Watchtower LAIBURALE EYA HA MUKURA
Watchtower
LAIBURALE EYA HA MUKURA
Rutoro
  • BAIBULI
  • EBITABU
  • ENSORROKANO
  • w26 Julaayi rup. 2-7
  • Yegera Hali Abagibbiyooni

Ekicweka kinu tikiine vidiyo yoona.

Otuganyire, haroho ekisobere kyalemesa vidiyo kutandika.

  • Yegera Hali Abagibbiyooni
  • Omunaara gw’Omulinzi Ogurukurangirra Obukama Bwa Yahwe (OgwʼOkwega)—2026
  • Emitwe Emitaito
  • Ebirukusisana na Binu
  • ABAGIBBIYOONI BAKABA BAINE OKWIKIRIZA OMULI YAHWE KANDI BEEBUNDAAZI
  • LINDIRRA YAHWE KUMARAHO OBUTALI BWINGANIZA
  • SAGIKA OKURAMYA OKW’AMANANU N’OBWESIGWA
  • Abagibeoni Abakaba b’Amagezi
    Ekitabu Kyange eky’Enganikyo eza Baibuli
  • Amasomo Turukwegera ha Birukukwata Hali Abagibeoni
    Obwomeezi n’Obuheereza Bwaitu nk’Abakristaayo—Akatabu k’Enso’rokano—2021
  • Yosuha n’Abantu ba Gibeoni
    Eby’Osobora Kwega Kuruga omu Baibuli
  • Ebikaguzo Kuruga Omu Basomi Baitu
    Omunaara gw’Omulinzi Ogurukurangirra Obukama Bwa Yahwe (OgwʼOkwega)—2022
Rora Ebirukukiraho
Omunaara gw’Omulinzi Ogurukurangirra Obukama Bwa Yahwe (OgwʼOkwega)—2026
w26 Julaayi rup. 2-7

SEBUTEMBA 7-13, 2026

EKIZINA 88 Onyegese Emihanda Yaawe

Yegera Hali Abagibbiyooni

“Nabali omu Gibeoni okubaragaine obusinge na Isareri, nibaterana nabo.”—YOS. 10:1.

EBI TURAAYEGA

Nitwija kubazaaho amasomo tusobora kwegera hali Abagibbiyooni hamu n’omulingo Yahwe yabatwaizeemu.

1-2. Habwaki nitugonza kumanya Baibuli ebi ebazaaho Abagibbiyooni?

EMYAKA 40 Abaisaleeri bamazire kuruga omu ihanga lya Misiri, bakataaha omu nsi Yahwe ei akaba abaraganiize. Yahwe akabakoonyera kusingura embuga za Yeriko na Ai. Baitu hanyuma, hakabaho ekintu ekikaba kitarukunihirwa. Ekitebe ky’abantu bakaija nambere bali nibeefoora nk’abarukuruga omu nsi eya hara, nibagonza kukora ekiragaano eky’obusinge n’abantu ba Ruhanga.

2 Ekitebe ky’abantu abo, bakaba bali Bagibbiyooni. Gunu nugwo omurundi ogw’okubanza Abagibbiyooni kubazibwaho omu Baibuli, baitu tiguli murundi ogw’okumalirra kubazibwaho. Ebyahandiikirwe nibyoleka ngu Abagibbiyooni bakakoragana muno n’Abaisaleeri emyaka nyingi eyahondiireho. Ebyahandiikirwe binu birumu amasomo maingi amarungi, kandi nibitwegesa bingi hali Yahwe Ruhanga.

ABAGIBBIYOONI BAKABA BAINE OKWIKIRIZA OMULI YAHWE KANDI BEEBUNDAAZI

3. (a) Abagibbiyooni bakaba nibo baha? (b) Habwaki baagondeze kukora ekiragaano ky’obusinge n’Abaisaleeri?

