Gençler Soruyor . . .

Çalmak—O Kadar Kötü Mü?

“On altı yaşındayım ve çok büyük bir sorunum var. Son günlerde, çok fazla şey çaldım. Az önce büyük bir alışveriş merkezine gittim ve yedi çift küpe çaldım. Bu sorunumu birilerine söylemeye korkuyorum. Lütfen bana yardım edin!”

ENDİŞELİ bir genç kız, bir derginin danışma sütununa böyle yazdı. Bir yazar da şunları belirtti: “[Amerika Birleşik Devletlerinde] her yıl, mağazalardan tahminen on milyar dolar (yaklaşık 500 trilyon Türk Lirası) değerinde mal . . . . yağmalanıyor, aşırılıyor ya da başka herhangi bir şekilde çalınıyor. Bütün dükkân hırsızlığı tutuklamalarının hemen hemen yarısında olayın sorumluları gençler oluyor.”

Yakınlarda yapılan bir ankete göre, ortaokul öğrencilerinin üçte birinden fazlası dükkân hırsızlığı yaptığını kabul ediyor. Jane Norman ve Myron Harris adlı araştırmacılar tarafından yapılan diğer bir ankete göre de, “[gençlerin] hemen hemen hepsi zaman zaman ücretini ödemedikleri şeyleri almış olduklarını kabul ediyorlar.”

Neden Çalıyorlar?

Başkasına ait olan bir şeyi izin almadan, kasıtlı olarak alan kimse hırsızdır. Bazen, fiziksel gereksinimler hırsızlığın geçerli nedenleri gibi gözükebilir. Bir yoksul genç şunları anımsıyor: “Zor bir durumdaydım. Birinin [fast food restoranın] arka tarafına gidip kapıyı tekmeyle açarak birkaç parça tavuk alırdım. Fakat hepsi o kadar. Sadece aç olduğum için bunu yapıyordum.”

Bir Mukaddes Kitap meseli şöyle diyor: “Hırsız aç olduğu zaman kendini doyurmak için çalarsa, insanlar onu hor görmezler.” Öyle olsa da, çalmak ahlaksal açıdan yanlıştır. Sonraki ayet bu nedenle, aç bir hırsızın bile çaldığını ağır bir cezayla geri ‘ödemek’ zorunda olduğunu gösteriyor.—Süleymanın Meselleri 6:30, 31.

İnanılması zor olsa da, hırsız gençlerin sadece azınlığı herhangi bir meşru gereksinimden dolayı çalıyor. Şunu itiraf eden Mary Jane tipik bir örnektir: “Evet, dükkânlardan mal aşırdım; bu gerçekten garipti, çünkü bunu neden yaptığımı bilmiyorum. Ana-babam bana her şey için para verir. Hiçbir şeye ihtiyacım yoktu.”a Benzer şekilde Seventeen dergisi şunları bildirdi: “National Crime Prevention Council (Suçları Önleme Ulusal Kurulu) tarafından yapılan bir ankette, suçlular tarafından en sık gösterilen neden, onların bir şeyi bedava almak istemeleriydi.” Hatta bazı gençler mağazaların ‘çok yüksek fiyat istediklerini’ savunarak, ‘ellerinin uzun oluşuna’ geçerli bir neden bulmaya çalıştı!

Çalmak, birçok genç için yalnızca can sıkıntısını hafifletmenin bir yoludur. Jeremy isimli eski bir hırsız, bunun “sadece dersten çıktıktan sonra oyalanmak için yapılan bir şey” olduğunu açıkladı. Çalmak aynı zamanda bir tür tehlike sporu olarak da iş görüyor; öyle görünüyor ki, bazıları aşırılmış bir bluzu el çantasına tıkıştırırken ya da bir kompakt diski sırt çantasına koyarken oluşan ani adrenalin salgılanışından hoşlanıyor.

Acıları Mı Maskeliyor?

Şüphesiz can sıkıntısını gidermeye çalışmanın hapis cezasını göze almaktan çok daha güvenli yolları vardır. Öyleyse, böyle heyecan duygusu aramanın arkasında biraz zevk alma isteğinden başka şeyler de olabilir mi? Birçok uzman olduğuna inanıyor. Ladies’ Home Journal şu gözlemde bulundu: Bazı gençler, “büyümenin baskılarıyla başa çıkmayı zor buluyorlar. Ana-babalarıyla aralarındaki bir çatışma, bir arkadaşlığın sona ermesi, bir sınavda düşük not almaları, onlara, yaşamları üzerinde bir kontrole sahip olmadıkları düşüncesini verebilir; kuralları çiğnemekse onlara bir güç duygusunu geri verir.”

