Mi se Chirakon Kidie Me Karophiyọ Ẹguọnọ Rẹsosuọ Mẹ

A GHWA ro ọke uvo obọ vwẹ 1970. E phi vwe phiyọ ehwa rẹ ọga vwẹ Valley Forge General Hospital, Phoenixville, Pennsylvania, vwẹ United States. Inọsu ọvo davwen BP mẹ kibrerọ ọgban kibrẹro ọgban. Mẹvwẹ isodje rọhẹ ẹgbukpe 20 vwẹ ọke yena rọ họnvwa ọga ọgangan ro se pho muẹ ohwo. Oshọ muẹ inosu na rọ vwẹ imikpe vwo vien vwe na. BP mẹ vwo kpotọ yanran na, me da ta kẹ, “Wọ mrẹ ohwo ro ghwuru jovwo re?” Oshọ de muo gangan, ọ da ta: “Ẹjo, me je mrẹ-ẹ.”

Vwẹ ọke yena, me ghwa riẹn sẹ me cha rhọ-ọ. Ẹkẹvuọvo, mavọ yen me vwọ mrẹ oma mẹ vwẹ họspito na? Ju vwe gbikuegbe rẹ akpeyeren mẹ evo kẹ ovwan.

OBO ME WAN RIẸN OBORẸ OFOVWIN HEPHA

Ọke me vwọ wian vwẹ asan ra da bẹrẹ oma yen me vwọ muọga, vwẹ uvwre rẹ ọke rẹ ofovwin vwẹ Vietnam. Oma vwerhen ovwẹ me vwọ chọn ihwo re muọga vẹ e re wan oma uko, mi ji vwo ẹwẹn me vwọ dia idọktọ rọ bẹrẹ ohwo. Vwẹ July 1969 yen mi vwo kpo Vietnam. Kirobo re ruẹ vwọ kẹ ihwo kpokpọ re cha, a kẹ vwẹ udughwrẹn ọvo me vwọ nabọ vughe asan na rere ọ je vwọ riẹnriẹn ovwẹ oma.

O kriri-i, me vwọ ton iruo phiyọ vwẹ họspito ra da bẹrẹ oma rọhẹ Mekong Delta, vwẹ Dong Tam, hẹlikọpta buebun re vọnre vẹ ihwo re wan oma da rhe. Mi vwo ẹwẹn rẹ omaevwoze, mi ji vwo ẹguọnọ rẹ iruo, ọtiọyena, ke me guọnọ ton owian phiyọ kpakpata. E vwo muegbe rẹ ihwo re wonma na nu, e de brokpakpa mu ayen kpo karavan sansan re pha djidjiro, re vwo ru asan ra da bẹrẹ ihwo. Idọktọ rọ bẹrẹ oma, ọ ro hwe asan o mi ghwodirhẹ, kugbe inọsu ivẹ yen keke oma phiyọ karavan na rẹ ayen vwọ davwẹngba ayen vwo sivwin arhọ rẹ ihwo. Mi niroso nẹ o vwo ekpu ibiebi ride evo rehẹ evunrẹ hẹlikọpta sansan re mu phiyotọ-ọ. A vuẹ vwẹ nẹ ẹbẹre ugboma sansan rẹ isodje ri bọmbu hweri vwẹ ofovwin na yehẹ evun rayen. Ọna yen oborẹsosuọ mi vwo tu riẹn oborẹ ofovwin hepha.

OBORẸ ME WAN RIẸN ỌGHẸNẸ

Kerẹ eghene, me riẹn erọnvwọn evo kpahen uyota na rẹ Iseri ri Jihova yono. Oni mẹ nene Iseri ri Jihova yono Baibol na, ẹkẹvuọvo, o yono te ẹdia rẹ omaebrophiyame-e. Oma nabọ vwerhen ovwẹ mi vwo chidia ọke re de yono oni mẹ. Vwẹ uvwre ọke vuọvo na, mẹ vẹ ọshare rẹ oni mẹ da wanvrẹ Ọguan Ruvie ọvo. Me da nọ, “Ọyen die?” Ọ da kpahen kẹ vwẹ nẹ, “Wọ nama siẹkẹrẹ ihwo yena-a!” Me kerhọ rẹ ọshare oni mẹ na kidie mi vwo ẹguọnọ rọyen je vwẹrosuọ. Ọtiọyena, me da kẹnoma kẹ Iseri na.