3 Abaisaleeri obu baatandikire kusingura ensi ya Kanaani, Abagibbiyooni bakaba nibaikara omu rubuga orwine obulinzi orukwetwa Gibbiyooni. Bakaba bali kicweka ky’ihanga ly’Abahivi, erikaba liri limu h’amahanga musanju ag’omu Kanaani “agarukukira [obukooto] namaani” kukira Abaisaleeri. (Bir. 7:1) Nahabweki, Abagibbiyooni bakaba bali b’amaani omu by’obulemu. (Yos. 10:2) Baitu kwahukanaho n’Abakanaani, Abagibbiyooni bakakyetegereza ngu kurwanisa Isaleeri kikaba kitarukukora makuru. Bakakyetegereza ngu Yahwe akaba naarwanirra abantu be, kandi bakaba bakimanyire nkooku akaba araganiize Abaisaleeri kubinga Abakanaani kuruga omu nsi egi. (Kurug. 34:11; Yos. 9:24) Hanyuma y’Abaisaleeri kusingura Yeriko na Ai, Abagibbiyooni bakatuma ekitebe ky’abantua hali Yosuha omu Girigaali kukora ekiragaano eky’obusinge.

4. (a) Abagibbiyooni bakabiihabiiha bata Abaisaleeri kusobora kukora na bo ekiragaano eky’obusinge? (Rora n’ekisisani.) (b) Kiki ekyabaireho Abaisaleeri obu baakyetegeriize ngu bababiihire?

4 Soma Yosuha 9:​8-13. Abagibbiyooni bakeefoora ngu bakaba nibaruga omu nsi eya hara. Bakagamba ngu bakaba bakimanyire ngu Yahwe akaba ahwerekeriize ihe lya Misiri n’Abakama b’Abamooli, Sihoni na Ogi. Baitu omu mulingo ogw’amagezi, batabazeeho ekintu ekyali kihikire hali Yeriko na Ai, nkooku amakuru ga mulingo ogu gaali gatakahikire h’abantu ‘ab’omu nsi yahara.’ Yosuha n’Abasaija Abaisaleeri bakaikiriza Abagibbiyooni eki baabagambiire, kandi baabaraganiza kutabarwanisa, baitu Yosuha n’abasaija ba Isaleeri batabanze kwekaguzaaho Yahwe eky’okukora. (Yos. 9:​14, 15) Hanyuma y’akasumi kake, Abaisaleeri bakakimanya ngu Abagibbiyooni bakaba babiihire ebisuba, baitu Abaisaleeri bakalinda ekiragaano kyabo eki bakaba bakozere n’Abagibbiyooni habwokuba bakaba ‘babarahiriire omu maiso ga [Yahwe], Ruhanga wa Isareri.’ (Yos. 9:​16-19) Abagibbiyooni bakaheebwa omulimo ogwa hansi ‘ogw’okuseenya enku, kuleeta amaizi hali ekitebe, na habw’ekyoto kya Yahwe.’—Yos. 9:27.

Abasaija Abagibbiyooni batiize amaju nibeesengereza Yosuha hamu n’abaserikale ba Isaleeri. Abagibbiyooni nibooleka engoye zaabo hamu n’empu zaabo ez’amaarwa ebikuzire.

Abagibbiyooni bakabiihabiiha Yosuha nukwo Abaisaleeri batabarwanisa (Rora akacweka 4)


5. Abagibbiyooni bakooleka bata okwikiriza kwabo omuli Yahwe?

5 Abakama bataano ab’Abamooli obu baahuliire ngu Abagibbiyooni bakozere ekiragaano eky’obusinge n’Abaisaleeri, bakeeteeraniza hamu kutaahirra orubuga rwa Gibbiyooni. Abagibbiyooni bakatiina kandi baayesengereza Yosuha kubakoonyera kubarwanisa. (Yos. 10:​3-7) Nahabweki, Yosuha n’abasaija be bakagenda Gibbiyooni kurwanisa ihe ly’Abakanaani kandi Yahwe yakoonyera Abaisaleeri kubasingura. Yahwe akanaga n’orubaale ha ihe ly’abanyanzigwa kandi yakora n’ekyamahano, izooba lyaikara niryaka kuhikya Abaisaleeri obu baasingwire obulemu. (Yos. 10:​9-14) Abagibbiyooni bakooleka ngu nibaikiririza omuli Yahwe, obu baagondeze kukora ekiragaano ky’obusinge n’abantu be kandi n’obu baabasabire obukoonyezi. Abagibbiyooni bakaba nibakigumiza kimu ngu Yahwe yaakuhikiriize omurago gwe kandi abalinde.

6. Kiki eki turukwega hali Yahwe, ha mulingo yatwaizeemu Abagibbiyooni omu kasumi Abaisaleeri obu bakaba nibasingura Ensi ey’Ekaba Eraganiziibwe?

