UYONO 22
Uchebro Aghwanre rọ sa Chọn Avwanre Uko Vwẹ Akpeyeren
“Ọrovwohwo na re kẹ ohwo aghwanre.”—ISẸ 2:6.
UNE 89 Kerhọ, Nyẹme, Wọ Mrẹ Ebruphiyọ
ỌDJẸKOKOa
1. Diesorọ o vwo fo nẹ ihwo ejobi vwo aghwanre ro nẹ oborẹ Ọghẹnẹ rhe? (Isẹ 4:7)
Ọ DA dianẹ wo vwo orhiẹn ọghanghanre ọvo wọ guọnọ brẹ, aphro herọ-ọ, ẹrhovwo yen obo wọ ghwa guọnọ rere wo se vwo brorhiẹn rọ gbare. (Jems 1:5) Ovie Solomọn de si: ‘Aghwanre yen orọnvwọn rọ ma ghanre.’ (Se Isẹ 4:7.) Vwọrẹ uyota, ọ ghwa dia koka koka rẹ aghwanre yen Solomọn ta ota kpahe-en. Ẹkẹvuọvo ọ ta ota kpahen aghwanre ro nẹ obọ ri Jihova Ọghẹnẹ rhe. (Isẹ 2:6) Kẹ, aghwanre ro nẹ obọ Ọghẹnẹ rhe ghene sa chọn avwanre uko vwo yerin ghene ebẹnbẹn re hirharokuẹ nonẹna? E, ọ sa chọn avwanre uko kirobo ra cha mrẹ vwẹ uyono nana.
2. Ọrhọ yen idjerhe ọvo re se vwo vwo uvi rẹ aghwanre?
2 Idjerhe ọvo re se vwo vwo uvi aghwanre yen, e vwo yono je reyọ iyono ihwo ivẹ nana ri me vwo aghwanre re ji muọghọ kẹ na vwo ruiruo. Ẹsosuọ, a cha ta ota kpahen Solomọn. Baibol na tare nẹ “Ọghẹnẹ da vwẹ ẹghwanre vẹ ẹruọ vwọ kẹ Solomọn vrẹn ẹka.” (1 Ivie 4:29) Ọrivẹ, a je cha ta ota kpahen Jesu, rọ dia ohwo ro me vwo aghwanre kparobọ rọ diarọ re. (Mat. 12:42) A da mraro nana kpahen Jesu: “Erhi rẹ Ọrovwohwo kọ cha rhan muo, erhi rẹ ẹghwanre vẹ ẹruọ.”—Aiz. 11:2.
3. Die yen a cha ta ota kpahen vwẹ uyono nana?
3 Aghwanre rẹ Ọghẹnẹ ro rhe Solomọn kugbe Jesu yen sa nẹrhẹ ayen vwẹ uchebro phia kpahen erọnvwọn re ma ghanre kẹ avwanre. Vwẹ uyono nana, a cha ta ota kpahen erha: Oboresorọ a vwọ vwẹ ẹro abavo vwo nẹ igho, owian, kugbe oma rẹ avwanre.
VWẸ ẸRO ABAVO VWO NI IGHO
4. Ofẹnẹ vọ yen herọ vwẹ akpeyeren ri Solomọn vẹ Jesu?
4 Solomọn ọyen ohwo ro fe dierhọn, o ji vwo uvi uwevwin yoyovwin rọ dia. (1 Ivie 10:7, 14, 15) Ekuakua akpeyeren ri Jesu vwori te emu ọvo-o, o ji vwo uwevwin romobọ rọyen rọ dia-a. (Mat. 8:20) Dedena, eshare ivẹ nana vwẹ ẹro abavo vwo nẹ ekuakua akpeyeren kidie obọ ri Jihova Ọghẹnẹ yen aghwanre rayen nurhe.
5. Ẹro abavo vọ yen Solomọn vwo ni igho?
