Tivọ Yen Halloween da Tonphiyọ?

Ẹkpahọnphiyọ ri Baibol na

Baibol na djunute Halloween rọ dia orẹ rẹ ihwo buebun ruẹ vwẹ October 31 ri kukpe kukpe-e. Dedena oborẹ Halloween tonphiyọ wan vẹ ẹkuruemu rọyen vwẹ ọke awanre vwọso iyono ri Baibol na.

Vwẹ uyovwinrota nana

• Ikuegbe vẹ ẹkuruemu ri Halloween

• Halloween rọ tonphiyọ vwẹ obọ rẹ egọedjọ na fiemu?

• Diesorọ e vwo se Halloween?

Ikuegbe vẹ ẹkuruemu ri Halloween

• Samhain: Ọbe na The World Book Encyclopedia tare nẹ a sa tanẹ “orẹ rẹ ihwo ri Celtic re dia egọedjọ ruẹ vwẹ ikpe re vrẹ 2,000 re wanre” yen Halloween nurhe. “Ihwo ri Celtic vwo esegbuyota nẹ ihwo ri ghwure sa yan vwẹ ohri rẹ ihwo ri yerẹn vwẹ ọke nana. Ọke re de ruẹ Samhain, ihwo ri yerẹn sa kọn brẹ ihwo ri ghwure ra.”​—Ni “Diesorọ e vwo se Halloween?”

• Osẹnvwe ri Halloween, iswiti, kugbe ra vwọ djẹ uguegue muẹ ohwo: Kirobo re djere vwẹ asan ọvo, ihwo ri Celtic evo kuẹ iwun ri muoshọ phiyọ rere ihwo rẹ ẹwẹn re yan kpenẹ kpenẹ “vwọ vwẹ ayen roro e robọ rayen,” ayen me yanjẹ ayen vwo. Efa vwẹ iswiti vwọ kẹ ihwo rẹ ẹwẹn na rere oma vwọ vwerhen ayen.a

  

  Vwẹ ọke awanre vwẹ Europe, ilori ẹga rẹ Ishọshi ri Fada nene ẹkuruemu rẹ egọedjọ rẹ ekogho rayen, ayen me vuẹ ihwo rẹ ishọshi rayen nẹ ayen sẹn osẹnvwe tiọyena rere ayen nẹ uwevwin kpo uwevwin jẹ ayen vuẹ ihwo nẹ a kẹ ayen omokẹ.

• Ẹwẹn rẹ ihwo ri ghwure, ivampaya, ihwo ri hirhephiyọ iwofu, eriedan, kugbe izombi: Nẹ ọke grongron rhire yen e vwo churu enana siẹ akpọ rẹ ihwo rẹ ẹwẹn umwemwu. Ro vwo djisẹ rayen kerẹ “emama ride ri muoshọ, ri ji vwo ẹgba rọ vrẹ ọ rẹ ohworakpọ,” ọbe na Halloween Trivia da tanẹ emama tiọyena “vwo oyerinkugbe ọkpẹkpẹkpẹ vẹ ughwu.”

• Ipọmpkin ri Halloween: Vwẹ ọke awanre vwẹ Britain, ihwo “nẹ uwevwin kpo uwevwin rẹ ayen vwọ tanẹ siẹrẹ a da kẹ ayen emu, kẹ ayen cha nẹrhovwo vwọ kẹ ihwo ri ghwure,” ayen muẹ “irhukpẹ re bru iphrophro phiyọ rẹ ikando rọhẹ evun rọyen mudiaphiyọ erhi re kedje ipọgatri.” (Halloween​—From Pagan Ritual to Party Night) Ihwo evo tare nẹ a vwẹ irhukpẹ na vwọ djẹ ẹwẹn umwemwu. Vwẹ ikpe re kpahen 1800 vwẹ North America, a da reyọ ipọmpkin vwo wene irhukpẹ na kidie eyen a ma mrẹ, ọ je phẹrẹ e vwo bru ayen fi je kare ayen.

Halloween rọ tonphiyọ vwẹ obọ rẹ egọedjọ na fiemu?

E. Dede nẹ ihwo evo niro nẹ Halloween ọyen eha rọ sua omaẹwan vuọvo-o, jẹ irueru re ruẹ vwọ vwọso iyono ri Baibol na. E mu Halloween kpahen esegbuyota rẹ efian ro shekpahen ihwo ri ghwure, ẹwẹn re jẹmrẹ, yẹrẹ emekashe rẹ Idẹbono.

Vwo oniso rẹ ẹkpo ri Baibol nana ri dje ẹro rẹ Ọghẹnẹ vwo ni esegbuyota ri churobọ si Halloween phia:

• “E jẹ a mrẹ ohwo vuọvo vwẹ ohri rẹ ovwan ro . . . nene ẹwẹn rẹ ihwo ri ghwure yẹrẹ ihwo rẹ ẹwẹn ta ota-a, yẹrẹ ro se ihwo ri ghwure cha-a.”​—Urhi Rivẹ 18:​10-12, The Jerusalem Bible.

  Obo ro mudiaphiyọ: Ọghẹnẹ rhọnvwephiyọ ẹgbaẹdavwọn re vwo nene ihwo ri ghwure ta ota-a, yẹrẹ tobọ ru kerẹsiẹ ra da mrẹ nẹ e nene ayen ta ota-a.

• “Ihwo ri ghwuru riẹn emu ọvuọvo-o.”​—Aghwoghwo 9:5.

  Obo ro mudiaphiyọ: Rọ vwọ dianẹ ihwo ri ghwure riẹn emu vuọvo-o na, ayen vẹ ihwo rehẹ akpọ cha sa ta ota kugbe-e.

• “[Ovwan nene] emekashe rẹ Idẹbono ruẹ kuẹgbe-e. Ovwan cha sa da vwẹ uko rẹ Ọrovwori na, je da vwẹ uko rẹ emekashe rẹ Idẹbono-o.”​—⁠1 Kọrẹnt 10:​20, 21, New International Version.

  Obo ro mudiaphiyọ: Ihwo re guọnọ vwo ẹroesiri rẹ Ọghẹnẹ cha kẹnoma kẹ kemu kemu ro churobọ si emekashe rẹ Idẹbono.

• “Mudia gan kokoroko vwọso ena rẹ ophiẹnvwe rẹ Idẹbono; kidie avwanre vwo ohọnre . . . vwọso ẹwẹn umwemwu.”​—Ẹfesọs 6:​11, 12.

  Obo ro mudiaphiyọ: Ofori nẹ Inenikristi vwọso ẹwẹn umwemwu ukperẹ ayen vwo ru kerẹsiẹ ra da mrẹ nẹ ayen nene ayen ria orẹ kuẹgbe.