‘İyiyi Örnek Alın’

1. Öğrenme sürecinin en önemli adımlarından biri nedir?

BİR şeyi öğrenmenin en önemli adımlarından biri başkalarını örnek almaktır. Konuşmayı nasıl öğrendiğinizi düşünün. Muhtemelen ailenizdeki kişileri dinlediniz ve onları taklit ettiniz. Daha sonra da başkalarının günlük hayattaki davranışlarını gözlemlediniz ve tıpkı onlar gibi davranmaya başladınız. Büyüdüğümüzde de aynı süreç devam eder. Bir beceri edinmek istediğimizde bunu sadece okuyarak geliştiremeyiz. O işi iyi yapan birini gözlemler, sonra da gördüklerimizi uygulamaya çalışırız.

2. Yehova’ya hizmet etmeyi nasıl öğrendik?

² Yehova’ya nasıl hizmet edeceğimizi de yalnızca Kutsal Kitap’ı inceleyerek öğrenmedik. Sadık iman kardeşlerimizi gözlemledik. Onların sevgisini, yumuşak başlılığını, mutluluğunu gördük ve gördüklerimizi uygulamaya çalıştık. Kutsal Kitap’a göre başkalarını örnek almayı sürdürmeliyiz (Özd. 2:20). Peki kimleri örnek alabiliriz? Başkalarından bir şeyler öğrenebilmek için hangi adımları atabiliriz? Onları örnek alırken hangi tuzaklara dikkat etmeliyiz?

KİMLERİ ÖRNEK ALABİLİRİZ?

3. Kimleri örnek alabiliriz?

³ Kutsal Kitap’ta örnek alabileceğimiz birçok kişi var. Geçmişte yaşamış erkek ve kadınlardan oluşan ‘büyük şahitler bulutuna’ bakarak imanımızı nasıl koruyabileceğimizi ve zorluklara nasıl dayanabileceğimizi görebiliriz (İbr. 12:1). Günümüzde de örnek alabileceğimiz birçok kardeşimiz var. Videolarımızdaki söyleşiler sayesinde hiç tanımadığımız kardeşlerin Yehova’ya nasıl bağlı kalıp sadakatlerini koruduklarını görüyoruza (1. Sel. 2:14). Cemaatimizdeki imanlı kardeşlerimizi de yakından gözlemleyebiliriz. Belki hakikatte yeni ya da bizden genç olabilirler ama yine de onlardan bir şeyler öğrenebiliriz (Mat. 18:2-5). Elçi Pavlus, nispeten genç olan Timoteos’a ‘sadık kişilere örnek olmasını’ söylemişti (1. Tim. 4:12). O dönemde yaşayan yaşça büyük bazı Hıristiyanlar belki Timoteos’u genç olduğu için küçümsemiş olabilirler. Eğer böyle yaptılarsa çok değerli bir fırsatı kaçırmış oldular. Bundan ne öğreniyoruz? Cemaatte bize iyi örnek olan herkesi gözlemlemeli ve onlardan bir şeyler öğrenmeye dikkat etmeliyiz. Çünkü Yehova bizden bunu istiyor.

4. Elçi Yuhanna kötü bir örneği kullanarak nasıl değerli öğütler verdi?

⁴ Kutsal Kitap bizi kötü örneklerden de ders çıkarmaya teşvik eder. Elçi Yuhanna, dostu Gayus’a şöyle yazmıştı: “Sen kötüyü değil iyiyi örnek al” (3. Yuhn. 9-11). Yuhanna’nın döneminde Diotrefis isimli saygısız, hırslı ve kibirli bir adam vardı. O kardeşleri kötülüyordu. Yuhanna ‘kötünün’ ne olduğunu zihinlerinde daha iyi canlandırabilmeleri için kardeşlere Diotrefis’in davranışlarından bahsetti. Bu adamın yaptığı kötü şeyler cemaattekileri kuşkusuz çok üzmüştü. Bununla birlikte, onun kötü örneğinden bazı dersler de çıkarmış olabilirler. Örneğin hırsın ve gururun ne kadar tehlikeli olduğunu ve vefanın ne kadar değerli olduğunu fark etmiş olabilirler. Bu da bize şunu gösteriyor: Hem iyi hem de kötü örneklerden bir şeyler öğrenmemiz mümkün. Peki bunun için hangi adımları atmalıyız?

BAŞKALARINDAN BİR ŞEYLER ÖĞRENEBİLMEK İÇİN NELER YAPABİLİRİZ?