5 Solomọn tare nẹ igho ọyen “ekpọfia.” (Aghwo. 7:12) Igho da herọ, ka sa dẹ obo ra guọnọre ji te obo ri je ohwo. Dede nẹ Solomọn ọdafe, ọ riẹnre nẹ erọnvwọn efa herọ re ghanre vrẹ igho. Kerẹ udje, o de si: “Odẹ esiri yovwin nọ efe buebun.” (Isẹ 22:1) Solomọn je tanẹ ihwo ri vwo ẹguọnọ rẹ igho ghwe vwo omavwerhovwẹn kpahen oborẹ ayen vwori-i. (Aghwo. 5:10, 12) Fikirẹ ọnana o de si avwanre orhọn nẹ a vwẹroso igho-o, kidie kigho kigho rẹ avwanre vwori eje sa va avwanre abọ.—Isẹ 23:4, 5.
Siẹrẹ e de mu ẹwẹn kpahen ekuakua rẹ akpeyeren gan nọ ọ rha cha bẹn e vwo phi Uvie na phiyọ ẹdia rẹsosuọ? (Ni ẹkoreta 6-7)d
6. Ẹro abavo vọ yen Jesu vwo ni ekuakua rẹ akpeyeren? (Matiu 6:31-33)
6 Jesu vwẹ ẹro abavo vwo ni ekuakua akpeyeren. Ọ riavwerhen emu kugbe udi. (Luk 19:2, 6, 7) Vwẹ ẹdẹ ọvo, o de hirhe ame phiyọ omamọ udi rọ dia igbevwunu rọyen rẹsosuọ. (Jọn 2:10, 11) Vwẹ ẹdẹ ro ghwuru na, o ji ku ewun rọ pha ghanghanre phiyọ. (Jọn 19:23, 24) Ẹkẹvuọvo ọ dia ekuakua akpeyeren yen ma ghanre vwọ kẹ-ẹ. Ọ da vuẹ idibo rọyen: “Ohwo sa ga inini ivẹ-ẹ . . . Wọ sa ga Ọghẹnẹ vẹ ẹdjọ kugbe-e.” (Mat. 6:24) Jesu yonori nẹ a da vwẹ Uvie na kobaro, Jihova cha vwẹ obo ra guọnọre eje vwọ kẹ avwanre.—Se Matiu 6:31-33.
7. Erere vọ yen oniọvo ọshare ọvo mrẹre kidie nẹ ọ vwẹ ẹro abavo vwo ni igho?
7 Iniọvo rẹ avwanre buebun mrẹ erere kidie ayen reyọ uchebro rẹ aghwanre ro nẹ obọ ri Jihova rhe kpahen igho vwo ruiruo. Roro kpahen udje rẹ oniọvo ọshare ọvo rọ je rọnvwọ-ọn re se Daniel. Ọ da ta: “Ọke me vwọ hẹ eghene, mi de brorhiẹn nẹ mi che phi ẹga ri Jihova phiyọ ẹdia rẹsosuọ vwẹ akpeyeren mẹ.” Kidie nẹ Daniel ru akpeyeren rọyen lọhọ, kọ sa reyọ ọke vẹ ona rọyen vwo bicha iruo rẹ ebanbọn rẹ ukoko na. Ọ da je ta: “Me sa vwẹ obọ sa udu tanẹ me viẹ diekpọvwẹ vwo orhiẹn ri mi bruru na-a. Vwọrẹ uyota, ọ da dianẹ ekuakua rẹ akpeyeren yen mi phi phiyọ ẹdia rẹsosuọ mi rhe vwo igho buebun. Jẹ, ke mavọ yen mi se vwo vwo omamọ rẹ igbeyan ri mi vwori enẹna? Kọ da rha dianẹ igho yen me vwọ tua, mi rhe se vwo omavwerhovwẹn ri mi vwori enẹna kidie nẹ mi phi Uvie na phiyọ ẹdia rẹsosuọ? A vwẹ ekama vwo dje ivie-e.” O muẹro dẹn nẹ, erere herọ siẹrẹ e de phi Uvie na phiyọ ẹdia rẹsosuọ ukperẹ igho.
