Gençler Soruyor . . .
Nasıl İyi Bir Çocuk Bakıcısı Olabilirim?
‘KÜÇÜK kardeşlerine sen bakar mısın?’
Böyle bir görevi, ister sıkıcı bir zahmet, ister bir güvenoyu olarak gör, kardeşlerinle tek başına kalmak seni tedirgin edebilir. ‛Yaramazlık yaparlarsa ne olacak?’ diye merak edebilirsin. ‛Ya bir hırsız gelirse veya yangın çıkarsa? Biri yaralanır ya da hastalanırsa ne yapacağım?’
Gerçekten kaygı duyman için nedenler var. Bir kere, çocuklar eşya ya da oyuncak değil, çok özel ihtiyaçları olan insanlardır. Ayrıca, çocuklar hem ana babalarının hem de Tanrı’nın gözünde çok değerlidir. (Mezmur 127:3) Böylece kardeşlerine bakmak olsun, ücret karşılığı bebek bakıcılığı yapmak olsun, çocuklara göz kulak olmak sana sorumluluk yükleyen ve senden çok şey isteyen bir iştir. Bununla beraber, doğru bir tutuma sahipsen ve kendini bu işe iyi hazırlamışsan, başarılı olabilirsin.
Diktatör Mü Yoksa Bakıcı Mı?
Bazı gençler, bebek bakıcısı olarak görevlendirildiklerinde kendilerini adeta bir diktatör gibi görürler. Bir kız çocuğu, “ablam ne şunu ne bunu, hiçbir şeyi yapmama izin vermezdi,” diye yakındı. “Patron gibi davranmasını engellemeye çalıştığımda bana tokat attı!” Küçük bir erkek çocuk şöyle dedi: “Ağabeyimin ve ablamın bana baktıkları zamanlar oldu, kudretin başlarını ne kadar çabuk döndürebildiğini görseniz, şaşarsınız.”
Bir talim çavuşu gibi emirler yağdırmak sana eğlenceli gibi gelebilir. Fakat ana baban bunu öğrenirse—ve herhalde öğrenecekler—“saltanatın”ın sonu mahcubiyet verici bir şekilde aniden gelebilir. Süleymanın Meselleri 11:2 şöyle uyarıyor: “Gurur (haddini bilmezlik) gelince utanç da gelir.”
Aynı mesel “hikmet alçak gönüllüler iledir” diye devam eder. Alçakgönüllü olmak, sınırlarını bilmeni içeriyor. Çocukları büyütüp disiplin etmek üzere çocuk bakıcıları değil, ana babalar Tanrı’dan yetki almışlardır. (Efesoslular 6:4) Senin rolün bir bekçi ve bakıcının görevine benzer.
Başarılı Çocuk Bakımı
Bu, senin keyifle TV izlemek veya kitap okumak üzere çocukların başıboş dolaşmasına izin verebileceğin anlamına gelmez. “Kendi haline bırakılan çocuk anasını utandırır” ve bakıcısının da başını ağrıtır! (Süleymanın Meselleri 29:15) Ne yazık ki, gençler, çocukların yaramazlıklarını her zaman başarılı bir şekilde ele almıyorlar.
ABD’de bir grup gence bu konuda uygulanan bir testte çocuk bakıcılığı yapılırken sık sık ortaya çıkan bazı durumları nasıl ele alacakları soruldu. Adolescence dergisine göre, gençlerin sadece yüzde 8’inin, meseleleri çocukların hislerine karşı duyarlı davranarak ele aldıkları ortaya çıktı. Kalan yüzde 92’si emir, eleştiri ve tehdit gibi başarılı olmayan yöntemleri kullanma eğilimindeydi. Araştırmacılar, gençlerin “daha küçük kardeşleriyle olan ilişkilerinde duyarsız olma eğiliminde” oldukları sonucuna vardı.