6 Ekyokurorraho kinu nikitwegesa ki hali Yahwe? Yahwe mwebundaazi kandi w’embabazi. Enyumaho akaba aragiire Abaisaleeri kubinga abantu omu nsi ya Kanaani, otwaliireemu n’Abagibbiyooni. (Kubar. 33:​51, 52) Baitu habw’ekiragaano eky’obusinge Abaisaleeri eki bakaba bakozere n’Abagibbiyooni, habw’embabazi enyingi, Yahwe akaikiriza Abagibbiyooni kwikara n’Abaisaleeri. Yahwe akabooleka embabazi noobu kiraaba ngu Abaisaleeri batabanze kumwekaguzaaho omu kukora ekiragaano. Akakoonyera n’Abaisaleeri kugumira ha kiragaano kyabo, kandi n’omu mulingo ogw’ekyamahano, yajuna Abagibbiyooni.—Yos. 9:26; 11:19.

7. Nitusobora tuta kwegera ha kwikiriza kw’Abagibbiyooni n’obwebundaazi bwabo? (Rora n’ekisisani.)

7 Nitusobora tuta kwegera hali Abagibbiyooni? Kuraba omu kugumya okwikiriza kwaitu omuli Yahwe. Hati nkooku tumanyire bingi hali Yahwe kukira Abagibbiyooni ab’omu kasumi ako, twine ensonga nyingi muno habwaki tusemeriire kwesigira kimu Yahwe. (Zab. 40:​4, 5) Ekindi, Abagibbiyooni nitusobora kubeegeraho kuraba omu kwikiriza emirimo eya hansi, omu buheereza bwaitu hali Yahwe. (Yos. 9:​23, 27) Ow’oruganda omuto arukwetwa Luke, naagamba ngu talyebwa akasumi nambere yarozere ow’oruganda ow’akuzire omu myaka arukuheereza ha Beeseeri naakora ekintu eki. Ow’oruganda ogu akaba aine obujanaanizibwa obw’amaani ha Beeseeri baitu akeehayo kugenda ha kyombeko ky’Obukama omu bwire bw’ekiro kulinda ebintu ebi baakozesaaga omu kwombeka. Ow’oruganda Luke naagamba ati: “Nkakyetegereza ngu obwebundaazi teri nyehurra kwonka. Obu turaaba tuli beebundaazi, nitwija n’okukyoleka omu bikorwa.” Leka na itwe twoleke ngu nitwikiririza omuli Yahwe butoosa kuraba omu kumwesiga, obu tuhikwaho enyikara ezigumangaine, kandi n’okwebundaazi tukaikiriza obujunaanizibwa bwona obu tuhairwe omu kitebe kya Yahwe.

Ebisisani: Ebyokurorraho eby’okukora emirimo eya hansi twegondiize. 1. Omusaija Omugibbiyooni ahimbire ensoha y’amaizi. 2. Ow’oruganda ow’agurusire naabyara ebyakyo ha Kyombeko ky’Obukama.

Yegera ha kyokurorraho ky’Abagibbiyooni kuraba omu kwikiriza kukora emirimo erukurorwa nk’eya hansi (Rora akacweka 7)


LINDIRRA YAHWE KUMARAHO OBUTALI BWINGANIZA

8. Kikorwa ki ekitali ky’obwinganiza, Saulo eki yakozere Abagibbiyooni?

8 Abagibbiyooni bongera babazibwaho omu Baibuli omu kasumi k’Omukama Saulo harabireho emyaka nyingi. Omukama Saulo akeehindukirra Abagibbiyooni abakaba nibaikara omu Isaleeri. “Habwihalirye habwa bana ba Isareri na Yuda,” akalengaho kuhwerekereza Abagibbiyooni.b Ekyarugiremu, Abagibbiyooni baingi bakaitwa. (2 Sam. 21:​2, 5, 6) Saulo eki yakozere kyali kikorwa ekitali ky’obwinganiza! Akacwa ekiragaano eky’obusinge ekikaba kiri hagati y’Abaisaleeri n’Abagibbiyooni ekikaba kimazireho akasumi.