Mi vwo rhivwin nẹ Vietnam rhe, me da rhe mrẹvughe nẹ me guọnọ ukẹcha rẹ Ọghẹnẹ vwẹ akpeyeren mẹ. Erọnvwọn ebrabra re phia wanre re me karophiyọ, ke nẹrhẹ mi she okuọrọn. Ọ họhọre nẹ o ghwe vwo ohwo ro vwo ẹruọ rẹ obo re phia vwẹ Vietnam fiotọ-ọ. Me karophiyọ ihwo ri nudje rẹ ayen vwo se isodje ri U.S. ihwemọ fikirẹ iyẹnrẹn ro te ayen obọ nẹ e hwe emọ buebun vwẹ ofovwin na.

Kidie nẹ me guọnọ riẹn Ọghẹnẹ, ki mi kpo irueru rẹ ishọshi sansan. Notọ votọ rhe yen mi vwo vwo ẹguọnọ rẹ Ọghẹnẹ, ẹkẹvuọvo, obo re me mrẹ vwẹ ishọshi sansan re me rare na ghwe je vwe-e. Ukuko na, vwẹ February 1971, Ọguan Ruvie rẹ Iseri ri Jihova vwẹ Delray Beach vwẹ Florida kọyen me rare vwẹ Sunday ọvo.

Me vwọ ro Ọguan Ruvie na, jẹ ota rotu na joma vwoba re, ọtiọyena, mi de chidia vwọ kẹ uyono rẹ Uwevwin Orhẹrẹ rọ vwọ kpahọn. Me karophiyọ obo re yonori vwẹ ẹdẹ yena-a, ẹkẹvuọvo me karophiyọ imitete ri rhie Baibol rayen vwọ guọnọ ẹkpo sansan. O gbe vwe unu mamọ! Me nabọ kerhọ je fuẹrẹn obo re phia. Mi vwo vrẹn nẹ Ọguan Ruvie na, oniọvo ọshare ọghanghanre ọvo rọhẹ omarẹ ẹgbukpe 80 de bru vwe rhe. Odẹ rọyen Jim Gardner. Ọ kẹ vwẹ ọbe ọvo rọ tare nẹ The Truth That Leads to Eternal Life, ọ da ta: “Biko wo se rhiabọreyọ?” Avwanre de ru ọrhuẹrẹphiyotọ rẹ uyono ri Baibol rẹsosuọ mẹ vwẹ urhiọke ri Thursday.

Mi che kpo iruo vwẹ ason ri Sunday rẹ ẹdẹ yena. Me wian vwẹ ubruwevwin ra da vwẹrote ihwo re guọnọ omaesivwo rẹ okpakpa [emergency room] vwẹ họspita ri Boca Raton vwẹ Florida. Me ton iruo phiyọ vwẹ 11:00 p.m. ri te 7:00 a.m. Ọ vwọ dianẹ asan eje fọre riẹin vwẹ ason na, ke me nabọ se se ọbe ri Truth na. Inọsu ọvo rọ rho nọ vwẹ vwẹ iruo na vwọ sikẹrẹ ovwẹ, ko fru ọbe na reyọ, o vwo nẹ obuko rọyen, ọ da van ku vwe, “Wọ guọnọ dia ọvo usun rẹ ihwo nana?” Ki mi fro ọbe ri Truth mẹ mie, je ta kẹ nẹ, “Ubro rẹ ọbe na yen mi se re, jẹ o mu vwe ẹro nẹ me cha dia ọvo usun rayen!” Ọ da yanjẹ uvwe vwo, mi de se ọsoso ọbe na re vwẹ ason yena.

