หลายชีวิตถูกทำลายหลายชีวิตสูญเสีย
“ยาเสพย์ติดเป็นเหมือนค้อนตีเหล็ก” นายแพทย์เอริก เนสต์เลอร์กล่าว. ที่จริง การเสพสารเคมีที่เป็นเสมือนค้อนตีเหล็กเหล่านี้เข้าไปเพียงครั้งเดียวก็ถึงตายได้. หนังสือยาเสพย์ติดในอเมริกา อธิบายว่า “ตัวอย่างเช่น โคเคนแคร็ก เป็นที่รู้กันว่าทำให้คนตายเมื่อเสพเป็นครั้งแรก.”
ยาสังเคราะห์รุ่นใหม่ก็อาจเป็นอันตรายพอกัน. รายงานยาเสพย์ติดโลก ของสหประชาชาติเตือนว่า “วัยรุ่นที่ถูกหลอกง่ายซึ่งซื้อยาที่งาน ‘เรฟ’ อาจไม่รู้ว่ามีส่วนผสมทางเคมีอะไรบ้างที่กำลังจะเข้าไปโจมตีสมองของเขา.” อย่างไรก็ตาม สำหรับวัยรุ่นส่วนใหญ่การตกเข้าสู่การติดยาเป็นแบบค่อยเป็นค่อยไป ดังที่ตัวอย่างต่อไปนี้แสดงให้เห็น.
“หนีจากความเป็นจริง”
เปโดรa เด็กคนหนึ่งในพี่น้องเก้าคน เกิดมาในละแวกบ้านที่เต็มไปด้วยความรุนแรงในเมืองคอร์โดบา ประเทศสเปน. วัยเด็กของเขาเต็มไปด้วยความชอกช้ำเพราะพ่อของเขาเป็นโรคพิษสุราเรื้อรัง. เมื่อเปโดรอายุได้ 14 ปี ญาติของเขาชวนให้สูบกัญชา. ภายในหนึ่งเดือนเขาก็ติด.
เปโดรอธิบายว่า “การเสพยาเป็นการหย่อนใจ, เป็นการหนีจากความเป็นจริง, และเป็นวิธีหนึ่งที่จะเข้าร่วมกับกลุ่ม. เมื่อผมอายุ 15 ปี ผมเริ่มสูบกัญชาแล้วยังเสพแอลเอสดีและแอมเฟตามีนอีกด้วย. แอลเอสดีเป็นยาที่ผมชอบเป็นพิเศษ และเพื่อจะได้เงินมาซื้อยา ผมจึงกลายเป็นผู้ค้ายารายย่อย. ส่วนใหญ่ผมขายกัญชา. ครั้งหนึ่ง หลังจากเสพแอลเอสดีเกินขนาด ผมนอนไม่หลับตลอดคืน และผมรู้สึกเหมือนบ้าไปแล้ว. ประสบการณ์นั้นทำให้ผมกลัว. ผมรู้สึกว่าถ้าผมเสพยาต่อไป ผมจะต้องเข้าไปอยู่ในคุกหรือไม่ก็ตาย. แต่ความอยากยาทำให้ผมไม่หวั่น. ผมกลายเป็นคนติดแอลเอสดีอย่างหนักและต้องการยามากขึ้นเรื่อย ๆ เพื่อจะให้ผมเคลิบเคลิ้ม. แม้ว่าจะมีผลกระทบที่น่ากลัวตามมาภายหลัง แต่ผมก็หยุดไม่ได้. ผมไม่รู้ว่าจะหลุดพ้นอย่างไร.
