No te aha e tia ia outou ia ite i te parau mau no nia ia Aberahama
ABERAHAMA: e taata tuiroo no roto i te mau aai tahito ra aore ra e peropheta mau? Mea faufaa anei teie uiraa? I te mea e, ia au i te tuatapaparaa a te Bibilia no nia i te tau, ua ora na o Aberahama fatata e 4 000 matahiti i teie nei, e nehenehe atura ïa tatou e manaˈo e e ere i te mea faufaa ia ite e ua ora mau anei oia aore ra aita.
Teie râ, e feruri anaˈe na: tei roto te afaraa o te huiraatira o te ao nei i te hoê haapaoraa o te haapapu nei e te tiaturi ra oia ia Aberahama. Oia mau, ia au i te Buka parau paari beretane, Buka o te matahiti 1988, e 32,9 % o te mau taata e faaohipa nei i te haapaoraa kerisetiano, e 17,2 %, i te haapaoraa mahometa e e 0,4 %, i te haapaoraa ati Iuda. Inaha, ua riro o Aberahama ei taata faufaa roa no taua na haapaoraa e toru nei. E tia ˈtura i te feia no roto i taua mau haapaoraa ra ia papu maitai e ua haapii-mau-hia ratou i te parau mau no nia ia Aberahama. Hau atu, e tia atoa i te mau taata no te tahi atu mau haapaoraa aore ra te mau taata e ore roa ˈtu e farii i te hoê haapaoraa, ia anaanatae i te reira. No te aha râ?
No te mea te parau ra te Bibilia e e peropheta o Aberahama (Genese 20:7). I roto i te mau Papai, e tano teie parau no te hoê afai parau a te Atua o te hopoi i te hoê poroi i to ˈna mau taata-tupu. Teie râ, mai te peu e e peropheta mau o Aberahama, e nehenehe atura ïa te taatoaraa o te mau taata e huti mai i te mau haamaitairaa, no te mea i roto i te poroi i horoahia ˈtu ia ˈna ra, te vai ra te hoê parau apî oaoa no te taatoaraa o te huitaata nei (Galatia 3:8). Te parau ra hoi te Bibilia e ua faahiti te Atua i teie parau tǎpǔ ia Aberahama ra: “E ei ia oe e maitai ai te mau fetii atoa o te ao nei.” — Genese 12:3.
Ua riro te reira ei parau tǎpǔ faahiahia mau e ua faahiti faahou te Atua i te reira ia Aberahama e piti â taime (Genese 18:18; 22:18). No te faatupu i taua parau tǎpǔ nei, e faatia mai te Atua o Aberahama i te tahi mau tia o te mau utuafare tei pohe. E riro atura ïa te oraraa ei haamaitairaa no te mau taata tei faatia-faahou-hia mai, no te mea e parahi faahou mai te rahiraa o ratou i nia i te hoê fenua i reira e itehia ˈi te mau huru i vai na i roto i te Paradaiso matamua tei erehia i te taata. I muri iho, e haapii ratou e nafea e noaa mai ai ia ratou i te ora mure ore. — Genese 2:8, 9, 15-17; 3:17-23.
Tera râ, mai te peu e e taata noa o Aberahama no roto mai i te mau aai tahito, aita ˈtura ïa e tumu papu no te tiaturi i te parau tǎpǔ faahiahia mau o tei parauhia mai ia ˈna ra. Taa ê atu, mai te peu e eita e nehenehe e tiaturi i te mau parau tǎpǔ a te Bibilia, e nehenehe ïa vetahi e haapapu e mea tia mau ia rave i te mau peu faaanaanataeraa o te oraraa nei ma te ore e haavî ia ratou. Mai ta te hoê o te mau kerisetiano matamua i papai: “Ia ore ia tia faahou tei pohe ra? e amu tatou e e inu hoi; ananahi hoi tatou e pohe ai.” — Korinetia 1, 15:32.
E tia ˈtura ïa ia tatou ia faahohonu i te uiraa no te ite mai mai te peu e e taata tuiroo noa o Aberahama no roto mai i te mau aai tahito ra aore ra e peropheta mau oia. Peneiaˈe outou i te maere ia haapii outou i ta te mau ekalesiatiko teitei i parau no nia i taua tumu parau ra i te senekele XIX, e i taua iho tau ra, ua patoi te mau parau maimiraa i te pae no te ihipǎpǎ faahiahia mau i ta ratou mau haapapuraa.