VWẸ ẸRO ABAVO VWO NI OWIAN
8. Mavọ yen avwanre sa vwọ riẹn nẹ Solomọn vwẹ ẹro abavo vwo ni iruo? (Aghwoghwo 5:18, 19)
8 Solomọn tare nẹ omavwerhovwẹn rẹ avwanre mrẹ vwo nẹ owian ọgangan cha ọyen “okẹ rẹ Ọghẹne.” (Se Aghwoghwo 5:18, 19.) O de si: “Vwẹ evun rẹ owian ejobi erere herọ.” (Isẹ 14:23) Solomọn vwo ẹruọ obo rọ ta. Kidie ọgbowian yen o ruẹ! Ọ bọn iwevwin, kọn ogba ri vain, tọn ẹtẹrhe ame kugbe ogba ro vwo koka koka rẹ emamọ rẹ irhe. Ọ je bọn irere buebun. (1 Ivie 9:19; Aghwo. 2:4-6) Ọyena ghini owian ọgangan, aphro herọ-ọ nẹ oma nabọ vwerhọn. Jẹ, ọ de ghwa hẹ owian na ọvo yen Solomọn vwẹroso nẹ ọ cha ghwa omavwerhovwẹn bro rhe-e. O ji ru erọnvwọn buebun vwo bicha ẹga ri Jihova. Kerẹ udje, ọyen vwẹrote ebanbọn rẹ uwevwin rẹ ẹga ri Jihova vwẹ ẹgbukpe ighwrẹn soso! (1 Ivie 6:38; 9:1) Solomọn vwo vwobọ vwẹ erọnvwọn sansan nu, ọ da rhe mrẹvughe nẹ obo re ma ghanre rẹ ohwo se ru, ọyen ọ vwọ reyọ akpeyeren rọyen vwọ ga Jihova. O de si: “Oba rẹ ota na ejobi, re nyori ọna. Djẹ oshọ rẹ Ọghẹnẹ, rere wọ yọnrọn irhi rọye; kidie ọnana ọye iruo ro te ohwo.”—Aghwo. 12:13.
9. Mavọ yen Jesu vwo phi iruo rẹ obọ rọyen phiyọ ẹdia ro foro?
9 Jesu ọyen ọgbowian. Ọke rọ vwọ hẹ eghene, ọ wianre kerẹ ọkarirhe. (Mak 6:3) Aphro herọ-ọ nẹ ọsẹ vẹ oni rọyen dje ọdavwaro kpahen owian rọ wianre vwọ vwẹrote ọdavwẹ rẹ orua rayen rode. Kidie nẹ Jesu ọyen ohwo rọ gbare, iruo rọyen je pha yoyovwin dẹn, ọnana kọ nẹrhẹ ihwo guọnọ nẹ o ruiruo vwọ kẹ ayen! Jesu nabọ riavwerhen rẹ owian rọyen. Dede nẹ, Jesu vwo iruo rẹ obọ rọyen ro ruẹ, jẹ o ji vwobọ vwẹ ẹga ri Jihova vọnvọn. (Jọn 7:15) Ọke vwọ yanran na, rọ rhe vwọ dia oghwoghwota nu, ọ da vwẹ uchebro nana vwọ kẹ idibo rọyen: “Ovwan wian owian fiki rẹ emuọre rọ ghwọrọ-ọ; ẹkẹvuọvo fiki rẹ emuọre rọ tọn re ta arhọ ri bẹdẹ” (Jọn 6:27) Ọke ri Jesu vwọ hẹ enu rẹ ugbenu na, ọ da ta: “Koko efe wẹn phihọ obo odjuvwu.”—Mat. 6:20.
