ erọnvwọn efa rọ họhọ te omarẹ ekpu rẹ isimẹnti 320 phiyọ itrọku vwo rhe iniọvo rẹ avwanre rehẹ Bosnia.c

Avwanre vwọ wanvrẹ asan re de phi ofovwin na, avwanre da mrẹ oborẹ Jihova vwo djephia nẹ obọ rọyen “krẹnọ, ro de je se sivwoo.” (Aizaya 59:1) Oborẹ avwanre rhiẹromrẹ ọke rẹ avwanre vwo nẹ Zenica kpo Sarajevo cha sa chọrọ avwanre ẹroo kidie ọ vọnre vẹ imuoshọ. Iroko 40 yẹrẹ imali 25 yen chekọ rẹ avwanre vwo te Sarajevo, avwanre da rhoma ra wan ugbo oshesheri ro gron te iroko 140 yẹrẹ imaili 90 fikirẹ imuoshọ rọhẹ idjerhe ro fori nẹ avwanre wan jovwo.

Avwanre vwo sikẹrẹ orere ra gbogba riariẹ na, me da vuẹ ayen nẹ me guọnọ ta ota kẹ ohwo ro suẹn ayen rọ dia olori rayen. Ohwo ro suẹn na da vuẹ avwanre nẹ ọ cha bẹn rẹ avwanre vwo mu emu na kpo asan rẹ avwanre ra. Ẹkẹvuọvo o vwo nyo nẹ avwanre Iseri ri Jihova, ọ da nọ vwẹ sẹ mi vughe ohwo re se Hajrudin. Me da vuẹ nẹ Hajrudin ugbeyan mẹ. Ọ da tanẹ: “Ọyen jẹ ugbeyan mẹ dede. Isikuru ọvuọvo yen avwanre rare. Rhanvwe ọke rọ vwọ dia Oseri ri Jihova yen uruemu rọyen vwo jevwe.”

Ọ vwọ nọ avwanre enọ evo kpahen oborẹ avwanre segbuyota, olori na de dje ugbo ọvo ra tọn sinu kẹ avwanre rere avwanre sa vwọ wan etiyin muẹ emu vẹ erọnvwọn efa vwo rhe iniọvo rehẹ Sarajevo. Vwẹ ason rẹ ẹdẹ ivẹ soso yen o vwo dobọ rẹ imoto ri muẹ ekuakua rhe isodje na ji, rere isodje rọyen sa vwọ vwo ukẹcha kẹ avwanre vwo mu ekuakua rẹ avwanre wan ugbo ra tọn sinu na. Vwẹ ason rẹ ẹdẹ ivẹ na, isodje na de muẹ ekuakua rẹ ọvuọvo rọyen họhọ te omarẹ ikilo 27 yẹrẹ 60 lb. Vwọrẹ uyota, avwanre re se ru ọnana ababọ rẹ ukẹcha ri Jihovaa!

Avwanre vwọ wanvrẹ ugbo na nu, isodje na da cha avwanre uko vwo mu emu vẹ erọnvwọn efa te asan rẹ iniọvo na hepha je ghare emu na kẹ iniọvo na vẹ ihwo re dia ekogho na. Obo rẹ avwanre ruru na djobọte ihwo ri dia Iseri ri Jihovaa te ẹdia rẹ ayen de nene iniọvo avwanre shuguẹ kpẹvwẹ Jihova vwẹ ẹrhovwo.—2 Kọrẹnt 9:13.

Kidie nẹ avwanre ka ẹbẹre vuọvoo, ọnana da sẹro avwanre nẹ abọ ri isodje re muẹdia idjerhe na. Ẹkẹvuọvo, ọ dia e vwo ku ibaji phiyọ ọvo yen djerephia nẹ avwanre ka ẹbẹre vuọvo kerẹ Iseri ri Jihovaa, o ji churobọ si e vwo jẹ ọtiọyen e ruo womarẹ eta vẹ uruemu rẹ avwanre. Ọtiọyena avwanre de brorhiẹn nẹ avwanre che siobọ rẹ iyẹnrẹn rẹ avwanre kerhọ rọyen kpotọ, kidie avwanre riẹnrẹ nẹ iyẹnrẹn tiọyena sa ghwa oshọ phiyọ avwanre oma yẹrẹ nẹrhẹ avwanre ghwa oma phiyọ ẹbẹre ọvo.