“แอลเอสดีไม่ใช่ยาถูก ๆ ผมจึงเรียนรู้วิธีที่จะปล้นร้านเครื่องประดับ, วิ่งราวจากนักท่องเที่ยว, ทั้งขโมยนาฬิกาและกระเป๋าสตางค์จากผู้สัญจรไปมา. พอผมอายุ 17 ปี ผมกลายเป็นผู้ค้ายาประจำถิ่นในเมืองของผม และบางครั้งผมเข้าร่วมในการปล้นโดยใช้อาวุธ. ชื่อเสียงของผมในละแวกบ้านฐานะเป็นอาชญากรตัวร้ายทำให้ใคร ๆ เรียกผมว่าเอล ตอร์ซีโด ซึ่งหมายความว่า ‘คนคด.’
“เมื่อคุณเสพยาร่วมกับแอลกอฮอล์ บุคลิกของคุณจะเปลี่ยนไป และมักจะเป็นในทางรุนแรง. และความต้องการที่จะเสพยามากขึ้นนั้นรุนแรงถึงขนาดที่มันครอบงำสติของคุณอย่างสิ้นเชิง. ชีวิตกลายเป็นเหมือนรถไฟเหาะ และคุณก็มีชีวิตอยู่เพื่อการเมายาอีกในครั้งต่อไป.”
“ติดอยู่ในโลกของยาเสพย์ติด”
อะนา ภรรยาของเปโดร เติบโตในสเปนในสภาพแวดล้อมครอบครัวที่ดี. เมื่อเธออายุ 14 ปี อะนาได้พบเด็กหนุ่มบางคนที่สูบกัญชาจากโรงเรียนที่อยู่ใกล้เคียง. ตอนแรก พฤติกรรมประหลาด ๆ ของพวกเขาทำให้เธอไม่อยากยุ่งเกี่ยวด้วย. แต่โรซา เพื่อนหญิงของอะนาชอบกับเด็กหนุ่มคนหนึ่งในกลุ่มนั้น. เขาทำให้โรซาเชื่อว่าการสูบกัญชาจะไม่เป็นอันตรายและบอกว่าเธอจะชอบ. โรซาจึงลองสูบแล้วก็ให้บุหรี่นั้นแก่อะนา.
อะนากล่าวว่า “มันทำให้ดิฉันรู้สึกรื่นรมย์ และในไม่กี่สัปดาห์ ดิฉันก็สูบกัญชาทุกวัน. ประมาณเดือนหนึ่งผ่านไป กัญชาก็ไม่ได้ทำให้ดิฉันเคลิบเคลิ้มมากเท่าใดนัก ดิฉันจึงเริ่มใช้ยาแอมเฟตามีนร่วมกับกัญชาแบบสูบด้วย.
“ไม่นานดิฉันกับเพื่อนก็ติดอยู่ในโลกของยาเสพย์ติดอย่างสิ้นเชิง. เราจะคุยกันว่าใครสูบได้มากที่สุดโดยไม่ป่วยและใครรู้สึกเคลิบเคลิ้มมากที่สุด. ทีละเล็กทีละน้อย ดิฉันแยกตัวออกจากโลกปกติ และดิฉันแทบจะไม่ไปโรงเรียน. กัญชาและแอมเฟตามีนไม่แรงพออีกต่อไป ดิฉันจึงเริ่มฉีดสารที่สกัดจากมอร์ฟีนซึ่งดิฉันได้มาจากร้านขายยาหลาย ๆ ร้าน. ในช่วงฤดูร้อน เราจะไปดูคอนเสิร์ตร็อกกลางแจ้ง ที่ซึ่งง่ายเสมอต่อการหายาเช่นแอลเอสดี.
“วันหนึ่งแม่เห็นดิฉันสูบกัญชา. พ่อแม่ของดิฉันพยายามที่สุดที่จะป้องกันดิฉัน. พวกท่านบอกดิฉันเรื่องอันตรายของยาเสพย์ติด และท่านยืนยันว่าท่านรักและเป็นห่วงดิฉัน. แต่ดิฉันมองความพยายามของพวกท่านว่าเป็นการแทรกแซงอันไม่พึงปรารถนาต่อชีวิตของดิฉัน. เมื่อดิฉันอายุ 16 ปี ดิฉันตัดสินใจออกจากบ้าน. ดิฉันเข้าร่วมกลุ่มวัยรุ่นที่รอนแรมไปทั่วประเทศสเปนขายสร้อยคอทำเองและเสพยา. สองเดือนต่อมา ตำรวจจับดิฉันในมาลากา.