Öyleyse çocukları etkili ve başarılı bir şekilde nasıl idare edebilirsin? Tanrı’nın cemaatindeki çobanlar şöyle uyarılıyor: “Davarının halini iyice bil, ve sığırlarına dikkat et.” (Süleymanın Meselleri 27:23) Benzer şekilde sen de baktığın çocukların ihtiyaç ve duygularını anlamaya çalışmalısın. Onları birey olarak tanı. Küçük çocukların dikkat süresinin, sabır veya dayanıklılığının büyüklerinkine eşit olmadığını çabuk öğreneceksin. “Çocuklar naziktir.” (Tekvin 33:13) Sevgi ve ilgiye bayılırlar, fakat fazla vakit geçmeden sıkılıp huzursuz olabilirler.
Altın Kuralı Uygula
Böylece bazen çocuklar kendilerini bir oyuna kaptırarak seni sinirlendirebilirler. Tehlikeli davranışlarının sonucunda başlarına bir şey gelebilir. Veya ne kadar ileri gidebileceklerini öğrenmek amacıyla seni deneyebilirler. (Yedi yaşındaki Douglas’ın kabul ettiği gibi, bazen bakıcılarına “numara” yapabilirler.) Bu gibi şeylerin keyfini kaçırmasına müsaade etme. Altın Kuralı uygula: “İnsanların size nasıl davranmasını istiyorsanız, siz de onlara öyle davranın.”—Matta 7:12, Müjde.
‘Akılsızlığın çocuğun yüreğinde bağlı’ olduğunu ve çok uzun olmayan bir zaman önce senin de benzer şekilde davrandığını unutma. (Süleymanın Meselleri 22:15) Çocuğu eleştireceğine, sorunu (“haydi, döktüklerini temizleyelim” gibi) halletmeye bak. Tepesi atmış bir halde “kılıç saplanır gibi düşüncesiz” sözler söylemekten kaçın. (Süleymanın Meselleri 12:18) Bir çocuğu “aptal” veya “beyinsiz” olarak adlandırmak hem kırıcı hem de zararlı olabilir. Süleymanın Meselleri 29:11 bize şu hatırlatmada bulunur: “Akılsız bütün öfkesini ortaya döker; hikmetli adam ise, onu tutar ve susturur.” İsa’yı takip eden bir genç kız şöyle diyor: “Sekiz yaşındaki kız kardeşimi dövecek kadar öfkelendiğimde, dua ederim ve bu, öfkeme hâkim olmama yardımcı olur.”
Sorunlar bazen de olumlu bir yaklaşımda bulunmakla önlenebilir. Ceza tehditleri savurmaktansa, iyi davranışları ödüllendirmek, senin yararına olabilir. Hayali oyunlar gibi hem sağlıklı hem de hoş etkinlikler planlıyorsan, çocuklar hem daha az sıkılacak hem de daha az huzursuz olacaklar. (Matta 11:16, 17 ile karşılaştır.) Belki çocukken oynadığın şeyleri hatırlayabilir veya yeni oyunlar icat edebilirsin. Veya Mukaddes Kitap Öyküleri kitabından çocuğun en sevdiği kısımları okumayı deneyebilirsin.
Bazen çocukları disiplin etmek gerek. Fakat en iyisi bu konuda ne yapman gerektiğini ana babayla görüşmendir. Özellikle ücretle çocuk bakıcılığı yaparsan bunu unutmamalısın. Sorunların çoğu ana baba eve gelene kadar bekleyebilir. Ve kuvvet kullanmaya kalkarsan (ana babanın öfkelenmesi bir yana) çocuğa zarar verme riskini göze alırsın. Süleymanın Meselleri 13:10 şöyle uyarır: “Kibirden ancak kavga çıkar; fakat iyi öğüdü dinliyenin yanında hikmet vardır.”