Rhanvwẹ ukpe ri 1990 yen me ga cha vwẹ Umẹ Rọvwẹrote Oghọn Ukoko vwẹ Croatia vẹ o ri ukoko ri Czech-Slovak re. Die yen oborẹ mi rhiẹromrẹ vwevunrẹ iruo sansan ri mi ruru na yono uvwe kpahen orhiẹnbro? Emuọvo kẹ ọna, Jihova sa vwẹ kohwo kohwo vwo cha idibọ rọyen uko ji te ihwo ri suẹn dede vwo rhuẹrẹ ebẹnbẹn phiyọ! Dede nẹ mi rhiẹromrẹ erọnvwọn buebun vwẹ akpeyenren mẹ re, me je vwẹroso Jihova vẹ odjekẹ ro nẹ ukoko rọyen rhe.

E Vwo Nene Ọga Ọgangan Muabọ

Ọke rẹ avwanre vwo bru idọktọ ra ra fuẹrẹn oma mẹ vwẹ 2023, a da mrẹ ọga rẹ ikansa ọbrabra ọvo vwẹ oma mẹ. Kidie nẹ mi ji vwẹ oka rẹ ọga tiọna dẹvoo, ọnana de phi oshọ phiyọ avwanre oma. Ọkieje kọyen mẹvwẹ vẹ Lenka vwọ vuẹ Jihova nẹ ọ vwẹ ukẹcha kẹ avwanre vwo brorhiẹn rẹ aghwanre, avwanre de ji ru orọnvwọn kpahen ẹrhovwo rẹ avwanre na. Avwanre ruẹ ehiahiẹ ji nene idọktọ sansan ta ota kpahen ẹdia rẹ avwanre na. Ọke rẹ avwanre vwo brorhiẹn kpahen oka rẹ omaesivwo rẹ avwanre guọnọre nu, ẹwẹn rẹ avwanre de rhi tẹ otọ.

Avwanre de ji brorhiẹn nẹ avwanre cha ruẹ ẹnwan ganọ kpahen obaro naa. (Matiu 6:34) O vwo erọnvwọn buẹbun rẹ sa nẹrhẹ oma vwerhan avwanre! Kerẹ udje, ọke rẹ avwanre vwọ guọnọ kpo Germany vwọ kẹ omaesivwo, avwanre de si ọbe rhe Oghọn ukoko rọhẹ Bratislava vwẹ Slovakia, avwanre da vuẹ ayen kpahen ẹdia rẹ avwanre na. Igbeyan rẹ avwanre re pha ghanghanre na de si evuẹ sansan rhe avwanre, ayen nẹrhovwo kẹ avwanre ji vuẹ avwanre nẹ ayen vwo ẹguọnọ rẹ avwanre. Jihova bicha avwanre womarẹ iniọvo na ji vwẹ ufuoma “rọ vrẹ ẹruọ ejobi” vwọ kẹ avwanre—Filipae 4:7.

Vwọrẹ uyota, kohwo kohwo sa muọga yẹrẹ tobọ ghwu dede. (Aghwoghwo 9:11; Jems 4:14) Ẹkẹvuọvo me kpẹvwẹ Jihova nẹ o vwẹ ukẹcha kẹ vwẹ vwẹ ọke rẹ eghene mẹ vwọ vwẹ akpeyeren mẹ eje vwọ ga. O vwo emu vuọvo rọ sa nẹrhẹ oma vwerhen ovwẹ vrẹ oborẹ me vwẹ akpeyeren mẹ vwo ru naa!d