“เมื่อตำรวจส่งตัวดิฉันให้พ่อแม่ พวกท่านอ้าแขนรับดิฉัน และดิฉันก็รู้สึกละอายในสิ่งที่ตัวเองได้ทำไป. พ่อร้องไห้—ดิฉันไม่เคยเห็นท่านร้องไห้มาก่อน. ดิฉันเสียใจที่ทำให้พวกท่านเจ็บปวด แต่ความสำนึกผิดก็ยังไม่มากพอที่จะทำให้ดิฉันเลิกยา. ดิฉันเสพยาเรื่อยมาทุกวัน. ตอนที่ไม่เมายา บางครั้งดิฉันก็คิดถึงอันตราย—แต่ก็ไม่นานนัก.”
จากช่างก่ออิฐมาเป็นนักค้ายา
โฮเซ ชายที่เป็นมิตรและมีครอบครัวแล้ว ดำเนินการค้ากัญชาระหว่างโมร็อกโกและสเปนเป็นเวลาห้าปี. เขาเริ่มเข้าไปพัวพันได้อย่างไร? โฮเซอธิบายว่า “ขณะที่ผมทำงานเป็นช่างก่ออิฐ เพื่อนร่วมงานคนหนึ่งเริ่มค้ายา. เนื่องจากผมต้องการเงิน ผมจึงคิดกับตัวเองว่า ‘ทำไมไม่ลองทำดูล่ะ?’
“มันง่ายมากที่จะซื้อกัญชาในโมร็อกโก—มากที่สุดเท่าที่ผมจะจัดการไหว. ผมมีเรือเร็วที่หนีตำรวจได้สบาย ๆ. เมื่อผมนำยาเสพย์ติดเข้าไปในสเปนได้แล้ว ผมก็ขายมันทีละมาก ๆ ครั้งละประมาณ 600 กิโลกรัม. ผมมีลูกค้าเพียงสามหรือสี่ราย และพวกเขาซื้อยาทั้งหมดเท่าที่ผมจะหามาได้. แม้ว่ามีตำรวจคอยจับตาดู ยาเสพย์ติดพวกนี้ก็ยังเข้ามาได้. พวกเราคนค้ายามีเครื่องไม้เครื่องมือดีกว่าตำรวจมาก.
“ผมหาเงินจำนวนมากได้ง่าย ๆ. การเดินทางเที่ยวหนึ่งจากสเปนไปยังแอฟริกาเหนืออาจทำเงินประมาณ 25,000 ถึง 30,000 ดอลลาร์. ไม่นาน ผมก็มีคนงาน 30 คนทำงานให้ผม. ผมไม่เคยถูกจับ เพราะว่าผมจ้างคนให้แจ้งข่าวเมื่อปฏิบัติการของผมถูกจับตามอง.
“บางครั้งผมคิดถึงเรื่องที่ว่ายาเหล่านี้อาจทำอะไรแก่คนอื่น ๆ ได้บ้าง แต่ผมบอกตัวเองว่า กัญชาเป็นยาอย่างอ่อนที่ไม่ทำให้ใครเสียชีวิต. เนื่องจากผมกำลังได้เงินดี ผมจึงไม่คิดถึงเรื่องนี้มากนัก. ตัวผมเองไม่เคยเสพยาเลย.”
เงินของคุณกับชีวิตของคุณ!