9. Obutali bwinganiza obwahikire hali Abagibbiyooni bukagonjoorwa di?

9 Yahwe atarahuke kufubira abantu abaatwaize kubi Abagibbiyooni. Baitu Daudi obu yafookere omukama wa Isaleeri, nubwo Yahwe yabafubiire haarabaho emyaka esatu batakatungaga njura kandi kinu kikaleetera Abaisaleeri kugwerwa enjara. Nahabweki, Daudi akakaguza Yahwe habwaki hakaba haroho enjara omu Isaleeri, Yahwe akagambira Daudi ngu akaba abihiirwe habwokuba Saulo n’abasaija ab’omu ka ye abamu, bakaba basiisire obu baisire Abagibbiyooni baingi.—2 Sam. 21:1.

10. Nkooku kyolekerwe omu 2 Samwiri 21:​3-6, Abagibbiyooni bakooleka bata ngu nibatamu ebiragiro bya Ruhanga ekitiinisa, kusigikirra ha bigambo ebi baagambiire Daudi?

10 Soma 2 Samwiri 21:​3-6. Daudi akabaza n’Abagibbiyooni kandi yabakaguza eki asobora kukora habw’ekibi Saulo eki yabakozere. Abagibbiyooni batasabe Daudi sente, kandi bakaba bamanyire kurungi ebiragiro bya Ruhanga habwokuba byayolekaga ngu omwisi asemeriire kwitwa. Nahabweki, omwisi akaba atasobora kusasura sente nukwo bamuleke ayomeere. (Kubar. 35:​30, 31) Kandi Abagibbiyooni bakaba bakimanyire kurungi ngu omukama obu yaragiraga, nubwo omuntu akaba asemeriire kwitwa. Nahabweki, Daudi akagambira Abagibbiyooni kwita abasaija musanju kuruga omu ka ya Saulo abasobora kuba baamukoonyiire kwita Abagibbiyooni baingi. Hanyuma y’ekintu eki kubaho, enjura ekatandika kugwa, kandi omu kaire kake, hakongera habaho ebyokulya bingi. Kinu kikooleka ngu Yahwe akaba atakyabiihiriirwe Abaisaleeri habw’omulingo bakaba batwaizeemu Abagibbiyooni.—2 Sam. 21:​9, 10, 14.

11. Ekyokurorraho kinu nikitwegesa ki hali Yahwe?

11 Ekyokurorraho kinu nikitwegesa ki hali Yahwe? Nikitukoonyera kukirorra kimu ngu Yahwe ali Ruhanga ow’obwinganiza. (Zab. 37:28) Naagonza abantu boona batwazibwe omu mulingo gw’obwinganiza. Eki nikitwarramu abantu abakira kusoroorwa, nk’abantu abaruga omu mahanga agandi, hamu n’abantu abarukwahukana hali itwe. Yahwe naija kugonjoora obutali bwinganiza bwona obusobora kuba buhikire h’abaheereza be. Ekindi, nitwega ngu Yahwe naatunihirramu kuhikiiriza ebintu ebi turukuba tweragire, nkooku akaba nanihirramu Abaisaleeri kulinda ekiragaano kyabo eki bakaba bakozere n’Abagibbiyooni.—Lengesaniza Amosi 1:9.

12. Nitusobora tuta kwegera hali Abagibbiyooni obuturukuba nituhikwaho obutali bwinganiza?

12 Nitusobora tuta kwegera hali Abagibbiyooni? Ab’oruganda na banyaanya itwe noobu batutwaza kubi, tusemeriire kugumiisiriza tukalindirra Yahwe. Obu tukora eki, twoleka ngu nitwesiga Yahwe ngu naija kutereekereza ensonga omu kasumi ke akahikire. Teekerezaaho ekyokurorraho kya munyaanya itwe arukwetwa Laura French. Akatandika kuheereza ha Beeseeri y’omu Canada omu 1926. Hanyuma y’emyaka ikumi, akahikwaho obutali bwinganiza bw’amaani. Akahangirirwa ngu akaba naakoragana n’abantu abakaba beecwireho ekitebe, hanyuma yabingwa ha Beeseeri. Hati yaakukozere ki? Noobu kiraaba ngu akasaasa muno, atatontorrome. Akaheereza n’obwekambi nka payoniya emyaka ena endi eyahondireho. Akahunirra muno kandi kyamusemeza omu 1940, obu baayongiire baamuraaliza ha Beeseeri nambere yagumiizeemu kuheereza n’obwesigwa kumara emyaka 50, kuhikya obu yafiire yamaliiriza obwomeezi bwe obw’omu nsi. Nka munyaanya itwe French, nitusobora kusingura obutali bwinganiza bwona kuraba omu kugumiisiriza, obu nitukora ekihikire, kandi nitulindirra Yahwe kutereekereza ensonga omu kasumi ke akahikire.—Is. 26:​3, 4.

