Momo Lie tu Sukilila Oku Sanda Alungulo?

1. Nye tu sukila oku linga oco tu litunde ciwa kovina viosi tu linga? (Olosapo 13:10; 15:22)

VOSI yetu tu yongola oku nõla olonjila vi tu kuatisa oku kuata onima yiwa. Ondaka ya Suku yi tu sapuila okuti, oco tu litunde ciwa kovina viosi tu linga, tu sukila oku sanda alungulo.—Tanga Olosapo 13:10; 15:22.

2. Nye Yehova a likuminya oku tu lingila?

² Yehova Isietu, eye Omunu wa velapo o pondola oku tu ĩha alungulo awa. Omo liaco, tu sukila oku likutilila kokuaye loku u pinga olondunge, momo eye wa likuminya oku tu kuatisa poku popia hati: “Ndi ka ku lavulula oco ndi ku tate loku ku ĩha elungulo.” (Osa. 32:8) Olondaka evi vi lekisa okuti Yehova ka tu ĩha lika alungulo tu sukila, pole, o tu kuatisavo oku a kapako komuenyo wetu.a

3. Nye tu konomuisa vocipama cilo?

³ Vocipama cilo, tu ka konomuisa ndomo ondaka ya Suku yi tu kuatisa oku tambulula apulilo akuãla ndeci: (1) Ovituwa vipi ndi sukila oku kuata nda ndi yongola oku kuatisiwa lalungulo awa? (2) Helie o pondola oku nyĩha alungulo awa? (3) Ndi lekisa ndati okuti ndi yongola muẽle oku tambula alungulo? (4) Momo lie ndi sukilila oku yuvula oku pinga komanu vakuavo okuti va ndi nõlelako onjila ndi kuama?

OVITUWA VIPI NDI SUKILA OKU KUATA?

4. Ovituwa vipi tu sukila oku kuata oco tu kuatisiwe lalungulo awa?

⁴ Oco tu kuatisiwe lalungulo awa, tu sukila oku kala ambombe kuenda oku lekisa eliketiso. Tu limbuki okuti ka tua kũlĩhĩle ovina viosi kuenda tu sukila ekuatiso liomanu vakuavo oco tu nõle olonjila viwa. Nda ka tua lekisile umbombe kuenda eliketiso, Yehova ka ka tu kuatisa. Kuenje eci tu tanga Ondaka yaye, ka tu ka limbuka esilivilo lioku kapako alungulo aye. (Mika 6:8; 1 Pet. 5:5) Pole, nda tua lekisa ovituwa viaco, tu ka kapako lonjanga alungulo Embimbiliya kuenda oku kuatisiwa lalungulo aco.

5. Ovina vipi Daviti a linga okuti nda vio kokela oku kala ukuepela?

⁵ Tu kũlĩhĩsi ovina tu pondola oku lilongisila kongangu ya Soma Daviti. Ndaño okuti eye wa lingile ovina vialua vi komõhisa, ka lekisile epela. Osimbu handi ka lingile osoma, omanu vo kũlĩhĩle okuti wa loñolohele calua koku sika. Toke muẽle eye wa lalekiwile oco a ka sikile soma. (1 Sam. 16:​18, 19) Noke Yehova wa nõla Daviti oco a kale osoma kuenda wo wĩha unene pocakati cespiritu sandu Liaye. (1 Sam. 16:​11-13) Omanu va enda oku u pandiya omo lioku ponda ovanyãli vaye, oku kongelamo ocindululu Goliata. (1 Sam. 17:​37, 50; 18:7) Nda Daviti wa kaile ukuepela, nda wa sima okuti ka sukila vali alungulo omanu vakuavo omo okuti, wa loñolohele ale koku linga ovina viosi. Pole, Daviti wa lekisa umbombe.