ดังที่ตัวอย่างเหล่านี้แสดงให้เห็น ยาเสพย์ติดครอบงำชีวิตผู้คน. เมื่อติดแล้ว ก็ยากที่จะหลุดพ้นและยังความเจ็บปวด. ดังที่หนังสือยาเสพย์ติดในอเมริกา กล่าว “ใน [สหรัฐ] แถบตะวันตกสมัยก่อน โจรจะควงปืนต่อหน้าเหยื่อของตนและสั่งว่า ‘เอาเงินมาไม่งั้นตาย.’ ยาเถื่อนร้ายยิ่งกว่าคนนอกกฎหมายสมัยก่อนเสียอีก. มันเอาทั้งเงินเอาทั้งชีวิต.”
จะมีใครหยุดยั้งพลังอันร้ายกาจของยาเสพย์ติดได้หรือไม่? บทความต่อจากนี้จะพิจารณาทางแก้บางประการ.
[เชิงอรรถ]
a ชื่อของบางคนในชุดบทความนี้เป็นชื่อสมมุติ.
[จุดเด่นหน้า 8]
“ใน [สหรัฐ] แถบตะวันตกสมัยก่อน โจรจะควงปืนต่อหน้าเหยื่อของตนและสั่งว่า ‘เอาเงินมาไม่งั้นตาย.’ ยาเถื่อนร้ายยิ่งกว่าคนนอกกฎหมายสมัยก่อนเสียอีก. มันเอาทั้งเงินเอา ทั้งชีวิต”
[กรอบ/ภาพหน้า 10]
ลูกของคุณจะบอกว่า ไม่ กับยาเสพย์ติดไหม?
วัยรุ่นคนไหนอาจเสี่ยงมากที่สุด?
ก. คนที่ต้องการแสดงว่าเขาดูแลตัวเองได้และเต็มใจเสี่ยง.
ข. คนที่ไม่ค่อยสนใจเป้าหมายทางการศึกษาหรือฝ่ายวิญญาณ.
ค. คนที่คิดว่าตัวเองต่างจากสังคม.
ง. คนที่มีแนวคิดไม่ชัดเจนว่าอะไรถูกอะไรผิด.
จ. คนที่รู้สึกว่าตนขาดการเกื้อหนุนจากบิดามารดาและมีเพื่อนที่ชักชวนให้เสพยา. นักวิจัยสังเกตว่า “คุณภาพของความสัมพันธ์ระหว่างหนุ่มสาวกับบิดามารดาของเขาดูเหมือนเป็นการป้องกันที่ดีที่สุดต่อการใช้ยาเสพย์ติด.”—มีการทำให้เป็นตัวเอน.
คุณจะป้องกันลูกของคุณได้อย่างไร?
ก. โดยมีความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดและมีการสื่อความที่ดีกับลูก.
ข. โดยปลูกฝังลูกให้มีแนวคิดที่ชัดเจนว่าอะไรถูกอะไรผิด.
ค. โดยช่วยลูกให้มีเป้าหมายที่แน่นอน.
ง. โดยทำให้ลูกรู้สึกว่าเขาเป็นส่วนของครอบครัวที่รักกันและชุมชนที่อบอุ่น.
จ. โดยสอนลูกให้รู้เกี่ยวกับอันตรายของการเสพยา. เด็ก ๆ จำเป็นต้องรู้อย่างชัดเจนว่า ทำไมเขาควรบอกว่า ไม่ กับยาเสพย์ติด.
[ที่มาของภาพ]
ที่มา: รายงานยาเสพย์ติดโลก แห่งสหประชาชาติ
[รูปภาพหน้า 9]
ยาเสพย์ติดที่ถูกยึดได้ที่ยิบรอลตาร์
[ที่มาของภาพ]
Courtesy of Gibraltar Police
[รูปภาพหน้า 10]
ผมมีเรือเร็วแบบนี้ ซึ่งหนีตำรวจได้สบาย ๆ
[ที่มาของภาพ]
Courtesy of Gibraltar Police
[ที่มาของภาพหน้า 9]
Godo-Foto