SAGIKA OKURAMYA OKW’AMANANU N’OBWESIGWA

13. Abanesini nibo baha, kandi baakoraga ki hanyuma y’okuruga omu bunyagwa omu Bbabburooni?

13 Hanyuma y’akasumi k’Omukama Daudi, Abagibbiyooni bongera kubazibwaho omu Baibuli, harabireho emyaka nka 500. Hanyuma y’Abayudaaya kumara emyaka 70 omu bunyagwa, omu mwaka 537 Y.A., ekitebe eky’okubanza eky’Abayudaaya kuruga omu bunyagwa, kikagaruka Yerusaalemu kyebembiirwe Omulemi Zerubbabberi. (Ezr. 2:​1, 2, 58) Omu mwaka 468 Y.A., ekitebe ekindi kikaija kuruga omu bunyagwa kyebembiirwe Ezera, omuhandiiki. (Ezr. 7:​1-7) Omu bitebe ebi bibiri ebitaito, hakaba harumu abantu ab’oruganda ‘rw’Abanesini.’ Abanesini banu bakaba nibo baha? Bakaba batali Baisaleeri kandi baaheerezaaga ha yekaru, kandi baingi hali bo, nibasobora kuba bakaba bali baijukuru b’Abagibbiyooni.

14. Abagibbiyooni bakooleka bata ngu beesigwa hali Yahwe? (1 Ekyebyomubusinge 9:2)

14 Soma 1 Ekyebyomubusinge 9:2. “Abaheereza ba yekaru” bakaba bamu h’abantu abaabandize kuruga omu bunyagwa kugaruka omu Isaleeri. Bakooleka okwikiriza kw’amaani kukira Abayudaaya abamu, abakaba bali omu Bbabburooni. Nikizooka ngu Abayudaaya baingi bakaba bafookere baguuda omu Bbabburooni, nahabweki, bakaba batasobora kwefeereza eby’obuguuda byabo kugaruka Yerusaalemu kukoonyera omu mulimo gw’okwombeka. Baitu bamu h’abanyabuzaale b’Abagibbiyooni, n’Abayudaaya abeesigwa, bakaba nibagonza kwombeka buhyaka yekaru ya Yahwe kandi bamuramye. Nahabweki, bakagaruka omu Isaleeri noobu kiraaba ngu kikaba kitanguhire. Kwahukanaho n’Abayudaaya, abaijukuru b’Abagibbiyooni bakaba bataine itaka ery’obugwetwa omu Isaleeri. Baitu bakaikiriza kugarukayo kukora emirimo eya ha yekaru ei baakoraga n’okukoonyera kwongera kwombeka buhyaka ebisiika by’orubuga rwa Yerusaalemu.—Neh. 3:26.

15. Ekyokurorraho ky’Abagibbiyooni, nikitwegesa ki hali Yahwe?

15 Ekyokurorraho kinu nikitwegesa ki hali Yahwe? Nitwega ngu Ruhanga waitu asiima muno abaheereza be abeesigwa, kandi aikara naabarolerra. Akasumi k’obunyagwa nambere kahweriireeyo, hakaba harabireho emyaka nka 1,000, kuruga Yahwe ajuna Abagibbiyooni omu kasumi Isaleeri obu ekaba neesingura Ensi ey’Ekaba Eraganiziibwe. Baitu nabwo, akagumizaamu naabaha emigisa. Abaijukuru b’Abagibbiyooni bakakiraho, Yuda na Yerusaalemu obu zikaba nizihwerekerra omu mwaka 607 Y.A. Hanyuma y’akasumi k‘obunyagwa kuhwaho, bakagumizaamu nibeejumbira omu kuramya okw’amananu, kandi nibaheereza n’Abaleevi ha yekaru. Kandi nikizooka ngu abamu nibasobora kuba bakaba nibaikara haihi na yekaru. (Ezr. 2:70; Neh. 11:21) Kandi habwokuba baaheerezaaga ha yekaru tibaikirizibwaga kusasura emisoro.—Ezr. 7:24.