Ọke mẹ vẹ Oniọvo Gardner tu vwo chidia vwẹ uyono ri Baibol mẹ rẹsosuọ me da nọ: “Die kọyen e che yono?” Ọ da ta: “Ọbe me vwọ kẹ wẹ na.” Me da ta kẹ, “Mi sere re nure.” Oniọvo Gardner da kpahen, “Oyoma, e gbe jẹ a ghwa fuẹrẹn uyovwinrota rẹsosuọ na tavwen.” O gbevwunu nẹ o vwo erọnvwọn buebun rẹ me je rhe riẹ-ẹn. Ọ chọn vwẹ uko vwo rhie ẹkpo ri Baibol sansan vwẹ Baibol rẹ King James Version mẹ. Me tuẹn eyono kpahen Jihova rọ dia Ọghẹne rẹ uyota na phiyọ re. Oniọvo Gardner ri mi se Jim yono uvwe iyovwinreta erha vwẹ ọbe rẹ Truth na urhiọke rẹ ẹdẹ yena. Nọke yena yanran kọyen avwanre vwo yono iyovwinreta erha vwẹ urhiọke ri Thursday kudughwrẹn kudughwrẹn. Me nabọ riavwerhen rẹ iyono yena. Ọyen okpuphẹn rẹ oniọvo ro vwo iphiẹrophiyọ rẹ odjuvwu, ro ji vughe oniọvo Charles T. Russell vwo yono uvwe!

Udughwrẹn evo vwọ wan nu, me da rhe dia oghwoghwota ro ji bromaphiyame-e. Jim chọn vwẹ uko vwo phi ebẹnbẹn evo kparobọ kerẹ egbabọse mi rhiẹromrẹ vwẹ aghwoghwo ri nuwevwin kpuwevwin na. (Iruo 20:20) Ke me riavwerhen rẹ iruo rẹ aghwoghwo na ọ vwọ dianẹ mẹ vẹ Jim yen gba wian kuẹgbe na. Mi ji nẹ iruo rẹ aghwoghwo na phiyọ obo re ma ghanre kẹ vwẹ. Ọyen emu rẹ aghọghọ ra vẹ Ọghẹnẹ vwọ wian kugbe!​​—1 Kọr. 3:9.

ẸGUỌNỌ RI MI TU VWO KPAHEN JIHOVA

Ju vwe vuẹ ovwan kpahen emu ọvo rọ ghanre kẹ vwẹ, rọ dia ẹguọnọ mi tu vwo kpahen Jihova. (Ẹvwọ. 2:4) Ẹguọnọ yena chọn vwẹ uko vwo yerin ghene iroro rẹ ofovwin re kọn rua ẹwẹn mẹ, ji phi ebẹnbẹn buebun efa kparobọ.​​—Aiz. 65:17.

Me karophiyọ ẹdẹ oghẹresan ọvo vwẹ ukpe ri 1971. Ọshare rẹ oni mẹ djẹ vwẹ nẹ uwevwin kidie ọ guọnọ Oseri ri Jihova vwẹ uwevwin rọye-en! Mi ghwe vwo igho obuebun vwẹ obọ vwẹ ọke yena-a. Abọ ivẹ vwẹ emeranvwe yen a hwosa kẹ vwẹ vwẹ họspita me da wian, jẹ o ji rhi kri me reyo igho evo vwọ dẹ iwu-un, kidie me guọnọre nẹ osẹvwe mẹ shephiyọ me dahẹ iruo rẹ aghwoghwo na. Me sẹro igho evo, ẹkẹvuọvo ibanki rọhẹ Michigan rọ dia asan me dia ghwanre yen ọ hepha. Ọtiọyena, imoto mẹ kọyen mẹ vwerhẹnre ẹdẹ evo. Asan re de kpirin igbon vwẹ asan ra da shẹ ifuẹ kọyen me da họ je wanre ẹtoegban mẹ.