Evet, bir hırsızın kabadayılığının ardında büyük ölçüde incinmişlik ve acı yatıyor olabilir. Mukaddes Kitabın ifade ettiği gibi, “gülerken bile yürek dertli olabilir.” (Süleymanın Meselleri 14:13) Deliller, tekrarlanan dükkân hırsızlığının depresyon işareti olabileceğini gösteriyor. Hatta bazı genç hırsızların, geçmişlerinde kötüye kullanıldıkları ortaya çıkmıştır. Acının nedeni ne olursa olsun, çalma heyecanının acıyı en azından bir süre bastırdığı sanılabilir.b Örneğin, araba çalıp sonra onunla çılgınca dolaşmaktan zevk alan bir Amerikalı genci düşünün. Şunları söylüyor: “Bu hoş bir duygu veriyor. Böyle bir duyguya, korktuğunuzda ya da kafayı bulduğunuzda sahip olursunuz.”

Yaşıtlar ve Baskıları

Mukaddes Kitap şöyle diyor: “Kötü arkadaşlıklar yararlı alışkanlıkları bozar.” (I. Korintoslular 15:33) Bu gerçek yaygın olarak kabul edilir. Yazar Denise V. Lang şunu gözlemledi: “Bir gencin kendi kendine dert açması ender bir olaydır.” Çoğunlukla, yaşıtlar bir şey çalma yönünde birbirlerini kışkırtırlar. Üzücüdür ki, birçok genç bu baskıya teslim olur.

Genç Kathy, “liseli kızlardan oluşan bir gruba katıldığını” söylüyor. Herkese açık olmayan bu topluluğa üyelik ücreti neydi? Pahalı bir kazak çalmak. Şunu itiraf ediyor: “O topluluğa katılmak istedim, bu yüzden bir mağazaya gittim ve kazak çaldım.”

Tanrı’nın Görüş Açısını Edinmek

Satın alma gücünüzün yetmediği şeylere sahip olmak, tehlikesi büyük heyecanlar yaşamak ya da yaşıtlar tarafından kabul edilmek umudu çalmayı çekici gösterebilir. Bununla birlikte, Mukaddes Kitaptaki On Emirden biri şudur : “Çalmıyacaksın.” (Çıkış 20:15) Resul Pavlus, ‘hırsızların Tanrı’nın Krallığını miras almayacaklarını’ yazdı. (I. Korintoslular 6:10) Tanrı’nın görüş açısı, İsa’nın takipçileri olarak yetiştirilmiş gençler açısından özel olarak ilgilenilmesi gereken bir konu olmalıdır. Bir yandan adalete eğilimli bir görünüme bürünüp, bir yandan da gizlice hırsızlığa devam etmek ne kadar ikiyüzlülük olurdu! Resul Pavlus bunu şöyle belirtti: “Başkasına öğreten, kendine öğretmez misin? Çalmamağı vâzeden, çalar mısın?”—Romalılar 2:21.

Yakalanma olasılığının aşağılayıcılığı bile, bu kötü alışkanlıktan kaçınmak için yeterli bir nedendir. Genç bir hırsız yakalandıktan sonra şöyle dedi: “Ölmek istedim.” Yehova’nın ‘soygunculuktan nefret ettiğini’ bilmek, çalma yönündeki dürtüye ya da baskıya teslim olmaktan kaçınmanın en güçlü nedenidir. (İşaya 61:8) Bir genç, hırsızlığını mağaza yetkililerinden, polisten ya da ana-babasından gizleyebilse bile, Yehova’dan gizleyemez. Yaptığının açığa çıkması kaçınılmaz bir durumdur.—İşaya 29:15.

Günahın insanı katılaştırdığını da unutmayın. (İbraniler 3:13) Ufak hırsızlıklar ilerleyip cüretkârca ve tehlikeyi hiçe sayarak yapılan davranışlara dönüşme eğilimi gösterir. Örneğin, genç Roger hırsızlık mesleğine annesinin çantasından para çalarak başladı. Sonunda yaşlı kadınlara çarpıp onları yere düşürerek çantalarını çalan biri oldu!