16. Nitusobora tuta kwegera hali Abagibbiyooni, obukirukuhika ha kuramya kwaitu?

16 Nitusobora tuta kwegera hali Abagibbiyooni? Na itwe nitugonza kukora kyona ekirukusoboka kusagika okuramya okw’amananu. Twefeereza kuheereza Yahwe habwokuba nitumugonza kandi nitugonza kumusemeza. Kandi Ow’oruganda Alwin, kuruga omu Philippines, nikyo yakozere. Akaba aine omulimo ogwamusasuraga sente nyingi omu kampuni ey’amafuta. Baitu akaba naagonza kwongera ha buheereza bwe hali Yahwe. Buli kasumi omuroleerezi w’ekicweka obu yabungira ekitebe kyabo, yatungaga obwire kuruga ha mulimo kusobora kusagika orubungo rw’omuroleerezi, kandi yayegondezaaga omu buheereza. Hanyuma y’akasumi, hamu n’okusaba muno, Alwin akacwamu kulekaho omulimo gwe kandi yaserra omulimo oguraamusobozesa kuheereza nka payonya ow’akasumi koona. Kusobora kukora eki, kyali nikyetaagisa kwefeereza omu by’entaahya. Baitu nabwo, akahika ha kigendererwa kye. Mukazi we na uwe akamweteeranizaaho omu kuheereza nka payoniya ow’akasumi koona, kandi ow’oruganda onu na mukazi we basoboire kukoonyera abantu 21 kwega amananu. Hataroho kugurukyagurukya, Yahwe naasiima amaani aga baatairemu. Na itwe tukigumye ngu Yahwe naasiima okwefeereza kwona oku tukora omu kumuheereza, kandi naija kwikara naaturolerra omu byetaago byaitu.—Mat. 6:33.

17. Masomo ki agamu, aga twegiire hali Abagibbiyooni?

17 Baibuli ebi ebazaaho Abagibbiyooni nibitukoonyera kumanya emiringo ya Yahwe enungi. Ali mwebundaazi, w’embabazi, w’obwinganiza, kandi mwesigwa. Kandi aikara naaha empeera abaheereza be abeesigwa. Baibuli ebi ebazaaho Abagibbiyooni nibitukoonyera n’okwega n’amasomo agandi agatukoonyera. Nk’Abagibbiyooni, na itwe nitugonza kuba n’okwikiriza okugumire omuli Yahwe, tumwesige obu turukuba nituhikwaho enyikara ezigumangaine. Okwikiriza nkooku nikwija kutukoonyera kwebundaaza nukwo tuhikiirize obujunaanizibwa bwona oburukuba butuhairwe omu buheereza bwaitu hali Yahwe. Nitugonza kulindirra Yahwe n’okugumiisiriza, obu nitukigumiza kimu ngu naija kumaraho obutali bwinganiza bwona. Kandi tusagike okuramya okw’amananu n’obwekambi hamu n’obwesigwa. Obu turaakora ebintu ebi, nitwija kwoleka ngu twegiire hali Abagibbiyooni amasomo amarungi.

KIKI EKI TUSOBORA KWEGERA HALI ABAGIBBIYOONI OBUKIRUKUHIKA . . .

  • ha kwoleka okwikiriza n’obwebundaazi?

  • ha kugumira obutali bwinganiza?

  • ha kusagika okuramya okw’amananu n’obwesigwa?

EKIZINA 148 Yahwe Nuwe Ajuna

a Nikizooka abasaija b’Abagibbiyooni abaatumirwe bakaba nibakiikirra n’abantu ab’omu mbuga isatu ez’Abahivi. Embuga ezi nizo: Kefira, Beerosi, na Kiryasi-yealimu.—Yos. 9:17.

b Baibuli tetugambira ensonga habwaki Saulo yakozere ekibi eki. Abarukuseruliiriza ha bya Baibuli abamu bagamba ngu Saulo naasobora kuba akaba atakyagonza abantu abatali Baisaleeri kwikara omu Isaleeri.

    Ebitabu byʼOrutoro (1996-2023)
    Rugamu
    Taahamu
    • Rutoro
    • Gabana
    • Setingi
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Ebiragiro by'Okuhondera
    • Ebiragiro Ebirukulinda Ebirukukukwataho
    • Ebirukukukwataho
    • JW.ORG
    • Taahamu
    Gabana