Ẹdẹ ọvo vwẹ uvwre rẹ ọke me je vwọ vwerhẹn imoto mẹ na, mi de te Ọguan Ruvie inọke evo tavwen iniọvo re cha vwoma kpo aghwoghwo na ke rhe. Mi ghwe ku iruo mẹ phiyọ obọ vwẹ họspita na. Mi vwo chidia vwẹ asan re di che juvwe ẹmrẹ vwẹ ubuko rẹ Ọguan Ruvie na, iroro rẹ ọrhen rẹ ihwo ra torhẹre kugbe ebara rẹ ihwo ri hwẹ vọn otọ vwẹ Vietnam da rhoma kọn rhe. Vwẹ ẹwẹn mẹ, mi nyo je mrẹ ighene re rẹ vwẹ nẹ, “Mi che sivwinrhọ? Mi che sivwinrhọ?” Me riẹnre nẹ ayen che ghwu, ẹkẹvuọvo me guọnọ bru ayen uche je sasa opharo rere ẹwẹn rayen vwo totọ. Iroro nana kọyen vọn ẹwẹn mẹ ku, ọke mi vwo chidia vwẹ etiyin na.

Me da nẹ ẹrhovwo jẹ ame rẹ oviẹ hwerhe nẹ ẹro mẹ cha. (Une 56:8) Ọke yena kọyen mi vwo roro kokodo kpahen iphiẹrophiyọ rẹ evrẹnushi na. Ọnana te vwe ẹwẹn dẹn: Womarẹ evrẹnushi na, Jihova cha rhuẹrẹ ebẹnbẹn rẹ ohwekufia soro phiyọ, kugbe ọmiaovwẹ rẹ mẹ vẹ ihwo efa rhiẹromrẹ. Ọghẹnẹ cha rhọvwọn ighene eshare yena nushi rhe, kẹ ayen ji che vwo uphẹn rẹ ayen vwo yono kpahọn. (Iruo 24:15) Ugege yena, ubiudu mẹ da rhe vọn vẹ ẹguọnọ ri mi vwo kpahen Jihova. Ọyena ẹdẹ roghẹresan kẹ vwẹ rhi te nonẹna. Rhanvwẹ ọke yena rhe, me davwẹngba mẹ eje me vwọ sẹro rẹ ẹguọnọ ri mi tu vwo kpahen Jihova, ma rho kẹ ọke mi de hirharokuẹ edavwini kugbe ẹdia egangan.

JIHOVA VWẸROTE VWE ỌKE NANA EJE

Ihwo ruẹ erọnvwọn ebrabra vwẹ ọke re de phi ofovwin. Mẹvwẹ ọvo usun rayen. Ẹkẹvuọvo, ẹkpo ri Baibol ivẹ ri je vwe mamọ chọn vwẹ uko. Ọrẹsosuọ yen Ẹvwọphia 12:​10, 11, rọ tare nẹ a womarẹ ota rẹ iseri rẹ avwanre kugbe ọbara rẹ Omogodẹ na vwo phi Idẹbono kparobọ. Ọrivẹ yen Galesha 2:​20. Vwẹ ẹkpo ri Baibol yena, me riẹnre nẹ Jesu Kristi ghwu “kẹ vwẹ.” Jihova reyọ imwemwu mẹ vwo ghovwo uvwẹ fikirẹ ọbara ri Jesu. Ọnana nẹrhẹ mi vwo ẹwẹn obrorhiẹn rọ fonro je chọn ihwo efa uko vwo yono kpahen Jihova rọ dia Ọghẹnẹ rẹ arodọnvwẹ!​​—Hib. 9:​14.

Mi de ni kpuko, ọdavwaro mẹ kpahen ẹroevwote ri Jihova vwẹ akpeyeren mẹ ko kodophiyọ. Kerẹ udje, ọke rẹ Jim vwọ riẹn nẹ imoto mẹ yen me vwerhẹn, ọ da vuẹ oniọvo aye ọvo ro vwo ivun evo ri rhiephiyọ vwẹ uwevwin rọyen kpahọn ovwẹ. Mi vwo imuẹro nẹ Jihova yen reyọ Jim vẹ oniọvo aye yena vwọ kẹ vwẹ omamọ rẹ asan me diare. Jihova ohwo esiri! Ọ vwẹrote idibo rọyen ri fuevun.