6. Tua kũlĩha ndati okuti Daviti wa sanjukilile oku tambula alungulo? (Talavo koñoño.)

⁶ Eci Daviti a linga osoma, wa nõla alume vakualondunge oco va kale olondunguli viaye. (1 Asa. 27:​32-34) Eci ka ci komõhisa momo, osimbu Daviti ka lingile osoma, wa kuatele ale ocituwa coku yevelela alungulo awa. Eye ka tavaile lika alungulo alume, pole, wa tavelevo elungulo lia eciwa lukãi umue o tukuiwa Avigaile. Ukãi waco wa likuelele la Nabala okuti ulume umue wa kala ukuepela, ukualutukãi haeye ka sumbilile vakuavo. Daviti lumbombe, wa kapako elungulo liwa Avigaile o wĩha kuenje co kuatisa oku yuvula oku kuata eko liosonde.—1 Sam. 25:​2, 3, 21-25, 32-34.

7. Nye tu lilongisila kongangu ya Daviti? (Ukundi 4:13) (Talavo ociluvialuvia.)

⁷ Ulandu wa Daviti u pondola oku tu longisa ovina vimue. Ndeci, pamue tu kuete uloño umue ale omoko yoku songuila vakuetu. Pole, lalimue eteke ka tu ka simi okuti tu tẽla ale ovina viosi kuenda ka tu sukila vali alungulo. Ndeci Daviti a linga, tu sukila oku likapelako oku yevelela alungulo osi awa. (Tanga Ukundi 4:13.) Nda tua ci linga, tu ka yuvula oku likokela ovitangi kuenda tu ka yuvulavo oku kokela ovitangi vakuetu.

HELIE O PONDOLA OKU NYĨHA ALUNGULO AWA?

8. Momo lie Yonatão a tẽlela oku eca elungulo liwa ku Daviti?

⁸ Tu kũlĩhĩsi ocina cikuavo tu lilongisila kulandu wa Daviti. Eye wa tava alungulo a eciwa lomanu va kuatele ukamba uwa la Yehova, haivo va kũlĩhĩle ciwa ocitangi a kala oku liyaka laco. Ndeci, eci eye a yonguile oku kũlĩha nda wa ponduile oku tumbulula ukamba waye la Soma Saulu, Daviti wa yevelela elungulo lia eciwa la Yonatão omõla a Saulu. Momo lie Yonatão a tẽlela oku eca kokuaye alungulo awa? Momo Yonatão wa kuatele ukamba uwa la Yehova kuenda wa kũlĩhĩle ciwa Saulu. (1 Sam. 20:​9-13) Ulandu waco u tu longisa nye?

9. Kulie tu pondola oku pinga alungulo? Tukula ocindekaise cimue. (Olosapo 13:20)

⁹ Eci tu sukila alungulo, ci kuete esilivilo oku sanda omunu umue o kuete ukamba uwa la Yehova, haeye wa kũlĩha ciwa eci catiamẽla kocitangi tu kasi oku liyaka laco.b (Tanga Olosapo 13:20.) Ndeci, tu sokololi okuti manji umue umalẽhe o kasi oku sanda omunu umue a yongola oku likuela laye. Helie o pondola oku wĩha alungulo awa? Nda eye wa pinga elungulo komunu umue ka kuelele, omunu waco o pondola lika oku eca kokuaye alungulo awa nda alungulo aco a kunamẽla kolonumbi Viembimbiliya. Pole, citava okuti manji yaco o tambula alungulo asuapo hao a kuatisa, nda wa pinga alungulo aco kohueli yimue yo kũlĩha ciwa, ya pama konepa yespiritu, ya kuela ale vokuenda kuotembo yimue haiyo yi kuete esanju volohuela.

10. Nye tu konomuisa cilo?

¹⁰ Tua konomuisa ovituwa vivali tu sukila oku kuata kuenda tua konomuisavo omunu o pondola oku tu ĩha alungulo awa. Kaliye tu konomuisa ndomo tu lekisa okuti tu yongola muẽle oku tambula alungulo kuenda tu konomuisavo nda tu sukila oku pinga komanu vakuavo oco va tu nõleleko onjila tu kuama.

NDI LEKISA NDATI OKUTI NDI YONGOLA MUẼLE OKU TAMBULA ALUNGULO?

11-12. (a) Nye tu sukila oku yuvula oku linga? (b) Nye Soma Rehovama a linga eci a sukilile oku nõla onjila yimue yi kuete esilivilo?