5. Başkalarından bir şeyler öğrenmek için ne yapmalıyız? (Filipililer 3:17-19).

⁵ Gözlemleyin. Kardeşlerden bir şeyler öğrenebilmek için kararlarının nasıl sonuçlandığına dikkat edebiliriz. Sonuç iyiyse onları örnek alabiliriz. Fakat sonuç kötüyse hangi şeyden kaçınmamız gerektiğini fark edebiliriz (Filipililer 3:17-19’u okuyun). Ancak şunu da unutmamalıyız ki, kötü bir sonuç her zaman akılsızca bir karardan kaynaklanmaz. Bazen bir kararın sonucunu “beklenmedik zamanda” yaşanan “beklenmedik olaylar” etkileyebilir (Vaiz 9:11).

6. Başkalarını örnek alırken ayırt edici olmak bize nasıl yarar sağlar? (Resimlere de bakın.)

⁶ Ayırt edici olun. Başka birini ne zaman ve nasıl örnek almamız gerektiğini fark edebilmek için ayırt edici olmalıyız. Örneğin Gideon ve Yeftah’ın yaşadıklarını düşünelim. Onlar benzer bir duruma farklı şekilde karşılık verdiler. Bir keresinde Efraimliler Gideon’a çıkışınca o alttan aldı, hatta cesaretleri nedeniyle onları övdü (Hâk. 8:1-3). Daha sonra Yeftah da benzer bir durumla karşılaştı. Efraimliler yine çok öfkeliydi. Peki o kendi koşullarını düşünmeden tıpkı Gideon gibi mi davranmalıydı? Yeftah’ın dönemindeki Efraimliler şiddete meyilliydi ve isyankârdı. Bu yüzden Yeftah geri adım atmaması ve kararlı durması gerektiğini fark etti (Hâk. 12:1-4). Bugün biz de bir kardeşin yaşadığına çok benzer bir durum yaşayabiliriz. Fakat iki durum birbirinin tıpatıp aynısı olmayabilir. Bu yüzden ayırt edici olmamız çok önemli. Durumu değerlendirdikten sonra biz de kardeşimiz gibi davranmaya karar verebiliriz ya da bizim durumumuzun aynı olmadığı sonucuna varıp farklı davranmayı seçebiliriz (Özd. 2:11).

7. Başkalarından bir şeyler öğrenmenin diğer bir yolu nedir? (Resimlere de bakın.)

⁷ Kendinizi gözden geçirin. Kardeşlerimizin güzel yönlerini örnek alabilmek için önce kendimizi değerlendirmemiz iyi olur. Hangi değişiklikleri yapmamız gerektiğini ve hangi nitelikleri geliştirmemiz gerektiğini tespit edebiliriz (2. Kor. 13:5). Sonra da bu nitelikleri sergileyen kardeşlerimizi gözlemleyip kendimize dersler çıkarabiliriz. Tabii ki bu nitelikleri başkalarıyla tıpatıp aynı şekilde göstermemiz gerekmez. Bunun yerine onların güzel niteliklerine odaklanıp bunları kendi kişiliğimize uygun ve doğal bir şekilde sergileyebiliriz.

8. Yehova Kutsal Kitap’ta nasıl karşılaştırmalar yapmıştır? (Eyüp 2:3).

⁸ Kutsal Kitap’taki karşılaştırmalardan dersler çıkarın. Kutsal Kitap zaman zaman karşılaştırmalar yaparak örnek almamız gereken davranışlara dikkat çeker (1. Kor. 11:1). Örneğin Nuh, Musa ve Eyüp çok çarpıcı örneklerdi. Kutsal Kitap onları çevrelerindeki insanlarla karşılaştırır. Yaşadıkları dönemde onlar gibisi yoktu. Kimse Nuh kadar doğru, Musa kadar yumuşak başlı ya da Eyüp kadar dürüst değildi (Başl. 7:1; Say. 12:3; Eyüp 2:3’ü okuyun). Onların güzel niteliklerini biz de örnek almalıyız.

9. Kutsal Kitap’ta örnek olarak gösterilen kişiler hakkında neyi akılda tutmalıyız?

⁹ Yehova’nın böyle imanlı kişileri örnek olarak göstermesinin amacı kendimizi yetersiz hissettirmek değildi. Yehova onlardan bir şeyler öğrenmemizi istedi. O bizi başkalarıyla kıyaslamaz. Bunun yerine hakkımızda bir yargıda bulunurken adil standartlarını temel alır (Mezm. 7:11). Ayrıca unutmayın ki Yehova’nın örnek olarak gösterdiği kişiler kusursuz değildi. Siz de kusursuz değilsiniz. Bu yüzden başka birini tam olarak örnek alamadığınızda kendinizi acımasızca eleştirmeyin. Yehova için önemli olan O’na hizmet ederken elinizden geleni yapmanız. Bunu görmek O’nu çok mutlu ediyor (Mal. 3:16).