MI YONO OBO RE GHWOGHWOTA VẸ ORURU KUGBE AGHẸNGHẸN

Vwẹ May 1971, mi niro nẹ ofori mi vwo kpo Michigan ra vwẹrote iruo evo. Tavwen mi ki vrẹn nẹ ukoko rẹ Delray Beach vwẹ Florida, me da ghwẹ ẹbe rẹ ukoko na vọn ibutu mẹ, je ton oyan phiyọ kpo Michigan. Ẹbe re me ghwẹ phiyọ ibutu mẹ na reri tavwen mi ki vrẹn nẹ orere rọ kẹrẹ Georgia. Mi ghwoghwo iyẹnrẹn esiri rẹ Uvie na vẹ oruru vwẹ kasan kasan mi teri eje. Me domaji vwẹ uwodi evo je vwẹ ẹbe evo vwọ kẹ eshare rehẹ asan re de kpirin ugbon. Rhi te nonẹna, me je vwẹ ẹwẹn roro sẹ ibi yena eje re me kọnre na djẹre.​​—1 Kọr. 3:​6, 7.

Vwọrẹ uyota, me ghwa riẹn obo ra ta ota vẹ aghẹnghẹn ọke me vwọ mrẹ ukoko na vughe obọ-ọ, ma rho kẹ ọke mi de ghwoghwota kẹ ihwo rẹ orua mẹ. Kidie nẹ ẹguọnọ mi vwo kpahen Jihova ganre mamọ, ọ da nẹrhẹ mi fiudugberi ghwoghwota kẹ ayen, ẹkẹvuọvo me ta eta na vẹ aghẹnghẹ-ẹn. Mi vwo ẹguọnọ rẹ iniọvo evun mẹ, John kugbe Ron, ọtiọyena, ke me gba ayen vwọ kerhọ mẹ. Ukuotọ rọyen mi de yovwunu kẹ ayen fikirẹ uruemu rẹ ughẹnghẹn mẹ na. Jẹ, ọkieje yen me vwọ nẹrhọvwo rere ayen vwọ mrẹ uyota na vughe. Rhanvwẹ ọke yena rhe, Jihova yono uvwe vwọ dia ohwo rọ ta ota vẹ aghẹnghẹn ọke mi de ghwoghwo ji yono ihwo.​​—Kọl. 4:6.

IHWO EFA RI MI VWO ẸGUỌNỌ KPAHEN VWẸ AKPEYEREN MẸ

Me vwọ karophiyọ ẹguọnọ ri mi vwo kpahen Jihova na, ọ rẹ mi vwo kpahen ihwo efa cha sa chọrọ ovwẹ ẹro-o. Ohwo rivẹ ri mi vwo ẹguọnọ rọyen yen avwebọ mẹ, Susan. Me riẹnre nẹ me guọnọ ọrivẹ rọ cha chọn vwẹ uko vwẹ iruo rẹ Uvie na. Susan vwo ẹguọnọ ri Jihova mamọ. Me karophiyọ ẹdẹ ọvo me vwọ kọn bro ra, ọke rẹ avwanre vwọ kọnphiyọ ohwohwo. Susan chidia phiyọ obaro rẹ ugana rẹ uwevwin rayen vwẹ Cranston, Rhode Island. O se Uwevwin Orhẹrẹ na vẹ ẹkpo ri Baibol ra rionbọra vwẹ evun rọyen. Obo re ma vwerhen ovwẹ oma yen o vwo se ọvo usun rẹ iyovwinreta ra vwọ ba e re yono na ji nẹ ẹkpo ri Baibol rehẹ evun rọyen. Ke me ta vwẹ ẹwẹn mẹ, ‘Ọnana ghene aye ro vwo ẹguọnọ ri Jihova!’ Avwanre rọvwọnre vwẹ December 1971, oma vwerhen ovwẹ nẹ rhanvwẹ ọke yena rhe, yen o vwo biẹcha vwẹ. Obo ri me je vwe vwẹ oma rọyen yen, o vwo ẹguọnọ mẹ, ẹkẹvuọvo, Jihova yen o me vwo ẹguọnọ kpahen.