¹¹ Pamue omunu umue o lekisa ndu okuti o kasi oku sanda alungulo, pole, eye o yongola lika oku kũlĩhĩsa nda vakuavo va tava konjila a nõla ale. Nda oco ocisimĩlo caye, ka yongola alungulo. Omunu waco o sukila oku lilongisila kulandu wa Soma Rehovama.

¹² Rehovama wa linga osoma ya va Isareli noke liolofa via Isiaye Salomone. Eci Rehovama a linga osoma, omanu va kuatele ekalo liwa, pole, ovo va simĩle okuti Salomone wa va kisikile oku talavaya calua. Omanu va enda toke ku Rehovama oku u pinga oco a leluise upange wavo. Eye wa pinga kokuavo otembo yimue oco a sokolole onjila a laikele oku nõla. Rehovama wa fetika ciwa poku pinga olonumbi kakulu vendamba va enda oku kuatisa Salomone. (1 Olos. 12:​2-7) Pole, eye wa likala olonumbi via eciwa lakulu vaco. Momo lie a ci lingila? Rehovama wa nõlele ale onjila a yonguile oku kuama kuenda wa yonguile lika oku kũlĩhĩsa nda vakuavo va tava konjila a nõlele ale. Kuenje eci eye a pinga alungulo kakamba vaye amalẽhe, ovo va tava konjila eye a nõlele ale kuenje wa sola eci akamba vaye va popia. (1 Olos. 12:​8-14) Rehovama wa sapuila komanu ovina akamba vaye va popia. Omo liaco, omanu valua va lekisa esino kuenda va nõla osoma yikuavo. Oku upisa opo, Rehovama wa liyaka lovitangi vialua vusoma waye.—1 Olos. 12:​16-19.

13. Tu lekisa ndati okuti tu yongola muẽle oku tambula alungulo?

¹³ Nye tu lilongisila kulandu wa Rehovama? Eci tu sanda alungulo, tu sukila oku lekisa okuti, tu yongola muẽle oku tambula alungulo aco. Tu kũlĩha ndati nda oco tu kasi oku linga? Tu sukila oku lipula ndoco: ‘Anga hẽ ndi pinga elungulo, pole noke ndi likala elungulo liaco nda halioko nda yonguile oku yevelela?’ Tu kũlĩhĩsi ulandu umue.

14. Nye tu sukila oku ivaluka eci tu tambula elungulo limue? Tukula ocindekaise cimue. (Talavo ociluvialuvia.)

¹⁴ Sokolola okuti manji umue o sanga upange umue va feta olombongo vialua. Pole, osimbu ka tavele upange waco, eye o pinga elungulo kukulu umue wekongelo. Manji yaco o sapuila kukulu wekongelo okuti, upange waco u kisika oku kala ocipãla lepata vokuenda kuotembo yalua. Ukulu wekongelo ivaluisa manji yaco ocinimbu cimue Cembimbiliya ci lekisa okuti, ocikele caye catete oku eca kepata liaye ovina va sukila konepa yespiritu. (Va Efe. 6:4; 1 Tim. 5:8) Pole, manji yaco ka sanjukila elungulo lia eciwa lukulu wekongelo kuenje amamako oku pulisa ku vamanji vakuavo vekongelo, toke eci a sanga umue u sapuila okuti o sukila oku tava upange waco. Anga hẽ manji yaco o kasi muẽle oku sanda alungulo, ale o yongola lika oku yevelela omunu umue o tava konjila eye a nõla ale? Tu sukila oku ivaluka okuti utima wetu wa piãla kelimbi. (Yer. 17:9) Pamue elungulo tu sukila, halioko tu yongola.

NDI SUKILA HẼ OKU PINGA KOMANU VAKUAVO OCO VA NDI NÕLELEKO ONJILA NDI KUAMA?

15. Nye tu sukila oku yuvula kuenda momo lie?

¹⁵ Yehova o lavoka okuti omunu lomunu eye o nõla onjila a kuama. (Va Gal. 6:​4, 5) Ndomo tua ci konomuisa ale, omunu umue ukualondunge o sanda alungulo Vondaka ya Suku kuenda Kakristão va loñolõha osimbu ka nõlele onjila yimue. Pole, tu sukila oku kuata utate oco ka tu ka pinge komanu vakuavo okuti va tu nõlelako onjila tu kuama. Omanu vamue va pondola oku ci linga poku pulisa komunu umue va kolela hati: “Nye nda wa linga nda wa kuatele ocitangi cimue ndeci cange?” Handi vali, omanu vamue va setukula onjila omunu ukuavo a nõla okuti ka sokolola vali catiamẽla kocitangi caco.