Mavọ yen avwanre sa vwọ vwẹ ẹro abavo vwo ni owian kugbe irueru rẹ ukoko na? (Ni ẹkoreta 10-11)e
10. Egbabọse vọ yen ihwo evo sa mrẹ vwẹ obiruo rayen?
10 A da reyọ uchebro ri Baibol na vwo ruiruo, ọ cha nẹrhẹ a vwẹ ẹro abavo vwo ni owian. Kerẹ Inenikristi, e yono avwanre nẹ kohwo kohwo “vwẹ obọ rọyen wian, ọ vwẹ abọ rọyen ru iruo ro vwo ọghọ.” (Ẹfe. 4:28) Ihwo rẹ avwanre wian kẹ se vwo oniso rẹ evun-ẹfuọn avwanre ji te oborẹ avwanre wian gan te, ọkievo ayen me vuẹ avwanre nẹ owian avwanre da ayen aro. Ọnana se mu avwanre vwọ wian inọke buebun, kidie avwanre guọnọre nẹ ihwo rẹ avwanre wian kẹ na vwẹ omamọ ẹro vwo ni Iseri ri Jihova. Jẹ e de ru ọtiọyen, a rha cha mrẹ ọke ghwọrọ kugbe vẹ orua avwanre-e ji te ẹga ri Jihova dede. Ofori ne e ru ewene rere a sa vwọ mrẹ ọke vwo ru erọnvwọn re ma ghanre.
11. Die yen oniọvo ọvo yono kpahen obo ra sa vwọ vwẹ ẹro abavo vwo ni owian?
11 Oniọvo ọshare ọvo re se William rọ dia eghene riẹn obo rọ ghanre te re vwo phi iruo phiyọ ẹdia ro foro. Vwọ kpahen ọkpako ọvo rọ wian vwọ kẹ obuko re, William da ta: “[Oniọvo nana] ọyen uvi rẹ udje rẹ ohwo rọ vwẹ ẹro abavo vwo ni owian. Ọ wian gangan, ọ vẹ ineki rọyen ji vwo omamọ oyerinkugbe kidie owian rọyen pha yoyovwin. Ẹkẹvuọvo, siẹrẹ owian rẹ ẹdẹ yena de kuphiyọ nu, ko kpo ra vwẹrote ọdavwẹ rẹ orua rọyen je tẹnroviẹ ẹga ri Jihova. Vwọrẹ uyota, a mrẹ vwo dje aghọghọ rẹ oniọvo nana-a!”b
VWẸ ẸRO ABAVO VWO NI OMA WẸN
12. Idjerhe vọ yen Solomọn vwo djephia nẹ ọ vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rọyen, kẹ mavo yen ọ varọ abọ wan?
12 Solomọn vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rọyen, ọke rọ je vwọ fuevun ga Jihova. Kerẹ emeghene, ọ riẹn asan ro de shekpotọ ọ da nokpẹn rẹ odjekẹ mie Jihova. (1 Ivie 3:7-9) Vwẹ ọtonphiyọ rẹ usuon rọyen, Solomọn nabọ riẹn imuoshọ rọ herọ siẹrẹ ohwo da kparoma. O de si: “Eheri re karo kẹ ẹghwọrọ oma ephuo me rha karo kẹ eshe.” (Isẹ 16:18) Ọ da ohwo mamọ nẹ, Solomọn reyọ uchebro rọyen na vwo ruiruo-o. Ọke rẹ uvie rọyen vwọ nabọ ghwotọ re, omaẹkparọ da nẹrhẹ o gbobọnyẹ iwan rẹ Ọghẹnẹ. Kerẹ udje, urhi ọvo ra vwọ kẹ ovie ri Hibru yen ọ “ghwẹ eya gidi oma-a udu rọyen de rhi kurhẹriẹ.” (Urhi 17:17) Solomọn de gbevwọso iji yena, ọ da ra rọnvwọn eya 700 ọ da je jẹ esen 300, buebun rẹ eya na egọẹdjọ! (1 Ivie 11:1-3) Ọkiọvo Solomọn rori nẹ “o vwo emu vuọvo ro she cha rọ cha bẹrẹ odo-o.” Ukuotọ rọyen, Solomọn da rhe rioja kidie ọ churhi ri Jihova.—1 Ivie 11:9-13.