10. Önderlik edenleri nasıl örnek alabiliriz? (İbraniler 13:7).

¹⁰ Önderlik edenlerin imanını örnek alın. Kutsal Kitap bizi cemaatte önderlik edenleri örnek almaya teşvik eder (İbraniler 13:7’yi okuyun). Bunun için ilk olarak onların davranışlarının güzel sonuçları üzerinde düşünün. Ama onların her yaptığını birebir kopyalamanız gerektiğini düşünmeyin. Dikkat ederseniz Kutsal Kitap onların her yaptığını yapın demiyor, “imanlarını örnek alın” diyor. Bunun için imanlarının onların hayatını, davranışlarını nasıl etkilediğini görmeye gayret edin. Hayattaki zorluklarla nasıl başa çıkıyorlar, yaşamlarında Kutsal Kitap ilkelerini nasıl uyguluyorlar, bunu fark etmeye çalışın. Uygun bir fırsat bulduğunuzda onlara bazı sorular sorun. Aldıkları bazı kararların nedenlerini ve Yehova’ya imanlarının bu kararlarında nasıl rol oynadığını öğrenmeye çalışın. Kuşkusuz Timoteos da Pavlus’a birçok soru sormuştu. Bu sayede Pavlus’un sadece öğrettiklerini uygulamakla kalmadı, hayattaki amacını ve imanını da örnek aldı (2. Tim. 3:10).

11. Başkalarını örnek alırken hangi tuzağa düşmekten kaçınmalıyız?

¹¹ Önderlik eden kardeşlerin güzel niteliklerini örnek almaya çalışıyoruz. Ama bunu yaparken bir şeye dikkat etmeliyiz. Önderlik edenleri örnek almakla İsa yerine onları takip etmek arasında büyük bir fark vardır (Mat. 23:10). Korint cemaatindeki olgun olmayan bazı kardeşler bu tuzağa düştüler. Bu da kıskançlığa, çekişmelere ve bölünmelere yol açtı (1. Kor. 3:1-4). Biz her şeyden çok “Mesih’in düşünce tarzına” sahip olmak istiyoruz (1. Kor. 2:16). O zaman Korint cemaatindeki kardeşlerin hatasına düşmeyiz. Bu nedenle İsa gibi düşünmeyi öğrenelim ve onun bıraktığı kusursuz örneği izleyelim.

YANLIŞ KIYASLAMALAR YAPMAKTAN KAÇININ

12. Yanlış kıyaslamalar yapmak neden tehlikelidir?

¹² Başkalarının hangi davranışlarını örnek alıp hangi davranışlarından kaçınacağımızı tespit etmek için bazen onların yaptıklarıyla kendi yaptıklarımızı karşılaştırmamız iyi olabilir. Ancak değerimizi asla kendimizi başkalarıyla kıyaslayarak belirlememeliyiz. Bunu yaparsak sonuç ne olabilir? Daha önce Gözcü Kulesi’nde sözleri alıntılanan bir hemşire şunları söylemişti: “Kendimi benden daha güzel, hizmette daha etkili ve arkadaş edinme konusunda daha başarılı görünen kişilerle karşılaştırırdım. Sonuç olarak değersizlik duygularına kapılırdım.” Bunun bizim başımıza gelmemesi için ne yapabiliriz? Karşılaştırmalar yaparken bunun bizi nereye götüreceğini ‘görmeye’ çalışalım (Vaiz 2:14). Şimdi, düşebileceğimiz bazı tuzakları ele alalım.

13. Dış görünüşe göre kıyaslamalar yapmaktan nasıl kaçınabiliriz?

¹³ Dış görünüşe göre karşılaştırma yapmayın. Dış görünüşe fazla önem verme eğilimi güçlü imanı olan kişileri bile etkileyebilir. Örneğin Samuel Peygamber’i düşünün. İsrail’in yeni kralını meshetmek için gönderildiğinde Davut’un en büyük abisi Eliab’ı gördü. O uzun boylu ve yakışıklıydı. Bu nedenle Samuel, kral olarak onun seçildiğini düşündü. Fakat Yehova onun düşüncesini şöyle düzeltti: “İnsan görünüşe bakar oysa Yehova yüreğe bakar” (1. Sam. 16:6, 7). Dolayısıyla biz de dış görünüşe göre karşılaştırma yapma eğilimine karşı koyalım. Bu konuda bize ne yardım edebilir? Yehova’nın ve İsa’nın insanların dış görünüşüne değil, yüreğine odaklandığını gösteren ayetleri gözden geçirebiliriz (Yuhn. 7:24).b