Çocukları Zarar Görmekten Korumak
Barbara Benton, The Babysitter’s Handbook (Çocuk Bakıcılarının El Kitabı)’da şöyle uyarıyor: “Küçük bir çocuğun hem kararsızlığı, hem meraklı oluşu hem de hiç yargı yeteneğinin olmaması, onu çocukların başına gelebilecek her tür kötü şeyin muhtemel bir kurbanı durumuna getirir. Onu korumak için devamlı tetikte—ve hızlı—olman gerek.” Genç Stephanie bunun ne kadar doğru olduğunu gördü. “Küçük kuzenime bakıyordum,” diye hatırlıyor. “Birdenbire bir buz loli ile boğulmaya başladı! Ağzından çekmem gerekti, gerçekten çok korktum.”
Ciddi kazaların çoğu, bir gözün devamlı çocukların üstünde olursa önlenebilir. Barbara Benton daha başka adımlar öneriyor: “Tehlikeli olabilen şeyleri bulup ortadan kaldırmak üzere evi bir dolaş.” Sigorta kutusu, yangın söndürme aleti ve ilk yardım kutusu gibi şeylerin yerini bilmelisin. Ev aletlerini doğru ve emniyetli bir şekilde çalıştırmayı öğren. Kendin için bir kontrol listesi bile yapabilirsin. Ona; pencereler (kapalı mı?), merdivenler (üstünde tehlikeli şeyler var mı?), elektrik prizleri (uygun bir şekilde kapalı mı?), zehir ve ilaçlar (çocukların erişemeyeceği bir yerde muhafaza ediliyor mu?), elektrik kabloları (gizlenmiş mi?), evin anahtarları (kendini dışarıda bırakmamak için yedek anahtar var mı?) gibi şeyleri yazabilirsin.
Acil durumları ele almak üzere kendini mümkün olduğu kadar iyi hazırla. Bir genç kız “okulda çocuk bakıcılığı dersi aldım ve bebekler ve küçük çocuklar için ilk yardımı öğrendim” diyor. Belki senin okulunda da benzer dersler veriliyor. Aynı zamanda polisin, itfaiyenin, aile doktorunun ve hastanenin telefon numaralarının bir listesini hazır bulundurmak iyi olur. Ana babanla ve belki gerektiğinde hemen yardım edebilen komşularla da nasıl temas kurabileceğini öğren.
Bir kaza veya acil bir durum başgösterirse, PANİĞE KAPILMA! ‘Hikmetli adam ruhunu tutar.’ (Süleymanın Meselleri 29:11) Örneğin, çocuk zehirli bir madde içebilir. Hemen doktoru ara. Eğer bu mümkün değilse, ürünün uyarı etiketinde yazılı talimatları dikkatle oku. Durumu sakin bir şekilde değerlendirmek, aceleyle onu daha da kötüleştirebilen (kusturmak gibi) bir yanlışlık yapmaktan iyidir. Ve ne kadar utanç veya sıkıntı verici olursa olsun, herhangi bir yaralanma veya kazadan çocuğun ana babasını haberdar etmeyi unutma. Olayı öğrenmek onların hakkıdır, başka bir şey yapılmasının gerekip gerekmediğine de onlar karar verebilir.
Çocuklara bakmak muazzam bir sorumluluk gibi görünebilir ve öyledir de. Fakat bu ana babanın sana bakarak yıllarca yaptıkları şeyin sadece küçük bir örneğidir. Böylece işini ciddiye al. Güven ve tecrübe kazandıkça bu senin için yararlı ve hoş bir şey olabilir.
[Sayfa 23’teki çerçeve]
Çocuk bakıcılığı için kurallar
Profesyonelce davran. Alacağın ücret hakkında önceden açık bir şekilde anlaş.
Görüş. Başlamadan önce görevinin ne olacağını sapta.
Dakik ve güvenilir ol.
Çocukları önceden tanı.
Evin kurallarını öğren.
[Sayfa 22’deki resim]
Zarar görmekten korunmaları için çocuklara devamlı dikkat edilmeli