13. Die yen e se yono siẹrẹ e de roro kokodo kpahen uruemu rẹ omaevwokpotọ ri Jesu?
13 Jesu vwomakpotọ ji vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rọyen. Tavwen Jesu ke rhe otọrakpọ na, o ru erọnvwọn buebun vwẹ ẹga ri Jihova vwẹ obodjuvwu. Womarẹ Jesu yen a vwọ ma “kemu kemu ejobi, re hẹ obo odjuvwu kugbe re hẹ otọ rẹ akpọ na.” (Kọl. 1:16) Ọke ri Jesu vwo bromaphiyame nu, ọ da karophiyọ erọnvwọn ro ruru ọ vẹ Ọsẹ rọyen vwọ herọ. (Mat. 3:16; Jọn 17:5) Ẹkẹvuọvo ọyena nẹrhẹ o phuoma-a. Vwọ vrẹ ọyena, o ji no nẹ ọyen yovwin nọ ihwo efa-a. Jesu vuẹ idibo rọyen nẹ “ọ dianẹ Ọmọ rẹ ohwo rhere re e vwo gbe odibo kẹ-ẹ, ẹkẹvuọvo re o vwo gbe odibo, rere ọ vwẹ arhọ rọyen tan ihwo buebu.” (Mat. 20:28) Ọ da je vwomakpotọ ta nẹ ọyen cha sa vwẹ ọhọ romobọ rọyen vwo ru emu vuọvo-o. (Jọn 5:19) A mrẹ vwo dje omaevwokpotọ ri Jesu-u! Ọ nabọ phi uvi rẹ udje phiyotọ kẹ avwanre nẹ e nene.
14. Die yen e se yono mie Jesu kpahen obo ra sa vwọ vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rẹ avwanre?
14 Jesu yono idibo rọyen nẹ ayen vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rayen. O vwo ọke ọvo ri Jesu vwọ vwẹ imuẹro kẹ ayen nẹ: “ogẹto rẹ uyovwi rẹ ovwan na e kere ayen.” (Mat. 10:30) Ota yena ghene vwẹ ọbọngan kẹ avwanre, ma rho kẹ ọke avwanre da vwẹ ẹro okueku vwo ni oma rẹ avwanre. O mudiaphiyọ nẹ Ọsẹ rẹ avwanre rọhẹ obodjuvwu vwo ọdavwẹ ji ni avwanre ghanghanre. Jihova da vwẹ uphẹn kẹ avwanre nẹ a vwẹ ẹga kẹ ọyen ji no nẹ avwanre muwan a vwọ dia akpọ kpokpọ rọ rhuẹrẹphiyọ na, e jẹ a reyọ vwo guẹdjọ-ọ.
Uphẹn vẹ ebruphiyọ vọ yen sa va avwanre abọ siẹrẹ a da tẹnrovi oma rẹ avwanre gan nọ? (Ni ẹkorota 15)f
15. (a) Ẹro abavo vọ yen Uwevwin Orhẹrẹ na jiri nẹ e vwo ni oma rẹ avwanre? (b) Ebruphiyọ vọ yen sa va avwanre abọ, a da tẹnrovi oma rẹ avwanre gan nọ kirobo rẹ ihoho rehẹ aruọbe 24 djere?
15 Omarẹ ẹgbukpe 15 re wanre, Uwevwin Orhẹrẹ na tare nẹ avwanre vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rẹ avwanre: “Ẹkẹvuọvo ọ dia e che ni oma rẹ avwanre gegerege tẹdia re de phuoma-a, yẹrẹ ọ dia ọyen e ji vwo ni oma rẹ avwanre kueku nọ-ọ. Ukperẹ ọtiọyen, e jẹ avwanre vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rẹ avwanre, je riẹn nẹ o vwo asan rẹ ẹgba rẹ avwanre teri kugbe asan rẹ avwanre da vwiẹrẹ. Ọna yen ẹro oniọvo aye ọvo vwo no: ‘Me ghwa dia orharhe rẹ ohwo-o, jẹ ọ dia ọyen me je ghwa vwọ dia ohwo ro me yovwi-in. O vwo asan mi de yovwin o ji vwo asan me da vwiẹrẹ, ọtiọyen ihwo eje hepha.’ ”c Wọ mrẹ erere ro che norhe siẹrẹ a da vwẹ ẹro abavo vwo ni oma rẹ avwanre?