16. Onjila yipi Akristão vekongelo lio ko Korindo va sukile oku nõla catiamẽla kositu ya lumbiwa koviteka? (1 Va Korindo 8:7; 10:​25, 26)

¹⁶ Sokolola konjila Akristão vo ko Korindo va sukilile oku nõla, catiamẽla kositu ya lumbiwa koviteka. Paulu wa sonehela Akristão vaco hati: “Tua kũlĩha okuti ociteka hacimueko kuenda kuli Suku umosi lika.” (1 Va Kor. 8:4) Omo liovina Paulu a popia, omanu vamue vekongelo liaco, va nõlapo oku lia ositu yi landiwa povitanda, ndaño okuti ya lumbiwa koviteka. (1 Va Kor. 10:​25, 26) Pole, vakuavo va nõlapo oku yuvula oku lia ositu yaco momo eci nda ca vĩhĩsa owanji wavo wutima. (Tanga 1 Va Korindo 8:7; 10:​25, 26.) Omunu lumunu eye wa ponduile oku nõla nda o lia ositu yaco ale sio. Paulu lalimue eteke a vetiyile va Korindo oku nõlelako vakuavo onjila va kuama ale, oku setukula ovina vakuavo va enda oku linga. Momo vosi yavo va laikele oku “talama kovaso yomangu yekanga lia Suku.” —Va Rom. 14:​10-12.

17. Nye ci pondola oku lipita letu nda tua setukula ovina vakuetu va linga? Tukula ocindekaise cimue. (Talavo ociluvialuvia.)

¹⁷ Ndamupi ocitangi cimuamue ci pondola oku lipita koloneke vilo? Sokolola eci catiamẽla koku sakuiwa lolonepa vimue viosonde. Ukristão lukristão eye o sukila oku nõla nda o tava oku sakuiwa lolonepa viaco ale sio.c Ocili okuti ka ca lelukile oku kuata elomboloko lia suapo liatiamẽla kondaka yaco, pole, oku nõla onjila yaco ci panga onepa kocikele omunu lomunu pokati ketu a sukila oku ambata. (Va Rom. 14:4) Nda tua setukula eci omunu ukuavo a nõlapo oku linga, tu ka honguisa owanji wutima wetu. Tu kala lika vakualondunge nda tua pindisa ciwa owanji wetu wutima lolonumbi Viembimbiliya. (Va Hev. 5:14) Oco hẽ, vepuluvi lipi tu sukila oku pinga alungulo ku manji umue wa loñoloha konepa yespiritu? Ceci tu limbuka okuti tua linga ale akonomuiso etu, pole, tu sukila vali ekuatiso oco tu kuate elomboloko liolonumbi Viembimbiliya vi likuata lekalo tu sangiwa.

AMAMAKO OKU SANDA ALUNGULO

18. Nye Yehova a siata oku tu lingila?

¹⁸ Yehova wa siata oku lekisa okuti wa tu kolela, poku ecelela okuti etu muẽle tu nõla olonjila tu kuama. Eye wa tu ĩha Ondaka yaye, Embimbiliya. Yehova wa siatavo oku tu ĩha akamba va tu kuatisa oku kuata elomboloko ndomo tu kapako olonumbi Viembimbiliya. Poku ci linga, Eye wa siata oku tu tata nda Isia umue ukuacisola. (Olosap. 3:​21-23) Oco hẽ tu lekisa ndati okuti tua sanjukila ekuatiso liaye?

19. Tu amamako ndati oku sanjuisa Yehova?

¹⁹ Sokolola kocindekaise eci: Olonjali vi sanjuka calua poku mola omãla vavo oku kula ciwa kuenda oku kala afendeli va Yehova vakualondunge haivo va kuatisa vakuavo. Cimuamue haico okuti, Yehova o sanjuka calua eci a mola oku kula kuetu konepa yespiritu, oku sanda alungulo kuenda oku nõla olonjila vi u sanjuisa.