14. Başka birinin yeteneklerini gözlemlemekten nasıl yarar görebiliriz?

¹⁴ Yeteneklerinizi başkalarıyla kıyaslamayın. Mesela hizmette çok becerikli bir hemşireyi gözlemliyorsunuz. O karşısındaki kişinin ihtiyacına göre sohbeti uyarlayabiliyor. Birçok Kutsal Kitap tetkiki var veya Kutsal Yazıları çok etkili bir şekilde kullanarak öğretim veriyor. Onun bu yeteneklerine bakarak Yehova’nın sizin hizmetinize daha az değer verdiğini mi düşünmelisiniz? Elbette hayır. Hizmette ikiniz de ‘Tanrı’nın iş arkadaşısınız’ (1. Kor. 3:9). Yehova bu değerli ayrıcalığı her birimize verdi. Bu nedenle kendinizi yetersiz görüp üzülmek yerine kardeşinizden bir şeyler öğrenmeye çalışabilirsiniz. Onunla hizmete çıkın, neler yaptığını gözlemleyin, belirli bir beceriyi nasıl geliştirdiğini sorun ve ondan nasıl gelişebileceğinizle ilgili tavsiyeler isteyin. Böylece artık onun güzel örneği cesaretinizi kırmayacak, tersine gelişmenize yardım edecek.

15. Başkalarını örnek almaya çalışırken neden gerçekçi olmalıyız?

¹⁵ Elbette birini ne ölçüde örnek alabileceğimiz konusunda gerçekçi olmalıyız. Şöyle düşünün. Piyano çalmayı öğreniyorsunuz ve bir konser piyanistini izliyorsunuz. Onun duruşuna, ellerini nasıl kullandığına ve başka ayrıntılara dikkat ederek kendi becerinizi geliştirebilirsiniz. Ama “Ben hiçbir zaman onun kadar iyi çalamayacağım. En iyisi bırakayım” der misiniz? Elbette hayır. Çünkü piyano çalmaktan zevk almak için uzman olmanız gerekmiyor. Başkalarını örnek alırken de gerçekçi beklentilerimiz olmalı. Başkalarından bir şeyler öğrenin, ancak sizden daha iyi bir niteliğe ya da beceriye sahipler diye cesaretiniz kırılmasın. Yehova sizden başkasının yapabildiğini değil, sizin elinizden gelenin en iyisini istiyor (Kol. 3:23).

16. Kardeşlerimizle yarışmamız Yehova’yı neden memnun etmez? (Galatyalılar 6:4).

¹⁶ Rekabet ruhundan kaçının. Dünyada rekabet ruhu çok yaygındır ve insanlar sürekli birbiriyle yarışır (Vaiz 4:4). Ancak biz Şahitler olarak bu ruhtan kaçınıyoruz. Çünkü böyle bir tutum, “günahkâr bedenin işleri” arasında sayılan çekişme, kıskançlık ve hasetle sonuçlanır (Gal. 5:19-21). Cemaatte rekabet ruhuna sahip olan biri, yetenekleri ve görevleri nedeniyle kendini diğerlerinden üstün görebilir ya da bunlara sahip değilse o zaman kendini değersiz ve işe yaramaz hissedebilir (1. Kor. 12:14, 15). Galatya’daki bazı kardeşler öylesine rekabetçiydi ki neredeyse ‘birbirlerini yok etme’ noktasına gelmişlerdi (Gal. 5:15, 26). Bu tutum hem iman kardeşleriyle hem de Yehova’yla ilişkilerine zarar veriyordu. Peki rekabet ruhundan kaçınmak için ne yapabiliriz? Pavlus’un Galatyalılar 6:4’teki öğüdünü uygulayalım (Okuyun). Kendi ruhi gelişimimize odaklanalım. Kardeşlerimizle yarışmak yerine Yehova’yla dostluğumuzu güçlendirmek için elimizden geleni yapalım ve bununla sevinç duyalım.

17. İyiyi örnek alıp kötüden uzak durmamız neden önemlidir?

¹⁷ Her gün hem iyi hem de kötü örneklerle karşılaşıyoruz. Yehova iyi olanı örnek alıp kötüden uzak durmamızı istiyor. Bu konuda başarılı olduğunuz zamanlarda alçakgönüllü tutumunuzu koruyun. Ama geliştirmeniz gereken bazı yönler olduğunu fark ederseniz pes etmeyin, çaba göstermeyi sürdürün. İyiyi örnek almaya devam ederseniz hem Yehova’nın onayını hem de O’nu seven herkesin takdirini kazanacaksınız (Özd. 3:3, 4).