16. Diesoro Jihova vwọ vwẹ odjekẹ rẹ aghwanre vwọ kẹ avwanre?
16 Jihova womarẹ ota rọyen vwọ reyọ odjekẹ rẹ aghwanre vwọ kẹ avwanre. O vwo ẹguọnọ rẹ avwanre ọ je guọnọ nẹ avwanre vwo omavwerhovwẹn. (Aiz. 48:17, 18) Avwanre de brorhiẹn ji phi ẹga ri Jihova phiyọ ẹdia rẹsosuọ vwẹ akpeyeren, ọnana cha ghwa uvi omavwerhovwẹn bru avwanre rhe. E de ru ọtiọyen, ka sa kẹnoma kẹ ebẹnbẹn sansan rẹ ihwo re tẹnrovi igho, owian, yẹrẹ oma rayen hirharokuẹ. E jẹ avwanre ohwo vuọvo dia ihwo ri vwo aghwanre re je davwẹngba ayen vwo ru ubiudu ri Jihova ghọghọ!—Isẹ. 23:15.
UNE 94 Dje Ọdavwaro Phia Fikirẹ Ota rẹ Ọghẹnẹ
a Solomọn vẹ Jesu vwo aghwanre mamọ. Obọ ri Jihova yen aghwanre rayen na nurhe. Vwẹ uyono nana, a cha mrẹ obo re se yono vwo nẹ uchebro ri Solomọn vẹ Jesu re si phiyọ Baibol na kpahen obo ra sa vwọ vwẹ ẹro abavo vwo ni igho, owian, kugbe oma rẹ avwanre. A je cha mrẹ erere ro te iniọvo avwanre evo obọ re reyọ uchebro ri Baibol na vwo ruiruo vwẹ ẹdia nana.
b Ni uyovwinrota na “How to Enjoy Hard Work” rọhẹ Uwevwin Orhẹrẹ ọ rẹ February 1, 2015, (ọ rẹ Oyibo).
c Ni uyovwinrota na “The Bible Can Help You Find Joy” rọhẹ Uwevwin Orhẹrẹ ọ rẹ August 1, 2005. (ọ rẹ oyibo).
d IDJEDJE RẸ IHOHO: John vẹ Tom, ayen ighene eshare ivẹ rehẹ ukoko ọvo. John ghwọrọ ọke buebun vwọ vwẹrote imoto rọyen. Tom vwẹ imoto rọyen vwo muẹ ihwo kpo uyono kugbe iruo aghwoghwo na.
e IDJEDJE RẸ IHOHO: John wian ọke vrẹ. Ọ guọnọre nẹ ivun miovwo ọga rọye-en. Eriyina, kọke kọke rẹ ọga rọyen da vuẹ nẹ ọ wian ọke vrẹ, ọ gbe sia-an. Vwẹ ovwọnvwọn rẹ ẹdẹ yena, Tom, rọ dia odibo rowian de nene ọkpako ọvo kọn bru oniọvo ọvo ra. Vwẹ obuko re, Tom vuẹ ọga rọyen nẹ ọyen vwẹ idughwrẹn evo vwọ jahwa rẹ ọyen vwọ vwẹ ẹga vwọ kẹ Jihova.
f IDJEDJE RẸ IHOHO: John ghwa tẹnroviẹ oma rọyen ọvo. Tom rọ vwẹ ẹga ri Jhova vwọ kobaro vwẹ akpeyeren, reyọ ọke rọyen vwọ rhuẹrẹ Ọguan Romẹvwa ji muẹ igbeyan kpokpọ.