Emọ ivẹ yen avwanre vwiẹre, Jesse kugbe Paul. Jihova vẹ ayen herọ rẹ ayen vwọ ghwanra na. (1 Sam. 3:​19) Ayen nẹrhẹ oma vwerhen ovwẹ vẹ Susan kidie ayen brorhiẹn rẹ ayen vwọ ga Jihova. Ayen je ga Jihova rhi te nonẹna kidie ayen karophiyọ ẹguọnọ rẹ ayen tu vwo kpahọn. Ayen ihwo ivẹ hẹ iruo ẹga rẹ ọkieje na vwẹ ikpe re vrẹ 20 re. Vwọba, oma rẹ eya rẹ emọ mẹ ivẹ na Stephanie vẹ Racquel re me reyọre kerẹ emọ robọ mẹ je vwerhen ovwẹ. Emeshare mẹ ivẹ na rọvwọn eya ri vwo ẹguọnọ ri Jihova vẹ ubiudu kugbe ẹgba rayen eje.​​—Ẹfe. 6:6.

Mi vwo bromaphiyame nu, me da ga ẹgbukpe 16 vwẹ Rhode Island, rọ dia asan mi de mu igbeyan eghanghanre. Me karophiyọ ekpako ri tedje buebun rẹ me vẹ ayen gba wiankugbe. Vwọba, me je kpẹvwẹ iniruo ri kiẹn buebun ri toroba ẹyan-obaro mẹ vwẹ ẹga ri Jihova. Ọyen okpuphẹn mi vwo nene iniọvo eshare re sẹro rẹ ẹguọnọ rẹ ayen tu vwo kpahen Jihova wiankugbe! Vwẹ 1987, avwanre de kpo North Carolina da ra ga vwẹ asan ra da ma guọnọ ukẹcha, vwẹ oboyin avwanre de mu igbeyan efa ri ji vwo ẹguọnọ ri Jihova.a

Vwẹ August 2002, mẹ vẹ Susan de rhiabọreyọ edurhie avwanre vwọ ga vwẹ Bẹtẹl rọhẹ Patterson vwẹ United States. Me wianre vwẹ Akon Iruo Rọvwẹrote Iruo rẹ Ẹga Na, Susan da rha wian vwẹ asan ra da fọnrhọn emwa. O vwo ẹguọnọ re iruo na mamọ! Vwẹ August 2005, mi de rhi vwo uphẹn me vwọ ga kerẹ ọvo usun rẹ Ẹko Rọvwẹrote na. Iruo nana chọn vwẹ uko vwọ vwẹ oma kpotọ. Aye mẹ ro ẹnwan kpahen oghwa rọhẹ evunrẹ iruo na kugbe oyan ri nẹ asan kpo asan ro churobọ sio. A vwọ ro aropleni je Susan kakaka-a, jẹ ọnana yen avwanre vwọ yan oyan rẹ avwanre ọke buebun! Susan tare nẹ eta rẹ ẹguọnọ rẹ eya rẹ iniọvo rehẹ Ẹko Rọvwẹrote na, chọnrọ uko vwo brorhiẹn ro vwo bicha vwẹ te asan rẹ ẹgba rọyen teri. O ghini ru nene obo rọ tare na, mi vwo ẹguọnọ rọyen fikirẹ ọnana.

Vwẹ ọfisi mẹ, mi vwo ifoto buebun re ghanre kẹ vwẹ! E nẹrhẹ me karophiyọ omamọ rẹ akpọ me riavwerhen rọyen. Mi mrẹ ebruphiyọ buebun re kidie me davwẹngba mẹ vwọ karophiyọ ẹguọnọ rẹsosuọ ri mi kpahen Jihova!