Ayartılmayla Mücadele

Bir kez gizlice çalmaya başladıktan sonra, kişinin bunu bırakmasının kolay olmayabileceği kabul edilmelidir. Bir genç, “bunun bir çeşit bağımlılık” olduğunu kabul etti. Hangi şeyler gencin davranış tarzını değiştirmesine yardım edebilir?

Suçunu Tanrı’ya itiraf et. Tanrı, günahlarından tövbe eden ve onları Kendisine açıkça söyleyenleri ‘bol bol bağışlayacak.’—İşaya 55:7.

Yardım al. Bu derginin okuyucularından birçoğu oturdukları yöredeki Yehova’nın Şahitlerinin cemaatinden haberdardırlar. Böyle kişiler, yörelerindeki cemaatin nazırlarına gidip kendilerine ruhi yardım sağlanmasını ve yanlış davranışlarının düzeltilmesini isteyebilirler. (Yakub 5:14, 15) Doğru ahlaksal ilkelere sahip olan ana-babalar da yardım ve destek kaynağı olduklarını gösterebilirler. Kötü davranışın ardında incinme, acı veya basit bir can sıkıntısı varsa, meseleler hakkında şefkatli bir dinleyiciyle konuşmak çok yardımcı olabilir.—Süleymanın Meselleri 12:25.

Zararı tazmin et. Musa Kanunu altında, hırsızların çaldıkları malları faiziyle geri ödemeleri talep edilirdi. (Levililer 6:4, 5) Benzer bir davranış sadece kişinin vicdanını temizlemesine yardım etmekle kalmaz, ayrıca çalmanın başkalarını nasıl zor duruma soktuğunu görmesine de neden olur. Mukaddes Kitap, bir kişi “soygunculukla aldığını öder, . . . . hayat kanunlarında yürürse, mutlaka yaşar, ölmez” vaadinde bulunur.—Hezekiel 33:15.

Kıskançlık ve açgözlülük duygularını engelle. On Emrin sonuncusu, ‘komşunun hiçbir şeyine tamah etmiyeceksin’ der. (Çıkış 20:17) Gerçekten ihtiyaç duyduğun ya da istediğin, fakat almaya gücünün yetmediği bir şey varsa, belki onu satın alacak parayı kazanmanın bir yolunu bulabilirsin. Resul Pavlus şunu öğütledi: “Hırsızlık eden artık hırsızlık etmesin, fakat daha ziyade kendi ellerile iyi olanı işleyerek çalışsın.”—Efesoslular 4:28.

Arkadaşlarına dikkat et. Yazar Denise Lang şunları hatırlatıyor: “Kötü bir şey yapan veya suç işleyen bir arkadaş ya da arkadaş grubuyla beraberseniz, sırf onlarla birlikte olay yerinde olmanız nedeniyle siz de suçlu kabul edileceksiniz.” Yaşıtların yasadışı bir şey yapmayı teklif ettiğinde, hayır deme gücüne sahip ol.—Süleymanın Meselleri 1:10-19.

Çalmanın başkalarına vereceği zararı düşün. Bir hırsız sadece kendisini düşünür. Fakat İsa bize şunu öğütlüyor: “İnsanların size her ne yapmalarını istiyorsanız, siz de onlara öyle yapın.” (Matta 7:12) Bir kimse diğer insanlara özen göstermeyi öğrendiğinde, başkalarına zarar verecek bir şeyi yapmaya daha az eğilimli olur.

Senin açından sonuçlarını düşün. (Galatyalılar 6:7) Almaya gücünün yetmediği parlak bir takıya ya da bir cihaza sahip olmanın ne kadar güzel olacağını düşünmektense, yakalanıp yargılanmanın ne kadar utanç verici olduğunu düşün; ana-babana ve bizzat Tanrı’ya getireceğiniz lekeyi düşün! Çalmanın o kadar da iyi bir fikir olmadığı sonucuna kesinlikle varacaksın.

[Dipnotlar]

[Sayfa 18’deki resim]

Dükkân hırsızları genellikle yakalanmanın sonucu olan aşağılanmayı yaşar